Tổng hợp câu hỏi ôn tập môn Hóa Học lớp 8 (P3)

- Điều kiện phát sinh sự cháy:

+ Chất phải nóng đến nhiệt độ cháy ;

+ Phải đủ khí oxi cho sự cháy.

- Muốn dập tắt sự cháy phải thực hiện một hoặc đồng thời cả hai biện pháp :

+ Hạ nhiệt độ của chất cháy xuống dưới nhiệt độ cháy.

+ Cách li chất cháy với oxi.

Hiđro là chất khí không màu, không mùi, không vị, là chất khí nhẹ nhất trong không khí (tỉ khối của khí H₂ so với không khí là 2/29) và rất ít tan trong nước (1 lít nước ở 15^oC hòa tan được 20 ml khí H₂).

Hiđro là phi kim có tính khử. Ở những nhiệt độ thích hợp, hiđro không những kết hợp được với đơn chất oxi mà còn kết hợp được với nguyên tố oxi trong một số oxit kim loại. Các phản ứng này đều tỏa nhiều nhiệt. Cụ thể:

- Hiđro tác dụng với oxi

Hiđro cháy trong oxi theo phương trình hóa học:

Hỗn hợp H₂ và O₂ là hổn hợp nổ. Hỗn hợp nổ mạnh nhất khi tỉ lệ H₂ : O₂ là 2:1 về thể tích.

- Hiđro tác dụng với một số oxit kim loại như FeO, CuO, Fe₂O₃, …

Ví dụ:

Hiđro phản ứng với đồng oxit ở nhiệt độ khoảng 400°C theo phương trình hóa học:

Hiđro có nhiều ứng dụng trong đời sống và sản xuất như:

- Làm nhiên liệu cho động cơ tên lửa, nhiên liệu động cơ ô tô thay thế cho xăng.

- Dùng trong đèn xì oxi-hiđro để hàn cắt kim loại.

- Là nguyên liệu để sản xuất amoniac NH3, axit clohiđric HCl và nhiều hợp chất hữu cơ.

- Dùng làm chất khử để điều chế kim loại từ những oxit của chúng.

- Dùng để bơm vào khinh khí cầu, bóng thám không vì là khí nhẹ nhất.

- Trong phòng thí nghiệm, khí hiđro được điều chế bằng cách cho axit (HCl hoặc H₂SO₄ loãng) tác dụng với kim loại kẽm (hoặc sắt, nhôm).

- Một số phương trình hóa học minh họa:

Zn + 2HCl → ZnCl₂ + H₂

Fe + H₂SO₄ → FeSO₄ + H₂

- Sự khử là sự tách oxi khỏi hợp chất.

- Sự oxi hóa là sự tác dụng của oxi với một chất.

Ví dụ:

Phản ứng trên đã xảy ra quá trình tách nguyên tử oxi ra khỏi hợp chất FeO, ta nói đã có sự khử FeO tạo ra Fe. Khí H₂ đã chiếm nguyên tố oxi của FeO, ta nói đã xảy ra sự oxi hóa H₂ tạo thành H₂O.

- Chất chiếm oxi của chất khác là chất khử.

- Chất nhường oxi cho chất khác là chất oxi hóa.

Trong phản ứng của oxi với chất khác, bản thân oxi cũng là chất oxi hóa.

Ví dụ:

H₂ là chất khử vì là chất chiếm oxi.

O₂ là chất oxi hóa vì là chất nhường oxi, bản thân oxi cũng là chất oxi hóa.

Phản ứng oxi hóa khử là phản ứng hóa học trong đó xảy ra đồng thời sự oxi hóa và sự khử.

Ví dụ phản ứng oxi hóa khử:

Trong đó: Chất khử là CO, chất oxi hóa là Fe₂O₃

Phản ứng xảy ra đồng thời sự khử Fe₂O₃ tạo thành Fe và sự oxi hóa CO tạo thành CO₂.

- Phản ứng oxi hóa khử là phản ứng hóa học làm cơ sở của nhiều công nghệ sản xuất trong luyện kim và công nghiệp hóa học. Sử dụng hợp lý các phản ứng oxi hóa khử có thể dùng để tăng hiệu suất, nâng cao chất lượng sản phẩm.

- Nhiều phản ứng oxi hóa khử diễn ra trong quá trình kim loại bị phá hủy trong tự nhiên. Người ta đã tìm được nhiều biện pháp hạn chế các phản ứng oxi hóa khử không có lợi.

Trong công nghiệp người ta điều chế hiđro bằng cách điện phân nước hoặc dùng than khử oxi của H₂O trong lò khí than hoặc điều chế khí H₂ từ khí tự nhiên, khí dầu mỏ.

Ví dụ:

- Tỷ lệ khối lượng của các nguyên tố hiđro và oxi trong nước là 1 phần hiđro và 8 phần oxi → ứng với 2 nguyên tử hiđro có 1 nguyên tử oxi.

- Vậy nước là hợp chất được tạo bởi 2 nguyên tố là hiđro và oxi. Công thức hóa học của nước là H₂O.

- Phản ứng thế là phản ứng hóa học giữa đơn chất và hợp chất, trong đó nguyên tử của đơn chất thay thế nguyên tử của một nguyên tố khác trong hợp chất.

- Ví dụ: Fe + 2HCl → FeCl2 + H2 ↑

Phản ứng trên là phản ứng thế do đơn chất Fe đã thay thế nguyên tử của nguyên tố hiđro trong hợp chất axit HCl.

- Bằng phương pháp hóa học (dùng dòng điện tách nước, đốt bằng tia lửa điện, hay tác dụng với một số kim loại ở nhiệt độ thường) hay phương pháp vật lí (nhiệt độ sôi, hóa rắn thành đá và tuyết), ta có thể chứng minh được thành phần định tính và định lượng của nước.

- Phương trình hóa học:

- Trong thí nghiệm sự phân hủy nước bằng dòng điện, sẽ sinh ra hai khí là khí hiđro và khí oxi.

- Thể tích khí hiđro bằng hai lần thể tích khí oxi.

- Phương trình hóa học:

Nước là chất lỏng, không màu (tuy nhiên lớp nước dày thì có màu xanh da trời), không mùi, không vị, sôi ở 100^oC (dưới áp suất khí quyển là 760 mmHg), hóa rắn 0^oC thành nước đá và tuyết. Nước hòa tan được nhiều chất rắn (đường, muối …), lỏng (cồn, axit…), khí (amoniac, hiđro clorua …)

Khối lượng riêng của nước ở 4°C là: 1 g/ml (hoặc 1 kg/lít).

Nước có vai trò rất quan trong trong cuộc sống của chúng ta. Có thể kể đến một số vai trò quan trọng của nước như:

- Nước hòa tan nhiều chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể sống.

- Tham gia vào nhiều quá trình hóa học quan trọng trong cơ thể người, động vật, thực vật.

- Nước phục vụ cho đời sống hàng ngày, cho sản xuất nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng, giao thông vận tải…

Lượng nước ngọt là rất nhỏ so với lượng nước trên trái đất. Nhiều nguồn nước ngọt đang bị ô nhiễm nặng do các chất thải sinh hoạt và chất thải công nghiệp.

Các biện pháp chống ô nhiễm nguồn nước:

- Không vứt rác bừa bãi xuống ao, hồ, kênh rạch…

- Phải xử lý nước thải sinh hoạt, nước thải công nghiệp trước khi thải ra môi trường.

- Tuyên truyền nâng cao ý thức bảo vệ nguồn nước.

-Axit là hợp chất mà phân tử gồm có 1 hay nhiều nguyên tử hiđro liên kết với gốc axit.

Công thức chung: HnA.

Trong đó: - H: là nguyên tử hiđro, n là số nguyên tử H.

- A: là gốc axit (A có thể là 1 nguyên tử hay một nhóm nguyên tử).

- Phân loại axit:

Dựa vào công thức hóa học axit được phân thành hai loại:

+ Axit không có oxi: HCl, H₂S, HBr, ....

+ Axit có oxi: H₂SO₄, HNO₃, H₃PO₄, ...

Dựa vào tính chất hóa học axit được phân thành hai loại:

+ Axit mạnh: HCl, HNO₃, H₂SO₄…

+ Axit yếu: H₂CO₃; H₂SO₃…