Đề cương ôn tập KHTN 8 Kết nối tri thức có đáp án - Bài 20. Nhiễm điện do co xát
20 câu hỏi
Có thể làm thước nhựa nhiễm điện bằng cách nào dưới đây?
Áp sát thước nhựa vào một cực của pin.
Áp sát thước nhựa vào một đầu của thanh nam châm.
Hơ nóng nhẹ thước nhựa trên ngọn lửa.
Cọ xát thước nhựa bằng mảnh vải khô.
Chọn đáp án D
Ta có thể làm thước nhựa nhiễm điện bằng cách cọ xát thước nhựa bằng mảnh vải khô.
Chọn câu sai?
Có thể làm nhiễm điện nhiều vật bằng cách cọ xát.
Vật bị nhiễm điện có khả năng hút các vật khác.
Vật mang điện tích có khả năng hút các vật khác.
Các vật bị nhiễm điện chỉ có khả năng hút nhau.
Chọn đáp án D
A, B, C – đúng
D – sai vì: Vật nhiễm điện là vật có khả năng hút hay đẩy các vật khác hoặc phóng tia lửa điện sang các vật khác.
Khi đưa một cây thước nhựa lại gần một sợi tóc:
Cây thước hút sợi tóc.
Cây thước đẩy sợi tóc.
Cây thước sau khi cọ xát vào mảnh vải khô sẽ hút sợi tóc.
Cây thước sau khi cọ xát vào mảnh vải khô sẽ đẩy sợi tóc ra xa.
Chọn đáp án C
- Trước khi cây thước nhựa bị cọ xát thì nó không có phản ứng gì với sợi tóc.
- Sau khi cây thước nhựa bị cọ xát vào mảnh vải khô nó sẽ trở thành vật nhiễm điện và có thể hút sợi tóc.
Nhiều vật sau khi cọ xát ………… các vật khác.
có khả năng đẩy.
có khả năng hút.
có khả năng hút hay đẩy.
không có khả năng hút hay đẩy.
Chọn đáp án C
Ta có, nhiều vật sau khi bị cọ xát sẽ nhiễm điện.
Mà vật nhiễm điện là vật có khả năng hút hay đẩy các vật khác.
→ Nhiều vật sau khi cọ xát có khả năng hút hay đẩy các vật khác.
Chọn câu đúng.
Thanh thuỷ tinh sau khi được cọ xát bằng mảnh lụa thì có khả năng hút được vải khô.
Thanh thuỷ tinh sau khi được cọ xát bằng mảnh lụa thì có khả năng hút được nilông.
Thanh thuỷ tinh sau khi được cọ xát bằng mảnh lụa thì có khả năng hút được mảnh giấy vụn.
Thanh thuỷ tinh sau khi được cọ xát bằng mảnh lụa thì có khả năng hút được thanh thước nhựa.
Chọn đáp án C
A – sai vì không biết là tấm vải khô hay mẩu vải khô.
B – sai vì chỉ hút được mảnh vụn nilong.
D – sai vì thanh thủy tinh sau khi bị nhiễm điện do cọ xát không hút được thanh thước nhựa.
Tại sao cánh quạt trong các quạt điện thường xuyên quay mà vẫn có rất nhiều bụi dính vào?
Vì các hạt bụi nhỏ và rất dính.
Vì cánh quạt khi quay sẽ cọ xát với không khí nên bị nhiễm điện.
Vì cánh quạt có điện.
Vì các hạt bụi bay trong không khí bị nhiễm điện.
Chọn đáp án B
Cánh quạt trong các quạt điện thường xuyên quay mà vẫn có rất nhiều bụi bám vào vì cánh quạt khi quay sẽ cọ xát với không khí ⇒ bị nhiễm điện ⇒ hút các hạt bụi bẩn.
Làm thế nào để biết một vật bị nhiễm điện?
Đưa vật lại gần các vụn giấy, nếu vật hút các mẩu giấy thì kết luận vật bị nhiễm điện.
Đưa vật đến gần các vật khác đã bị nhiễm điện, nếu chúng hút hay đẩy nhau thì kết luận vật nhiễm điện.
Đưa vật lại gần các vụn giấy, nếu vật đẩy các mẩu giấy thì kết luận vật bị nhiễm điện.
Câu A và C đều đúng.
Chọn đáp án A
Để biết một vật bị nhiễm điện hay không ta có thể đưa vật lại gần các vụn giấy, nếu vật hút các mẩu giấy thì kết luận vật bị nhiễm điện.
Có mấy loại điện tích:
1.
2.
3.
4.
Chọn đáp án B
Có hai loại điện tích là điện tích dương, điện tích âm.
Các vật nhiễm điện ….. thì đẩy nhau …….. thì hút nhau.
khác loại, cùng loại.
cùng loại, khác loại.
âm, dương.
dương, âm.
Chọn đáp án B
- Hai vật nhiễm điện cùng loại (cùng dấu) thì đẩy nhau.
- Hai vật nhiễm điện khác loại (khác dấu) thì hút nhau.
Một vật nhiễm điện âm nếu
nhận thêm electron.
mất bớt electron.
nhận thêm hoặc mất bớt electron.
Cả A, B, C đều sai.
Chọn đáp án A
Một vật nhiễm điện âm nếu nhận thêm electron, nhiễm điện dương nếu mất bớt electron.
Xét bản chất của sự nhiễm điện do cọ xát:
Nhiều vật sau khi bị cọ xát có khả năng hút các vật nhẹ như mẩu giấy vụn, sợi bông.
Các vật bị nhiễm điện còn được gọi là các vật mang điện tích.
Hiện tượng nhiễm điện do cọ xát chỉ xảy ra ở các vật bằng kim loại.
Khi cọ xát, các vật có thể phát ra những tia lửa điện nhỏ hoặc tiếng lách tách do sự phóng điện.
a – Đ; b – Đ; c – S; d – Đ
c sai vì nhựa, thủy tinh, cao su... (vật cách điện) dễ nhiễm điện do cọ xát hơn kim loại.
Xét sự tương tác giữa các vật mang điện:
Có hai loại điện tích là điện tích dương (kí hiệu là +) và điện tích âm (kí hiệu là -).
Các vật mang điện tích cùng loại thì hút nhau, các vật mang điện tích khác loại thì đẩy nhau.
Hai thanh thủy tinh sau khi cọ xát vào lụa giống nhau sẽ đẩy nhau khi đưa lại gần.
Thước nhựa sau khi cọ xát vào vải khô có khả năng hút các mẩu giấy vụn.
a – Đ; b – S; c – Đ; d – Đ
b sai vì theo quy tắc tương tác: Cùng loại thì đẩy, khác loại thì hút.
Xét sơ lược về cấu tạo nguyên tử và sự dịch chuyển điện tích:
Nguyên tử gồm hạt nhân mang điện tích dương và các electron mang điện tích âm quay quanh hạt nhân.
Ở trạng thái bình thường, nguyên tử trung hòa về điện vì tổng điện tích dương bằng tổng điện tích âm.
Một vật nhiễm điện âm nếu nó nhận thêm các hạt hạt nhân từ vật khác khi cọ xát.
Vật nhiễm điện dương nếu nó mất bớt electron trong quá trình cọ xát.
a – Đ; b – Đ; c – S; d – Đ
c sai vì chỉ có electron dịch chuyển, hạt nhân nằm cố định không thể di chuyển sang vật khác.
Xét các hiện tượng nhiễm điện trong đời sống hàng ngày:
Vào những ngày thời tiết khô hanh, khi chải đầu bằng lược nhựa, lược nhựa thường hút các sợi tóc.
Cánh quạt điện sau một thời gian sử dụng thường bám nhiều bụi, đặc biệt là ở mép cánh quạt dù nó quay rất nhanh.
Khi cởi áo len trong đêm tối, ta đôi khi thấy những tia chớp sáng nhỏ và nghe tiếng lách tách.
Xe bồn chở xăng thường có một sợi xích sắt chạm xuống mặt đất để ngăn chặn sự nhiễm điện do cọ xát gây cháy nổ.
a – Đ; b – Đ; c – Đ; d – Đ
Cả 4 ý đều là những hiện tượng thực tế phổ biến về sự nhiễm điện do cọ xát năm 2025.
Xét các ứng dụng và thí nghiệm liên quan:
Một thanh thủy tinh khi cọ xát vào lụa thì thanh thủy tinh nhiễm điện dương, còn mảnh lụa nhiễm điện âm.
Vật bị nhiễm điện không có khả năng làm sáng bóng đèn của bút thử điện.
Ta có thể dùng một vật đã biết loại điện tích để xác định loại điện tích của một vật khác dựa vào sự đẩy hoặc hút.
Sau khi cọ xát, vật chỉ nhiễm điện tại vị trí tiếp xúc trực tiếp chứ không lan tỏa ra toàn bộ vật nếu đó là vật cách điện.
a – Đ; b – S; c – Đ; d – Đ
b sai vì vật nhiễm điện mạnh có thể làm lóe sáng bóng đèn bút thử điện.
Một vật trung hòa về điện sau khi bị cọ xát mà mất bớt electron sẽ trở thành vật nhiễm điện ______
(1) dương: Khi mất bớt electron (mang điện âm), số proton (+) sẽ nhiều hơn số electron (-) dẫn đến vật nhiễm điện dương.
Hai vật mang điện tích __________ thì đẩy nhau khi được đưa lại gần nhau.
(2) cùng loại: Ví dụ (+) và (+) hoặc (-) và (-).
Nguyên nhân chính dẫn đến hiện tượng cánh quạt điện bám bụi ở mép là do khi quay, cánh quạt _______ với không khí và bị nhiễm điện.
(3) cọ xát: Ma sát giữa cánh quạt và các phân tử khí làm phát sinh điện tích tại mép cánh quạt.
Trong quá trình nhiễm điện do cọ xát, các electron di chuyển từ vật này sang vật kia làm cho _____ điện tích của hệ hai vật vẫn không thay đổi.
(4) tổng (hoặc bảo toàn): Đây là nguyên lí bảo toàn điện tích trong quá trình cọ xát.
Thước nhựa sau khi cọ xát vào mảnh vải khô sẽ có khả năng ____ các vật nhẹ.
(5) hút: Đặc tính tiêu biểu nhất của một vật đã bị nhiễm điện.
