Đề cương ôn tập giữa kì 2 Công nghệ 8 (có đáp án)
40 câu hỏi
Hãy nêu công dụng của phương pháp dũa kim loại. Để đảm bảo an toàn khi cưa và dũa kim loại, người thợ cần tuân thủ những quy tắc bảo hộ lao động nào?
- Công dụng của dũa: Dũa dùng để làm vỡ lớp bề mặt (lớp quy đầu/lớp oxit), làm nhẵn mặt phẳng hoặc mặt cong, và tạo ra các hình dáng chi tiết đạt độ chính xác theo yêu cầu.
- Quy tắc an toàn khi cưa và dũa:
+ Trang bị đầy đủ bảo hộ lao động (quần áo gọn gàng, đi giày, đeo kính bảo vệ mắt để tránh phoi kim loại bắn vào).
+ Sử dụng dụng cụ cưa, dũa có tay cầm chắc chắn, không bị nứt vỡ.
+ Khi cưa gần đứt phải nhẹ tay và có người đỡ chi tiết hoặc kê đỡ để tránh rơi vào chân.
+ Không dùng tay quét phoi kim loại trên bề mặt chi tiết hoặc trên bàn nguội mà phải dùng chổi quét chuyên dụng.
Tại sao khi cưa kim loại, người thợ phải thực hiện quá trình lấy dấu trước khi cắt? Nếu tư thế đứng và cách cầm cưa không đúng kĩ thuật thì sẽ dẫn đến hậu quả gì?
- Lý do lấy dấu: Lấy dấu là việc xác định vị trí và hình dáng của chi tiết trên phôi. Việc lấy dấu trước khi cưa giúp người thợ cắt đúng vị trí, tránh làm lệch, cắt lẹm gây hỏng phôi và đảm bảo lượng dư gia công hợp lý.
- Hậu quả của tư thế và cách cầm cưa sai:
+ Khiến mạch cưa dễ bị lệch, độ sâu cắt không đều làm đường cắt bị chéo, xấu hoặc hỏng chi tiết.
+ Người thợ nhanh bị mỏi cơ, đau lưng, giảm năng suất lao động.
+ Dễ gây ra tai nạn như gãy lưỡi cưa, kẹt lưỡi cưa dẫn đến trượt tay, chấn thương.
Hãy kể tên 3 ngành nghề phổ biến trong lĩnh vực cơ khí. Một người muốn trở thành kĩ sư cơ khí hoặc thợ sửa chữa máy móc cần có những đặc điểm và yêu cầu gì về năng lực, sở thích?
- 3 ngành nghề phổ biến: Kĩ sư cơ khí, Thợ gia công cơ khí (thợ tiện, thợ phay, thợ hàn), Thợ sửa chữa và lắp ráp máy móc kĩ thuật.
- Yêu cầu về năng lực và sở thích:
+ Năng lực: Có tư duy logic, tư duy kĩ thuật và không gian tốt; có sức khỏe tốt; bàn tay khéo léo và tác phong công nghiệp; sử dụng thành thạo các máy móc, dụng cụ chuyên dụng.
+ Sở thích/Phẩm chất: Yêu thích máy móc, đam mê lắp ráp, chế tạo; có tính cẩn thận, kiên trì, tỉ mỉ và luôn tuân thủ nghiêm ngặt quy trình an toàn lao động.
Tai nạn điện thường xảy ra do những nguyên nhân chủ yếu nào trong đời sống và sản xuất? Hãy cho biết những tác hại nguy hiểm của dòng điện đối với cơ thể con người.
- Nguyên nhân gây tai nạn điện:
+ Tiếp xúc trực tiếp với các phần tử mang điện (dây điện trần, phích cắm hỏng, rò điện ra vỏ máy kim loại).
+ Vi phạm khoảng cách an toàn đối với lưới điện cao áp và trạm biến áp.
+ Đến gần vị trí dây dẫn điện cao áp bị đứt rơi xuống đất (tai nạn do điện thế bước).
- Tác hại của dòng điện đối với cơ thể: Dòng điện chạy qua cơ thể gây co giật cơ (đặc biệt là cơ tim và cơ hô hấp), làm tim ngừng đập, ngừng thở, gây bỏng sâu bên trong nội tạng, phá hủy hệ thần kinh dẫn đến tử vong nếu không được cứu chữa kịp thời.
Em hãy nêu các biện pháp an toàn khi sử dụng điện và khi sửa chữa điện tại gia đình. Tại sao trước khi sửa chữa điện bắt buộc phải ngắt nguồn điện tổng?
- Biện pháp khi sử dụng: Sử dụng thiết bị điện có vỏ cách điện tốt; không dùng tay ướt chạm vào thiết bị điện; không cắm quá nhiều thiết bị công suất lớn vào một ổ cắm; lắp aptomat chống giật.
- Biện pháp khi sửa chữa: Ngắt nguồn điện tổng; sử dụng dụng cụ sửa chữa có chuôi cách điện; đứng trên vật cách điện (ghế gỗ khô, thảm cao su).
- Lý do ngắt nguồn điện tổng: Để triệt tiêu hoàn toàn dòng điện trong hệ thống đường dây cần sửa chữa, đảm bảo tuyệt đối không xảy ra hiện tượng giật điện nguy hiểm cho người thợ trong quá trình thao tác.
Khi phát hiện một người đang bị điện giật (tay vẫn dính chặt vào dây điện trần), em cần phải làm gì ngay lập tức? Hãy trình bày các bước xử lý nhanh để tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện một cách an toàn.
- Việc cần làm ngay lập tức là phải tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện nhưng phải đảm bảo an toàn cho chính bản thân mình (không lao vào ôm, nắm tay nạn nhân trực tiếp).
- Các bước xử lý nhanh:
+ Bước 1: Tìm cách ngắt ngay nguồn điện gần nhất (dập cầu dao, rút phích cắm, ngắt aptomat).
+ Bước 2: Nếu không tìm thấy cầu dao, phải đứng trên vật cách điện khô (tấm gỗ, nhựa, cao su) rồi dùng vật cách điện (gậy tre khô, cán chổi gỗ) gạt dây điện ra khỏi người nạn nhân.
+ Bước 3: Lót tay bằng vải khô/túi nilon dày để nắm vào quần áo khô của nạn nhân kéo ra khỏi vùng nguy hiểm.
Sau khi đã tách được nạn nhân ra khỏi nguồn điện, hãy nêu cách xử lý sơ cứu tương ứng với hai trường hợp: Nạn nhân còn tỉnh táo và nạn nhân đã ngất xỉu, ngừng thở.
- Trường hợp 1: Nạn nhân còn tỉnh táo: Đặt nạn nhân nằm nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát, nới lỏng quần áo, theo dõi nhịp đập, nhịp thở và gọi nhân viên y tế đến kiểm tra.
- Trường hợp 2: Nạn nhân ngất xỉu, ngừng thở:
+ Đặt nạn nhân nằm ngửa trên nền phẳng, cứng, nới lỏng dây lưng, áo.
+ Làm sạch khoang miệng (nếu có đờm, dãi).
+ Tiến hành ngay phương pháp hô hấp nhân tạo (thổi ngạt) kết hợp ép tim ngoài lồng ngực liên tục (theo tỉ lệ 30 lần ép tim - 2 lần thổi ngạt) cho đến khi nạn nhân tỉnh lại hoặc có nhân viên y tế đến hỗ trợ.
Mạch điện là gì? Hãy nêu tên gọi và chức năng của 5 thành phần cơ bản cấu tạo nên một mạch điện đơn giản trong thực tế.
- Mạch điện là một tập hợp các thiết bị điện được kết nối với nhau bằng dây dẫn để tạo thành một đường cung cấp năng lượng khép kín cho các thiết bị điện hoạt động.
- 5 thành phần cơ bản:
1. Nguồn điện (Pin, ắc quy, máy phát điện): Cung cấp năng lượng điện cho toàn mạch.
2. Thiết bị tiêu thụ điện / Tải (Đèn, quạt, bàn là): Tiêu thụ điện năng và biến đổi thành các dạng năng lượng khác (nhiệt năng, cơ năng, quang năng).
3. Thiết bị truyền dẫn (Dây dẫn điện): Dẫn dòng điện từ nguồn đến tải.
4. Thiết bị đóng cắt (Công tắc, cầu dao): Điều khiển việc đóng hoặc ngắt dòng điện trong mạch.
5. Thiết bị bảo vệ (Cầu chì, aptomat): Bảo vệ mạch điện khi xảy ra sự cố quá tải hoặc chập mạch (ngắn mạch).
Hãy phân biệt sự khác nhau về công dụng giữa thiết bị đóng cắt và thiết bị bảo vệ trong mạch điện. Nếu một mạch điện không lắp thiết bị bảo vệ thì nguy cơ gì có thể xảy ra?
- Phân biệt công dụng:
+ Thiết bị đóng cắt (Công tắc, cầu dao): Dùng để chủ động điều khiển việc tắt/mở thiết bị điện theo nhu cầu sử dụng của con người.
+ Thiết bị bảo vệ (Cầu chì, aptomat): Tự động ngắt mạch điện một cách khách quan khi dòng điện đột ngột tăng cao (quá tải, chập mạch) để bảo vệ các thiết bị điện và an toàn ngôi nhà.
- Nguy cơ khi không lắp thiết bị bảo vệ: Khi xảy ra sự cố chập điện hoặc quá tải, dòng điện tăng lên cực đại làm dây dẫn nóng chảy, phá hủy hoàn toàn thiết bị điện và rất dễ dẫn đến chập cháy, hoả hoạn lớn cho ngôi nhà.
Cho biết sơ đồ mạch điện là gì? Tại sao các kĩ sư và thợ điện không dùng hình vẽ thực tế của thiết bị mà phải dùng các kí hiệu quy ước khi thiết kế sơ đồ mạch điện?
- Sơ đồ mạch điện là hình vẽ biểu diễn mạch điện bằng các kí hiệu quy ước của các thành phần trong mạch điện.
- Lý do dùng kí hiệu quy ước:
+ Hình dáng thực tế của các thiết bị điện rất phức tạp, đa dạng và thay đổi theo nhà sản xuất; việc vẽ lại thực tế sẽ mất nhiều thời gian và gây rối mắt.
+ Kí hiệu quy ước mang tính thống nhất, đơn giản và dễ vẽ. Nó giúp các kĩ sư, thợ điện ở khắp nơi trên thế giới đều có thể dễ dàng đọc hiểu, thiết kế, lắp ráp và sửa chữa mạch điện một cách chính xác mà không bị nhầm lẫn.
Gia công cơ khí bằng tay là quá trình sử dụng chủ yếu
máy CNC.
dụng cụ cầm tay.
robot công nghiệp.
dây chuyền tự động.
Đáp án đúng là: B
Gia công cơ khí bằng tay là phương pháp sử dụng các dụng cụ cầm tay như cưa, giũa, búa, khoan tay,... để gia công vật liệu.
Dụng cụ dùng để cắt kim loại dạng thanh, ống nhỏ là
búa nguội.
đục nguội.
cưa kim loại.
mũi khoan.
Đáp án đúng là: C
Cưa kim loại được dùng để cắt các thanh kim loại, ống kim loại hoặc các chi tiết có kích thước nhỏ.
Công dụng chính của giũa là
cắt vật liệu.
tạo ren.
làm nhẵn bề mặt chi tiết.
khoan lỗ.
Đáp án đúng là: C
Giũa dùng để loại bỏ lớp kim loại thừa, sửa kích thước và làm nhẵn bề mặt sau khi cắt hoặc đục.
Khi cưa kim loại, người thợ thường tác dụng lực mạnh hơn ở
cả hai chiều như nhau.
chiều kéo về.
chiều đẩy đi.
không cần tác dụng lực.
Đáp án đúng là: C
Lưỡi cưa kim loại thường cắt khi đẩy về phía trước nên cần tác dụng lực mạnh hơn ở chiều đẩy đi và giảm lực khi kéo về.
Dụng cụ dùng để tạo lỗ trên vật liệu là
giũa.
khoan.
cưa.
đục.
Đáp án đúng là: B
Khoan là phương pháp dùng mũi khoan để tạo lỗ trên vật liệu.
Khi sử dụng búa nguội, cần
dùng cán búa bị nứt.
cầm sát đầu búa.
kiểm tra độ chắc chắn của cán búa.
đứng quá gần người khác.
Đáp án đúng là: C
Trước khi sử dụng búa cần kiểm tra cán búa chắc chắn để tránh đầu búa văng ra gây tai nạn.
Ngành cơ khí có vai trò chủ yếu là
sản xuất lương thực.
chế tạo và sửa chữa máy móc, thiết bị.
cung cấp dịch vụ du lịch.
sản xuất thuốc chữa bệnh.
Đáp án đúng là: B
Ngành cơ khí đảm nhiệm việc thiết kế, chế tạo, lắp ráp, vận hành và sửa chữa máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất và đời sống.
Nghề nào sau đây thuộc lĩnh vực cơ khí?
Kĩ thuật viên cơ khí.
Bác sĩ.
Giáo viên.
Hướng dẫn viên du lịch.
Đáp án đúng là: A
Kĩ thuật viên cơ khí là nghề thuộc lĩnh vực cơ khí; các nghề còn lại thuộc lĩnh vực khác.
Người làm nghề cơ khí cần có phẩm chất
cẩn thận, chính xác.
lười biếng.
thiếu trách nhiệm.
tùy tiện.
Đáp án đúng là: A
Công việc cơ khí đòi hỏi độ chính xác cao nên người lao động phải cẩn thận và có trách nhiệm.
Một trong những yêu cầu đối với người lao động ngành cơ khí là
không cần sức khỏe.
không cần kiến thức chuyên môn.
có ý thức kỉ luật lao động.
không cần làm việc nhóm.
Đáp án đúng là: C
Kỉ luật lao động giúp bảo đảm chất lượng sản phẩm và an toàn trong quá trình làm việc.
Mạch điện là
tập hợp các thiết bị điện không nối với nhau.
đường đi của dòng điện qua các phần tử được nối với nhau.
nguồn điện riêng lẻ.
dây dẫn điện riêng lẻ.
Đáp án đúng là: B
Mạch điện là tập hợp các thiết bị điện được nối với nhau tạo thành đường đi kín cho dòng điện.
Bộ phận cung cấp điện năng cho mạch điện là
dây dẫn.
phụ tải.
công tắc.
nguồn điện.
Đáp án đúng là: D
Nguồn điện có nhiệm vụ cung cấp điện năng cho mạch điện hoạt động.
Thiết bị dùng để đóng cắt mạch điện là
công tắc.
bóng đèn.
dây dẫn.
pin.
Đáp án đúng là: A
Công tắc dùng để đóng hoặc ngắt dòng điện trong mạch.
Trong mạch điện đơn giản, bóng đèn là
nguồn điện.
phụ tải điện.
dây dẫn.
vật cách điện.
Đáp án đúng là: B
Bóng đèn tiêu thụ điện năng để phát sáng nên được gọi là phụ tải điện.
Vật liệu nào sau đây dẫn điện tốt?
Cao su.
Nhựa.
Đồng.
Sứ.
Đáp án đúng là: C
Đồng là vật liệu dẫn điện rất tốt nên thường được dùng làm lõi dây điện.
Tai nạn điện là tai nạn xảy ra do
tiếp xúc với nước.
tác động của dòng điện lên cơ thể hoặc thiết bị.
ánh sáng mặt trời.
nhiệt độ thấp.
Đáp án đúng là: B
Tai nạn điện xảy ra khi dòng điện gây tổn thương cho con người hoặc làm hư hỏng thiết bị.
Nguyên nhân gây tai nạn điện là
sử dụng thiết bị điện đúng hướng dẫn.
kiểm tra thiết bị trước khi dùng.
chạm trực tiếp vào phần mang điện.
mang găng tay cách điện.
Đáp án đúng là: C
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất gây điện giật.
Tác hại nguy hiểm nhất của tai nạn điện đối với con người là
bẩn quần áo.
đau cơ nhẹ.
ngừng tim, ngừng thở.
mất ngủ.
Đáp án đúng là: C
Dòng điện có thể làm rối loạn hoạt động của tim và hệ hô hấp, gây tử vong.
Biện pháp nào giúp phòng tránh tai nạn điện?
chạm tay ướt vào ổ điện.
sửa điện khi chưa cắt nguồn.
sử dụng thiết bị điện bị hở dây.
tuân thủ quy tắc an toàn điện.
Đáp án đúng là: D
Thực hiện đúng các quy định an toàn điện là biện pháp hiệu quả nhất để phòng tránh tai nạn điện.
Khi phát hiện dây điện bị đứt rơi xuống đất, cần
lại gần kiểm tra.
dùng tay nhặt lên.
báo cho người có trách nhiệm xử lí.
dùng chân đá dây điện đi nơi khác.
Đáp án đúng là: C
Dây điện đứt có thể vẫn mang điện. Không được lại gần hoặc tự ý xử lí.
Trước khi sửa chữa thiết bị điện cần
cắt nguồn điện.
đứng trên nền ẩm ướt.
dùng tay trần kiểm tra.
bật công tắc.
Đáp án đúng là: A
Đây là nguyên tắc an toàn bắt buộc trước khi sửa chữa hoặc kiểm tra thiết bị điện.
Dụng cụ bảo hộ khi làm việc với điện là
găng tay cách điện.
khăn giấy.
thước nhựa.
bút chì.
Đáp án đúng là: A
Găng tay cách điện giúp ngăn dòng điện truyền qua cơ thể người.
Khi có người bị điện giật, việc đầu tiên cần làm là
kéo nạn nhân bằng tay không.
gọi nạn nhân đứng dậy.
nhanh chóng tách nạn nhân khỏi nguồn điện an toàn.
cho nạn nhân uống nước.
Đáp án đúng là: C
Đây là bước sơ cứu đầu tiên và quan trọng nhất. Có thể dùng vật cách điện như gậy gỗ khô để tách nạn nhân khỏi nguồn điện.
Sau khi tách nạn nhân khỏi nguồn điện, nếu nạn nhân ngừng thở cần
để nạn nhân tự hồi phục.
tiến hành hô hấp nhân tạo.
cho uống thuốc.
cho ăn ngay.
Đáp án đúng là: B
Nếu nạn nhân ngừng thở cần hô hấp nhân tạo ngay để duy trì sự sống trong khi chờ nhân viên y tế.
Sau khi sơ cứu người bị điện giật cần
đưa nạn nhân về nhà nghỉ.
tiếp tục làm việc.
đưa nạn nhân đến cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu.
để nạn nhân tự đi lại.
Đáp án đúng là: C
Sau khi sơ cứu, nạn nhân vẫn cần được theo dõi và điều trị tại cơ sở y tế vì các tổn thương do điện giật có thể xuất hiện muộn.
Gia công cơ khí bằng tay
Giũa dùng để làm nhẵn và sửa kích thước chi tiết sau gia công.
Khi cưa kim loại, cần tác dụng lực mạnh ở cả chiều đẩy và chiều kéo.
Khoan là phương pháp dùng để tạo lỗ trên vật liệu.
Cán búa bị nứt vẫn có thể sử dụng nếu thao tác cẩn thận.
a) Đúng.
b) Sai. Lưỡi cưa kim loại cắt chủ yếu khi đẩy về phía trước. Vì vậy chỉ tác dụng lực ở chiều đẩy, còn chiều kéo về cần giảm lực để tránh làm hỏng lưỡi cưa.
c) Đúng.
d) Sai. Cán búa bị nứt rất nguy hiểm vì đầu búa có thể văng ra trong quá trình làm việc, gây tai nạn lao động.
Ngành nghề trong lĩnh vực cơ khí
Ngành cơ khí có vai trò chế tạo và sửa chữa máy móc, thiết bị.
Người lao động cơ khí không cần có tính cẩn thận và chính xác.
Kĩ thuật viên cơ khí là một nghề thuộc lĩnh vực cơ khí.
Ý thức kỉ luật lao động là một yêu cầu đối với người làm nghề cơ khí.
a) Đúng.
b) Sai. Các sản phẩm cơ khí đòi hỏi độ chính xác cao nên người lao động phải cẩn thận, tỉ mỉ và có trách nhiệm.
c) Đúng.
d) Đúng.
Khái quát về mạch điện
Nguồn điện có nhiệm vụ cung cấp điện năng cho mạch điện.
Công tắc dùng để đóng, cắt mạch điện.
Bóng đèn trong mạch điện đơn giản là nguồn điện.
Đồng là vật liệu dẫn điện tốt.
a) Đúng.
b) Đúng.
c) Sai. Bóng đèn là thiết bị tiêu thụ điện năng (phụ tải điện), không phải nguồn điện.
d) Đúng.
Tai nạn điện và biện pháp an toàn điện
Chạm trực tiếp vào phần mang điện có thể gây tai nạn điện.
Có thể sửa chữa thiết bị điện khi chưa ngắt nguồn điện.
Sử dụng găng tay cách điện giúp giảm nguy cơ bị điện giật.
Khi phát hiện dây điện đứt rơi xuống đất, cần báo cho người có trách nhiệm xử lí.
a) Đúng.
b) Sai. Đây là hành vi rất nguy hiểm, dễ gây điện giật. Phải ngắt nguồn điện trước khi sửa chữa.
c) Đúng.
d) Đúng.
Sơ cứu người bị tai nạn điện
Khi thấy người bị điện giật, có thể dùng tay trần kéo nạn nhân ra khỏi nguồn điện.
Việc đầu tiên cần làm là nhanh chóng tách nạn nhân khỏi nguồn điện một cách an toàn.
Nếu nạn nhân ngừng thở cần tiến hành hô hấp nhân tạo.
Sau khi sơ cứu, cần đưa nạn nhân đến cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu.
a) Sai. Nếu dùng tay trần chạm vào nạn nhân khi điện chưa được cắt, người cứu cũng có thể bị điện giật.
b) Đúng.
c) Đúng.
d) Đúng
