Đề thi tuyển sinh vào lớp 6 môn Tiếng Việt THCS Tam Dương (Vĩnh Phúc) năm học 2025-2026 (có đáp án)
10 câu hỏi
PHẦN I. TRẮC NGHIỆM (3,0 điểm)
TÔI YÊU BUỔI TRƯA
Buổi sáng, rất nhiều người yêu nó, yêu màn sương lãng mạn, yêu sự sống đang hồi sinh, yêu bầu không khí trong lành mát mẻ... Buổi chiều, ngọn gió mát thổi nhẹ, hoàng hôn với những vệt sáng đỏ kì quái, khói bếp cùng với làn sương lam buổi chiều... Những điều này tạo nên một buổi chiều mà không ít người yêu thích.
Tôi thích buổi sáng và cũng thích buổi chiều, nhưng tôi còn thích cái mà mọi người ghét: buổi trưa. Có những buổi trưa mùa đông ấm áp, buổi trưa mùa thu nắng vàng rót mật rất nên thơ, buổi trưa mùa xuân nhẹ, êm và dễ chịu. Còn buổi trưa mùa hè, nắng như đổ lửa, nhưng chính cái buổi trưa đổ lửa này làm tôi yêu nó nhất.
Trưa hè, khi bước chân lên đám rơm, tôi thấy mùi rơm khô ngai ngái, những sợi rơm vàng óng khoe sắc, tôi thấy thóc đã khô theo bước chân đi thóc của bố mẹ tôi. Rồi bố mẹ cứ thức trông thóc mà chả dám nghỉ trưa. Nhờ buổi trưa này mà mọi người có rơm, củi khô đun bếp. Nhờ buổi trưa này mà thóc được hong khô, mọi người no ấm. Và hơn tất cả, nhờ buổi trưa này mà tôi hiểu ra những nhọc nhằn của cha mẹ tôi và của những người nông dân một nắng hai sương. Tôi yêu lắm những buổi trưa mùa hè!
(Theo Nguyễn Thùy Linh)
Em hãy đọc thầm bài văn trên và ghi lại chữ cái trước câu trả lời đúng vào tờ giấy thi cho mỗi câu dưới đây (từ câu 1 đến câu 6)
Buổi sáng
Buổi trưa
Buổi chiều
Buổi sáng, buổi trưa và buổi chiều
Trong bài viết: "Tôi thích buổi sáng và cũng thích buổi chiều, nhưng tôi còn thích... buổi trưa."
Vì sự sống đang hồi sinh
Vì màn sương lãng mạn, sự sống đang hồi sinh
Vì màn sương lãng mạn, sự sống đang hồi sinh, không khí trong lành mát mẻ
Vì màn sương lãng mạn
Dựa ngay vào câu đầu tiên của văn bản.
Buổi trưa mùa thu
Buổi trưa mùa hè
Buổi trưa mùa đông
Buổi trưa mùa xuân
"Nhờ chính cái buổi trưa đổ lửa (mùa hè) này làm tôi yêu nó nhất... giúp tôi hiểu ra những nhọc nhằn của cha mẹ."
Văn miêu tả
Văn bản truyện
Thơ
Văn bản thông tin
Bài văn tập trung dùng các từ ngữ hình ảnh để tái hiện đặc điểm các buổi trưa và cảm xúc gắn liền.
(0,5 điểm) Câu văn “Tôi yêu lắm những buổi trưa mùa hè!” thuộc kiểu câu gì?
Câu hỏi
Câu kể
Câu khiến
Câu cảm
Câu bộc lộ cảm xúc, có từ "lắm" và kết thúc bằng dấu chấm than (!).
(0,5 điểm) Từ nào dưới đây được dùng với nghĩa gốc?
Ngọn gió
Ngọn cây
Ngọn sóng
Ngọn núi
PHẦN II. TỰ LUẬN (7,0 điểm)
(1,0 điểm) Trong câu: “Tôi thích buổi sáng và cũng thích buổi chiều, nhưng tôi còn thích cái mà mọi người ghét: buổi trưa”.
a) Dấu hai chấm trong câu có tác dụng gì?
b) Hãy đặt một câu ghép có cặp kết từ chỉ nguyên nhân, kết quả?
a) Tác dụng của dấu hai chấm: Dùng để giải thích/làm rõ cho bộ phận đứng trước (làm rõ "cái mà mọi người ghét" chính là "buổi trưa").
b) Đặt câu ghép (Nguyên nhân - Kết quả):
Ví dụ: Vì trời mưa to nên đường xá rất trơn trượt. (Cặp kết từ: Vì... nên...).
(2,5 điểm) Trong câu: “Với khách đường xa, chợ nổi trên sông là để trải nghiệm, để khám phá cái nguyên khí của một miền quê lạ”.
a) Em hãy tìm danh từ, động từ, tính từ, kết từ có trong câu văn trên?
b) Xác định chủ ngữ (CN), vị ngữ (VN), trạng ngữ (TN) trong câu văn trên?
a) Phân loại từ:
Danh từ: khách, đường, chợ, sông, nguyên khí, miền quê.
Động từ: trải nghiệm, khám phá.
Tính từ: xa, lạ.
Kết từ: Với, là, để, của.
b) Xác định thành phần câu:
Trạng ngữ (TN): Với khách đường xa.
Chủ ngữ (CN): chợ nổi trên sông.
Vị ngữ (VN): là để trải nghiệm, để khám phá cái nguyên khí của một miền quê lạ.
(1,5 điểm)
a) “Tiếng hát của các em lan trên các cánh đồng bay theo gió. Tiếng hát trong như những giọt sương trên bờ cỏ”. Hai câu văn trên liên kết với nhau bằng cách nào?
b) Viết về cửa sổ của ngôi nhà thân thương, nhà thơ Phan Thị Thanh Nhàn có những câu thơ sau:
Cửa sổ là mắt của nhà
Nhìn lên trời rộng, nhìn ra sông dài.
Cửa sổ là bạn của người
Giơ lưng che cả khoảng trời gió mưa.
- Đoạn thơ trên đã sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
- Đoạn thơ trên giúp em cảm nhận được điều gì?
a) Hai câu văn trên liên kết với nhau bằng cách lặp từ ngữ (Lặp từ "Tiếng hát").
b) Cảm nhận đoạn thơ:
Biện pháp nghệ thuật: So sánh (Cửa sổ là mắt, là bạn) và Nhân hóa (Giơ lưng che).
Cảm nhận: Cửa sổ không còn là vật vô tri mà trở nên gần gũi, gắn bó thiết thân với con người. Nó không chỉ giúp con người mở rộng tầm nhìn ra thiên nhiên rộng lớn mà còn như một người bạn tận tụy, che chở cho ngôi nhà và con người trước bão giông.
(2,0 điểm) Em hãy viết một đoạn văn nêu ý kiến về hiện tượng vứt rác bừa bãi.
Dàn ý
1. Mở đoạn: Nêu hiện trạng vứt rác bừa bãi hiện nay (trong trường học, công viên, đường phố).
2. Thân đoạn:
- Nguyên nhân: Do ý thức kém, thói quen tùy tiện, hoặc thiếu thùng rác công cộng.
- Hậu quả: Gây ô nhiễm môi trường (đất, nước, không khí), làm mất mỹ quan đô thị và là mầm mống gây bệnh tật.
3. Kết đoạn:
- Kêu gọi mọi người nâng cao ý thức, bỏ rác đúng nơi quy định để bảo vệ cuộc sống xanh - sạch - đẹp.
Bài làm tham khảo
Hiện tượng vứt rác bừa bãi hiện nay là một "vết sẹo" xấu xí đang trực tiếp hủy hoại cảnh quan và môi trường sống của chúng ta. Thật đáng buồn khi ở bất cứ đâu, từ vỉa hè, công viên đến những dòng sông thơ mộng, ta đều dễ dàng bắt gặp những túi nilon, vỏ chai nhựa hay mẩu thuốc lá nằm ngổn ngang. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ ý thức kém và thói quen "tiện tay" của một bộ phận người dân, cùng tâm lý ỷ lại rằng sẽ có nhân viên vệ sinh dọn dẹp. Hành động này không chỉ gây mất mỹ quan đô thị mà còn dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng: làm tắc nghẽn cống rãnh gây ngập lụt, ô nhiễm nguồn nước và là mầm mống phát tán dịch bệnh. Để bảo vệ hành tinh xanh, chúng ta cần thay đổi ngay từ những việc nhỏ nhất: bỏ rác đúng nơi quy định và học cách phân loại rác tại nguồn. Chỉ khi mỗi cá nhân có ý thức tự giác và xã hội có những chế tài xử phạt nghiêm khắc, môi trường sống mới thực sự được trả lại vẻ trong lành vốn có. Đừng để rác thải trở thành "di sản" mà chúng ta để lại cho thế hệ mai sau.
