Đề ôn thi Đánh giá năng lực Đại học Sư phạm Hà Nội môn KTPL có đáp án - Đề số 5
21 câu hỏi
Các cá nhân có thu nhập cao phải trích một phần thu nhập để nộp vào ngân sách nhà nước. Đây là việc công dân thực hiện nghĩa vụ đối với loại thuế nào sau đây?
Thuế giá trị gia tăng.
Thuế tiêu thụ đặc biệt.
Thuế thu nhập cá nhân.
Thuế bảo vệ môi trường.
Đáp án đúng là C
Phân tích bản chất:
Từ khóa: cá nhân có thu nhập cao, trích một phần thu nhập.
Kiến thức (GDKTPL 10): Thuế thu nhập cá nhân là loại thuế trực thu, đánh trực tiếp vào phần thu nhập vượt mức quy định của cá nhân, nhằm điều tiết thu nhập và đảm bảo công bằng xã hội.
Việc Nhà nước trích quỹ ngân sách để chi trả lương hàng tháng cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức là thể hiện vai trò nào dưới đây của ngân sách nhà nước?
Duy trì hoạt động của bộ máy nhà nước.
Điều tiết thị trường và bình ổn giá cả.
Mở rộng quy mô đầu tư kinh doanh.
Tạo lập quỹ dự trữ phòng chống thiên tai.
Đáp án đúng là A
Phân tích bản chất:
Từ khóa: chi trả lương cho cán bộ, công chức.
Kiến thức (GDKTPL 10): Nguồn tài chính để duy trì hệ thống cơ quan nhà nước, quân đội, công an, trường học công lập... đều được lấy từ ngân sách nhà nước (Khoản chi thường xuyên).
Trong hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, văn bản nào dưới đây thuộc thẩm quyền ban hành của Hội đồng nhân dân các cấp?
Nghị quyết.
Nghị định.
Thông tư.
Quyết định.
Đáp án đúng là A
Phân tích bản chất:
Từ khóa: Hội đồng nhân dân các cấp ban hành.
Kiến thức (GDKTPL 10): Theo Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Hội đồng nhân dân các cấp (cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương) ban hành Nghị quyết. (Ủy ban nhân dân ban hành Quyết định).
Trong điều kiện các yếu tố khác không đổi, yếu tố nào dưới đây là nguyên nhân trực tiếp làm thay đổi lượng cung hàng hóa trên thị trường?
Thu nhập trung bình của người tiêu dùng.
Sự thay đổi về chi phí sản xuất, công nghệ.
Sở thích, thị hiếu của người mua hàng.
Tâm lí đám đông trong mua sắm.
Đáp án đúng là B
Phân tích bản chất:
Từ khóa: thay đổi lượng cung hàng hóa.
Kiến thức (GDKTPL 11): Cung là số lượng hàng hóa người bán sẵn sàng bán. Chi phí sản xuất (giá nguyên liệu, công nghệ) tác động trực tiếp đến lợi nhuận, từ đó khiến người bán quyết định tăng hay giảm lượng cung. Các phương án A, C, D tác động đến lượng cầu.
Khi mức độ lạm phát của một quốc gia vượt qua mức hai con số trở lên (từ 10% đến dưới 1000% một năm), nền kinh tế đang ở trong tình trạng
lạm phát vừa phải.
lạm phát phi mã.
siêu lạm phát.
lạm phát cơ cấu.
Đáp án đúng là B
Phân tích bản chất:
Từ khóa: từ 10% đến dưới 1000% một năm.
Kiến thức (GDKTPL 11): Dựa vào tỉ lệ, lạm phát được chia làm 3 mức độ: Lạm phát vừa phải (dưới 10%), Lạm phát phi mã (từ 10% đến dưới 1000%), và Siêu lạm phát (từ 1000% trở lên).
Việc các doanh nghiệp không phân biệt quy mô lớn hay nhỏ, thuộc sở hữu nhà nước hay sở hữu tư nhân đều phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định về an toàn lao động là thể hiện quyền bình đẳng trong lĩnh vực
văn hóa.
kinh doanh.
chính trị.
gia đình.
Đáp án đúng là B
Phân tích bản chất:
Từ khóa: doanh nghiệp, không phân biệt quy mô, tuân thủ quy định.
Kiến thức (GDKTPL 11): Mọi doanh nghiệp đều bình đẳng về quyền lợi và nghĩa vụ pháp lí trong quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh, công bằng.
Việc cơ quan công an ra lệnh bắt người trong trường hợp khẩn cấp khi có căn cứ cho rằng người đó đang chuẩn bị thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng là sự vận dụng đúng đắn quy định về quyền
bất khả xâm phạm về thân thể.
tự do ngôn luận, báo chí.
bất khả xâm phạm về chỗ ở.
bảo hộ danh dự, nhân phẩm.
Đáp án đúng là A
Phân tích bản chất:
Từ khóa: bắt người khẩn cấp, đang chuẩn bị thực hiện tội phạm.
Kiến thức (GDKTPL 11): Quyền bất khả xâm phạm về thân thể quy định không ai bị bắt nếu không có quyết định của Tòa án hoặc Viện kiểm sát. Tuy nhiên, pháp luật cho phép bắt người khẩn cấp hoặc quả tang đối với tội phạm để ngăn chặn hậu quả, đây là ngoại lệ hợp pháp của quyền này.
Tại tổ bầu cử X, do cụ M không biết chữ nên đã nhờ anh T viết hộ phiếu bầu theo ý của cụ. Sau đó, cụ M tự mình mang lá phiếu bỏ vào hòm. Việc cụ M tự tay bỏ phiếu là thực hiện nguyên tắc bầu cử nào?
Phổ thông.
Bình đẳng.
Trực tiếp.
Bỏ phiếu kín.
Đáp án đúng là C
Phân tích bản chất:
Từ khóa: nhờ viết hộ theo ý mình, tự mình mang bỏ vào hòm.
Kiến thức (GDKTPL 11): Nguyên tắc trực tiếp yêu cầu cử tri tự mình bỏ phiếu vào hòm phiếu (trường hợp không viết được thì được nhờ người khác viết hộ nhưng phải tự đi bỏ phiếu, trừ khi tàn tật).
Chỉ tiêu Tổng thu nhập quốc dân được các chuyên gia kinh tế sử dụng kí hiệu viết tắt là
GDP.
GNI.
CPI.
FDI.
Đáp án đúng là B
Phân tích bản chất:
Từ khóa: Tổng thu nhập quốc dân.
Kiến thức (GDKTPL 12): GNI (Gross National Income) là Tổng thu nhập quốc dân. Trong khi GDP là Tổng sản phẩm quốc nội, CPI là Chỉ số giá tiêu dùng, FDI là Đầu tư trực tiếp nước ngoài.
Hai quốc gia láng giềng kí kết một Hiệp định thương mại nhằm cắt giảm thuế quan cho một số mặt hàng nông sản của nhau. Đây là hình thức hội nhập kinh tế ở mức độ
toàn cầu.
khu vực.
song phương.
đa phương.
Đáp án đúng là C
Phân tích bản chất:
Từ khóa: Hai quốc gia láng giềng, kí kết Hiệp định.
Kiến thức (GDKTPL 12): Hội nhập song phương là sự liên kết, thỏa thuận hợp tác kinh tế giữa hai quốc gia với nhau nhằm đem lại lợi ích cho cả hai bên.
Loại hình bảo hiểm nào dưới đây thuộc nhóm bảo hiểm thương mại, hoạt động theo nguyên tắc đóng phí và sinh lời?
Bảo hiểm xã hội tự nguyện.
Bảo hiểm y tế học sinh.
Bảo hiểm thất nghiệp.
Bảo hiểm nhân thọ.
Đáp án đúng là D
Phân tích bản chất:
Từ khóa: bảo hiểm thương mại, đóng phí và sinh lời.
Kiến thức (GDKTPL 12): Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm tài sản, bảo hiểm cháy nổ... là các loại hình bảo hiểm thương mại do các công ty kinh doanh bảo hiểm cung cấp. Các phương án A, B, C thuộc hệ thống bảo hiểm xã hội phi lợi nhuận của Nhà nước.
Khi tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh, chủ doanh nghiệp có nghĩa vụ bắt buộc nào sau đây đối với Nhà nước?
Nộp thuế đầy đủ và đúng hạn.
Báo cáo mọi bí mật công nghệ.
Tuyển dụng người chưa đủ tuổi lao động.
Xóa bỏ hoàn toàn chế độ nghỉ phép năm.
Đáp án đúng là A
Phân tích bản chất:
Từ khóa: hoạt động kinh doanh, nghĩa vụ bắt buộc.
Kiến thức (GDKTPL 12): Theo quy định của pháp luật về kinh doanh và nộp thuế, công dân, tổ chức khi kinh doanh phải thực hiện nghiêm chỉnh nghĩa vụ nộp thuế để xây dựng và phát triển đất nước.
Theo quy định của pháp luật dân sự về sở hữu tài sản, quyền trực tiếp nắm giữ và quản lí tài sản được gọi là quyền
chiếm hữu.
sử dụng.
định đoạt.
thừa kế.
Đáp án đúng là A
Phân tích bản chất:
Từ khóa: trực tiếp nắm giữ, quản lí.
Kiến thức (GDKTPL 12): Quyền sở hữu gồm 3 quyền năng. Quyền chiếm hữu là việc chủ thể giữ tài sản trong phạm vi kiểm soát của mình. (Sử dụng là khai thác công dụng; Định đoạt là mua bán, cho tặng).
Việc công dân Việt Nam dù ở bất kì độ tuổi nào cũng có thể theo học các chương trình giáo dục thường xuyên, học từ xa để nâng cao trình độ là thể hiện nội dung nào của quyền học tập?
Bình đẳng về cơ hội tiếp cận giáo dục.
Học thường xuyên, học suốt đời.
Học không hạn chế.
Tự do sáng tạo trong học tập.
Đáp án đúng là B
Phân tích bản chất:
Từ khóa: bất kì độ tuổi nào, giáo dục thường xuyên, từ xa.
Kiến thức (GDKTPL 12): Pháp luật bảo đảm cho mọi công dân có thể học tập ở mọi lứa tuổi, vừa làm vừa học, học suốt đời thông qua nhiều hình thức đào tạo đa dạng.
Hành vi nào dưới đây bị pháp luật nghiêm cấm trong lĩnh vực bảo vệ di sản văn hóa?
Đóng góp kinh phí tu bổ đền chùa lịch sử.
Giới thiệu làn điệu dân ca cho khách du lịch.
Đào bới trái phép khu vực khảo cổ học để lấy cổ vật.
Tham gia dọn dẹp vệ sinh xung quanh khu di tích.
Đáp án đúng là C
Phân tích bản chất:
Từ khóa: nghiêm cấm, bảo vệ di sản văn hóa.
Kiến thức (GDKTPL 12): Mọi hành vi xâm phạm, chiếm đoạt, mua bán trái phép hoặc phá hoại di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia đều là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng.
Để xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, học sinh trung học phổ thông có nghĩa vụ tham gia đầy đủ chương trình môn học nào dưới đây?
Giáo dục kinh tế và pháp luật.
Giáo dục quốc phòng và an ninh.
Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp.
Giáo dục thể chất.
Đáp án đúng là B
Phân tích bản chất:
Từ khóa: nghĩa vụ học sinh, quốc phòng toàn dân.
Kiến thức (GDKTPL 12): Môn Giáo dục quốc phòng và an ninh là môn học chính khóa bắt buộc nhằm giáo dục ý thức, kĩ năng quân sự cơ bản, bồi dưỡng lòng yêu nước cho thế hệ trẻ.
Doanh nghiệp dệt may K chuyên xuất khẩu hàng hóa sang thị trường châu Âu (EU) theo Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA). Thời gian qua, do tác động của xung đột vũ trang làm đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu, giá nguyên liệu đầu vào và cước vận tải biển tăng vọt 30%. Để đối phó với nguy cơ thua lỗ, doanh nghiệp K đã quyết định thu hẹp quy mô sản xuất, cắt giảm 20% nhân sự và tạm dừng đóng bảo hiểm y tế cho số công nhân còn lại.
Sự kiện giá nguyên vật liệu và cước vận tải tăng vọt là nguyên nhân khách quan gây ra lạm phát do chi phí đẩy.
Việc doanh nghiệp K xuất khẩu hàng hóa sang thị trường EU theo Hiệp định EVFTA là biểu hiện của quá trình hội nhập kinh tế song phương.
Quyết định cắt giảm nhân sự của doanh nghiệp K sẽ góp phần làm gia tăng tỉ lệ thất nghiệp cơ cấu trong nền kinh tế.
Hành vi tạm dừng đóng bảo hiểm y tế cho công nhân đang làm việc là vi phạm nghĩa vụ của người sử dụng lao động trong thực hiện chính sách an sinh xã hội.
Ý a) Đúng. Sự gia tăng chi phí đầu vào của sản xuất (nguyên liệu, vận tải) đẩy giá thành sản phẩm lên cao, gây ra lạm phát chi phí đẩy. (Kiến thức GDKTPL 11)
Ý b) Đúng. EVFTA là hiệp định thương mại tự do kí kết giữa hai chủ thể (Việt Nam và Liên minh châu Âu), đại diện cho hình thức hội nhập song phương giữa một quốc gia và một khối. (Kiến thức GDKTPL 12)
Ý c) Sai. Công nhân bị mất việc do doanh nghiệp thu hẹp sản xuất vì khó khăn kinh tế chung (suy thoái, giảm tổng cầu) là biểu hiện của thất nghiệp chu kì, không phải thất nghiệp cơ cấu. (Kiến thức GDKTPL 11)
Ý d) Đúng. Đóng BHYT cho người lao động có hợp đồng là nghĩa vụ pháp lí bắt buộc, doanh nghiệp không được phép tự ý dừng đóng dưới bất kì hình thức nào. (Kiến thức GDKTPL 12)
Vợ chồng anh P và chị Q có tài sản chung là một căn nhà mặt phố và một khoản tiền tiết kiệm gửi ngân hàng. Do cần vốn để mở xưởng cơ khí, anh P đã tự ý đến ngân hàng rút toàn bộ số tiền tiết kiệm và đem sổ đỏ căn nhà đi thế chấp mà không bàn bạc với chị Q. Sau khi xưởng cơ khí đi vào hoạt động, anh P có thu nhập rất cao nhưng lại viện cớ bận rộn, không đóng góp tiền sinh hoạt cho gia đình và xúc phạm chị Q vì cho rằng chị chỉ ở nhà nội trợ, ăn bám chồng.
Khoản tiền tiết kiệm và căn nhà được tạo lập trong thời kì hôn nhân là tài sản thuộc sở hữu chung hợp pháp của hai vợ chồng.
Hành vi tự ý mang sổ đỏ đi thế chấp của anh P là hợp pháp vì anh là trụ cột chính, có quyền quyết định số phận tài sản gia đình.
Lời lẽ xúc phạm và thái độ từ chối đóng góp sinh hoạt phí của anh P đã vi phạm quyền bình đẳng về nhân thân và tài sản trong gia đình.
Theo quy định, công việc nội trợ của chị Q được pháp luật coi là lao động có thu nhập, do đó chị có quyền lợi ngang bằng với anh P đối với các khối tài sản chung.
Ý a) Đúng. Theo Luật Hôn nhân và gia đình, mọi tài sản hình thành trong quá trình chung sống (trừ tài sản được thừa kế/tặng cho riêng) đều là tài sản chung. (Kiến thức GDKTPL 12)
Ý b) Sai. Bất động sản là tài sản lớn, mọi giao dịch liên quan đến định đoạt, thế chấp đều phải có sự thỏa thuận bằng văn bản của cả vợ và chồng. (Kiến thức GDKTPL 12)
Ý c) Đúng. Vợ chồng có nghĩa vụ tôn trọng danh dự, nhân phẩm của nhau và cùng đóng góp công sức, tiền bạc để duy trì đời sống gia đình theo khả năng của mình. (Kiến thức GDKTPL 11 & 12)
Ý d) Đúng. Pháp luật ghi nhận sự đóng góp bằng công sức nội trợ của người vợ/chồng ở nhà chăm sóc gia đình có giá trị tương đương với người đi làm tạo ra thu nhập bằng tiền. (Kiến thức GDKTPL 12)
Chị M là nhân viên kế toán tại công ty tư nhân X. Gần đây, chị phát hiện Giám đốc công ty có hành vi lập khống hàng loạt chứng từ để trốn thuế thu nhập doanh nghiệp hàng tỉ đồng. Chị M đã âm thầm thu thập bằng chứng và làm đơn gửi thẳng lên Cơ quan Cảnh sát điều tra. Tuy nhiên, Giám đốc công ty biết được sự việc đã lập tức ra quyết định sa thải chị M với lí do "không hoàn thành nhiệm vụ" dù cuối năm chị vẫn đạt danh hiệu lao động tiên tiến.
Việc chị M làm đơn báo cáo hành vi lập khống chứng từ của Giám đốc gửi cơ quan công an là chị đang thực hiện quyền khiếu nại của công dân.
Hành vi lập khống chứng từ để trốn thuế của Giám đốc là hành vi vi phạm nghĩa vụ của người kinh doanh và có thể bị xử lí hình sự.
Để bảo vệ quyền lợi của bản thân trước quyết định sa thải trái luật, chị M có quyền làm đơn khiếu nại gửi đến Giám đốc công ty hoặc cơ quan quản lí nhà nước về lao động.
Việc công dân chủ động báo cáo hành vi trốn thuế góp phần bảo vệ ngân sách nhà nước, thể hiện ý thức tham gia quản lí nhà nước và xã hội ở phạm vi cơ sở.
Ý a) Sai. Chị M báo cáo hành vi vi phạm pháp luật của Giám đốc (trốn thuế) xâm phạm lợi ích của Nhà nước, do đó đây là việc thực hiện quyền Tố cáo, không phải khiếu nại. (Kiến thức GDKTPL 11)
Ý b) Đúng. Trốn thuế số lượng lớn là tội phạm kinh tế nghiêm trọng, vi phạm trắng trợn nghĩa vụ nộp thuế của doanh nghiệp. (Kiến thức GDKTPL 12)
Ý c) Đúng. Quyết định sa thải ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích cá nhân của chị M, do đó chị dùng quyền khiếu nại để yêu cầu hủy bỏ quyết định này. (Kiến thức GDKTPL 11)
Ý d) Sai. Tố cáo tội phạm là quyền và nghĩa vụ bảo vệ pháp luật chung, không thuộc nội dung định nghĩa của "quyền tham gia quản lí nhà nước và xã hội ở phạm vi cơ sở" (như bàn bạc quy ước làng xã, biểu quyết mức đóng góp xây dựng nông thôn mới). (Kiến thức GDKTPL 11)
(1,5 điểm). Ở nhiều địa phương, chương trình "Mỗi xã một sản phẩm" (OCOP) đang phát triển mạnh mẽ, giúp nâng tầm các nông sản truyền thống. Dựa vào kiến thức về phát triển kinh tế, anh (chị) hãy phân tích ý nghĩa của chương trình này đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và đề xuất 2 giải pháp để đưa sản phẩm OCOP của quê hương tiếp cận thị trường quốc tế.
- Phân tích ý nghĩa của chương trình OCOP (0,75 điểm):
+ Về kinh tế: Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương, chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa giá trị cao, tối ưu hóa các lợi thế so sánh về thổ nhưỡng, bản sắc văn hóa. (0,5 điểm)
+ Về xã hội: Tạo ra nhiều việc làm tại chỗ, tăng thu nhập cho người nông dân, góp phần xóa đói giảm nghèo bền vững và hạn chế tình trạng li hương ra thành phố tìm việc. (0,25 điểm)
- Đề xuất 2 giải pháp tiếp cận thị trường quốc tế (0,75 điểm):
+ Giải pháp 1 (Về tiêu chuẩn chất lượng): Doanh nghiệp/Hợp tác xã phải chuẩn hóa quy trình sản xuất đạt chứng nhận quốc tế (như GlobalGAP, ISO, chứng nhận hữu cơ), đảm bảo minh bạch truy xuất nguồn gốc qua mã QR để vượt qua rào cản kĩ thuật của các FTA. (0,4 điểm)
+ Giải pháp 2 (Về xúc tiến thương mại): Tận dụng nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới (Amazon, Alibaba) và tham gia các hội chợ quốc tế để quảng bá thương hiệu, tiếp cận trực tiếp với hệ thống phân phối nước ngoài. (0,35 điểm)
(1,5 điểm). Trong thời đại công nghệ số hiện nay, khả năng tự học và học tập suốt đời mang lại lợi thế cạnh tranh rất lớn cho mỗi cá nhân. Bằng kiến thức pháp luật đã học, anh (chị) hãy viết một bài chia sẻ ngắn (khoảng 10 - 15 dòng) để tuyên truyền, khích lệ các bạn học sinh trong trường chủ động thực hiện tốt quyền và nghĩa vụ học tập thông qua việc ứng dụng công nghệ thông tin.
- Hình thức (0,25 điểm): Viết đoạn văn nghị luận/tuyên truyền ngắn gọn, mạch lạc, đủ độ dài quy định. Lời văn truyền cảm hứng, phù hợp với lứa tuổi học sinh THPT.
- Nêu được cơ sở pháp lí về quyền và nghĩa vụ học tập (0,5 điểm):
+ Khẳng định học tập vừa là quyền tự do, vừa là nghĩa vụ vẻ vang của mỗi công dân được Hiến pháp và Luật Giáo dục bảo hộ. (0,25 điểm)
+ Pháp luật luôn tạo điều kiện để công dân được học thường xuyên, học suốt đời, đặc biệt trong bối cảnh xã hội học tập hiện nay. (0,25 điểm)
- Hướng dẫn hành động và truyền đi thông điệp (0,75 điểm):
+ Lập luận thực tiễn: Công nghệ số (internet, AI, các khóa học trực tuyến) đã phá vỡ mọi giới hạn về không gian và thời gian lớp học, biến thế giới thành một thư viện khổng lồ ngay trên màn hình điện thoại. (0,25 điểm)
+ Đưa ra lời khuyên: Khuyên các bạn học sinh giảm bớt thời gian giải trí vô bổ, chủ động tìm kiếm các kênh giáo dục uy tín (học ngoại ngữ, tin học, kĩ năng mềm) để tự trang bị hành trang kiến thức vững chắc. (0,25 điểm)
+ Thông điệp kêu gọi: "Đừng để chiếc điện thoại thông minh chỉ dành cho việc lướt mạng xã hội". Kêu gọi sự tự giác: Sự học bám rễ đắng cay nhưng quả ngọt ngào, làm chủ công nghệ là làm chủ tương lai. (0,25 điểm)
