Chuyên đề Hóa 11 Cánh diều Bài 7: Nguồn gốc và phân loại dầu mỏ có đáp án

Dầu mỏ được gọi là nhiên liệu hoá thạch do được hình thành từ lượng khổng lồ của xác động vật và thực vật từ hàng triệu năm trước, bị nén trong lòng đất và nóng lên do biến đổi địa chất. Trong điều kiện không có không khí và ở nhiệt độ, áp suất thích hợp, xác của động vật và thực vật bị chôn vùi này biến đổi dần thành các mỏ dầu.

Thành phần nguyên tố của dầu thô thông thường chứa: 79,5 – 87,1% carbon; 11,5 – 14,8% hydrogen; 0,1 – 3,5% sulfur; khoảng 0,1 – 0,5% các nguyên tố nitrogen và oxygen về khối lượng. Do đó dự đoán khi đốt dầu mỏ sản phẩm thu được gồm CO₂, SO₂, H₂O, N₂, NO_x …

Dầu mỏ được gọi là nhiên liệu hoá thạch do được hình thành từ lượng khổng lồ của xác động vật và thực vật từ hàng triệu năm trước, bị nén trong lòng đất và nóng lên do biến đổi địa chất. Trong điều kiện không có không khí và ở nhiệt độ, áp suất thích hợp, xác của động vật và thực vật bị chôn vùi này biến đổi dần thành các mỏ dầu. Do đó thành phần hoá học của dầu mỏ khai thác từ các địa điểm khác nhau không giống nhau.

a) Những chất không phải hydrocarbon là: pyridine, thiophene, quinoline.

b) Chất là hydrocarbon thơm là: toluene

c) Những chất là hydrocarbon no, mạch vòng (cycloalkane) là: cyclopentane, decaline.

Các hợp chất sulfur có trong nhiên liệu làm cho nhiên liệu có mùi khó chịu. Ngoài ra, các hợp chất của sulfur có trong xăng, dầu khi cháy gây hư hại động cơ và tạo khí thải có hại với môi trường (gây ô nhiễm môi trường, mưa acid…)

Thành phần chủ yếu của dầu thô là các hydrocarbon, những hợp chất này thường không phân cực, nên chúng tan rất ít trong nước.

Nếu dầu thô từ tàu chở dầu bị rò rỉ ra ngoài thì dầu thô nổi trên mặt biển do dầu thô nhẹ hơn nước.

Theo tỉ trọng đối với dầu thô, có thể chia thành:

- Dầu nhẹ (khối lượng riêng nhỏ hơn 870 kg m^-3);

- Dầu trung bình (khối lượng riêng từ 870 đến 920 kg m^-3);

- Dầu nặng (khối lượng riêng từ 920 đến 1000 kg m^-3).

Từ sự phân loại trên, dầu mỏ lấy từ mỏ Bạch Hổ của Việt Nam có khối lượng riêng khoảng 833 – 868kg m^-3 sẽ thuộc loại dầu nhẹ.

- Dựa vào hàm lượng sulfur trong dầu thô, người ta chưa thành 2 loại:

+ Dầu ngọt: chứa hàm lượng sulfur ít dưới 0,5%.

+ Dầu chua: chứa hàm lượng sulfur đáng kể hơn (trên 2%).

Như vậy, dầu thô từ mỏ Bạch Hổ thuộc loại dầu ngọt.

- Ưu điểm của dầu ngọt: chứa ít sulfur, tiết kiệm chi phí cho sản xuất; giảm hư hại động cơ và ô nhiễm môi trường so với dầu chua.

Theo thành phần hóa học, dầu thô có các loại: dầu thô loại paraffinic (thành phần chủ yếu là các hydrocarbon no từ CH₄ đến C₃₅H₇₂, chứa ít hydrocarbon loại naphthene và arene); dầu thô loại asphaltic (thành phần chủ yếu là các hydrocarbon no mạch vòng hay naphthene và chứa ít alkane và arene) và loại hỗn hợp (chứa hydrocarbon thuộc cả hai loại paraffinic và asphaltic).

Như vậy alkyne là loại hydrocarbon không có trong dầu thô.

Đáp án đúng là: A

Dầu thô loại paraffinic có thành phần chủ yếu là các alkane.