16 bài tập Khoa học tự nhiên 9 Khai thác đá vôi công nghệ silicate có lời giải ( Phần 1)
16 câu hỏi
Trong ngành công nghiệp xây dựng, đá vôi là một nguyên liệu rất phổ biến và có vai trò quan trọng. Nguồn cung cấp đá vôi đến từ đâu? Thành phần chính của đá vôi gồm những gì? Ứng dụng của đá vôi như thế nào?
Nguồn cung cấp đá vôi đến từ các mỏ hoặc núi đá vôi. Thành phần chính của đá vôi là calcium carbonate (CaCO3). Đá vôi làm nguyên – vật liệu quan trọng trong ngành công nghiệp xây dựng và sản xuất.
Đá vôi, cát, đất sét thường được sử dụng để tạo các sản phẩm nào sau đây?
– Đá vôi thường được dùng để sản xuất xi măng.
– Cát thường được dùng để sản xuất chai thủy tinh.
– Đất sét thường được dùng để sản xuất cối và chày trong phòng thí nghiệm.
Nhỏ dung dịch hydrochloric acid vào đá vôi, thấy bề mặt đá sủi bọt. Vậy đá vôi có thành phần chính là gì? Đá vôi được khai thác từ đâu và có những ứng dụng gì?
– Đá vôi có thành phần chính là CaCO3.
– Đá vôi được khai thác từ các dãy núi đá vôi, mỏ đá vôi hoặc bãi vỏ, xương động vật (san hô, vỏ ngao, ốc, …)
– Đá vôi được sử dụng trong nhiều ngành như: xây dựng, công nghiệp, nông nghiệp:
+ Đá vôi nghiền được sử dụng nhiều trong côn nghiệp thủy tinh, xi măng, …
+ Sản xuất vôi sống, clorua vôi, …
Sản phẩm được làm ra từ đá vôi có những ứng dụng nào trong đời sống?
Ứng dụng:
– Đá vôi là nguyên – vật liệu quan trọng trong ngành xây dựng.
– Đá vôi được sử dụng để sản xuất: đá vôi nghiền, vôi sống, vôi tôi.
+ Đá vôi nghiền được sử dụng làm nguyên liệu sản xuất thuỷ tinh, xi măng…
+ Vôi sống được dùng trong xử lí nước nuôi trồng thuỷ sản, nước thải …
+ Vôi tôi được dùng để khử chua đất trồng, cung cấp calcium cho cây trồng.
a) Ở Việt Nam, đá vôi được khai thác chủ yếu từ nguồn tự nhiên nào?
b) Viết phương trình hoá học của phản ứng nhiệt phân đá vôi và phản ứng vôi sống.
a) Ở Việt Nam, đá vôi được khai thác chủ yếu từ các dãy núi đá vôi tập trung ở các tỉnh thuộc Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ.
b)
– Nhiệt phân đá vôi: CaCO3 →to CaO + CO2
– Phản ứng vôi sống tác dụng với nước: CaO + H2O → Ca(OH)2
Hãy liệt kê một số sản phẩm đồ gốm trong gia đình em và cho biết lợi ích của việc dùng đồ gốm.
– Một số sản phẩm đồ gốm trong gia đình em như ấm chén, bát, lọ hoa, cốc, …
– Lợi ích của việc dùng đồ gốm là: đẹp, sang trọng, …
a) Vì sao đá vôi, vôi sống và vôi tôi đều có thể làm giảm acid trong đất?
b) Vì sao vôi tôi được dùng để xử lí SO2 trong khí thải? Viết phương trình hoá học của phản ứng xảy ra.
c) Calcium carbonate được sử dụng làm thuốc. Hãy tìm hiểu và cho biết tác dụng của loại thuốc này.
a) Đá vôi (CaCO3), vôi sống (CaO) và vôi tôi (Ca(OH)2) đều tác dụng được với acid trong đất nên có thể làm giảm acid trong đất.
b) Vôi tôi được dùng để xử lí SO2 trong khí thải vì nó có khả năng hấp thụ SO2 tạo thành chất kết tủa.
Phương trình hóa học: Ca(OH)2 + SO2 → CaSO3↓ + H2O
c) Tác dụng: Bổ sung calcium và vitamin D3.
Việc khai thác đá vôi có ảnh hưởng gì đến môi trường? Em hãy đề xuất một số biện pháp để giảm thiểu những tác động xấu đến môi trường do việc khai thác đá vôi.
– Việc khai thác đá vôi có ảnh hưởng lớn đến môi trường như xói mòn đất, ô nhiễm nước và phá hủy môi trường sống.
– Một số biện pháp để giảm thiểu những tác động xấu đến môi trường do việc khai thác đá vôi như:
+ Cần quy hoạch và cấp phép khai thác.
+ Sử dụng các kĩ thuật khai thác, thiết bị tiên tiến để hạn chế bụi gây ô nhiễm.
+ Trồng nhiều cây xanh.
+ Tránh hoặc giảm sử dụng thuốc nổ.
Vì sao cần khai thác đá vôi hợp lí? Việc khai thác đá vôi và sản xuất xi măng có ảnh hưởng gì đến môi trường sống?
– Cần khai thác đá vôi hợp lí vì khai thác quá nhiều sẽ dẫn đến cạn kiệt đá vôi, phá huỷ cảnh quan thiên nhiên và gây ô nhiễm môi trường.
– Việc khai thác đá vôi và sản xuất xi măng có ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường sống vì nó gây ô nhiễm môi trường.
Em hãy cho biết những sản phẩm nào được làm ra từ gốm? Sản xuất đồ gốm trải qua các công đoạn nào?
Sản phẩm được làm ra từ gốm là ấm chén, bát, bình hoa, …
Sản xuất đồ gốm trải qua các công đoạn chính: Nghiền, trộn đều hỗn hợp các nguyên liệu thành khối dẻo; tạo hình sản phẩm rồi sấy khô; nung sản phẩm đã sấy khô ở nhiệt độ cao.
a) Thành phần chính của xi măng là gì?
b) Em hãy cho biết nguyên liệu chính sản xuất xi măng.
c) Vì sao người ta sử dụng xi măng trong xây dựng?
a) Thành phần chính của xi măng là calcium silicate, calcium aluminate.
b) Nguyên liệu chính để sản xuất xi măng là đất sét, đá vôi, cát, …
c) Người ta sử dụng xi măng trong xây dựng vì nó là nguyên liệu kết dính dùng trong xây dựng.
Hãy quan sát các vật dụng trong gia đình làm từ thuỷ tinh và cho biết vật dụng nào làm từ thuỷ tinh thường? Vật dụng nào làm từ thuỷ tinh chịu nhiệt.
– Thủy tinh thường thì được dùng để sản xuất các loại ly, cốc thủy tinh, bình hoa, chai lọ sử dụng hằng ngày.
– Thủy tinh chịu nhiệt được sử dụng để làm đồ trang trí nội thất, cửa kính các tòa nhà, kính bồn tắm đứng, …
Quá trình sản xuất thuỷ tinh, đồ gốm và xi măng có chung các công đoạn nào? Giải thích.
– Quá trình sản xuất thuỷ tinh, đồ gốm và xi măng có chung các công đoạn ban đầu là cần nghiền, phối trộn hỗn hợp nguyên liệu rồi đem nung.
– Giải thích: Việc nghiền, phối trộn hỗn hợp nguyên liệu sẽ giúp các nguyên liệu được trộn đều. Việc đem nung sẽ giúp loại bỏ các thành phần không mong muốn.
Đất sét trắng (cao lanh) là nguồn tài nguyên có giá trị kinh tế lớn của Việt Nam. Em hãy tìm hiểu và cho biết các ứng dụng của đất sét trắng.
Đất sét trắng được sử dụng trong nhiều ngành nghề khác nhau: Nghề gốm, giấy, cao su, sơn, làm thủy tinh, làm chất dẻo, xi măng trắng, gạch chịu nhiệt, …
a) Liệt kê các ứng dụng của cát, đất sét trong đời sống và trong sản xuất.
b) Đất sét thường có màu xám. Tìm hiểu để giải thích vì sao gạch và ngói thường có màu “đỏ gạch”.
a) Ứng dụng của cát, đất sét trong đời sống và trong sản xuất là nguyên liệu chính của ngành công nghiệp silicate để sản xuất thủy tinh, đồ gốm, xi măng.
b) Đất sét thường có màu xám nhưng gạch và ngói được sản xuất từ đất sét thường có màu “đỏ gạch” là do sắt oxide có ở trong đất sét gây ra.
Tìm kiếm thông tin từ internet hoặc sách, báo, em hãy cho biết:
a) Gạch không nung là gì?
b) Hiện nay, nước ta đang khuyến khích việc xoá bỏ các lò gạch thủ công, thay thế bằng việc sản xuất gạch không nung. Giải thích việc làm này.
a) Gạch không nung là loại gạch xây, sau khi được tạo hình thì tự đóng rắn đạt các chỉ số về cơ học: Cường độ nén, uốn, độ hút nước... mà không cần qua nhiệt độ.
b) Giải thích:
– Phương pháp sản xuất gạch thủ công thì cần sử dụng đất sét để sản xuất từ đó giảm diện tích đất nông nghiệp và gây ô nhiễm môi trường.
– Gạch không nung không dùng nguyên liệu đất sét, không dùng than, củi, … để đốt nên tiết kiệm nhiên liệu năng lượng và không thải khói bụi gây ô nhiễm môi trường.
– Gạch không nung có tính chịu lực cao, cách âm, cách nhiệt phòng hoả, chống thấm, chống nước, kích thước chuẩn xác, quy cách hoàn hảo hơn vật liệu nung.
