(Ngữ liệu ngoài sgk) Tự trào

TỰ TRÀO

Cũng chẳng giàu mà cũng chẳng sang,

Chẳng gầy chẳng béo, chỉ làng nhàng.

Cờ đương dở cuộc không còn nước⁽¹⁾,

Bạc chửa thâu canh đã chạy làng⁽²⁾

Mở miệng nói ra gàn bát sách,

Mềm môi chén mãi tít cung thang.

Nghĩ mình lại gớm cho mình nhỉ,

Thế cũng bia xanh cũng bảng vàng⁽³⁾

(Trích Nguyễn Khuyến – Tác phẩm, Nguyễn Văn Huyền chủ biên)

Chú thích:

(1) Ý cả câu: Ý nói thời cuộc diễn biến dở chừng mà nước đã mất, bế tắc như cờ bí nước.

(2) Ý cả câu: Ý nói chưa trọn cuộc đời làm quan đã bỏ về ở ẩn, như con bạc chạy làng.

(3) Theo chế độ thi cử thời xưa, những người đỗ tiến sĩ được ghi họ tên lên bảng vàng và khắc tên vào bia đá.

Nội dung chính của bài thơ Tự trào là gì?

Ý nghĩa câu “Cũng chẳng giàu mà cũng chẳng sang, / Chẳng gầy chẳng béo, chỉ làng nhàng”?

Giải thích hình ảnh “Cờ đương dở cuộc không còn nước”?

Hình ảnh “Bạc chửa thâu canh đã chạy làng” muốn nói gì?

Ý nghĩa câu cuối “Thế cũng bia xanh cũng bảng vàng”?

Giọng điệu chủ đạo của bài thơ là gì?

Thể thơ của bài Tự trào là gì?

Bài thơ Tự trào cho ta hiểu điều gì về vẻ đẹp nhân cách Nguyễn Khuyến?

Vì sao nói tiếng cười của Nguyễn Khuyến trong bài thơ là tiếng cười của lương tâm, của ý thức liêm sỉ, thâm thuý và thấm đẫm nước mắt?

Theo em, ý nghĩa tích cực của việc tự trào trong cuộc sống là gì?

Từ bài thơ Tự trào của Nguyễn Khuyến, hãy viết một đoạn văn khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ của em về thái độ tự nhận thức bản thân và khiêm tốn trong học tập, công việc và cuộc sống.

Em hãy viết bài văn phân tích bài thơ Tự trào của Nguyễn Khuyến.