Đề thi HSG Sinh học 12 THPT Phụ Dực (Hưng Yên) có đáp án - Đề 2
38 câu hỏi
PHẦN I. (10 điểm). Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 25. Mỗi câu hỏi thí sinh chỉ chọn một phương án.
Để tạo giống lúa vàng (golden rice) giàu Beta−carotene góp phần cải thiện tình trạng thiếu vitamin A ở trẻ em, người ta cần chuyển gene X từ một loài thực vật vào cây lúa. Quy trình này sử dụng vi khuẩn Agrobacterium tumefaciens làm tế bào nhận trung gian để chuyển gene. Một trong những công đoạn rất quan trọng của quy trình này được biểu diễn trong hình dưới đây:
Phát biểu nào sau đây đúng về các bước trong giai đoạn trên?
Ở bước c, enzyme ligase hình thành liên kết hydrogen giữa các đầu đính tạo DNA tái tổ hợp.
Phải nuôi cấy tế bào thực vật với vi khuẩn tumefaciens mang DNA tái tổ hợp trong cùng một môi trường để tiếp tục hoàn thiện quy trình chuyển gene.
Mục tiêu của quy trình là giúp gene X biểu hiện mạnh trong tế bào vi khuẩn tumefaciens.
Ở bước a và b, cần phải sử dụng hai loại enzyme restrictase khác nhau.
Hình bên mô tả quá trình dịch mã của 5 ribosome cùng trượt trên mRNA của sinh vật nhân sơ. Phát biểu nào sau đây đúng?
Các ribosome chỉ tách khỏi mRNA khi trượt qua nucleotide cuối cùng trên mRNA
Codon mở đầu nằm ở gần vị trí B
Mỗi chuỗi polypeptide có ít nhất 1 amino acid methionine.
Ribosome trượt theo chiều từ vị trí A đến vị trí B
Ở môi trường bổ sung lactose, operon lạc của 3 chủng vi khuẩn thí nghiệm đều hoạt động.
Chủng đột biến A có thể bị đột biến ở vùng khởi động của operon.
Chủng đột biến B có thể bị đột biến mất chức năng ở gene lacZ của operon.
Sự có mặt và hoạt động chức năng của enzyme B−galactosidase làm khuẩn lạc có màu trắng.
Tính trạng hói đầu ở người do gene H quy định và bị ảnh hưởng bởi giới tính. Phụ nữ có kiểu gene đồng hợp tử trội (HH) thì bị hói, còn phụ nữ mang gene dị hợp (Hh) và đồng hợp tử lặn (hh) thì không bị hói. Còn yếu tố Rh do gene R quy định, kiểu gene người Rh- (âm) là rr và của người Rh+ (dương) là RR hoặc Rr. Hai gene này cùng nằm trên một cặp nhiễm sắc thể thường và liên kết hoàn toàn. Một gia đình đến một văn phòng tư vấn di truyền và được bác sĩ thu thập dữ liệu như tóm tắt ở bảng dưới đây :
Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng về sự di truyền các tính trạng trong gia đình trên?
1) Có thể xác định chính xác kiểu gene của 5 người trong gia đình trên.
2) Tất cả con gái được sinh ra từ cặp vợ chồng (1) và (4) đều không bị hói đầu.
3) Tất cả những người không bị hói đầu trong gia đình trên đều có kiểu gene đồng hợp tử.
4) Kiểu gene của cặp vợ chồng (1) và (4) lần lượt là \[\frac{{{\rm{HR}}}}{{{\rm{hr}}}}\]và \[\frac{{{\rm{Hr}}}}{{{\rm{hr}}}}\].
2
4
3
1
3
4
1
2
Bệnh Huntington (HD) là một rối loạn di truyền dẫn đến cái chết của các tế bào não. Căn bệnh này được gây ra bởi một tính trạng trội đột biến ở một trong hai bản sao của một gene được gọi là Huntingtin.
Hình 5 là kết quả điện di khi phân tích gene Huntingtin của gia đình có bố bị bệnh Huntington, mẹ bình thường. Các con số trên ghi tiêu bản điện di thể hiện tuổi khởi phát bệnh.
Cho biết có bao nhiêu nhận định đúng?
1) Các đoạn lặp CAG trên gene càng ít thì bệnh Huntington biểu hiện ở độ tuổi càng sớm
2) Người con số 2 không bị bệnh.
3) Người con số 4 khởi phát bệnh ở tuổi 30
4) Người con số 6 bị bệnh Huntingtin có thời gian khởi phát bệnh trước tuổi 26.
2
1
4
3
Sơ đồ bên dưới mô tả các phép lai để tạo ra giống lợn ReHal (sinh trưởng nhanh, tỉ lệ nạc cao, không mẫn cảm với stress vận chuyển, chất lượng thịt được cải tiến) từ giống lợn Pietrain (sinh trưởng nhanh, tỉ lệ nạc cao nhưng mẫn cảm stress vận chuyển, chất lượng thịt kém nếu ở thể đồng hợp gene r) và giống lợn Large White (Đại bạch). Phân tích sơ đồ và cho biết có bao nhiêu phát biểu nào sau đây đúng?
1. Lợn Large White (Đại bạch) mẫn cảm với stress vận chuyển.
2. Các phép lai giữa các con lai và lợn Pietrain là các phép lai khác loài (lai xa).
3. Lợn ReHal có kiểu gene rr.
4. Để tạo ra giống lợn ReHal cần tiến hành 17 phép lai trở lại giữa con lai với giống lợn Pietrain.
3
2
4
1
2
3
1
4
18,75%.
12,5%.
25%.
6,25%.
Học thông minh hơn mỗi ngày
Xem toàn bộ 38 câu hỏi và nhiều hơn nữa với tài khoản miễn phí
Để nghiên cứu sự biểu hiện tính trạng năng suất và hàm lượng carotenoid tổng số ở hai giống lúa (Oryza sativa L.) là ZH11 và GHPC1 trong các điều kiện gieo trồng khác nhau, nhà chọn giống tiến hành bố trí thực nghiệm và thu được các kết quả được trình bày theo hai đồ thị hình bên dưới.
Hãy phân tích dữ liệu từ hai biểu đồ trên và cho biết có bao nhiêu nhận định đúng?
1. Giống lúa ZH11 có mức phản ứng về tính trạng năng suất hẹp hơn mức phản ứng của giống GHPC1.
2. Kiểu gene ít ảnh hưởng đến tính trạng hàm lượng carotenoid tổng sổ ở hai giống lúa trên.
3. Môi trường ảnh hưởng nhiều tới tính trạng hàm lượng carotenoid và ít ảnh hưởng tính trạng năng suất.
4. Để đáp ứng nhu cầu lương thực và bổ sung lượng tiền tố vitamin A trong khẩu phần ăn, nên gieo trồng đại trà giống lúa ZH11.
3
4
2
1
4.
1.
3.
2.
3
4
2
1
Hình bên mô tả sơ đồ 3 gene A, B, C cùng nằm trên một phân tử DNA ở một loài vi khuẩn. Mũi tên ở mỗi gene chỉ vị trí bắt đầu phiên mã và hướng phiên mã của gene đó. Theo lí thuyết, phát biểu nào sau đây sai?
Gene B sử dụng mạch 1 làm khuôn để tổng hợp mRNA
Gene A và gene C đều sử dụng mạch 2 làm khuôn để tổng hợp mRNA
Nếu gene B không nhân đôi thì gene A cũng không nhân đôi.
Khi DNA này nhân đôi thì gene A sẽ nhân đôi trước gene B
Đối chiếu nhóm máu của các thành viên.
Thử DNA ti thể của hai người phụ nữ với DNA ti thể của bé trai.
Lấy tế bào hồng cầu của người ông, người phụ nữ đơn thân và bé trai để xét nghiệm DNA
Đối chiếu cấu trúc NST giới tính Y của người ông với bé trai.
Thí nghiệm 2 thu được các sợi DNA kép có kích thước khác nhau.
Cả hai thí nghiệm đều thu được các sợi DNA đơn.
Cả hai thí nghiệm đều thu được các sợi DNA kép.
Thí nghiệm 1 thu được các sợi DNA kép có kích thước giống nhau.
Trong 7 kiểu hình ở đời con, kiểu hình chiếm tỉ lệ 20/64 mang 4 allele trội.
Người da trắng có kiểu gene đồng hợp lặn.
Màu da do 3 gene tác động cộng gộp.
Mức sẫm màu da là do sự có mặt càng nhiều allele trội.
Xử lý phôi của một loài côn trùng gây đột biến mất đoạn nhiễm sắc thể ở 6 vị trí khác nhau (từ 1 - 6) được thể hiện ở hình 3A) Theo dõi thời gian sống của các phôi tương ứng với các đột biến, kết quả được thể hiện qua đồ thị hình 3B) Biết rằng sự phân bố các gene trên nhiễm sắc thể là đều nhau và phôi mang đột biến mất đoạn ở vị trí 6 vẫn phát triển thành cơ thể bình thường.
1) Sắp xếp theo chiều tăng dần thời gian sống của phôi tương ứng với các vị trí đoạn nhiễm sắc thể bị mất: 1→ 2, 5 → 3 →4→6.
2) Mất đoạn ở vị trí 6 phôi không chết vì chứa ít gene.
3) Mức độ gây hại của đột biến mất đoạn phụ thuộc vào đoạn nhiễm sắc thể bị mất có mang các gene quan trọng ảnh hưởng đến sức sống, khả năng sinh trưởng và phát triển của sinh vật hay không.
4) Người ta ứng dụng mất đoạn NST vào loại bỏ gene xấu và xác định vị trí gene trên NST.
Có bao nhiêu nhận định đúng trong số các nhận định trên?
4
3
2
1
3’ TAC TGC GTA GCT CCC CAC CAT TTG GGA ATC 5’.
3’ TAC TGT GTA GCT CCC CAC CAT TTG GGA ATC 5’.
3’TAC TGT GTA GCT CCC CAC CAT TTA GGA ATC 5’.
3’ TAC TGT GTA GGT CCC CAC CAT TTG GGA ATC 5’.
Hình sau mô tả quy trình tách chiết DNA từ gan gà. Theo lý thuyết, phát biểu nào sau đây đúng?
Bước 5 đổ thêm cồn ethanol để tách DNA ra khỏi dịch chiết, vì DNA tan nhiều trong cồn.
Có thể sử dụng các nguyên liệu khác như quả dâu tây, gan lợn hoặc các tế bào sống.
Có thể thực hiện bước 4 trước bước 3.
Bước 1 nghiền mẫu vật để phá hủy màng nhân tách lấy DNA
Đột biến gene GJB2 làm giảm số lượng amino acid được tổng hợp trong quá trình dịch mã.
Bệnh khiếm thính do đột biến gene GJB2 trên NST giới tính.
Đây là dạng đột biến gene trội gây bệnh khiếm thính di truyền.
Khiếm thính di truyền không hội chứng ít phổ biến hơn dạng có hội chứng.
Ở người, bệnh máu khó đông do đột biến gene lặn nằm trên nhiễm sắc thể giới tính X dẫn đến thiếu hụt yếu tố antihemophilic A và antihemophilic B tham gia vào quá trình đông máu nên không thể hình thành cục máu đông. Khi phân tích tế bào của sáu bé trai (kí hiệu từ A đến G) mắc bệnh máu khó đông, người ta thấy trên nhiễm sắc thể X của những bé trai này đều bị đột biến mất một đoạn nhỏ thuộc các vùng khác nhau (kí hiệu từ 1 đến 12) (Hình 1).
Em hãy cho biết trong các phát biểu sau, có bao nhiêu phát biểu đúng?
1) Gene mã hóa các yếu tố đông máu có thể nằm trên vùng số 7 của nhiễm sắc thể X.
2) Các bé trai này ngoài biểu hiện bệnh máu khó đông còn mắc các rối loạn di truyền khác.
3) Bệnh máu khó đông gặp ở cả bé trai và bé gái, nhưng thường gặp ở bé trai hơn. Bệnh máu khó đông ở các bé trai do mẹ truyền cho.
4) Bệnh máu khó đông ở các bé trai do mẹ truyền cho.
1
2
3
4
Sơ đồ hình bên thể hiện mức độ biểu hiện của 1 tính trạng khi cs sự xuất hiện của 2 gene liên kết ( gồm các allele A, a và B, b)trong kiểu gene. Phép lai P: \(\frac{{AB}}{{ab}}\)( f = 40%) x \(\frac{{Ab}}{{ab}}\)thu được F1 có tỉ lệ kiểu hình là:
1:4:4:1
3:7:7:3
3:5:5:7
1:2:1
1
2
4
3
4
3
1
2
Khi làm tiêu bản tạm thời để quan sát dưới kính hiển vi, cần thực hiện đúng thao tác. Hãy cho biết trong các nhận định dưới đây, có bao nhiêu nhận định đúng?
1. bước a, b, c: dùng panh gắp mẫu vật đặt lên lam kính, nhỏ 1 giọt acetic orcein 4 - 5% lên lam kính và đặt lamen lên.
2. bước d: đun nóng tiêu bản trên ngọn lửa đèn cồn trong 5 phút
3. bước e: đặt lam kính trên 1 tờ giấy thấm đã gấp đôi, dùng dầu panh gõ nhẹ lên mẫu
4. bước g: dùng ngón tay cái ép thẳng góc lên mặt lamen làm cho nhiễm sắc thể có thể phân tán ra.
3
4
2
1
Nếu một cây bất thụ đực được lai với hạt phấn từ cây hữu thụ đồng hợp tử về kiểu gen R, đời lai F1 luôn bất thụ đực.
Có 2 loại cây hữu thụ khác nhau về kiểu gen.
Các cây thuộc dạng bất thụ đực được lai với hạt phấn từ cây hữu thụ bình thường có kiểu gen rr luôn sinh ra các cây bất thụ đực.
Xét gen trong nhân, cây bất thụ đực luôn có kiểu gen đồng hợp lặn.
|
Câu 1 |
|
a)S - b)S - c)Đ - d)Đ |
Sau một thế hệ ngẫu phối, tần số allele A của quần thể 1 sau khi trao đổi là 0,48
Sau một thế hệ ngẫu phối, tần số allele a của quần thể 2 sau khi trao đổi là 0,84
Sau một thế hệ ngẫu phối, TLKG thuần chủng của quần thể 1 giảm
Sau một thế hệ ngẫu phối, ở quần thể 2 trong số tính trạng trội TLKG dị chiếm 8/29
|
Câu 2 |
|
a)Đ - b)S - c)S - d)Đ |
Hiện tượng giảm năng suất ở vụ sau có thể được xem là ví dụ về thường biến.
Nếu không xảy ra hiện tượng thụ phấn chéo thì năng suất vụ sau sẽ ổn định như vụ đầu.
Năng suất ở vụ sau giảm là do tỉ lệ các cây lúa mang kiểu gene dị hợp về năng suất được trồng ở vụ sau nhiều hơn so với tỉ lệ tương ứng ở vụ đầu.
Để tiếp tục thu hoạch được năng suất từ 7,0 đến 7,5 tấn/ha, người nông dân nên mua lại giống Việt Lai 20 từ nhà sản xuất và gieo trồng với điều kiện sinh thái và kỹ thuật canh tác như vụ đầu.
|
Câu 3 |
|
a)Đ - b)S - c)S - d)Đ |
Bắn gene vào tế bào soma.
Tiêm gene vào hợp tử.
Biến nạp DNA tái tổ hợp.
Tải nạp DNA bằng virus.
|
Câu 4 |
|
a)Đ - b)S - c)S - d)S |
Đem lai cá thể lông xám, chân cao ở thế hệ (P) với cá thể lông trắng, thân thấp, đời F1 thu được 10% cá thể lông xám, chân thấp.
Trong quá trình giảm phân của cơ thể (P) đã xảy ra hoán vị gene với tần số 20%.
Cho cá thể lông đen, chân cao ở thế hệ (P) giao phối với nhau, ở đời F1, trong số cá thể lông đen, chân cao, số cá thể thuần chủng chiếm tỉ lệ là 16%.
Cả 2 cơ thể (P) đều dị hợp 2 cặp gene.
|
Câu 5 |
|
a)Đ - b)Đ - c)S - d)Đ |
Các nhà khoa học nghiên cứu tốc độ phiên mã của một loại RNA polymerase chứa đột biến thay thế một amino acid so với chủng nấm men thông thường. Ở thí nghiệm thứ nhất, họ đã xác định được tốc độ phiên mã tối đa trong điều kiện bình thường của loại RNA polymerase trên và so sánh với RNA polymerase kiểu dại (Hình 1).
Trong thí nghiệm thứ hai, các nhà khoa học lần lượt xử lý chủng nấm men kiểu dại và chủng nấm men đột biến với dung dịch amanitin có nồng độ 40 ng/mL và đo tốc độ phiên mã tối đa ở cả hai chủng (Hình 2). Biết rằng hợp chất amanitin (được tìm thấy ở nhiều loài nấm độc) là một hợp chất có khả năng bám vào trung tâm hoạt động và ức chế hoạt tính của RNA polymerase.
Dựa vào thông tin trên, hãy cho biết mỗi nhận định dưới đây là đúng hay sai khi nói về thí nghiệm này?
Tốc độ phiên mã tối đa của RNA polymerase không có sự khác biệt giữa thí nghiệm 1 và thí nghiệm 2.
Amanitin liên kết với RNA polymerase, ngăn cản enzyme này liên kết với DNA.
Tỉ lệ giữa tốc độ phiên mã tối đa của RNA polymerase đột biến so với tốc độ phiên mã tối đa của RNA polymerase kiểu dại trong thí nghiệm 1 là 1/6.
Ảnh hưởng của amanitin tới tốc độ phiên mã của chủng dại cao hơn so với chủng đột biến.
|
Câu 6 |
|
a)S - b)Đ - c)Đ - d)Đ |
Phả hệ ở Hình 5 mô tả một gia đình có một người (người kí hiệu số 2) bị mắc chứng lùn bẩm sinh do giảm hàm lượng hormone tăng trưởng. Tiến hành Southern blot trên mẫu DNA hệ gene của những người trong phả hệ với các bước: cắt DNA với enzyme giới hạn, thấm để chuyển DNA trên bản gel điện di qua màng nilon, lai với các mẫu dò là các đoạn DNA mạch đơn đã biết trình tự. Các đường chạy là mẫu DNA từ các thành viên tương ứng (1-5) và đối chứng (ĐC) là người không mang đột biến gây chứng lùn bẩm sinh. Các băng đậm hơn cho biết có nhiều bản sao DNA hơn.
Khả năng đã xảy ra 2 loại đột biến gây nên bệnh lùn bẩm sinh là đột biến mất đoạn NST và đột biến gen.
Các cá thể (1), (5) có kiểu gene là Aa; Cá thể số (3), (4) có kiểu gene AA; Cá thể số (2) có kiểu gene aa.
Gen mã hóa hormone tăng trưởng bình thường nằm trên phân đoạn 26 kb (đối với người không mang đột biến); allele đột biến nằm trên phân đoạn 18,5 kb.
Ở một quần thể, tỉ lệ người mắc bệnh lùn bẩm sinh do đột biến này là 10-4. Cho rằng quần thể đang cân bằng di truyền, Nếu người (3) kết hôn với một người khỏe mạnh không có quan hệ huyết thống thì con gái của họ có nguy cơ mắc bệnh là 1/440?
|
Câu 7 |
|
a)Đ - b)S - c)Đ - d)S |
PHẦN III. (3 điểm). Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 6. Thí sinh điền kết quả mỗi câu vào mỗi ô trả lời tương ứng theo hướng dẫn của phiếu trả lời (tính làm tròn đến 2 chữ số sau dấu phẩy).
Xét 4 tế bào sinh tinh của cơ thể có kiểu gene 
giảm phân tạo giao tử. Cho biết có 2 tế bào không xảy ra hoán vị gene; 1 tế bào xảy ra hoán vị gene ở cặp NST mang cặp gene A, a và cặp gene B, b; 1 tế bào xảy ra hoán vị gene ở cặp NST mang cặp gene D, d và cặp gene H, h. Theo lý thuyết, số loại giao tử tối đa được tạo ra là bao nhiêu?
Đột biến gene p53 là một nguyên nhân gây ung thư phổi ở người. Khi nghiên cứu gene p53 ở một số bệnh nhân ung thư phổi, người ta phát hiện thấy có đột biến thay thế cặp nucleotide G-C bằng A-T xảy ra ở vị trí nucleotide 42 của gen p53 trong vùng mã hóa. Đột biến có thể được xác định bằng phương pháp nhân bản DNA kết hợp với cắt bằng enzyme giới hạn. Allele kiểu dại mang cặp nucleotide G-C ở vị trí 42 có 1 vị trí nhận biết enzyme cắt giới hạn, trong khi allele đột biến mang cặp nucleotide A-T thì không có vị trí nhận biết của enzyme cắt giới hạn.
Hình dưới minh họa kết quả phân tích đa hình đoạn cắt enzyme giới hạn của gene p53 ở 7 người. .
Để xem xét hậu quả của đột biến, người ta đã phân tích sản phẩm mRNA và protein thu được kết quả .
Hãy sắp xếp người mang kiểu gene đồng hợp chứa 2 allele đột biến theo số thứ tự từ nhỏ đến lớn?
Ở người, gen quy định nhóm máu và gen quy định dạng tóc đều nằm trên nhiễm sắc thể thường và phân li độc lập. Theo dõi sự di truyền của hai gen này ở một dòng họ, người ta vẽ được phả hệ sau:
Biết rằng gen quy định nhóm máu gồm 3 alen, trong đó kiểu gen IAIA và IAIO đều quy định nhóm máu A, kiểu gen IBIB và IBIO đều quy định nhóm máu B, kiểu gen IAIB quy định nhóm máu AB và kiểu gen IOIO quy định nhóm máu O; gen quy định dạng tóc có 2 alen, alen trội là trội hoàn toàn; người số 5 mang alen quy định tóc thẳng và không phát sinh đột biến mới ở tất cả những người trong phả hệ. Xác suất sinh con có nhóm máu AB và tóc xoăn của cặp 8 – 9 là bao nhiêu (làm tròn đến 2 số thập phân sau dấu phẩy)?
Bạn có thích hoạt động này không?
Hãy lưu hoặc chia sẻ nội dung này đến mọi người.
Gợi ý cho bạn
Ý tưởng của bạn, bài học của bạn
Tự thiết kế đề thi, bài giảng hoặc flashcard theo cách riêng.
