Bài 14. Nhà nước Văn Lang - Âu Lạc - SBT LS 6

Đáp án: D

Giải thích: So với Văn Lang, tổ chức bộ máy nhà nước Âu Lạc có điểm khác biệt là: được tổ chức chặt chẽ hơn, vua có quyền hơn trong việc trị nước (SGK - trang 64).

Người Việt cổ chủ yếu ở (1) nhà sàn mái cong hay mái tròn, biết dựng nhà bằng tre, nứa, gỗ, lá,... Làng xã thời kì này gọi là các (2) kẻ, chiềng, chạ thường được dựng lên ở các vùng đất ven sông, ven biển. (3) Thuyền vì vậy cũng là phương tiện đi lại phổ biến.

Thức ăn chủ yếu của người Việt cổ là (4) gạo nếp, gạo tẻ, rau, cà, cá và động vật nhuyễn thể (ốc, sò, trai trai,...).

Người Việt cổ ngày thường để kiểu tóc (5) ngang vai, búi tó hoặc tết kiểu đuôi sam. Nam đóng khố, ở trần, đi chân đất, nữ mặc váy, mặc yếm.

- 10 từ khóa liên quan đến thời kì Văn Lang – Âu Lạc, là: Văn Lang, Âu Lạc, Hùng Vương, Thục Phán; Phong Châu; Cổ Loa; Lạc tướng; Bồ chính; Trống đồng; Lúa nước.

- Nhà nước Văn Lang còn đơn giản, sơ khai, vì:

+ Nhà nước ra đời dựa trên sự hợp nhất của 15 bộ.

+ Hùng Vương thực chất giống như một thủ lĩnh quân sự.

+ Phân hoá xã hội giàu - nghèo chưa thực sự sâu sắc.

+ Tổ chức nhà nước còn đơn giản (đứng đầu nhà nước là vua Hùng, giúp việc cho vua là các Lạc Hầu, Lạc Tướng…), chưa có luật pháp, chữ viết,...

- Ý nghĩa ra đời của Nhà nước Văn Lang: kết thúc hoàn toàn thời đại nguyên thuỷ, mở ra thời đại dựng nước đầu tiên trong lịch sử Việt Nam.

- Hình ảnh trên mặt trống đồng giàu yếu tố trang trí, mỗi hình đều có ý nghĩa nhất định; phản ánh về đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Việt cổ. Ví dụ:

+ Hình nhà: có hai loại hình nhà sàn (loại mái cong và mái tròn) được làm bằng gỗ, tre, nứa, lá, có cầu thang lên xuống để tránh thú dữ…. Qua đó cho ta thấy nhà sàn là loại kiến trúc chủ yếu của người Việt cổ. Nó là cội nguồn của những ngôi đình Việt ngày nay.

+ Phương tiện đi lại chủ yếu của cư dân Việt cổ là thuyền.

+ Thức ăn chủ yếu của người Việt cổ là gạo nếp, gạo tẻ, rau, cà, cá…

+ Người Việt cổ tổ chức nhiều lễ hội trong năm, Trong những ngày lễ hội, mọi người thích nhảy múa, ca hát trong tiếng khèn, tiếng trống đồng náo nức.

=> Như vậy có thể thấy: Trống đồng Đông Sơn được xem là một bộ sử thu nhỏ về đời sống của người Việt cổ.

Vào khoảng thế kỷ thứ 7 trước công nguyên, trên cơ sở phát triển rực rỡ của văn hóa Đông Sơn, nhà nước đầu tiên đã ra đời đó là nhà nước Văn Lang, với kinh đô Phong Châu (Việt Trì, Phú Thọ ngày nay). Đến khoảng thế kỷ III trước Công nguyên, nhà nước Văn Lang dần suy yếu, Thục Phán An Dương Vương đã thống nhất cư dân Âu Việt và Lạc Việt lập ra quốc gia Âu Lạc, đóng đô ở Cổ Loa (Hà Nội ngày nay). Đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang - Âu Lạc được phản ánh qua truyện truyền thuyết, thư tịch cổ Việt Nam, thư tịch cổ Trung Quốc... và qua hàng loạt các di tích, lễ hội ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ; cùng với đó là những phát hiện khảo cổ về văn hóa Đông Sơn như: sưu tập trống đồng, công cụ lao động, vũ khí, mộ táng… đã minh chứng cho sự tồn tại của nhà nước Văn Lang, Âu Lạc - mở đầu thời kỳ đầu dựng nước, tạo dựng các giá trị văn minh và đặt nền tảng cho các phong tục, tập quán của người Việt sau này,...

- Một số thành tựu của nền văn minh Việt cổ đầu tiên còn được bảo tồn đến ngày nay:

+ Ý niệm về Tổ quốc - đồng bào và nền kinh tế gốc nông nghiệp (trồng lúa).

+ Các thành tựu vật chất như trống đồng, thạp đồng, di tích thành Cổ Loa,...

+ Các thói quen sinh hoạt, như: thức ăn chính vẫn là lúa gạo, ở nhà sàn; di chuyển bằng thuyền; sinh hoạt cộng đồng (lễ hội…); các phong tục tập quán: nhuộm răng, ăn trầu, làm bánh chưng, bánh giầy,...