Phú sông Bạch Đằng (Bạch Đằng giang phú - Trương Hán Siêu)
Đề thi
Phú sông Bạch Đằng (Bạch Đằng giang phú - Trương Hán Siêu)
A
Admin
VănLớp 10108 lượt thi
7 câu hỏi
1.Tự luận
• 1 điểm

Đọc Tiểu dẫn để nắm được bố cục bài phú, vị trí của chiến thắng Bạch Đằng trong lịch sử và đề tài sông Bạch Đằng trong văn học. Đọc kĩ các chú thích để hiểu được các từ khó, các điển tích, điển cố.

Xem đáp án

Bố cục: gồm 4 đoạn

Đoạn 1 ( từ đầu... luống còn lưu): cảm xúc lịch sử của “khách” trước sông Bạch Đằng.

Đoạn 2 (tiếp... nghìn xưa ca ngợi): Lời của các bô lão kể với khách về những chiến công lịch sử trên sông Bạch Đằng

Đoạn 3 (tiếp... chừ lệ chan): suy ngẫm bình luận của các bộ lão về những chiến công xưa

Đoạn 4 (còn lại) Lời ca khẳng định vai trò và đức độ của con người.

2.Tự luận
• 1 điểm

Mở đầu bài phú, nổi bật lên là hình tượng nhân vật "khách". Anh (chị) hãy tìm hiểu:

- Mục đích dạo chơi thiên nhiên, chiến địa của "khách"?

- "Khách" là người có tráng chí (chí lớn), có tâm hồn như thế nào qua việc nhắc đến những địa danh lịch sử của Trung Quốc và miêu tả những địa danh lịch sử của đất Việt?

Xem đáp án

- “Khách” người mang tính cách phóng khoáng, mạnh mẽ:

    + Là bậc “tao nhân mặc khách” ham thích du ngoạn, đi nhiều, hiểu biết rộng, làm bạn với trăng

- Nhân vật “khách” tuy có tính chất công thức của thể phú song ngòi bút tài hoa, Trương Hán Siêu đã thổi hồn thành nhân vật sinh động.

    + Là cái tôi tác giả- một người mang tráng chí và tâm hồn nhạy cảm và tấm lòng ưu ái đối với lịch sử

- Cái tráng chí bốn phương, sự hiểu biết của nhân vật “khách” được, thông qua những địa điểm những tên gọi địa danh trong điển cố Trung Quốc (Nguyên, Tương, Vũ Huyệt, Cửu Giang, Ngũ Hồ, Tam Ngô, Bách Việt...)

- Loại địa danh của đất Việt (cửa Đại Than, bến Đông Triều, sông Bạch Đằng.

    + Thể hiện tráng chí bốn phương, địa danh thứ hai mang tính cụ thể, thể hiện tình yêu đất nước

3.Tự luận
• 1 điểm

Cảm xúc của “khách” trước khung cảnh thiên nhiên sông Bạch Đằng: Phấn khởi, tự hào? Buồn thương, nuối tiếc vì những giá trị đang lùi vào quá khứ? Lí giải cách lựa chọn của anh (chị). (Lưu ý đặc điểm hình ảnh thiên nhiên và giọng văn trong đoạn " Qua cửa Đại Than... dấu vết luống còn lưu".)

Xem đáp án

Cảm xúc của “khách”:

- Khách vừa có cảm giác vui, buồn, vừa tự hào, nuối tiếc → Có tráng chí bốn phương, yêu nước, tự hào

    + Vui trước cảnh hùng vĩ, thơ mộng núi sông, tự hào vì dòng sông ghi nhiều chiến công hiển hách

- Khách buồn, nuối tiếc: dấu tích oanh liệt ngày xưa trở nên trơ trọi, hoang vu. Dòng thời gian làm lãng quên đi những giá trị lịch sử

- Đoạn thơ chủ yếu ngắt nhịp chẵn, thể hiện điệu nhịp nhàng, trầm lắng, khơi gợi nhiều nỗi suy tư

4.Tự luận
• 1 điểm

Vai trò của hình tượng các bô lão trong bài phú? Chiến tích trên sông Bạch Đằng đã được gợi lên như thế nào qua lời kể của các bô lão? Thái độ, giọng điệu của họ khi kể chuyện?

Qua lời bình luận của các bô lão (đoạn "Tuy nhiên: Từ có vũ trụ... Nhớ người xưa chừ lệ chan"), trong các yếu tố: địa thế sông núi, con người, theo anh (chị), yếu tố nào giữ vai trò quan trọng nhất làm nên chiến thắng Bạch Đằng?

Xem đáp án

Các bô lão hình ảnh của tập thể vừa đại diện cho nhân dân địa phương, chứng nhận lịch sử, đồng thời cũng là sự phân thân của tác giả.

Nhân vật bô lão tạo nên nhân vật có tính lịch đại để có được sự đối đáp tự nhiên, từ đó dựng lên trận thủy chiến Bạch Đằng

- Các bô lão kể chuyện xưa với ngôn từ sống động, lời lẽ trang trọng gợi lên cảm hứng lịch sử với âm điệu hào hùng

    + Các kì tích trên sông Bạch Đằng được kể với sự bừng bừng hào khí: trận chiến thời Ngô Quyền tới Trần Hưng Đạo

    + Những trận đánh “kinh thiên động địa” được tái hiện bằng những nét bút khoa trương thần tình

    + Âm thanh, màu sắc, trực cảm, tưởng tượng tác giả vận dụng phối hợp góp phần tô đậm

- Những hình ảnh điển tích được chọn lọc để tô đậm thêm sự vẻ vang của dân tộc, cũng như chiến công, tài đức của vua tôi nhà Trần

- Bô lão nhưng nghe trong đó có giọng của “khách” niềm cảm hoài của các bô lão gặp niềm sững sờ buồn tiếc của khách tạo nên sự cộng hưởng

5.Tự luận
• 1 điểm

Lời ca của các vị bô lão và lời ca nối tiếp của "khách" nhằm khẳng định điều gì?

Xem đáp án

- Đoạn cuối “bô lão” và “khách” hiện thân hô ứng của xưa- nay

    + Ca lên niềm tự hào về non sông hùng vĩ, luận bàn về chiến thắng sông Bạch Đằng khúc anh hùng về tinh thần ngoan cường của con người

- Lời ca bô lão mang âm hưởng sử thi, dòng sông cuộc đời với chân lí: bất nhân thì tiêu vong, anh hùng thì lưu danh thiên cổ

- Lời nối tiếp của “khách” có ý nghĩa tổng kết, ca ngợi công đức hai vị vua anh minh, bày tỏ khát vọng hòa bình muôn thuở, tư tưởng nhân vật cao đẹp

6.Tự luận
• 1 điểm

Phát biểu về giá trị nội dung và nghệ thuật của bài phú.

Xem đáp án

- Giá trị nội dung: bài phú thể hiện lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc về truyền thống anh hùng, chống giặc ngoại xâm

- Đề cao vai trò, trí tuệ của con người

- Giá trị nghệ thuật:

    + Cấu tứ đơn giản, hấp dẫn. Bố cục chặt chẽ

    + Lời văn linh hoạt

    + Hình tượng nghệ thuật sinh động, vừa gợi hình, giàu triết lí

    + Ngôn từ: trang trọng, tráng lệ, lắng đọng, giàu suy tư

7.Tự luận
• 1 điểm

Phân tích, so sánh lời ca của “khách” kết thúc bài Phú sông Bạch Đằng với bài thơ Sông Bạch Đằng của Nguyễn Sưởng .

Xem đáp án

Kết bài “Phú sông Bạch Đằng” với “Sông Bạch Đằng)

- Gần gũi:

- Ca ngợi chiến thắng trên con sông huyền thoại Bạch Đằng thời Trùng Hưng

- Cùng ngợi ca thiên nhiên, con người làm nên chiến thắng

- Thơ viết bằng chữ Hán

Khác biệt

Thể loại: bài “Sông Bạch Đằng” được viết theo thể Đường luật

“ Bạch Đằng giang phú” viết theo thể phú cổ thể

Bạn có thích hoạt động này không?

Ý kiến của bạn sẽ giúp chúng tôi đề xuất nội dung phù hợp hơn.

Bắt đầu ngay
Khám phá các nguồn tài nguyên miễn phí, phù hợp với tiêu chuẩn trong vài giây
Soạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 19Phú sông Bạch Đằng (Trương Hán Siêu)Đại cáo bình Ngô - Phần 1: Tác giả Nguyễn TrãiSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 20Đại cáo bình Ngô - Phần 2: Tác phẩmTính chuẩn xác hấp dẫn của văn bản thuyết minhSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 21Trích diễm thi tập (Hoàng Đức Lương)Hiền tài là nguyên khí quốc gia (Thân Nhân Trung)Khái quát lịch sử tiếng ViệtSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 22Hưng Đạo đại vương Trần Quốc Tuấn (Ngô Sĩ Liên)Soạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 23Thái sư Trần Thủ Độ (Ngô Sĩ Liên)Phương pháp thuyết minhSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 24Chuyện chức phán sự đền Tản Viên (Nguyễn Dữ)Luyện tập viết đoạn văn thuyết minhSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 25Những yêu cầu về sử dụng tiếng ViệtTóm tắt văn bản thuyết minhSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 26Hồi trống Cổ Thành (La Quán Trung)Tào Tháo uống rượu luận anh hùng (La Quán Trung)Soạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 27Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ (Đặng Trần Côn)Lập dàn ý bài văn nghị luậnSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 28Truyện Kiều - Phần 1: Tác giả Nguyễn DuPhong cách ngôn ngữ nghệ thuậtSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 29Truyện Kiều - Phần 2 Trao DuyênTruyện Kiều - Phần Nỗi thương mìnhLập luận trong văn nghị luậnSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 30Chí khí anh hùng (trích Truyện Kiều)Thề nguyền (trích Truyện Kiều)Soạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 31Văn bản văn họcThực hành các phép tu từ: phép điệp và phép đốiSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 32Nội dung và hình thức của văn bản văn họcCác thao tác nghị luậnSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 33Ôn tập phần Tiếng ViệtLuyện tập viết đoạn văn nghị luậnViết quảng cáoSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 34Ôn tập phần làm vănSoạn văn lớp 10 Tập 1 Tuần 35Tổng kết phần văn học

Gợi ý cho bạn

Xem tất cả

Học liệu phổ biến Lớp 10

Xem tất cả

Học liệu phổ biến Văn

Xem tất cả