(Ngữ liệu ngoài sgk) Bờ sông vẫn gió
5 câu hỏi
Đi dọc lời ru
À ơi ... đi suốt cuộc đời,
Vẫn nghiêng cánh võng những lời mẹ ru
Câu ca từ thuở ngày xưa,
Hắt hiu những nẻo nắng mưa cuộc đời.
Chông chênh hạnh phúc xa vời,
Lắt lay số phận những lời đắng cay.
Mẹ gom cả thế gian này,
Tình yêu hạnh phúc trao tay con cầm.
Nẻo xưa nước mắt âm thầm.
Đường gần trái ngọt con cầm trên tay.
Àơi ...
Bóng cả mây bay
Lời ru
đi dọc tháng ngày đời con ...
(Chu Thị Thơm - Bờ sông vẫn gió, NXB Giáo dục, 1999)
Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên.
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về các phương thức biểu đạt
Lời giải chi tiết
PTBĐ: biểu cảm
Chỉ ra và nêu tác dụng của các từ láy trong đoạn thơ sau:
“Câu ca từ thuở ngày xưa,
Hắt hiu những nẻo nắng mưa cuộc đời.
Chông chênh hạnh phúc xa vời,
Lắt lay số phận những lời đắng cay.”
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về từ láy
Lời giải chi tiết
- Từ láy: hắt hiu, chông chênh, lắt lay
- Tác dụng:
+ Tăng hiệu quả cho sự diễn đạt, giúp câu văn giàu hình ảnh hơn.
+ Những từ láy trên nói lên số phận, cuộc đời đầy những đắng cay, vất và, cực khổ của mẹ.
Ngẫm về lời ru của mẹ, nhân vật “con” đã thấu hiểu điều gì?
Phương pháp giải
Đọc kĩ đoạn thơ, phân tích
Lời giải chi tiết
Nhân vật "con” đã ngẫm ra:
- Cuộc đời mẹ đầy những vất và, khổ cực, chưa có lấy được một phút giây hạnh phúc.
- Tình yêu của mẹ dành trao hết cho con, để con được vững bước trên đường đời.
Bài thơ có kết cấu và giọng điệu như thế nào?
Phương pháp giải
Phân tích, tổng hợp
Lời giải chi tiết
- Kết cấu đầu cuối tương ứng, mở ra là lời ru của mẹ, kết lại cũng là lời ru của mẹ. Từ kết cấu này cho thấy, lời ru của mẹ chính là nhân tố nuôi dưỡng tâm hôn con, đi theo con suốt cả cuộc đời. Lời ru ấy cũng chính là mẹ, mẹ theo con đến hết cuộc đời.
- Giọng điệu: tha thiết, đầy yêu thương, cũng đầy xót xa.
Theo em, nỗi niềm của “con” trong bài thơ trên có điểm gì giống với nỗi niềm của “con” trong hai câu thơ: “Con dù lớn vẫn là con của mẹ, Đi hết đời, lòng mẹ vẫn theo con” ̣Con Cò, Chế Lan Viên)
Phương pháp giải
Phân tích, tổng hợp
Lời giải chi tiết
Điểm giống nhau: lời ru của mẹ hay cũng chính là mẹ đi theo con, giúp đỡ, san sẻ với con đến hết cuộc đời.
