Bộ 10 đề thi giữa kì 2 Ngữ Văn 8 Kết nối tri thức cấu trúc mới có đáp án - Đề 5

Ngôi kể: ngôi thứ ba.

Chủ đề: tình bạn.

- Biện pháp nói quá: lé con mắt.

- Tác dụng:

+ Nhấn mạnh sự nổi bật, bắt mắt của bộ áo đầm mới trong mắt bạn bè.

+ Thể hiện tâm lý háo hức, muốn khoe của, tự hào của bé Em trước ngày Tết.

+ Tạo hình ảnh sinh động, gần gũi, hài hước, khiến người đọc dễ hình dung và cảm nhận sự hồn nhiên, đáng yêu của trẻ con.

- Học sinh có thể trình bày ý kiến cá nhân nhưng phải phù hợp.

- Ví dụ: Bé Em lại nghĩ thầm: “mình mà mặc bộ đầm hồng, thế nào cũng mất vui”, vì: Bé Em và Bích là đôi bạn rất thân, nhà bé Em có điều kiện khá giả hơn, còn nhà Bích có điều kiện khó khăn, vất vả hơn nên nếu bé Em mặc đẹp hơn sẽ làm cho Bích chạnh lòng, tủi thân…

Học sinh có thể nêu ra một trong các bài học sau và lý giải ý nghĩa của bài học đó:

- Trong cuộc sống, người có điều kiện khá giả, đủ đầy hơn hãy cảm thông và sẵn sàng sẻ chia với người khó khăn hơn

- Tình bạn được xây dựng trên cơ sở tình yêu thương, sự đồng cảm và sẻ chia….

* Yêu cầu về hình thức, kĩ năng: Đảm bảo đoạn văn nghị luận có bố cục mạch lạc, sử dụng linh hoạt các kiểu câu và có sự liên kết chặt chẽ giữa các câu, các ý trong đoạn văn. Có cách diễn đạt trong sáng độc đáo, thể hiện những suy nghĩ, kiến giải mới mẻ về vấn đề nghị luận.

Yêu cầu về kiến thức: 

Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần giới thiệu được vấn đề cần bàn luận, nêu rõ lí do và quan điểm của bản thân, hệ thống luận điểm chặt chẽ, lập luận thuyết phục, sử dụng dẫn chứng thuyết phục.

Sau đây là một hướng gợi ý: 

- Giải thích: Tình bạn là mối quan hệ tự nguyện, gắn bó giữa con người với nhau dựa trên sự tin tưởng, yêu thương, chia sẻ và tôn trọng lẫn nhau.

- Bàn luận

+ Bạn bè giúp nhau trao đổi kiến thức, kinh nghiệm, hỗ trợ khi gặp khó khăn.

+ Giúp con người rèn luyện nhân cách, học cách yêu thương, nhường nhịn, cảm thông.

+ Mang lại niềm vui, sự sẻ chia, sự đồng cảm khi vui hay buồn.

+ Giúp con người tự tin, mạnh mẽ hơn, bớt áp lực trong đời sống hàng ngày.

- Mở rộng

+ Trong xã hội hiện đại, tình bạn giúp con người xây dựng mối quan hệ xã hội lành mạnh, nâng cao giá trị con người.

+ Tình bạn còn giúp con người duy trì tâm hồn tốt đẹp, biết cảm thông, không phân biệt giàu nghèo, địa vị xã hội.

Có sự sáng tạo trong cách viết

a. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận

- Học sinh biết tạo lập một bài văn nghị luận đảm bảo đủ cấu trúc 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài. 

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Phân tích truyện ngắn Áo tết.

c. Triển khai vấn đề nghị luận

- Chia vấn đề nghị luận thành các luận điểm, luận cứ phù hợp, có sức thuyết phục; sử dụng tốt các thao tác lập luận; biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng.

- HS có thể triển khai theo những cách khác nhau, nhưng cần đảm bảo các ý cơ bản sau:

* Mở bài

- Giới thiệu nội dung, nghệ thuật.

- Nêu ấn tượng chung về văn bản.

* Thân bài

- Hoàn cảnh, bối cảnh

+ Thời gian: trước Tết, học sinh háo hức chuẩn bị áo quần mới.

+ Địa điểm: xóm nghèo, nhà bạn Bích buôn bán bắp nướng, nhà bé Em đầy đủ hơn.

+ Nhân vật trung tâm: bé Em và Bích, thân thiết từ lớp 1 đến lớp 5.

- Tính cách, tâm lý nhân vật

+ Bé Em

• Hồn nhiên, háo hức với áo đầm mới, muốn khoe với bạn → tâm lý trẻ con, háo hức Tết.

• Ban đầu hơi tự kiêu, so sánh với bạn khi biết Bích có ít đồ.

• Sau cùng nhận ra tình bạn quan trọng hơn vật chất, biết trân trọng Bích → thể hiện suy nghĩ chín chắn, biết đặt tình bạn lên trên sự giàu nghèo.

+ Bích

• Hiền lành, nhường nhịn, không ganh tỵ dù nhà nghèo.

• Tâm lý buồn nhưng không than trách, biết chia sẻ và quan tâm bạn.

• Phản ánh lòng nhân hậu, tình bạn chân thành, trong sáng.

- Ý nghĩa của truyện

+ Tình bạn giúp con người cảm thấy được yêu thương, gắn kết, tự tin hơn.

+ Giá trị nhân văn: tình bạn không phân biệt giàu nghèo, xuất thân, chỉ dựa trên lòng yêu thương, chia sẻ, tôn trọng nhau.

+ Hình ảnh hai bạn mặc đồ hơi giống nhau, được cô giáo khen → nhấn mạnh niềm vui đơn giản, bình dị nhưng ấm áp tình người.

- Nghệ thuật

+ Ngôn ngữ dung dị, giàu chất đời thường.

+ Miêu tả chi tiết tâm lý trẻ con, hành động, lời nói → tạo hình ảnh sinh động, gần gũi.

+ Phản ánh tâm hồn trẻ con hồn nhiên, tình bạn trong sáng.

* Kết bài

- Khẳng định: Áo Tết ca ngợi tình bạn trong sáng, chân thành, giàu giá trị nhân văn.

- Rút ra bài học: tình bạn quý giá, cần trân trọng, giữ gìn và vun đắp.

d. Chính tả, ngữ pháp

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt

e. Sáng tạo

- Bài viết có luận điểm rõ ràng, lập luận thuyết phục, diễn đạt trong sáng, bài viết thể hiện được sự sáng tạo, độc đáo riêng.           

- Chữ viết sạch đẹp, rõ ràng, văn phong lưu loát; không mắc lỗi chính tả, lỗi dùng từ, đặt câu.