Bộ 10 đề thi cuối kì 2 Tiếng Việt lớp 5 Chân trời sáng tạo có đáp án - Đề 3
7 câu hỏi
A. TIẾNG VIỆT (6,0 điểm)
1. Đọc hiểu văn bản (2,0 điểm)
Đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi:
LÒNG YÊU NƯỚC
Lòng yêu nước ban đầu là lòng yêu những vật tầm thường nhất: yêu cái cây trồng ở trước nhà, yêu cái phố nhỏ đổ ra bờ sông, yêu vị thơm chua mát của trái lê mùa thu hay mùi cỏ thảo nguyên có hơi rượu mạnh. Chiến tranh khiến cho mỗi công dân Xô viết nhận ra vẻ thanh tú của chốn quê hương. Người vùng Bắc nghĩ đến cánh rừng bên dòng sông Vi-na hay miền Xu-cô-nô, thân cây mọc là là mặt nước, nghĩ đến những đêm tháng sáu sáng hồng và tiếng “cô nàng” gọi đùa người yêu. Người xứ U-crai-na nhớ bóng thùy dương tư lự bên đường, cái bằng lặng của trưa hè vàng ánh, vào lúc ấy, đời sống thấy đầy đủ và phong phú thay, vào lúc ấy, thời gian dường như không trôi đi nữa. Chỉ có tiếng ong bay khẽ xua động cái yên lặng trọng thể. Người xứ Gru-di-a ca tụng khí trời của núi cao, những tảng đá sáng rực và nỗi vui bất chợt của một dòng suối óng ánh bạc, vị mát của nước đóng thành băng, rượu vang cay sẽ tu trong bọc đựng rượu bằng da dê, những lời thân ái giản dị và những tiếng cuối cùng của câu chào tạm biệt vọng lại. Người ở thành Lê-nin-grát bị sương mù quê hương ám ảnh, nhớ dòng sông Nê-va rộng và đường bệ như nước Nga đường bệ, nhớ những tượng bằng đồng tạc những con chiến mã lồng lên, và lá hoa rực rỡ của công viên mùa hè, nhớ phố phường mà mỗi căn nhà là một trang lịch sử. Người Mát-xcơ-va nhớ như thấy lại những phố cũ chạy ngoằn ngoèo lan man như một hoài niệm, để rồi đổ ra những đại lộ của thành phố mới. Xa nữa là điện Krem-li, những tháp cổ ngày xưa, dấu hiệu vinh quang của đất nước Nga và những ánh sao đỏ của ngày mai.
Theo I.Ê-ren-bua 
(0,5 điểm). Theo tác giả, lòng yêu nước ban đầu được hình thành từ đâu?
Những cảnh đẹp nổi tiếng.
Những điều giản dị như cây cối, phố nhỏ, và hương vị trái cây.
Những bài học lịch sử về quê hương.
Những chiến công trong chiến tranh.
B
(0,5 điểm). Người dân xứ U-crai-na thường nhớ điều gì về quê hương?
Dòng sông Nê-va rộng lớn.
Khí trời mát lạnh của núi cao.
Bóng thùy dương tư lự và cái bằng lặng của trưa hè vàng ánh.
Những con phố cũ chạy ngoằn ngoèo.
C
(0,5 điểm). Trong bài, điện Krem-li được nhắc đến như biểu tượng của điều gì?
Một thành phố hiện đại.
Dấu hiệu vinh quang và ánh sao đỏ của ngày mai.
Một công trình kiến trúc cổ.
Một niềm tự hào lịch sử.
B
(0,5 điểm). Tại sao thời gian “dường như không trôi đi nữa” trong ký ức của người xứ U-crai-na?
Vì họ đang thưởng thức sự yên tĩnh trọng thể của trưa hè.
Vì họ chìm trong nỗi nhớ quê hương.
Vì họ không muốn rời xa quê hương.
Vì thời gian không quan trọng với họ.
A
2. Luyện từ và câu (4,0 điểm)
(2,0 điểm). Điền từ ngữ thích hợp vào chỗ trống để liên kết các câu trong đoạn văn:
a) Học sinh lớp 5A đang tập trung học bài. ………… chăm chú đọc sách, ghi chép cẩn thận từng câu, từng chữ.
b) Minh rất yêu thích bóng đá. Vì vậy, ………… thường tham gia các trận bóng của trường tổ chức.
c) Chúng em vừa học bài, vừa chuẩn bị cho ngày hội sắp tới. Công việc tuy vất vả nhưng ……….. rất vui.
d) Chiếc áo này là món quà sinh nhật của mẹ tặng tôi. …………. rất vừa vặn và đẹp.
a) Học sinh lớp 5A đang tập trung học bài. Các bạn chăm chú đọc sách, ghi chép cẩn thận từng câu, từng chữ.
b) Minh rất yêu thích bóng đá. Vì vậy, cậu ấy thường tham gia các trận bóng của trường tổ chức.
c) Chúng em vừa học bài, vừa chuẩn bị cho ngày hội sắp tới. Công việc tuy vất vả nhưng mọi người rất vui.
d) Chiếc áo này là món quà sinh nhật của mẹ tặng tôi. Nó rất vừa vặn và đẹp.
(2,0 điểm). Điền từ ngữ nối thích hợp vào chỗ trống để liên kết các câu trong đoạn văn và nêu tác dụng của các từ đó:
a) Cả lớp rất yêu quý cô giáo chủ nhiệm. ……………, cô luôn tận tâm dạy dỗ và chăm sóc chúng em.
b) Sáng nay trời mưa to, …………. buổi dã ngoại của chúng em phải hoãn lại.
c) Lan là học sinh giỏi toàn diện. ………….., bạn ấy còn rất nhiệt tình giúp đỡ bạn bè.
d) Các bác nông dân đang gặt lúa. ……….., trẻ em trong làng cùng nhau chơi đùa vui vẻ.
a) Cả lớp rất yêu quý cô giáo chủ nhiệm. Bởi vì cô luôn tận tâm dạy dỗ và chăm sóc chúng em.
Tác dụng: Từ nối "Bởi vì" giải thích lý do tại sao cả lớp yêu quý cô giáo, làm rõ mối quan hệ nhân quả giữa hai câu.
b) Sáng nay trời mưa to, vì vậy buổi dã ngoại của chúng em phải hoãn lại.
Tác dụng: Từ nối "vì vậy" liên kết hai câu theo quan hệ nguyên nhân - kết quả, thể hiện hậu quả của việc trời mưa to.
c) Lan là học sinh giỏi toàn diện. Không những thế, bạn ấy còn rất nhiệt tình giúp đỡ bạn bè.
Tác dụng: Từ nối "Không những thế" bổ sung thông tin để làm nổi bật thêm phẩm chất tốt đẹp của Lan.
d) Các bác nông dân đang gặt lúa. Trong khi đó, trẻ em trong làng cùng nhau chơi đùa vui vẻ.
Tác dụng: Từ nối "Trong khi đó" thể hiện mối quan hệ thời gian, nhấn mạnh sự diễn ra đồng thời của hai sự việc.
B. TẬP LÀM VĂN (4,0 điểm)
(4,0 điểm). Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc của em về một câu chuyện đã nghe, đã đọc về quê hương, đất nước.
1. Viết được bài văn có bố cục đầy đủ, rõ ràng (2,5 điểm)
* Câu mở đầu: Giới thiệu tên câu chuyện, tên tác giả và nêu ấn tượng chung về câu chuyện.
* Các câu tiếp theo khai: Kể tóm tắt nội dung câu chuyện, nêu những điểm yêu thích ở câu chuyện (nhân vật, sự việc, ý nghĩa của câu chuyện,…) và thể hiện tình cảm, cảm xúc đối với câu chuyện.
* Câu kết thúc: Khẳng định một lần nữa giá trị, ý nghĩa của câu chuyện hoặc nhấn mạnh tình cảm, cảm xúc đối với câu chuyện.
2. Chữ viết đẹp, đúng chính tả, trình bày sạch đẹp, đúng quy định thể hiện qua bài viết. (0,5 điểm)
3. Sử dụng câu đúng ngữ pháp, dùng từ đúng nghĩa, rõ nghĩa và sử dụng đúng các dấu câu trong bài. (0,5 điểm)
4. Bài viết có sự sáng tạo: có cảm xúc, ý văn rõ ràng, lôi cuốn người đọc…(0,5 điểm)
* Tuỳ từng mức độ sai sót về ý, diễn đạt và chữ viết mà GV cho điểm phù hợp.
Bài làm tham khảo
Câu chuyện mà em thích nhất là truyền thuyết Con Rồng cháu Tiên. Câu chuyện đã cho em nhiều suy nghĩ về nguồn gốc thiêng liêng của cộng đồng người Việt. Những chi tiết kì ảo về hình tượng bọc trăm trứng, về mẹ nòi giống Tiên, Rồng đã khiến em thêm tự hào, tin yêu, tôn kính tổ tiên, dân tộc mình và cũng làm tăng sức hấp dẫn của câu chuyện. Và rồi từ bọc trăm trứng, 100 người con đã ra đời và nửa theo cha lên rừng, nửa xuống biển cùng mẹ. Dù cách xa như vậy, dù người đồng bằng hay miền núi, dù miền ngược hay miền xuôi nhưng tất cả cùng chung một dòng máu, một cội nguồn, chung mẹ cha trong một gia đình. Lời dặn dò của Lạc Long Quân đã phản ánh ý nguyện của nhân dân ta về sự đoàn kết, gắn bó, giúp đỡ lẫn nhau. Truyện đã đề cao nguồn gốc chung và biểu hiện ý nguyện đoàn kết, thống nhất của nhân dân của mọi miền đất nước. Truyện Con Rồng cháu Tiên tuy có những yếu tố tưởng tượng, kì ảo nhưng về cơ bản đã giải thích, suy tôn nguồn gốc của đất nước ta. Đồng thời truyện cũng thể hiện niềm tự hào dân tộc, ý nguyện đoàn kết, thống nhất từ xa xưa của cộng đồng người Việt: dù ở bất cứ đâu, đồng bằng hay miền núi, trong Nam hay ngoài Bắc, người Việt Nam đều là con cháu các vua Hùng, có chung dòng dõi “con Rồng cháu Tiên”, vì thế phải biết thương yêu, đùm bọc lẫn nhau.
