Bộ 10 đề thi cuối kì 1 Văn 10 Kết nối tri thức có đáp án - Đề 3
11 câu hỏi
Thương đất nước trên ba ngàn hòn đảo
Suốt ngàn năm bóng giặc vẫn chập chờn
Máu đã đổ ở Trường Sa ngày ấy
Bạn tôi nằm dưới sóng mặn vùi thân
Nếu Tổ quốc neo mình đầu sóng cả
Những chàng trai ra đảo đã quên mình
Một sắc chỉ về Hoàng Sa thuở trước
Còn truyền đời con cháu mãi đinh ninh
Nếu Tổ quốc nhìn từ bao mất mát
Máu xương kia dằng dặc suốt ngàn đời
Hồn dân tộc ngàn năm không chịu khuất
Dáng con tàu vẫn hướng mãi ra khơi.
(Trích Tổ quốc nhìn từ biển, Nguyễn Việt Chiến, nguồn thivien.net)
Đoạn thơ trên được viết theo thể thơ nào?
Thơ tự do
Thơ thất ngôn bát cú
Thơ văn xuôi
Thơ thất ngôn tứ tuyệt
A. Thơ tự do
Phương thức biểu đạt chính nào được sử dụng trong đoạn thơ trên?
Tự sự
Miêu tả
Biểu cảm
Thuyết minh
C. Biểu cảm
Nhân vật trữ tình trong đoạn thơ tỏ lòng “thương” về điều gì?
Đất nước
Đất nước ba ngàn hòn đảo
Đất nước ba ngàn hòn đảo, suốt ngàn năm bóng giặc chập chờn
Tổ quốc nhìn từ bao mất mát
C. Đất nước ba ngàn hòn đảo, suốt ngàn năm bóng giặc chập chờn
Nội dung chính của đoạn thơ trên là gì?
Lòng căm thù giặc sâu sắc, mãnh liệt
Thương cảm với những con người nằm lại nơi biên cương Tổ quốc
Cảm phục những người chiến sĩ ngày đêm bảo vệ đảo và quần đảo của dân tộc
Tình yêu với biển đảo quê hương đất nước
D. Tình yêu với biển đảo quê hương đất nước
Nghĩa của từ “sắc chỉ” trong câu thơ “Một sắc chỉ về Hoàng Sa thuở trước” được hiểu như thế nào?
Vẻ đẹp của nơi nào đó cụ thể
Mệnh lệnh bằng văn bản của vua
Ý chi của nhà vua truyền bằng khẩu ngữ
Cảnh đẹp thiên nhiên chưa được khai quật
B. Mệnh lệnh bằng văn bản của vua
Những hình ảnh “máu đổ, sóng mặn vùi thân, máu xương” mang ý nghĩa gì?
Sự đồng cảm xót thương của tác giả với những người lính trẻ ngày ngày bảo vệ đảo và quần đảo của dân tộc
Sự hi sinh mất mát của những con người ngã xuống vì Tổ quốc
Điều kiện khó khăn gian khổ của những con người ngày ngày bảo vệ biển đảo quê hương
Tình yêu thương những con người nơi đảo xa, đồng cảm với những mất mát của họ
B. Sự hi sinh mất mát của những con người ngã xuống vì Tổ quốc
Qua đoạn thơ trên, nhân vật trữ tình đã bày tỏ thái độ, tình cảm như thế nào với quê hương, đất nước?
Trân trọng, biết ơn những con người, những thế hệ đi trước đã hi sinh vì sự bình yên của biển đảo quê hương
Tình yêu, niềm tự hào với vẻ đẹp của quê hương, đất nước
Gửi gắm lòng quyết tâm bảo vệ biển đảo quê hương
Tất cả đáp án trên
D. Tất cả đáp án trên
Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong hai câu thơ sau?
Hồn dân tộc ngàn năm không chịu khuất
Dáng con tàu vẫn hướng mãi ra khơi
So sánh
Nhân hóa
Ẩn dụ
Hoán dụ
C. Ẩn dụ
Theo anh/chị biển, đảo và quần đảo có ý nghĩa như thế nào với đất nước?
Biển, đảo và quần đảo có ý nghĩa rất quan trọng với đất nước.
- Đối với an ninh - quốc phòng: Biển, đảo và quần đảo thuận lợi hình thành các tuyến phòng thủ bảo vệ đất nước.
- Đối với kinh tế: biển, đảo, quần đảo mang lại lợi ích kinh tế lớn đối với đất nước.
Từ đoạn trích anh/chị hãy cho biết bản thân cần phải có trách nhiệm và hành động như thế nào với biển đảo quê hương đất nước?
HS rút ra được:
- Bản thân mỗi cá nhân có trách nhiệm giữ gìn, bảo vệ biển đảo quê hương đất nước.
- Học sinh chỉ ra được những hành động cụ thể, thể hiện được trách nhiệm của mình với đất nước.
Đọc đoạn trích sau:
Phía làng đã khuất hẳn, nhưng tôi vẫn đăm đắm nhìn theo. Tôi đi đã nhiều nơi, đóng quân lại ở nhiều chỗ, phong cảnh đẹp đẽ hơn đây nhiều, nhân dân coi tôi như người làng và cũng có những người yêu tôi tha thiết nhưng sao sức quyến rũ, nhớ thương vẫn không mãnh liệt, day dứt bằng mảnh đất cội cằn này.
Làng mạc bị tàn phá nhưng mảnh đất quê hương vẫn đủ sức nuôi sống tôi như ngày xưa nếu tôi có ngày trở về. Ở miếng đất ấy tháng giêng tôi đi đốt bãi đào ổ chuột, tháng tám nước lên đánh dậm, úp cá, đơm tép, dấm cá rô, tháng chín, tháng mười đi móc con da dưới vệ sông. ở miếng đất ấy những ngày phiên chợ dì tôi lại mua cho vài cái bánh dợm, đêm nằm với chú, chú gác chân lên tôi mà lẩy Kiều, ngâm thơ, những tối liên hoan xã nghe cái Tỵ hát chèo và đôi lúc lại được ngồi nói chuyện với Cún con nhắc lại những kỉ niệm đẹp đẽ hồi thơ ấu.
Khung cảnh chung quanh tôi bắt đầu mờ dần rồi trắng xóa, sương xuống dày đặc đến không còn trông rõ cái gì nữa. Phảng phất trong không khí có thứ mùi quen thuộc, không hẳn là mùi nhang ngày Tết, cũng không phải là thứ mùi nào khác có thể gọi tên được, nó man mác, có lẽ đã lâu lắm tôi mới lại cảm thấy nó. Thôi, tôi nhớ ra rồi...đó là thứ mùi vị đặc biệt, mùi vị của quê hương...
(Ngày Tết về thăm quê, Nguyễn Khải)
Đoạn trích trên đề cập tới vấn đề gì? Anh/chị hãy viết bài luận phân tích, cảm nhận về vấn đề được đề cập tới.
a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài khái quát được vấn đề.
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Tình cảm của tác giả đối với làng quê và mảnh đất quê hương.
c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm
Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng. Dưới đây là một vài gợi ý cần hướng tới:
- Vẻ đẹp của quê hương trong lòng tác giả:
+ Giản dị, gần gũi gắn liền với những kí ức tuổi thơ và in sâu trong tâm trí của tác giả.
+ Dù bị chiến tranh tàn phá nhưng vẫn đủ sức bao bọc cho nhân vật tôi.
- Tình cảm của tác giả:
+ Yêu mến, trân trọng, tự hào về quê hương
+ Quê hương luôn in sâu trong tâm trí của tác giả, dù đi nhiều nơi đối với anh quê hương vẫn là nới đẹp nhất.
+ Gắn bó sâu nặng với quê hương, cảm nhận được hương vị riêng của quê hương này.
* Đánh giá chung:
- Về nội dung: Khẳng định vẻ đẹp của quê hương và tấm lòng của nhà văn.
- Về nghệ thuật:
+ Ngôn ngữ hình ảnh giản dị, mộc mạc, gần gũi.
+ Giọng văn nhẹ nhàng sâu lắng.
d. Chính tả, ngữ pháp
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.
e. Sáng tạo
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ, sáng tạo.
