79 Bài tập về Phản ứng este hóa cơ bản có lời giải (P3)

Đáp án: D

Cách tốt nhất để điều chế etylaxetat là đun hồi lưu hỗn hợp gồm cồn tuyệt đối, axit axetic "băng" và H₂SO₄ đặc 

C₂H₅OH + CH₃COOH  -> CH₃COOC₂H₅ + H₂O   (xúc tác: H₂SO₄ đặc)

Đáp án: B

Phản ứng xảy ra như sau:

CH₃COOH + CH≡CH ->H₃COOCH=CH₂

Đáp án: C

Phenyl axetat được điều chế từ phenol và anhidrit axetic:

C₆H₅OH + (CH₃CO)₂O $\to$C₆H₅OOCCH₃ + CH₃COOH

Đáp án: D

Theo nguyên lí chuyển dịch cân bằng, để phản ứng chuyển dịch theo chiều thuận:

+ Tăng cường các chất tham gia

+ Liên tục lấy đi sản phẩm tạo thành

Đáp án: A

Este là sản phẩm của phản ứng giữa axit hữu cơ và ancol. Nếu cho axit vô cơ tác dụng với ancol sẽ không tạo este.

VD: C₂H₅OH + HCl $\to$C₂H₅Cl + H₂O

Đáp án: D

Este isoamylaxetat tạo bởi ancol isoamylic (CH₃)₂CH-CH₂-CH₂-OH và axit axetic CH₃COOH

Đáp án: C

Có 4 trường hợp:

 + Trieste chỉ tạo bởi 3 gốc axit axetic => Có 1 đồng phân

 + Trieste chỉ tạo bởi 2 gốc axit axetic + 1 gốc axit propionic => Có 2 đồng phân

+ Trieste chỉ tạo bởi 1 gốc axit axetic  + 2 gốc axit propionic => có 2 đồng phân

 + Trieste chỉ tạo bởi 3 gốc axit propionic => có 1 đồng phân.

=> Vậy có tất cả 6 đồng phân

Đáp án: B

Tiêu chí hàng đầu để sử dụng các chất phụ gia, các chất màu hay hương liệu là phải an toàn cho người sử dụng.

Đáp án: B

Các este thỏa mãn là: etyl axetat (C₂H₅OH + CH₃COOH); isoamylaxetat ( (CH₃)₂CH-CH₂-CH₂-OH + CH₃COOH) ; anlyl axetat (CH₂=CH-CH₂OH + CH₃COOH)

Đáp án: C

Vì ancol và axit được este hóa vừa đủ => n_ancol = n_axit = x mol

Vì ancol no, đơn chức => khi đốt tạo ra n_H2O - n_CO2 = x

Vì axit no đơn chức => khi đốt tạo n_H2O = n_CO2

=> Nếu đốt trực tiếp X => n_H2O = n_CO2 + x = 0,3 + x mol

Sau phản ứng este hóa, có x mol H₂O bị loại ra từ X

=> Lượng nước khi đốt este là : (0,3 + x) - x = 0,3 mol

=> m_H2O = 0,3.18 = 5,4g

Đáp án: A

n_CH3COOH = 0,5  mol ; n_C2H5OH = 2 mol

CH₃COOH    +   C₂H₅OH $\to$CH₃COOC₂H₅ + H₂O

=> Ancol dư , axit hết

=> n_este = n_CH3COOH

H% = 0,5.60% = 0,3 mol

=> m_CH3COOC2H5 = 26,4g

Đáp án: D

Coi hỗn hợp HCOOH : CH₃COOH (1:1) là RCOOH , với R =  = 8

RCOOH + C₂H₅OH $\to$RCOOC₂H₅  +  H₂O

n_RCOOC2H5 = 0,4.0,8 = 0,32 mol

=> m = 0,32.(8 + 44 + 29) = 25,92 g

Đáp án: B

                  CH₃COOH  +      C₂H₅OH $\to$CH₃COOC₂H₅  +  H₂O

ban đầu:        0,1 mol            0,2 mol

sau:                                                         0,0625 mol

Do axit hết ( theo lí thuyết) => H =  = 62,5 %

Đáp án: B

Coi hỗn hợp HCOOH : CH₃COOH (1: 1) là RCOOH, với R =  = 8

RCOOH  + C₂H₅OH $\to$ RCOOC₂H₅ + H₂O

n_RCOOH =  = 0,1 mol ;  n_C2H5OH = 0,125 mol

=> Axit hết  => n_RCOOC2H5 = 0,1.0,8 = 0,08 mol

=>  m = 0,08.(8 + 44 + 29) = 6,48g

Đáp án: B

$$\begin{gathered} {\mathrm{CH}}_3\mathrm{COOH}+{\mathrm{C}}_2{\mathrm{H}}_5\mathrm{OH}\to {\mathrm{CH}}_3{\mathrm{COOC}}_2{\mathrm{H}}_5+{\mathrm{H}}_2\mathrm{O} \\ \mathrm{Bđ}: 1\mathrm{mol} 1\mathrm{mol} 0\mathrm{mol} \\ \mathrm{sau}: 1/3 \mathrm{mol} 1/3\mathrm{mol} 2/3\mathrm{mol} 2/3 \mathrm{mol} \end{gathered}$$

=> Hệ số cân bằng k

Để hiệu suất là 90%, giả sử cần x mol C₂H₅OH

Vì n_CH3COOH  = 1 mol   => n_CH3COOC2H5 = 0,9 mol

Do đó: n_H2O = 0,9 mol

          n_C2H5OH dư = x - 0,9 ; n_CH3COOH dư = 1 - 0,9 = 0,1 mol

Mà k = 4 => 

Đáp án: C

Gọi X là RCOOH =>

Gọi số mol este là x =>

Cứ 1 mol RCOOH hoặc C₂H₅OH đều tạo  H2 khi phản ứng với Na.

=> 0,5.(0,3 - x) + 0,5.(0,25 - x) = 2,128/22,4

=> x = 0,18 mol => M_este =18/0,18 = 100  => RCOOC₂H₅ = 100

=> R = 27  (CH₂=CH-). Axit là CH₂=CH-COOH

Hiệu suất =0,18/0,25 = 72%  (vì ancol hết - theo lí thuyết)

Đáp án: A

Oxi hóa OHCCH₂CH₂CHO tạo axit HOOC-CH₂-CH₂-COOH

=> Este Z là HOOCCH₂CH₂COOCH₃ ; este Q là CH₃OOCCH₂CH₂COOCH₃

nancol phản ứng = 0,72 mol .

Đặt n_Z = x ; n_Q = y

=> x + 2y = nancol = 0,72 mol

Mà mZ : mQ = 1,808   => 132x/146y= 1,808

Tìm được x = 0,36 ; y = 0,18

Đáp án: D

Gọi số mol axit và ancol trong mỗi phần lần lượt là x và y.

CH3COOH   + K  $\to 1/2 H_2$  

C2H5OH     +  K   $\to 1/2 H_2$

=>   x +  y = 0,15

CH3COOH   +  Na2CO3  $\to$  CH3COONa  + CO2  +  H2O

=> y = nCO2 = 0,05

=>  => Khi este hóa, ancol phản ứng hết (theo lí thuyết)

Vì hiệu suất là 60%   => n _este = 0,6.0,1 = 0,06 mol

=> m_este = 0,06.88 = 5,28g

Đáp án: A

Gọi CT của axit : CxHyO2

=> nH2O (trong phản ứng este hóa) = 0,1 mol

Nếu Y có nhiều hơn 2 chức thì M_Y > 64 => loại

Vậy Z là  CH₃CH₂COOCH₂CH₂OOCCH₂CH₃

Đáp án: B

n_ancol =12,4/62= 0,2 mol

Ta có: Ancol + Axit $\to$ Este + H2O

Vì ancol 2 chức => n_H2O = n_axit = 2n_ancol = 0,4 mol

Bảo toàn khối lượng: m_ancol + m_axit = m_este + m_H2O

=> maxit = 32 + 0,4.18 - 12,4 = 26,8g

=>M axit=26,9/0,4= 67  => Axit là CH3COOH  (60) và C2H5COOH (74)

Đáp án: C

nNaOH = $\frac{19,48.1.12.0,11}{40}$= 0,06 mol

Gọi 2 rượu là R₁OH và R₂OH =>  3 este là R₁OOCOOR₁ ; R₂OOCCCOOR₁; R₂OOCCOOR₂. Vì số mol este là như nhau

=> Gọi E là R₁OOCCOOR₂

        R₁OOCCOOR₂  + 2NaOH  $\to$ NaOOCCOONa  + R₁OH  + R₂OH

=> n_este =1/2 nNaOH  =0,03  => R1 + 44 + 44 + R2 = 4,8/0,03

=> R1 + R2 = 72

Mà 2 rượu kế tiếp => R2 - R1 = 14 (Giả sử R2 > R1)

=> R1 = 29 ; R2 = 43 (C2H5- và C3H7-)

Đáp án: D

Vì axit và ancol có cùng số nguyên tử C

=> Số nguyên tử C=$\frac{n_{C{O}_2}}{n_M}=\frac{1,5}{0,5}=3$

=> Ancol là C3H7OH

nCO2 = 1,5 mol ; nH2O = 1,4 mol => Axit cacboxylic không no.

Mà có 3 nguyên tử C => Axit là C3H4O2 hoặc C3H2O2; gọi chung là C3HmO2

Đặt nC3H7OH = x, nC3HmO2 = y, ta có:   

Mà y > x  => y  0,25

Nhân pt(1) với 8 rồi trừ đi cho phương trình (2) 

=> (8 - m)y = 1,2 => 8 - m =1,2/y=<1,2/0,25= 4,8

=> m > 3,2 => m = 4.

Khi đó x = 0,2; y = 0,3

C₃H₇OH  +  CH₂=CH-COOH $\to$CH₂=CH-COOC₃H₇  +  H₂O

=> n_este = 0,2.0,8 = 0,16 mol (vì hiệu suất đạt 80%)

=> m_este = 0,16.114 = 18,24g

Đáp án: A

Vì nH2O > nCO2  => Ancol no, đơn chức

Khi đốt axit sẽ tạo nH2O = nCO2 , do đó n_ancol = 0,4 - 0,3 = 0,1 mol

Gọi ancol là C_nH_2n+2O ; axit là C_mH_2mO₂, số mol axit là x

=> 

(2) <=. 14.(0,1n + xm) = 32x = 5,8  => x = 0,05

=> 0,1n + 0,05m = 0,3   <=> 2n + m = 6. Mà m ≠ n

=> n = 1; m = 4  => Ancol là CH₃OH ; axit là C₃H₇COOH

C₃H₇COOH   +  CH₃OH  $\to$C₃H₇COOCH₃   + H₂O

Vì H = 80% => n_este = 0,05.0,8 = 0,04 mol (do axit hết)

=> m_este = 0,04.102 = 4,08 g

Đáp án: A

Gọi CT chung của A là RCOOH

2RCOOH  + CaCO3 $\to$(RCOO)2Ca  + CO2  + H2O

=> Trong a gam A có số mol axit là 2nCO2 = 0,1 mol

Trong 7,8 gam B có n ancol = 2 nH2 = 0,2 mol   

=> Trong 3,9 gam B có n ancol = 0,1 mol

Khi trộn a gam A với 3,9 gam B : Ancol + axit   este + H2O

Vì n ancol = n axit = 0,1 mol => nH2O = 0,1 mol 

=> m este (lí thuyết) = a + 3,9 - 0,1.18 = a + 2,1 (g)

Vì hiệu suất là h% => m este = (a + 2,1).h%

Đáp án: C

Mỗi phân tử glyxerol phản ứng tối đa với 3 phân tử axit axetic , mỗi phân tử etylen glycol phản ứng tối đa với 2 phân tử axit axetic

nCH3COOH phản ứng = 0,5.4 = 2 mol

nC3H5(OH)3 pứ tối đa = 0,4.3 + 0,8.2 = 2,8 mol

Suy ra, CH3COOH phản ứng hết . Sản phẩm tạo thành vẫn chứa nhóm -OH ancol

Cứ 1 nhóm COOH phản ứng tạo 1 H2O => nH2O = nCH3COOH = 2 mol

Bảo toàn khối lượng => m sp = m axit + m ancol - mH2O = 2.60 + 0,4.92 + 0,8.62 - 2.18 = 170,4 (g)

Đáp án: B

Giả sử có 1 mol ancol , 1 mol axit , sau phản ứng tạo x mol este

=> n ancol dư = n axit dư = 1 - x

$$\begin{gathered} {\mathrm{CH}}_3\mathrm{COOH}+{\mathrm{C}}_2{\mathrm{H}}_5\mathrm{OH}\to {\mathrm{CH}}_3{\mathrm{COOC}}_2{\mathrm{H}}_5+{\mathrm{H}}_2\mathrm{O} \\ 1-\mathrm{x} 1-\mathrm{x} \mathrm{x} \mathrm{x} \end{gathered}$$

Đáp án: D

Giả sử có x mol este được tạo thành

=> n ancol dư = 1- x ;  n axit dư = 2 - x

CH3COOH   +  C2H5OH    CH3COOC2H5  +  H2O

2 - x                1 - x                x                        x

Đáp án: D

Gọi n_CH3COOH = x ; n_C2H5OH = y

=>  

=> % CH3COOH =  = 46,5% ; % C2H5OH = 53,5%

Gọi hiệu suất phản ứng este hóa là H.

=> n _este = 0,2.H (vì axit hết - theo lí thuyết)

=> m_este = 0,2H.88 = 17,6H

Mà m_este = 14,08

=> H = 80%