Soạn Văn 9 Cánh diều Thực hành tiếng Việt trang 17 có đáp án
4 câu hỏi
Thửchuyểnmỗithànhphầncâuhoặcthànhphầncủacụmtừđược in đậmdướiđây sang mộtvịtríkháctrongcâu; qua đógiảithíchvìsaocáctácgiảlạichọnvịtrícủachúngnhư ở nhữngcâuđãcho.
a) Mùathunăm 1940, phátxít Nhật xâmlăngđến Đông Dương đểmởthêmcăncứđánhĐồngminh, thìbọnthựcdân Pháp quỳgốiđầuhàng, mởcửanước ta rước Nhật. Từđó,dân ta chịuhaitầngxiềngxích: Pháp và Nhật. Từđó,dân ta càngcựckhổ, nghèonàn. (Hồ Chí Minh)
b) Vìđường xa, chúngtôichỉ ở nhàđượccóbangày. Trong bangàyngắnngủiđó, con békhôngkịpnhậnraanhlàba. (Nguyễn Quang Sáng)
c) Giữamặtvịnhmênhmôngxanhngắtvàtimtímnhôlênnhữngtảngđávôihìnhthùkigdịvàdườngnhưđượcbútsơncủamộthoạsĩquétlênvôsốmàusắc, từmàuxanhngọcbíchđếnmàuđỏnâuvàvàng. (ThiSảnh)
d) Lom khomdướinúi, tiềuvàichú.
Lácđácbênsông, chợmấynhà.
(BàHuyện Thanh Quan)
a) Mùathunăm 1940, phátxít Nhật đếnxâmlăng Đông Dương đểmởthêmcăncứđánhĐồngminh, thìbọnthựcdân Pháp quỳgốiđầuhàng, mởcửanước ta rước Nhật.
=> Đặt "Từđó" ngaysau "Dân ta chịuhaitầngxiềngxích: Pháp và Nhật" đểnốiliềnnguyênnhânvàhậuquảcủasựkiện. "Từđó" dân ta càngcựckhổ, nghèonàn.
b) Vìđường xa, chúngtôichỉ ở nhàđượccóbangày. Trong bangàyngắnngủiđó, con békhôngkịpnhậnraanhlà cha.
=> Đặt "Trong bangàyngắnngủiđó" ngaysau "chúngtôichỉ ở nhàđượccóbangày" đểlàmrõthờigianvàtìnhhuốngdiễnra.
c) Giữamặtvịnhmênhmôngxanhngắtvàtimtímnhôlênnhữngtảngđávôihìnhthùkìdịvàdườngnhưđượcbútsơncủamộthoạsĩquétlênvôsốmàusắc, từmàuxanhngọcbíchđếnmàuđỏnâuvàvàng.
=> Đặt "nhôlên" ngaysau "timtím" đểmôtảrõhơncảnhvật.
d) Lom khomdướinúi, vàichútiều,
Lácđácbênsông, mấynhàchợ.
=> Đặt "vàichú" ngaysau "tiều" và "mấynhà" ngaysau "chợ" đểnhấnmạnhsựtiêuđiềucủacảnhvậtvàtănggiátrịgợihình, gợicảmchocâuthơ
Tìmcâubịđộngtrongnhữngđoạnvăndướiđây. Cho biếtviệcsửdụngnhữngcâubịđộngđóphùhợpnhưthếnàođốivớivăncảnhvàmụcđíchdiễnđạt.
a) Sau nghilễbáitổ, haiđôthựchiệnnghithứcxeđài, Nhữngđộngtácxeđàiđượcthựchiệnrấtđadạng. (Phí Trường Giang)
b) ĐịađaiCủ chi hìnhthànhtrongthờikìkhángchiếnchốngthựcdân Pháp (khoảngnăm 1948). Hệthốngđịađạođượcxâydựngsớmnhấttạihaixã Tân Phú Trung vàPhướcVĩnhAn […]. Lúcđầu, địađạochỉcónhữngđoạnngắn, cấutrúcđơngiản, dùngđểdấutàiliệu, trúémcánbộtrongvùngđịchhậu. Sang giaiđoạnchốngđếquốcMỹ, địađạođượcgiacốvàmởrộng. (Di tíchlịchsửĐịađạoCủ Chi)
c) Trong hơnmộtthếkỉtrởlạiđây, dânsốthếgớingàycàngtăng, trongkhisốlượngcácloàiđộngvậtngàymộtgiảmđirõrệt. Môitrườngsốngcủađộngvậtbị con ngườichiếmlính, pháhoại […]. Nhiềuloàithậmchíthườngxuyênbị con ngườingượcđãi, sănbắtvôtổchứcvàsátthươngkhôngnươngtay. (Theo Kinh Hạnh Bảo – TrầnNghị Du)
a) Câubịđộng: "Nghi thứcxeđàiđượcthựchiệnrấtđadạng."
=> Việcsửdụngcâubịđộng ở đâyphùhợpđểtậptrungsựchú ý vàohànhđộng "đượcthựchiện" chứkhôngphảingườihoặcvậtthựchiệnnó. Câubịđộngcũngtạorasựtrừutượngvàtậptrungvàohànhđộngchính.
b) Câubịđộng: "Địađạođượcxâydựngsớmnhấttạihaixã Tân Phú Trung vàPhướcVĩnhAn [...] Sang giaiđoạnkhángchiếnchốngđếquốcMỹ, địađạođượcgiacốvàmởrộng."
=> Việcsửdụngcâubịđộng ở đâyphùhợpđểtậptrungvàoviệchànhđộng "đượcxâydựng", "đượcgiacốvàmởrộng", thayvìngườinàohoặctổchứcnàothựchiệnhànhđộng.
c) Câubịđộng: "Môitrườngsốngcủađộngvậtbị con ngườichiếmđóng, pháhoại [...]. Nhiềuloàithậmchíthườngxuyênbị con ngườingượcđãi, sẵnbắtvôtổchứcvàtànsátkhôngnươngtay."
=> Việcsửdụngcâubịđộng ở đâyphùhợpđểtậptrungvàoviệchànhđộng "bịchiếmđóng, pháhoại", "bịngượcđãi, sẵnbắtvàtànsát", thayvìngườilàmhànhđộngđó. Câubịđộngcũnglàmchothôngđiệptrởnênmạnhmẽvàtậptrunghơnvàohànhđộng.
Biếnđổinhữngcâuchủđộngdướiđâythànhcâubịđộng:
a) Quan Phó bảngSắcđãdẫnhai con traiđihầukhắpnhữngnơinổitiếngvềphongcảnhđẹp, về di tíchlịchsửcủaNghệ An. (Sơn Tùng)
b) Ba nóbếnólên. (Nguyễn Quang Sáng)
c) Tây nóđốtnhàtôirồi, bác ạ. (Kim Lân)
d) Cuộcsốngcàngvănminhtiếnbộ, con ngườicàngsửdụngnhiềunướchơnchomọinhucầucủamình… (Theo Trịnh Văn)
a) Hai con trai đã được dẫn đi hầu khắp những nơi nổi tiếng về phong cảnh đẹp, về di tích lịch sử của Nghệ An bởi Quan Phó bảng Sắc.
b) Nó đã được bế lên bởi ba.
c) Nhà tôi đã bị đốt rồi, bác ạ.
d) Nước đã được mọi người sử dụng càng nhiều hơn.
Viếtmộtđoạnvăn (khoảng 8 – 10 dòng) nêucảmnghĩcủaemsaukhihọcvănbảnChuyệnngười con gái Nam Xương (Nguyễn Dữ), trongđócóápdụngcácbiệnphápmởrộngcấutrúccâuvàbiếnđổicấutrúccâu. Chỉramộttrườnghợpmởrộngcấutrúccâuvàmộttrườnghợpbiếnđổicấutrúccâutrongđoạnvănđãviết.
Chuyệnngười con gái Nam Xươngcủa Nguyễn Dữkểvềcuộcđờinhânvật Vũ Nương (mộtngườiphụnữđángthương, hồngnhannhưngbạcmệnh). Ở bấtkỳthờiđạinào, nhữngngườiphụnữluôncầncóngườichồngcủamình ở bêncạnhđểcùngsẻ chia vàgánhváccôngviệcgiađình. Nhưng ở Vũ Nương, ngườiđọcthấyrõtrênđôivainànglàgiađình, mẹgiàvà con nhỏ. Đauđớn, tủihổvàbấtcông, nhânvật Vũ Nươngđềuphảichịuđựng, bạnđọcchúng ta đặtmìnhvàovịtrícủa Vũ Nươngmớicóthểcảmnhậnnỗiđaucủanàngdướixãhộiphongkiếnđầybấtcông. Qua tácphẩmChuyệnngười con gái Nam Xương, Nguyễn Dữđãthựcsựđểlạitrongngườiđọcsựthươngcảmsâusắcđốivớithânphậnngườiphụnữdướichếđộphongkiếnxưa.
- Mởrộng: (mộtngườiphụnữđángthương, hồngnhannhưngbạcmệnh)=>thànhphầnbiệtlập.
- Biếnđổicấutrúccâu: Đauđớn, tủihổvàbấtcông, nhânvật Vũ Nươngđềuphảichịuđựng.=>Đảo VN lêntrước CN