Giải SGK Sử - địa 5 CTST Bài 5. Nước Văn Lang, Âu Lạc có đáp án

- Nhữngthànhtựutiêubiểucủavănminhsông Hồng là: 

+ Sựhìnhthànhcủa Nhà nước Văn Lang và Nhà nướcÂuLạc 

+ Trốngđồng Đông Sơn 

- Chia sẻhiểubiếtvề Nhà nước Văn Lang: 

+ Nước Văn Lang rađờicáchngày nay khoảng 2700 năm, kinhđôđặttại Phong Châu (PhúThọngày nay).  

+ Nhà nước Văn Lang được chia thành 15 bộ. Đứngdầunhànướclà Vua Hùng, giúpviệccho Vua Hùng làcácLạchầu, Lạctướng… 

- SựrađờicủaNhà nước Văn Lang 

+ Khoảngthếkỉ VII trước Công nguyên (TCN), ở lưuvựccácdòngsôngthuộc Bắc Bộvà Bắc Trung Bộ Việt Nam ngày nay, Nhà nước Văn Lang đãrađời. 

+ Sựrađờicủanhànướcnàyđượcphảnánhthông qua truyềnthuyết Con Rồngcháu Tiên vànhiềubằngchứngkhảocổhọcthuộcnềnvănhoá Đông Sơn. Các hiệnvậtđãđượctìmthấynhư: lưỡicày, rìu, đồgốm, trốngđồng, 

- Sựrađờicủa Nhà nướcÂuLạc: 

+ Năm 208 TCN, saukhilãnhđạonhândânkhángchiếnchốngquânTầnthắnglợi, Thục Phánlênlàmvua, xưnglà An Dương Vương, lậpra Nhà nướcÂuLạc.  

+ Kinh đôđượcdờixuốngCổ Loa (Đông Anh, Hà Nội). 

♦ Yêucầusố 1:Đờisốngkinhtếcủacưdân Văn Lang, ÂuLạc: 

- Cưdân Văn Lang, ÂuLạcchủyếusốngbằngnghềnôngtrồnglúanước.  

- Họdùnglưỡicày, lưỡihái, cuốc, rìu,... bằngđồnglàmcôngcụsảnxuấtvàchếtạocácđồdùngphụcvụchocuộcsốngsinhhoạtnhưthạpđồng, thau, châu, bìnhgồm, muôiđồng.... 

♦ Yêucầusố 2: truyềnthuyết “Vua Hùng dạydâncấylúa”phảnánhnhiềuđiềuthúvịvềđờisốngkinhtếcủacưdân Văn Lang, ÂuLạc. Cụthểlà: 

- Vua Hùng tổchứcchodânđếnđắpbờgiữnước 

- Vua Hùng bàycáchchonhândângỡhạtlúahoang, gieomạ, cấylúa… 

♦ Yêucầusố 1: côngcuộcđấutranhbảovệ Nhà nước Văn Lang, ÂuLạc 

- Từkhilậpnước, dâncư Văn Lang ÂulạcđãnhiềulầnchiếnđấuchốnggiặcphươngBắc xâmlược. Đếnnăm 179 TCN, ÂuLạcbịquâncủa Triệu Đà-vuanước Nam Việt (thuộc Trung Quốc) tấncôngvàbịsápnhậpvào Nam Việt.  

- Công cuộcđấutranhbảovệđấtnướccủangườidân Văn Lang, ÂuLạcđượcthểhiện qua cáctruyềnthuyếtnhư Thánh Gióng, Sựtíchnỏthần. 

♦ Yêucầusố 2: sựtíchnỏthầnphảnánhvềcuộckhángchiếnchốngquânxâmlượcphương Bắc củanhândânÂuLạc. 

- Mộtsốtruyềnthuyết, hiệnvậtkhảocổliênquanđếnsựrađờivàcôngcuộcđấutranhbảovệnhànướccủacưdân Văn Lang, ÂuLạc: 

+ Truyềnthuyết Thánh Gióng; sựtíchnỏthần,… 

+ Hiệnvật: rìuchiến; mũitênđồng; lẫynỏ,… 

- Truyềnthuyết Vua Hùng dạydâncấylúachobiết: 

+ Cưdân Văn Lang sớmbiếtlàmthủylợi (qua chi tiết: vua Hùng dạynhândânđắpbờđểgiữnước) 

+ Lúanướclàloạicâytrồngchủyếucủacưdân Văn Lang. 

+ Nhờsựpháttriểncủanềnnôngnghiệp, nênđờisốngcủacưdân Văn Lang no ấm. 

(*) Tham khảo: sựtích Bánh chưng, bánh dày 

Vua Hùng Vương thứsáucóhaimươingười con trai, vuamuốntìmmộtngườinốiđượcchícủamìnhlênlàmvua. Vua hạlệnh, tronglễ Tiên Vương, ai làmvừa ý mìnhvuasẽtruyềnngôicho. 

Các lang ai nấyđềutấtbậtsaingườitìmcủangonvậtlạđểdângvua, chỉcó Lang Liêu làbuồnnhất. Lang Liêu làngười con thứmườitám, chỉquenvớiviệctrồngtrọtnêntrongnhàchàngchẳngcógìngoàilúagạo, ngôkhoainênkhôngbiếtdânggìtrongngàylễ Tiên Vương. Mộthômcóvịthầnđếnbáomộngchochàngrằnghãyđemnhữnghạtgạoquýgiámàchàngcódânglênvua. Nghe lờithần, chàngđãchọnrathứgạonếpngonnhấtđểlàmrahaithứ bánh cóhìnhvuôngvàhìnhtròn.  

Đếnhômlễ, vuarấthàilòngvớimâm bánh của Lang Liêu, bènđặttên bánh hìnhvuônglà bánh chưngtượngtrưngchođất, bánh trònlà bánh dàytượngtrưngchotrời. Vua dùng bánh của Lang Liêu đểlễTrời, Đấtvà Tiên Vương. Lang Liêu đượclênlàmvua. Kểtừđó, nhândân ta cótruyềnthốnglàm bánh chưng, bánh dàytrongngàyTết. 

 

Tranh minhhọavềsựtích Bánh chưng, bánh dày