Giải SBT Lịch sử 9 Kết nối tri thức Bài 13. Việt Nam trong năm đầu sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945 (có đáp án)
24 câu hỏi
Cuối tháng 8 - 1945, quân đội của các nước nào dưới danh nghĩa Đồng minh kéo vào Việt Nam?
Anh, Pháp.
Anh, Trung Hoa Dân quốc.
Nhật, Pháp.
Pháp, Trung Hoa Dân quốc.
Đáp án đúng là B
Khó khăn nào là nghiêm trọng nhất đối với nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà sau Cách mạng tháng Tám năm 1945?
Nạn đói, nạn dốt.
Quân đội đế quốc và các đảng phái tay sai ở nước ta liên tục có hành động chống phá chính quyền.
Những tàn dư của chế độ thực dân phong kiến.
Chính quyền cach mạng mới thanh lập còn non trẻ.
Ngày 5 - 1 - 1946.
Ngày 6 - 1 - 1946.
Ngày 7 - 1 - 1946.
Ngày 8 - 1 - 1946.
Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà đã nhân nhượng quân Trung Hoa Dân quốc như thế nào?
Chấp nhận mọi yêu cầu cải tổ chính phủ, quốc hội theo ý Trung Hoa Dân quốc.
Cho phép lưu thông tiền Trung Quốc, cung cấp một phần lương thực cho quân Trung Hoa Dân quốc.
Chấp nhận tất cả mọi yêu cầu đảm bảo trật tự trị an, phương tiện đi lại của quân Trung Hoa Dân quốc.
Chấp nhận cung cấp toàn bộ lương thực, thực phẩm cho quân Trung Hoa Dân quốc.
Việt Nam Giải phóng quân.
Quân đội Nhân dân Việt Nam.
Vệ quốc đoàn.
Quân đội quốc gia Việt Nam.
đề ra biện pháp điều hoà thóc gạo giữa các địa phương trong cả nước, tổ chức "ngày đồng tâm", lập các hũ gạo cứu đói.
nghiêm trị những kẻ đầu cơ, tích trữ lúa gạo.
vận động toàn dân tăng gia sản xuất.
kêu gọi sự ủng hộ, giúp đỡ của các nước.
Phát động phong trào tăng gia sản xuất.
Chia ruộng đất công theo nguyên tắc công bằng dân chủ.
Giúp dân khôi phục, xây dựng lại hệ thống đê điều.
Nghiêm cấm nạn đầu cơ tích trữ lúa gạo, lập các hũ gạo cứu đói, kêu gọi "nhường cơm sẻ áo".
Tổ chức ngày đồng tâm.
Kêu gọi "Tăng gia sản xuất ngay! Tăng gia sản xuất nữa!".
Kêu gọi "Không một tấc đất bỏ hoang".
Xây dựng "Quỹ độc lập" và "Tuần lẻ vàng".
Để xây dựng một nền tài chính độc lập của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, Quốc hội khoá I đã quyết định
phát động phong trào "Tuần lễ vàng".
vận động xây dựng "Quỹ độc lập".
kêu gọi tinh thần tự nguyện đóng góp của nhân dân cả nước.
lưu hành tiền Việt Nam trong cả nước.
hơn 90% dân số không biết chữ.
hơn 80% dân số không biết chữ.
hơn 70% dân số không biết chữ.
hơn 60% dân số không biết chữ.
Ngày 8 - 9 - 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh kí Sắc lệnh thành lập Nha bình dân học vụ nhằm
xoá nạn mù chữ và nâng cao trình độ văn hóa cho toàn dân.
chăm lo đời sống cho nhân dân.
giáo dục tinh thần yêu nước và ý thức cách mạng cho nhân dân.
xoá bỏ các tệ nạn xã hội, xây dựng nếp sống văn hóa mới trong nhân dân.
Nạn đói, nạn dốt và khó khăn về tài chính của Việt Nam sau Cách mạng tháng Tám năm 1945 được giải quyết có ý nghĩa gì?
Đánh dấu việc hoàn thành nhiệm vụ đánh đổ chế độ phong kiến?
Tạo cơ sở để các nước xã hội chủ nghĩa công nhận Việt Nam.
Tạo cơ sở thực lực để kí Hiệp định Sơ bộ với Pháp.
Góp phần tạo ra sức mạnh để bảo vệ chế độ mới.
Thực dân Anh.
Quân Trung Hoa Dân quốc.
Phát xít Nhật.
Đảng phái tay sai Việt Quốc, Việt Cách.
Ngày 2 - 9 - 1945.
Ngày 23 - 9 - 1945.
Ngày 23 - 10 - 1945.
Ngày 23 - 9 - 1946.
tự do.
độc lập.
tự trị.
độc lập và tự do.
Nội dung nào dưới đây không phải là ý nghĩa của việc kí kết Hiệp định Sơ bộ (6 - 3 - 1946) đối với nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà?
Đẩy được 20 vạn quân Trung Hoa Dân quốc ra khỏi Việt Nam.
Pháp đã công nhận Việt Nam là một quốc gia độc lập.
Tránh được cuộc chiến bất lợi vì phải chống nhiều kẻ thù cùng một lúc.
Có thêm thời gian hoà bình để củng cố chính quyền cách mạng.
Bản Tạm ước ngày 14 - 9 - 1946 do Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà kí với đại diện Chính phủ Pháp có ý nghĩa
chấm dứt cuộc chiến tranh xâm lược Việt Nam của thực dân Pháp.
tạo điều kiện cho ta kéo dài thời gian hoà hoãn để xây dựng, củng cố lực lượng, chuẩn bị bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp không thể tránh khỏi.
giúp ta tránh được cuộc chiến đấu bất lợi vì phải chống lại nhiều kẻ thù cùng một lúc.
giúp ta đẩy được 20 vạn quân Trung Hoa Dân quốc cùng bọn tay sai ra khỏi nước ta.
Ý nào sau đây là nguyên tắc quan trọng nhất của Đảng Cộng sản Đông Dương trong chính sách đối ngoại giai đoạn 1945 - 1946?
Tránh một lúc phải đối đầu với nhiều kẻ thù.
Mềm dẻo về sách lược, cứng rắn về nguyên tắc.
Không chủ động đối đầu về quân sự với đối phương.
Tranh thủ thời gian hoà bình để xây dựng, củng cố lực lượng.
Hãy xác định câu đúng hoặc sai về tình hình Việt Nam trong năm đầu sau Cách mạng tháng Tám năm 1945.
1. Ngay sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, quân Trung Hoa Dân quốc đã kéo vào miền Bắc nước ta.
2. Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà mới ra đời đã rơi vào tình thế "ngàn cân treo sợi tóc".
3. Bản Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà được Quốc hội thông qua ngày 9 - 11 - 1946.
4. Sau khi ồn định tình hình Nam Bộ, thực dân Pháp đã tìm cách kéo quân ra miền Bắc bằng việc đàm phán Hiệp ước hóa - Pháp.
5. Thực dân Pháp quay trở lại xâm lược nước ta lần thứ hai vào ngày 19 - 12 - 1946.
6. Để giải quyết nạn đói, Đảng và Chính phủ kêu gọi nhân dân cả nước tự nguyện đóng góp tiền của và phát động phong trào "Tuần lễ vàng".
7. Hiệp ước hóa - Pháp đã buộc nhân dân ta phải cầm súng chiến đấu chống lại thực dân Pháp.
8. Việc kí kết Hiệp định Sơ bộ (6 - 3 - 1946) và bản Tạm ước (14 - 9 - 1946) đã tạo điều kiện cho ta kéo dài thời gian hoà hoãn để xây dựng, củng cố lực lượng, chuẩn bị bước vào cuộc kháng chiến toàn quốc chống thực dân Pháp lâu dài.
Lời giải:
- Đúng: 1, 2, 3, 4, 8;
- Sai: 5, 6, 7.
Hãy ghép mốc thời gian ở cột A với nội dung sự kiện lịch sửở cột B cho phù hợp.
Lời giải:
Ghép nội dung theo thứ tự sau:
1 - h
2 - a
3 - e
4 - b
5 - g
6 - c
7 - d.
Hãy lấy dẫn chứng từ nội dung bài học để chứng minh cho nhận định: Tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám năm 1945 ở vào tình thế "ngàn cân treo sợi tóc".
Lời giải:
- Ngoại xâm và nội phản:
+ Miền Bắc (từ vĩ tuyến 16 trở ra): Quân Trung Hoa Dân quốc kéo vào nước ta, theo sau là các đảng phái tay sai như: Việt Quốc, Việt Cách,...;
+ Miền Nam (từ vĩ tuyến 16 trở vào): Quân Anh kéo vào, dọn đường cho Pháp trở lại xâm lược nước ta.
+ Lợi dụng tình hình, bọn phản động ngóc đầu dậy làm tay sai cho Pháp chống phá cách mạng.
- Chính trị: Chính quyền cách mạng vừa mới thành lập còn non trẻ, lực lượng vũ trang còn yếu.
- Kinh tế:
+ Kinh tế nghèo nàn, lạc hậu, lại bị chiến tranh tàn phá nặng nề.
+ Hậu quả của nạn đói cuối năm 1944 - đầu năm 1945 chưa được khắc phục, trong khi nạn đói mới đang đe dọa nghiêm trọng đời sống nhân dân.
- Tài chính: Ngân sách Nhà nước trống rỗng.
- Văn hoá, giáo dục:
+ Tàn dư văn hóa lạc hậu của chế độ thực dân, phong kiến để lại hết sức nặng nề, hơn 90% dân số không biết chữ.
+ Các tệ nạn xã hội, dịch bệnh tràn lan.
Hãy hoàn thành bảng tóm tắt (theo gợi ý dưới đây vào vở) về những biện pháp chủ yếu để giải quyết khó khăn của đất nước trong năm đầu sau Cách mạng tháng Tám năm 1945.
Nhiệm vụ | Biện pháp | Kết quả |
Xây dựng và củng cố chính quyền |
|
|
Giải quyết khó khăn về kinh tế |
|
|
Giải quyết khó khăn về văn hoá, giáo dục |
|
|
Chống ngoại xâm |
|
|
Lời giải:
Nhiệm vụ | Biện pháp | Kết quả |
Xây dựng và củng cố chính quyền | - Bầu cử Quốc hội, thành lập Chính phủ liên hiệp kháng chiến - Ban hành Hiến pháp - Bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp. | - Chính quyền dân chủ nhân dân được củng cố, hợp pháp, vững mạnh |
Giải quyết khó khăn về kinh tế | - Giải quyết nạn đói: + Lập các hũ gạo cứu đói; kêu gọi “nhường cơm sẻ áo”, tổ chức “ngày đồng tâm”; nghiêm trị những kẻ đầu cơ tích trữ lúa gạo; đề ra biện pháp điều hoà thị trường lúa gạo giữa các địa phương. + Vận động toàn dân tăng gia sản xuất. - Giải quyết khó khăn tài chính: + Phát động xây dựng “Quỹ độc lập”, phong trào “Tuần lễ vàng”. + Phát hành tiền Việt Nam mới. | - Nạn đói được đẩy lùi - Kinh tế từng bước ổn định |
Giải quyết khó khăn về văn hoá, giáo dục | - Lập Nha Bình dân học vụ; kêu gọi toàn dân tham gia xoá mù chữ - Nội dung và phương pháp giáo dục được đổi mới - Vận động toàn dân xây dựng đời sống văn hoá mới | - Hàng triệu người thoát nạn mù chữ - Trình độ dân trí được nâng cao |
Chống ngoại xâm | - 2/9/1945 - trước 6/3/1946: hòa hoãn với Trung Hoa Dân quốc để chống Pháp xâm lược trở lại ở Nam Bộ - 6/3/1946 - trước 19/12/1946, hòa hoãn với Pháp để đẩy 20 vạn quân Trung Hoa Dân quốc về nước. | - Tránh được tình thế đối đầu cùng lúc nhiều kẻ thù - Có thời gian chuẩn bị cho kháng chiến lâu dài |
Khai thác đoạn tư liệu dưới đây và thông tin trong bài học, em có nhận xét gì về tinh thần kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược trở lại của nhân dân Việt Nam?
Chủ tịch Hồ Chí Minh kêu gọi: "Từ Nam chí Bắc, đồng bào ta luôn luôn sẵn sàng. Mấy triệu người như một, quyết tâm đánh tan quân cướp nước, không quân đội nào, không khí giới nào có thể đánh ngã được tinh thần hi sinh của toàn thể một dân tộc... Trước nạn ngoại xâm, toàn thể quốc dân đã đoàn kết chặt chẽ thành một khối kiên cố, thành một lực lượng thong nhat ma không một đội quan xâm lăng nào đánh tan được,.... (Hồ Chí Minh: Toàn tập, Tập 4, NXB Chính trị quốc gia, 2011, tr. 89) |
Lời giải:
- Dựa vào đoạn tư liệu của Hồ Chí Minh và kiến thức đã học, có thể nhận xét về tinh thần kháng chiến chống thực dân Pháp của nhân dân Việt Nam như sau:
+ Trước hết, đó là tinh thần yêu nước mãnh liệt và ý chí quyết tâm cao độ. Lời kêu gọi đã thể hiện rõ toàn thể nhân dân “mấy triệu người như một”, đồng lòng đứng lên chống giặc, không sợ hi sinh, gian khổ.
+ Bên cạnh đó, nổi bật là tinh thần đoàn kết toàn dân tộc. Nhân dân từ Nam ra Bắc, không phân biệt tầng lớp, giai cấp đều cùng chung mục tiêu đánh đuổi ngoại xâm, tạo thành một khối thống nhất vững chắc.
+ Ngoài ra, nhân dân ta còn thể hiện niềm tin mạnh mẽ vào thắng lợi của cuộc kháng chiến. Dù kẻ thù có vũ khí, quân đội mạnh hơn, nhưng với tinh thần chiến đấu kiên cường, nhân dân tin rằng không thế lực nào có thể khuất phục được dân tộc Việt Nam.
+ Cuối cùng, đó là tinh thần sẵn sàng hi sinh vì độc lập dân tộc. Nhân dân không tiếc máu xương, quyết bảo vệ thành quả cách mạng, giữ vững nền độc lập vừa giành được.
=> Tóm lại, tinh thần kháng chiến của nhân dân Việt Nam là yêu nước sâu sắc, đoàn kết chặt chẽ, quyết tâm chiến đấu và sẵn sàng hi sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc.
Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: "Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu". Em có suy nghĩ gì về câu nói đó? Là một hoc sinh, em có thể làm gì để góp phần xây dựng đất nước?
Lời giải:
(*) Tham khảo:
Câu nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu” đã khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của tri thức đối với sự tồn tại và phát triển của mỗi quốc gia.
“Dốt” không chỉ là thiếu hiểu biết mà còn là hạn chế về nhận thức, tư duy và khả năng làm chủ cuộc sống. Một dân tộc kém tri thức sẽ khó phát triển kinh tế, khoa học - kĩ thuật, đồng thời dễ bị lệ thuộc và tụt hậu so với thế giới. Ngược lại, khi dân trí được nâng cao, con người sẽ có điều kiện phát huy năng lực, sáng tạo và góp phần xây dựng đất nước giàu mạnh. Trong bối cảnh hiện nay, nhận định ấy càng trở nên đúng đắn khi tri thức được xem là chìa khóa của thời đại.
Là học sinh, em nhận thức rõ trách nhiệm của mình trong việc học tập và rèn luyện. Em cần chăm chỉ học tập, chủ động tìm tòi kiến thức, rèn luyện kĩ năng và đạo đức, đồng thời giúp đỡ bạn bè cùng tiến bộ. Những hành động nhỏ nhưng bền bỉ sẽ góp phần tạo nên một thế hệ công dân có tri thức, từ đó đóng góp vào sự phát triển vững mạnh của đất nước.
