(*) Tham khảo:

- Tục lệ riêng: truyền nghề làm phấn nụ cho con gái, không truyền nghề cho con trai

- Nguyên nhân có tục lệ này:

+ Năm 1945, khi triều Nguyễn không còn, các cung nữ trở về đời sống thị dân. Cụ cố của em là người thị nữ duy nhất trong cung được tin tưởng giao trọng trách nắm giữ công thức pha chế và trực tiếp sản xuất phấn nụ để làm đẹp cho các bậc mẫu nghi chốn cung đình đã mang phương pháp bí truyền này, tiếp tục sản xuất, bán ra dân như một kế mưu sinh, nuôi sống cả gia đình.

+ Cụ cố chỉ chọn truyền nghề cho bà ngoại em bởi quan niệm “Truyền nghề cho con gái thì còn gọi là nghề của gia đình, chứ truyền cho con trai thì con dâu sẽ mang về nhà họ khác!”. 

Lưu ý: Học sinh trình bày quan điểm cá nhân. Bài làm trên chỉ mang tính tham khảo

- Để làm nên chiến thắng Bạch Đằng năm 1288, Trần Hưng Đạo đã tìm hiểu và kế thừa những sử liệu về:

+ Sự lên xuống của con nước thủy triều tại sông Bạch Đằng;

+ Địa thế lòng sông Bạch Đằng;

+ Địa vật hai bên bờ sông Bạch Đằng.

- Bài học: vận dụng tri thức, kinh nghiệm từ quá khứ vào cuộc sống hiện tại.

- Giải ô chữ:

- Ô chữ chủ đề: BÀI HỌC LỊCH SỬ

Yêu cầu số 1: Thông tin cơ bản về Hoàng thành Thăng Long

- Hoàng thành Thăng Long là quần thể di tích gắn liền với lịch sử Thăng Long - Hà Nội, phản ánh tiến trình lịch sử lâu dài của dân tộc Việt Nam từ thời Bắc thuộc cho đến ngày nay.

- Quần thể kiến trúc Hoàng thành Thăng Long được xây dựng trải qua nhiều giai đoạn và trở thành di tích quan trọng bậc nhất trong hệ thống các di tích ở Việt Nam.

- Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long - Hà Nội bao gồm Khu di tích khảo cổ học 18 Hoàng Diệu và Khu di tích Thành cổ Hà Nội.

+ Tại Khu di tích khảo cổ học 18 Hoàng Diệu đã phát hiện dấu tích nền móng của các công trình kiến trúc cổ, cùng nhiều hiện vật có giá trị

+ Khu di tích Thành cổ Hà Nội là nơi lưu giữ nhiều di tích lịch sử và khảo cổ học tiêu biểu như: Điện Kính Thiên, Cửa Bắc, Tường bao, Tám cổng hành cùng thời Nguyễn, Cột cờ Hà Nội, Hậu Lầu, Đoan Môn, Di tích Nhà và hầm D67,...

Yêu cầu số 2: Giá trị của Hoàng thành Thăng Long

- Minh chứng duy nhất về sự tiến hoá của nền văn minh dân tộc trong lịch sử phát triển của nhà nước quân chủ vùng Đông Nam Á và Đông Á tại vùng Đồng bằng châu thổ Bắc Bộ từ thế kỉ VII được tiếp nối đến thế kỉ XIX, XX

- Khu di tích duy nhất có bề dày lịch sử văn hoá trên 10 thế kỉ liên tục với vai trò là trung tâm quyền lực và kinh đô quốc gia. Là không gian hội tụ đầy đủ 3 cơ sở sử liệu về nhận thức Thăng Long - Hà Nội: Tư liệu lịch sử, di tích trên mặt đất và di tích khảo cổ học trong lòng đất.

- Giá trị nhân văn, nghệ thuật điêu khắc, nghệ thuật kiến trúc, kĩ thuật xây dựng, quy hoạch đô thị và nghệ thuật tạo dựng cảnh quan độc đáo. Năm 2010, được UNESCO ghi danh là di sản văn hoá thế giới.

- Mở ra những cơ hội hợp tác quốc tế về nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị cho di sản.

- Một số tri thức lịch sử/ bài học lịch sử được vận dụng vào đời sống thực tiễn:

+ Vận dụng tri thức về quá trình hình thành và phát triển của Nhà nước Văn Lang để phản biện lại quan điểm “Việt Nam có hơn 4000 năm dựng nước và giữ nước”.

+ Phát huy tinh thần yêu nước, đoàn kết, tương thân tương ái.

+ …

- Cội nguồn được hiểu là: gốc gác, nơi phát sinh ra…

- Tìm hiểu về cội nguồn là một nhu cầu tự thân của con người.

- Mối quan hệ giữa quá khứ với hiện tại và tương lai:

+ Quá khứ, hiện tại và tương lai không tách biệt nhau mà luôn luôn gắn bó, liên hệ chặt chẽ với nhau.

+ Quá khứ giúp con người hiểu biết hiện tại, dự đoán và có niềm tin vào tương lai.

+ Hiện tại luôn kế thừa và được xây dựng trên nền tảng những gì quá khứ để lại.

- Giá trị những bài học kinh nghiệm trong lịch sử:

+ Đối với mỗi quốc gia, dân tộc, tri thức lịch sử là nền tảng vững chắc của truyền thống yêu nước, là niềm tự hào và là điểm tựa cho lòng tin vào sức mạnh của dân tộc.

+ Tri thức lịch sử giúp con người khám phá và tiếp cận với nhiều nền văn hoá, văn minh của nhân loại. Những bài học rút ra từ lịch sử còn giúp mỗi quốc gia dân tộc tự nhận thức chính mình.

+ Tri thức lịch sử dân tộc giúp học sinh hiểu rõ quá trình xây dựng và bảo vệ đất nước, hình thành tinh thần yêu nước và niềm tự hào dân tộc. Đồng thời, có hiểu biết về lịch sử thế giới, văn hoá nhân loại, là cơ sở để học hỏi, giao lưu, hội nhập quốc tế.