Giải SGK Khoa học 5 Cánh diều Bài 7: Năng lượng điện có đáp án

Điện năng có vai trò quan trọng đối với đời sống sinh hoạt hằng ngày của con người: 

- Trong cuộc sống hiện nay, con người hầu như sử dụng các thiết bị điện như: Ti vi, tủ lạnh, điều hòa, bếp điện, nồi cơm điện.

- Điện là nguồn năng lượng cho các thiết bị trong các gia đình. Khi nguồn điện năng bị cắt thì những thiết bị này cũng ngừng hoạt động

- Vai trò quan trọng đối với nhiều lĩnh vực khác như y tế, giáo dục.

- Điện năng cung cấp nguồn năng lượng cho hệ thống tưới tiêu hoạt động, giảm bớt sức lao động của con người trong việc tưới tiêu các loại cây trồng.

- Khóa K (công tắc): khóa K dùng để ngắt mạch khi cần thiết (K mở) hoặc để nối lại mạch khi dùng (K đóng).

- Bóng đèn: thắp sáng.

- Dây dẫn: nối nguồn với các thiết bị thành mạch kín, đảm bảo an toàn.

- Pin: cung cấp nguồn điện.

Khi đóng công tắc (mạch kín) thì đèn sáng.

Mạch điện thắp sáng gồm nguồn điện, bóng đèn, dây dẫn và công tắc được nối với nhau. Khi bật công tắc (đóng mạch) thì mạch kín, nguồn điện tạo ra dòng điện chạy trong mạch. Dòng điện qua bóng đèn làm cho đèn phát sáng.

Mạch điện thắp sáng mà em biết: Mạch điện thắp sáng trong gia đình em.

- Đề xuất cách mắc mạch điện cho đèn sáng: Cho hai viên pin vào ổ đựng pin, chú ý lắp 2 viên pin cùng chiều. Ở ổ lắp pin có hai dây nối, dây màu xanh (cực âm) và dây màu đỏ (cực dương). Mắc đầu dây đỏ vào 1 đầu của bóng đèn, đầu còn lại của bóng đèn dùng dây dẫn nối với 1 đầu của khoá K, đầu còn lại của khoá K nối với dây màu xanh của bộ pin. Đóng mở khoá K thì đèn sáng hoặc tắt.

- Học sinh lắp mạch điện thắp sáng như đề xuất.

- Cách mắc mạch điện thắp sáng: Dây dẫn nối với bóng đèn, công tắc với cực âm và cực dương của pin tạo thành mạch điện thắp sáng. Khi đóng công tắc, dòng điện đi qua bóng đèn làm đèn sáng (mạch kín). Khi mở công tắc (mạch hở), dòng điện không qua bóng đèn, đèn không sáng.

Lắp mạch điện đơn giản tương tự như hình (tuỳ theo bộ dụng cụ trên lớp học sinh có thể thay viên pin đại trong hình bằng 2 viên pin nhỏ, chú ý lắp 2 viên pin cùng chiều).

Dùng hai kẹp điện, kẹp vào hai đầu vật làm từ nhôm, nhựa, đồng, sắt, thủy tinh,… và đóng khoá K, nếu đèn sáng thì vật đó dẫn điện, nếu đèn không sáng thì vật đó cách điện.

- Hình 5: Phích cắm điện: Bộ phận cách điện. Vì phích cắm được làm bằng nhựa, mà nhựa là vật cách điện.

- Hình 6: Dây dẫn điện: Bộ phận dẫn điện. Vì dây dẫn làm bằng đồng mà đồng là vật dẫn điện.

Người thợ điện cần đeo găng tay khi kiểm tra, sửa chữa điện vì găng tay làm bằng vải hoặc cao su là những vật cách điện để bảo đảm an toàn chống bị giật.

a) Hai đầu nối pin làm bằng vậy dẫn điện. Vì khi đó mới có thể dẫn điện từ pin đến thiết bị.

b) Theo em, khi lắp pin vào hộp đựng pin cần lưu ý: cần lắp đúng chiều của pin.

Ví dụ: Đối với lắp pin cho remote điều hoà, để remote hoạt động được cần phải lắp pin đúng chiều. Nguyên lí sẽ là cực âm của remote sẽ nối với đầu pin có dấu “–” và cực dương của remote sẽ nối với đầu pin có dấu “+”.

- Tuyệt đối không chạm tay vào chỗ hở của đường dây hoặc vào các bộ phận kim loại nghi là có điện để tránh bị điện giật, nguy hiểm đến tính mạng.

- Không chọc ngón tay vào ổ điện để tránh bị điện giật, nguy hiểm đến tính mạng.

- Khi nhìn thấy dây điện bị đứt, cần tránh xa và báo cho người lớn để tránh bị điện giật, nguy hiểm đến tính mạng.

- Khi nhìn thấy người bị điện giật cần báo cho người lớn để lập tức cắt nguồn điện hoặc dùng vật không dẫn điện để gạt dây điện ra khỏi người bị nạn.

- Việc cần làm:

a) Ngắt nguồn điện trước khi sửa chữa điện.

e) Báo cho thợ điện khi thấy có dây điện đứt.

- Việc không được làm:

b) Chơi thả diều dưới đường dây điện.

c) Dẫm chân lên dây điện.

d) Dùng dao, kéo cắt ngang dây điện trong mạch điện.

g) Chọc ngón tay vào ổ điện.

h) Rút ổ cắm khỏi nguồn bằng cách cầm dây điện kéo.

i) Vừa sạc điện thoại vừa gọi điện.

k) Phơi quần áo trên dây điện.

a) Tắt các thiết bị điện khi không sử dụng: Tắt điện, tắt quạt trước khi ra khỏi nhà; tắt tivi khi không có người xem.

b) Sử dụng các loại thiết bị tiết kiệm điện: Sử dụng bóng đèn tiết kiệm điện, sử dụng các sản phẩm công nghệ in – vơ – tơ (inverter) …

c) Sử dụng hiệu quả các thiết bị điện: Khi ngủ thay vì bật bóng đèn điện lớn thì sử dụng bằng bóng điện ngủ, giảm thiểu việc để thiết bị ở trạng thái chờ…

d) Tận dụng năng lượng ánh sáng mặt trời, năng lượng gió,…thay vì sử dụng năng lượng điện: Sử dụng đèn năng lượng mặt trời thay cho đèn điện, sử dụng giàn năng lượng mặt trời thay cho bình nóng lạnh điện.

Phải sử dụng điện tiết kiệm để bảo vệ môi trường, tiết kiệm nguồn năng lượng, giảm ô nhiễm môi trường, tiết kiệm chi phí, đảm bảo nguồn điện cho sau này,…

Sử dụng điện:

- An toàn:

+ Không cho tay vào ổ điện

+ Không chơi gần nơi có điện cao thế.

+ Không sờ tay vào dây điện hở.

- Tiết kiệm:

+ Tắt đèn điện khi không sử dụng

+ Sử dụng những thiết bị tiết kiệm điện.

+ Sử dụng thiết bị năng lượng mặt trời.