Đề tham khảo Tốt nghiệp THPT Ngữ văn 2026-2027 (Đề 29)

I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau:

Đối với số đông người đọc, văn chương và nền tảng TikTok giống như hai đường thẳng song song …

TikTok: Một con đường tiếp cận văn chương?

… Dường như rất khó để nhìn thấy một điểm chạm giữa văn học và nền tảng TikTok. Trên một mạng xã hội có vô vàn nội dung được sản xuất mỗi ngày – phần lớn có thời lượng rất ngắn, phục vụ mục đích gây cười hoặc bán hàng, thì sao văn chương có thể tồn tại, hay chí ít là bảo tồn giá trị, chiều sâu của nghệ thuật?

Thế nhưng, nếu nhìn nền tảng này như một phương tiện để tiếp cận độc giả, ta sẽ thấy được những tiềm năng nhất định. Dù chịu nhiều điều tiếng, TikTok đến cùng cũng chỉ là một mạng xã hội, như Facebook hay Instagram …

Tuy nhiên, giải pháp có thể đến từ chính định hướng của người dùng. Người dùng có quyền lựa chọn những nội dung mang lại giá trị, kiến thức, đồng thời từ chối tiêu thụ những nội dung dễ dãi, độc hại và gây ảnh hưởng xấu đến nhận thức xã hội. Họ cũng có thể chọn trở thành người sáng tạo để góp phần xây dựng nên những cộng đồng lành mạnh, văn minh hơn trên internet. Quay trở lại với văn chương, thì đây chính là tâm thế cần có để nhìn thấy cơ hội đến gần hơn với bạn đọc, đồng thời gạn lọc những giá trị thật giữa biển thông tin vô bờ bến.

Đầu tiên, lợi thế lớn nhất của TikTok nằm ở việc sản xuất nội dung dễ dàng, ít tốn kém về tiền bạc, nhân lực hay công sức. Điều này cho phép các tác giả tự xây dựng nên cộng đồng người đọc tiềm năng, trước khi có được sự giúp đỡ từ đơn vị phát hành hay báo chí, truyền thông chính thống.

… 

Những thách thức

Cho dù sở hữu những tiềm năng rất đáng để khai thác, song việc sử dụng TikTok để truyền thông sách cũng tồn tại nhiều hạn chế … Mặt khác, nền tảng TikTok khó có thể phù hợp để quảng bá những sáng tác văn chương mang tính thể nghiệm, hướng đến việc khám phá những khía cạnh phức tạp của đời sống hay nội tâm con người.

(Trích “Văn chương và TikTok: một con đường, hai thế giới”, Triều Dương,  http://vannghequandoi.com.vn/dong–chay/van–chuong–va–tiktok–mot–con–duong–hai–the–gioi_15738.html, Thứ Bảy, 06/04/2024 07:01)

Thực hiện các yêu cầu:

Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích.

Chỉ ra lợi thế lớn nhất của TikTok được tác giả nêu trong đoạn trích.

Phân tích tác dụng của câu hỏi tu từ được tác giả sử dụng trong đoạn trích sau:

TikTok: Một con đường tiếp cận văn chương?

Như đã nói ở trên, dường như rất khó để nhìn thấy một điểm chạm giữa văn học và nền tảng TikTok. Trên một mạng xã hội có vô vàn nội dung được sản xuất mỗi ngày – phần lớn có thời lượng rất ngắn, phục vụ mục đích gây cười hoặc bán hàng, thì sao văn chương có thể tồn tại, hay chí ít là bảo tồn giá trị, chiều sâu của nghệ thuật?

Nhận xét quan điểm của tác giả về mối quan hệ giữa TikTok và văn chương.

Anh/ chị hãy đưa ra một giải pháp tốt nhất để TikTok có thể là con đường tiếp cận văn chương trong cuộc sống hiện đại. Lí giải rõ vì sao anh/ chị lại chọn giải pháp này. (Trình bày trong khoảng 5 – 7 dòng).

II. VIẾT (6,0 điểm)

(2,0 điểm).

Anh/ chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) bàn về vấn đề: Tuổi trẻ và việc làm chủ TikTok.

(4,0 điểm).

Viết bài văn nghị luận khoảng 600 chữ phân tích và đánh giá đặc điểm của thể loại hồi kí được thể hiện trong đoạn trích sau đây:

… Ngày 26 tháng 8, chi đội Giải phóng quân đầu tiên tiến vào Thủ đô, giữa tiếng reo mừng dậy đất của đồng bào. Các nam, nữ chiến sĩ lần đầu mặc quần áo đồng phục chân bước chưa đều, nước da phần lớn tái sạm, nhưng tràn đầy khí thế chiến thắng của một đoàn quân dày dạn trong chiến đấu, mang đến cho đồng bào niềm tin, đã có một chỗ dựa vững chắc bên cạnh đội ngũ vũ trang của hàng ngàn chiến sĩ tự vệ của Thủ đô.

Bác từ Tân Trào về Hà Nội. Chúng tôi ra đón Bác tại làng Phú Thượng. Bác còn yếu sau trận sốt nặng vừa qua, vẫn giản dị với bộ quần áo vải vàng cũ và đôi giày vải. Đến 30 tháng 8, trên cả nước, chính quyền đã về tay nhân dân, trừ một đôi nơi bọn phản động Quốc dân đảng gây khó khăn như ở Vĩnh Yên.

Ngày mồng 2 tháng 9, Bác ra mắt trước mấy chục vạn đồng bào Thủ đô tại Quảng trường Ba Đình với bản “Tuyên ngôn Độc lập” lịch sử. Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà ra đời. Cờ cách mạng nền đỏ sao vàng trở thành cờ của Tổ quốc. Hà Nội trở thành thủ đô của nước Việt Nam độc lập. Đội quân Giải phóng Việt Nam, sau ngày cách mạng thành công đã xuất hiện trên khắp các miền của đất nước. Bên cạnh những chiến sĩ Cứu quốc quân, Việt Nam tuyên truyền Giải phóng quân, Du kích Ba–tơ và hàng vạn chiến sĩ tự vệ, du kích của phong trào cách mạng tại khắp các chiến khu, đã có thêm hàng trăm ngàn thanh niên tình nguyện đứng dưới cờ làm người chiến sĩ bảo vệ Tổ quốc.

(Võ Nguyên Giáp, Từ nhân dân mà ra,

in trong Hồi kí cách mạng, NXB Giáo dục, 1970, tr198–199)