Bộ 10 đề thi giữa kì 1 Ngữ Văn 8 Chân trời sáng tạo cấu trúc mới có đáp án - Đề 4

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

VÒI RỒNG LÀ GÌ? GIẢI MÃ NHỮNG BÍ MẬT CỦA VÒI RỒNG

Từ lâu, vòi rồng hay lốc xoáy là một hiện tượng thiên nhiên đáng sợ bởi sức tàn phá khủng khiếp của nó. Những nơi vòi rồng đi qua đều để lại những thiệt hại nặng nề về tài sản và người. Vậy vòi rồng là gì? Vòi rồng được hình thành như thế nào?

Lốc xoáy (vòi rồng) là gì?

Vòi rồng hay lốc xoáy là một cột khí xoáy dữ dội, hút từ bề mặt đất lên đám mây vũ tích, tạo thành hình phễu hoặc hình xoáy lủng lẳng từ một đám mây trông giống như cái vòi.

Vòi rồng cao chục mét trên biển Khánh Hòa ngày 10/5. (Ảnh: Facebook M.P.N)

Vòi rồng hình thành như thế nào?

Quá trình hình thành vòi rồng. (Ảnh: Pantip.com)

Không khí nóng ẩm từ vịnh thổi vào gặp không khí lạnh, khô hình thành mây và dông. Nếu điều kiện thuận lợi, luồng không khí được nâng lên đột ngột sẽ quay xung quanh một miệng phễu trung tâm với tốc độ đôi khi hơn 160km/giờ. Vòi rồng được hình thành khi đám mây hình phễu này chạm mặt đất. Vòi rồng có thể xảy ra bất kì lúc nào khi không khí nóng và lạnh xung đột, ngay cả trong đêm tối nhưng thường tập trung vào buổi chiều. Tại Việt Nam, hiện tượng vòi rồng hiếm khi xảy ra, chủ yếu tập trung ở vùng biển phía Nam nhiều hơn. Chúng ta có thể thấy vòi rồng một năm vài lần ở đồng bằng hoặc trung du.

[…]

Những vòi rồng lớn nhất thế giới

Ngày 18 tháng 3 năm 1925, vòi rồng tồi tệ nhất ở Mỹ đã xuất hiện với vận tốc gió có lúc lên tới hơn 400 km/h. 7 lốc xoáy đã xuất hiện cùng lúc ở 3 bang Illinois, Missouri, Indiana làm 740 người thiệt mạng và 2.027 người bị thương, nhiều cấu trúc hạ tầng bị phá hủy. Ngày 6/5/1840, trận lốc xoáy có tên Natchez xuất hiện dọc sông Mississippi tại bang Louisiana và Mississippi làm 317 người thiệt mạng (chưa bao gồm các nô lệ thời đó) và 109 người bị thương. Ngày 3 tháng 4 năm 1974, một tập hợp của 148 lốc xoáy nhỏ xuất hiện đã khiến 315 người từ bắc Alabama đến bang Ohio thiệt mạng. Ngày 27/5/1896, vòi rồng có tên St. Louis xảy ra cướp đi sinh mạng của 255 người và làm 1.000 người khác bị thương tại bang Missouri và Illinois.

Làm gì khi xảy ra vòi rồng?

Luôn chú ý tới thông tin dự báo thời tiết. Nếu bạn ở vùng thường xảy ra mưa bão, lũ lụt, lốc xoáy, hãy chuẩn bị sẵn những đồ dùng cần thiết như đèn pin, nến, quần áo, túi cứu thương, pin, lương khô, mỳ tôm, nước sạch... Nên chuẩn bị sẵn một căn hầm tránh bão. Nếu như không có hầm tránh bão, hãy lập tức di chyển tới tầng hầm, chui vào tủ quần áo, chui xuống dưới gầm bàn,... tránh xa cửa sổ. Nếu đang ở trong xe, xuống xe và nhanh chóng tìm một nơi trú ẩn vững chắc hoặc một vùng đất thấp, bằng phẳng chờ cho đến khi cơn bão, lốc xoáy đi qua. Sau một trận lốc xoáy, các tòa nhà sẽ rất yếu và ẩn chứa nhiều nguy hiểm. Vì vậy, hãy cẩn trọng khi di chuyển khỏi nơi trú ẩn, tránh xa các đường dây điện, cẩn thận trong việc sử dụng diêm và bật lửa...

(Theo Giải mã những bí mật của vòi rồng, https://quantrimang.com, ngày 7/9/2021)

Văn bản trên được viết ra nhằm mục đích gì?

Xác định thông tin cơ bản của phần văn bản: “Không khí nóng ẩm ... ở đồng bằng hoặc trung du”.

Văn bản sử dụng loại phương tiện phi ngôn ngữ nào? Nhận xét về hiệu quả biểu đạt của chúng trong văn bản.

 Chỉ ra một từ tượng hình được sử dụng trong câu văn sau: “Vòi rồng hay lốc xoáy là một cột khí xoáy dữ dội, hút từ bề mặt đất lên đám mây vũ tích, tạo thành hình phễu hoặc hình xoáy lủng lẳng từ một đám mây trông giống như cái vòi.”

Nêu tác dụng của từ tượng hình em vừa tìm được ở câu 4.

 Hiện tượng vòi rồng nói riêng và các thiên tai nói chung xuất hiện ngày càng nhiều do biến đổi khí hậu. Theo em, con người chúng ta có thể làm gì để góp phần ngăn chặn sự xuất hiện của các thiên tai? (Trình bày khoảng 5 - 7 dòng)

Viết một đoạn văn ghi lại cảm nghĩ của em về bài thơ sau:

BÀI HỌC ĐẦU ĐỜI

(Phan Thu Hà)

Nắng bừng trên con đường nhỏ

Ba đưa con gái tới trường

Mẹ tặng con bông hồng đỏ

Bên con hoa sẽ tỏa hương.

Nhìn bước chân con tung tăng

Mắt tròn long lanh đốm nắng

Lại nhớ về tuổi học trò

Hồn nhiên như trang giấy trắng.

Một mai khi con khôn lớn

Đừng quên con nhé hôm nay

Buổi đầu đưa con đến lớp

Có ba có mẹ dắt tay.

Mặt trời cho con tia nắng

Hoa hồng cho con ngát hương

Cô giáo sẽ cho con hiểu

Bài học đầu tiên ở trường.

Cô dạy con yêu Tổ quốc

Cô dạy con yêu đồng bào

Bài học đầu đời con nhớ

Mai này chắp cánh bay cao.