Bài tập ôn hè Tiếng Việt lớp 5 Dạng 4. Dấu gạch ngang có đáp án
10 câu hỏi
Dấu gạch ngang trong đoạn văn sau có nghĩa là gì?
a) “Cô giáo hỏi tôi:
– Em có hiểu bài không?
– Dạ, em hiểu rồi ạ.”
b) “Con cá sấu này màu da xám ngoét như da cây bần, gai lưng mọc chừng ba đốt ngón tay, trông dễ sợ. Cái đuôi dài – bộ phận khỏe nhất của con vật kinh khủng dùng để tấn công – đã bị trói xếp vào bên mạng sườn.”
Đánh dấu chỗ bắt đầu lời nói của nhân vật trong đối thoại.
Đánh dấu phần chú thích.
Đánh dấu các ý trong một đoạn liệt kê.
Đánh dấu từ được dùng với ý nghĩa đặc biệt.
a) Đáp án A. Đánh dấu chỗ bắt đầu lời nói của nhân vật trong đối thoại.
b) Đáp án B. Đánh dấu phần chú thích.
Tìm những câu có chứa dấu gạch ngang có trong mẩu chuyện dưới đây?
“Một bữa Pa-xcan đi đâu về khuya, thấy bố mình – một viên chức tài chính – vẫn cặm cụi trước bàn làm việc. Anh rón rén lại gần. Ông bố vẫn mải mê với những con số: Ông đang phải kiểm tra sổ sách. “Những dãy tính cộng hàng ngàn con số, một công việc buồn tẻ làm sao!” – Pa-xcan nghĩ thầm.
Trong óc chàng sinh viên trẻ tuổi chợt lóe lên một tia sáng. Anh lặng lẽ rút về phòng mình và vạch một sơ đồ gì đó lên giấy.
Mươi hôm sau, ông bố rất ngạc nhiên thấy con ôm một vật gì kì lạ đặt trước bàn mình. Con hi vọng món quà nhỏ này có thể làm bố bớt nhức đầu vì những con tính – Pa-xcan nói. Thì ra đó là một thứ máy cộng trừ mà Pa-xcan đã đặt hết tình cảm của người con vào việc chế tạo. Đó chính là chiếc máy tính đầu tiên trên thế giới, tổ tiên của những chiếc máy tính điện tử hiện đại.”
“Một bữa Pa-xcan đi đâu về khuya, thấy bố mình – một viên chức tài chính – vẫn cặm cụi trước bàn làm việc. Anh rón rén lại gần. Ông bố vẫn mải mê với những con số: Ông đang phải kiểm tra sổ sách. “Những dãy tính cộng hàng ngàn con số, một công việc buồn tẻ làm sao!” – Pa-xcan nghĩ thầm.
Trong óc chàng sinh viên trẻ tuổi chợt lóe lên một tia sáng. Anh lặng lẽ rút về phòng mình và vạch một sơ đồ gì đó lên giấy.
Mươi hôm sau, ông bố rất ngạc nhiên thấy con ôm một vật gì kì lạ đặt trước bàn mình. “Con hi vọng món quà nhỏ này có thể làm bố bớt nhức đầu vì những con tính” – Pa-xcan nói. Thì ra đó là một thứ máy cộng trừ mà Pa-xcan đã đặt hết tình cảm của người con vào việc chế tạo. Đó chính là chiếc máy tính đầu tiên trên thế giới, tổ tiên của những chiếc máy tính điện tử hiện đại.”
Đọc các đoạn văn sau và xác định công dụng của dấu gạch ngang:
a) Quy trình làm bánh:
- Trộn bột mì với nước, đường và men nở.
- Nhào bột cho đến khi bột dẻo mịn - Ủ bột trong 30 phút để bột nở.
- Đem bột ra cán và tạo hình bánh, sau đó nướng ở 180 độ trong 20 phút.
b) Các trận đấu bóng đá sẽ diễn ra ở các địa điểm: Hà Nội – Đà Nẵng – TP.HCM.
c) Bên trái là đỉnh Ba Vì vời vợi, nơi Mị Nương - con gái vua Hùng Vương thứ 18 - theo Sơn Tinh về trấn giữ núi cao.
a) Đánh dấu các ý trong một đoạn liệt kê.
b) Nối các từ trong một cụm liên danh.
c) Đánh dấu phần chú thích.
Nối đoạn văn có sử dụng dấu gạch ngang với công dụng của nó:
Câu |
| Tác dụng |
Chuyến tham quan sẽ đến các địa điểm nổi tiếng: Hà Nội – Hạ Long – Sapa. | Đánh dấu các ý trong một đoạn liệt kê. | |
Để làm một món salad trái cây ngon, em hãy làm theo các bước sau: - Chuẩn bị các loại trái cây như táo, dưa hấu, chuối, và nho. - Gọt vỏ các loại trái cây và cắt thành miếng nhỏ vừa ăn. - Cho tất cả các loại trái cây vào một tô lớn, trộn đều với nhau. - Thêm một chút mật ong và nước chanh vào trộn đều để salad thêm ngon. | Đánh dấu lời nói trực tiếp của nhân vật. | |
Bé Mai và Minh ngồi bên bờ hồ, nhìn những con cá bơi lội. Mai hỏi: - Tại sao cá lại bơi trong nước mà không bao giờ mệt nhỉ? - Vì cá sống dưới nước, chúng hít thở qua mang, không cần lên mặt nước. - Thật là thú vị! Minh, cậu biết nhiều thứ thật đấy! | Nối các từ nằm trong một liên danh. |
Câu | Tác dụng |
Chuyến tham quan sẽ đến các địa điểm nổi tiếng: Hà Nội – Hạ Long – Sapa. | Nối các từ nằm trong một liên danh. |
Để làm một món salad trái cây ngon, em hãy làm theo các bước sau: - Chuẩn bị các loại trái cây như táo, dưa hấu, chuối, và nho. - Gọt vỏ các loại trái cây và cắt thành miếng nhỏ vừa ăn. - Cho tất cả các loại trái cây vào một tô lớn, trộn đều với nhau. - Thêm một chút mật ong và nước chanh vào trộn đều để salad thêm ngon. | Đánh dấu các ý trong một đoạn liệt kê. |
Bé Mai và Minh ngồi bên bờ hồ, nhìn những con cá bơi lội. Mai hỏi: - Tại sao cá lại bơi trong nước mà không bao giờ mệt nhỉ? - Thật là thú vị! Minh, cậu biết nhiều thứ thật đấy! | Đánh dấu lời nói trực tiếp của nhân vật. |
Thêm dấu gạch ngang vào đoạn văn sau:
a) Những phát minh vĩ đại là bộ sách nói về các nhà khoa học hàng đầu thế giới. Trong đó, bạn sẽ biết đến: Ê-đi-xơn nhà phát minh thiên tài với hơn 1000 bằng sáng chế, Niu-tơn một nhà vật lý và toán học vĩ đại đã đặt nền móng cho cơ học cổ điển.
b) Những trí tuệ vĩ đại bộ sách viết về một số nhà khoa học nổi tiếng thế giới gồm 5 cuốn. Các bạn nhỏ có thể tìm thấy nhiều thông tin thú vị trong mỗi cuốn sách nhỏ ấy: Tét-xla một kĩ sư điện người Mỹ đã phát minh ra dòng điện xoay chiều, Ma-ri Quy-ri người phụ nữ gốc Ba Lan đã khám phá ra chất phóng xạ.
a) Những phát minh vĩ đại là bộ sách nói về các nhà khoa học hàng đầu thế giới. Trong đó, bạn sẽ biết đến: Ê-đi-xơn – nhà phát minh thiên tài với hơn 1000 bằng sáng chế, Niu-tơn – một nhà vật lý và toán học vĩ đại – đã đặt nền móng cho cơ học cổ điển.
b) Những trí tuệ vĩ đại - bộ sách viết về một số nhà khoa học nổi tiếng thế giới gồm 5 cuốn. Các bạn nhỏ có thể tìm thấy nhiều thông tin thú vị trong mỗi cuốn sách nhỏ ấy: Tét-xla - một kĩ sư điện người Mỹ – đã phát minh ra dòng điện xoay chiều, Ma-ri Quy-ri - người phụ nữ gốc Ba Lan – đã khám phá ra chất phóng xạ.
Điền dấu câu thích hợp vào đoạn văn sau đây:
“Tuần trước, vào một buổi tối, có hai người bạn học cũ đến thăm tôi: Châu … họa sĩ và Hiền …kĩ sư một nhà máy cơ khí. Châu hỏi tôi:
…Cậu có nhớ thầy Bản không?
…Nhớ chứ! Thầy Bản dạy vẽ bọn mình hồi nhỏ phải không?”
Tuần trước, vào một buổi tối, có hai người bạn học cũ đến thăm tôi: Châu – họa sĩ và Hiền – kĩ sư một nhà máy cơ khí. Châu hỏi tôi:
- Cậu có nhớ thầy Bản không?
- Nhớ chứ! Thầy Bản dạy vẽ bọn mình hồi nhỏ phải không?
Cần thêm dấu gạch ngang vào những vị trí nào trong mỗi câu văn, đoạn văn sau? Vì sao?
a) “Động Phong Nha nằm trong Vườn Quốc gia Phong Nha Kẻ Bàng.”
(Theo Việt Bằng)
b) “Với quần thể 80 ngọn núi lớn nhỏ có độ cao trung bình vào khoảng 800 đến 1000 mét so với mực nước biển, Mẫu Sơn vùng núi nằm ở phía đông bắc tỉnh Lạng Sơn được mệnh danh là vùng đất của gió và sương mù.”
(Theo Hà Giang)
c) “Mặc dù đã trải qua nhiều thăng trầm nhưng năm cửa ô của Hà Nội xưa là kinh thành Thăng Long vẫn gắn bó với mỗi người dân Thủ đô. Đó là:
Ô Quan Chưởng;
Ô Cầu Giấy;
Ô Cầu Dền;
Ô Đống Mác;
Ô Chợ Dừa.”
(Theo Hải Minh)
d) “Mặt trời vừa thức dậy, trong nhà đã rộn ràng tiếng gọi của Quân:
Anh Kiên ơi! Dậy thôi nào!
Ông nội mỉm cười:
Hôm nay là Chủ nhật, để anh Kiên ngủ thêm một chút nữa, cháu ạ.
Quân nhanh nhảu đáp lời ông:
Hôm nay là “Chủ nhật xanh”. Anh em cháu đã hẹn sẽ tham gia dọn vệ sinh khu phố, ông ạ.”
(Theo Hương Ngọc Lan)
a) “Động Phong Nha nằm trong Vườn Quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng.”
à Phong Nha – Kẻ Bàng là một liên danh nên cần sử dụng dấu gạch ngang để nối các từ ngữ trong một liên danh.
b) “Mẫu Sơn – vùng núi nằm ở phía đông bắc tỉnh Lạng Sơn được mệnh danh là vùng đất của gió và sương mù.”
à Cần sử dụng dấu gạch ngang để đánh dấu bộ phận chú thích, giải thích về Mẫu Sơn.
c) “Mặc dù đã trải qua nhiều thăng trầm nhưng năm cửa ô của Hà Nội xưa là kinh thành Thăng Long vẫn gắn bó với mỗi người dân Thủ đô. Đó là:
- Ô Quan Chưởng;
- Ô Cầu Giấy;
- Ô Cầu Dền;
- Ô Đống Mác;
- Ô Chợ Dừa.”
à Cần dùng dấu gạch ngang để đánh dấu các ý trong một đoạn liệt kê.
d) “Mặt trời vừa thức dậy, trong nhà đã rộn ràng tiếng gọi của Quân:
- Anh Kiên ơi! Dậy thôi nào!
Ông nội mỉm cười:
- Hôm nay là Chủ nhật, để anh Kiên ngủ thêm một chút nữa, cháu ạ.
Quân nhanh nhảu đáp lời ông:
- Hôm nay là “Chủ nhật xanh”. Anh em cháu đã hẹn sẽ tham gia dọn vệ sinh khu phố, ông ạ.”
à Cần dùng dấu gạch ngang để đánh dấu trực tiếp lời nói của nhân vật.
Viết 1 – 2 câu có sử dụng dấu gạch ngang với một trong những công dụng sau:
a) Đánh dấu các ý liệt kê.
b) Nối các từ ngữ trong một liên danh.
c) Đánh dấu bộ phận chú thích, giải thích.
a) Cây cà chua có thể dùng vào nhiều mục đích:
- Quả dùng để chế biến món ăn.
- Lá có thể dùng làm thuốc.
- Hạt dùng để trồng cây mới.
b) Chuyến bay Hà Nội – TP.HCM sẽ cất cánh vào lúc 9 giờ sáng.
c) Nguyễn Thị Lan – cô giáo dạy toán của tôi – rất thân thiện và tận tâm.
Viết 2 – 3 câu về một danh nhân, trong đó có dùng dấu gạch ngang để đánh dấu bộ phận chú thích, giải thích.
Albert Einstein – nhà vật lý vĩ đại người Đức – đã phát minh ra thuyết tương đối, một trong những lý thuyết quan trọng nhất trong vật lý hiện đại. Ông cũng được biết đến với công trình nghiên cứu về hiệu ứng quang điện, giúp mở đường cho sự phát triển của công nghệ hiện đại.
Viết đoạn văn ngắn về chủ đề bất kì có sử dụng dấu gạch ngang. Hãy chỉ ra và nêu tác dụng của dấu gạch ngang trong câu.
Mùa hè là thời gian tuyệt vời để đi du lịch. Tôi và gia đình đã quyết định đi Đà Lạt – thành phố nổi tiếng với khí hậu mát mẻ và phong cảnh thơ mộng. Chúng tôi tham quan các địa điểm như hồ Xuân Hương, chùa Linh Phước – một ngôi chùa đẹp với kiến trúc độc đáo, và cuối cùng là thác Datanla hùng vĩ. Đà Lạt thật sự là một điểm đến lý tưởng cho những ai yêu thích thiên nhiên và sự bình yên.
à Câu sử dụng dấu gạch ngang: “Tôi và gia đình đã quyết định đi Đà Lạt – thành phố nổi tiếng với khí hậu mát mẻ và phong cảnh thơ mộng. Chúng tôi tham quan các địa điểm như hồ Xuân Hương, chùa Linh Phước – một ngôi chùa đẹp với kiến trúc độc đáo, và cuối cùng là thác Datanla hùng vĩ. “
à Tác dụng của dấu gạch ngang trong câu: dùng để đánh dấu bộ phận giải thích, làm rõ thêm về Đà Lạt.
