Tổng hợp đề tham khảo thi THPTQG môn Sinh học cực hay có lơi giải (P1)

Đáp án: C

Hướng dẫn: Ở lúa, gen A quy định thân cao, a quy định thân thấp, B-hạt tròn, b-hạt dài.

Phép lai đồng loạt thân cao, hạt tròn ( A-B-) 

AAbb × aaBB → 100% AaBb( thân cao, hạt tròn)

→ Đáp án C

Đáp án: D

Đáp án C

Đáp án: A.

Hướng dẫn: Trong tạo giống cây trồng, để loại những gen không mong muốn ra khỏi nhiễm sắc thể, người ta vận dụng dạng đột biến mất đoạn nhỏ.

Đáp án: B

Hướng dẫn: Trong trường hợp các gen liên kết hoàn toàn, mỗi gen quy định 1 tính trạng.

Tỷ lệ kiểu hình 1:2:1.

→ Đáp án B

Đáp án:  D

Hướng dẫn: Quần thể có cấu trúc di truyền là:  0,09 AA:  0,42 Aa:  0,49 aa

Tần số alen A = 0,09 + 0,42/2 = 0,3

Tần số alen A = 1 - 0,3 = 0,7

→ Đáp án D

Đáp án: C

Hướng dẫn: Trong nhóm mối quan hệ hỗ trợ, có kiểu quan hệ một loài có lợi còn loài kia không có lợi cũng không có hại là mối quan hệ hội sinh.

VD: phong lan bám trên cây gỗ.

VD: các loài cá ép bám vào các loài cá lớn hơn...

→ Đáp án C.

Đáp án: D. 

Hướng dẫn: D

Xét cặp gen Ab//aB giảm phân xảy ra hoán vị với tần số 18% tạo ra tỉ lệ giao tử là:

$\underset{-}{AB=}\underset{-}{ab}$  = 18% : 2 = 9%.

Cặp Dd giảm phân cho 2 loại giao tử là D = d = 0,5.

Vậy tỉ lệ giao tử hoán vị gen của tổ hợp gen Ab//aB là:

Đáp án: D. 

Hướng dẫn: D

Thân cao (A_) lai với thân cao (A_) thu được đời F1 có kiểu hình thân thấp (aa) → Mỗi cây thân cao ở P phải cho một giao tử a.

→ P: Aa x Aa → F1: 1AA : 2Aa : 1aa.

Cây F₁ tự thụ phấn cho F₂ toàn cây cao chỉ có thể là AA (Chiếm tỉ lệ $\frac{1}{3}$trong tổng số cây cao).

Đáp án: D. 

Hướng dẫn:

Đối với quá trình tiến hoá nhỏ, chọn lọc tự nhiên là nhân tố có thể làm thay đổi tần số alen theo một hướng xác định.

Đáp án: A

Hướng dẫn: Vùng vĩ độ thấp gần xích đạo → Khí hậu nhiệt đới → Độ đa dạng thực vật, động vật cao. Đi từ vĩ độ thấp đến vĩ độ cao là khí hậu từ nhiệt đới → Ôn đới, hàn đới. Vùng ôn đới, hàn đới có độ đa dạng thực vật, động vật giảm dần

→ Đi từ vĩ độ thấp đến vĩ độ cao thì độ đa dạng sinh học giảm dần → Cấu trúc của chuỗi thức ăn càng đơn giản.

Đáp án A nói ngược lại → Đáp án A có nội dung không đúng

→ Đáp án A

Đáp án: A

Hướng dẫn:

Xét các phát biểu của đề bài:

(I) đúng, động mạch là hệ thống mạch dẫn máu từ tim đến các cơ quan.

(II) sai, động mạch dẫn máu từ tim đến các cơ quan còn tĩnh mạch dẫn máu từ các cơ quan về tim.

(III) sai, động mạch phổi mang máu giàu CO2 đến phổi. 

(IV) đúng. Vậy các nhận định đúng là (I) và (IV).

Đáp án: B

Hướng dẫn: Giải pháp phát triển bền vững là các hoạt động:

I. Khai thác và sử dụng hợp lí các dạng tài nguyên có khả năng tái sinh. 

II. Bảo tồn đa dạng sinh học.

Đáp án: B

Hướng dẫn: B

(1) Sai. Pha tối diễn ra không cần ánh sáng chứ không phải chỉ diễn ra trong bóng tối.

(2); (3); (4) đúng.

→ Có 3 phát biểu đúng

Đáp án: D.

Hướng dẫn: thể một là thể 2n -1 tức là 1 cặp NST bị mất 1 chiếc.

Đáp án: C. 

Hướng dẫn:  Gà mái lông đen × lông xám → 100% lông xám, F₂:  có tỉ lệ kiểu hình 25% gà mái lông xám: 25% gà mái lông đen : 50 % gà trông lông xám. Tính chung: F₂ thu được 3 xám : 1 đen, lông đen chỉ xuất hiện ở gà mái.

Mà ở gà: XX: gà trống, XY: Gà mái. Tính trạng lông đen chỉ xuất hiện ở gà mái (XY)

→ Có sự phân ly tính trạng theo giới tính → gen quy định màu lông di truyền liên kết với nhiễm sắc thể X (Y không alen).

F₂ thu được tỉ lệ kiểu hình 3: 1 → Tính trạng lông xám là trội hoàn toàn so với lông đen.

A. lông xám, a-lông đen

Đáp án: D.

Hướng dẫn: 

I. sai, lưới thức ăn trên có 13 chuỗi thức ăn.

II. sai, chuỗi dài nhất là A - I - K - H - C - D - E có 7 bậc dinh dưỡng.

III. sai, loài H thuộc cả bậc dinh dưỡng cấp 2, cấp 3 và cấp 4. 

IV. đúng, loài H tham gia vào 9 chuỗi thức ăn:

Vậy chỉ có 1 nhận định đúng.

Đáp án: B.

Hướng dẫn:

I Đúng. Đây chính là đột biến chuyển đoạn tương hỗ.

II Đúng. NST trao đổi đoạn phải khác chức năng như NST X,Y mới được gọi là đột biến chuyển đoạn, nếu cùng chức năng thì sẽ trở thành trao đổi chéo.

III Đúng.

IV Sai. Chuyển đoạn không tương hỗ là trường hợp một đoạn của NST hoặc cả 1 NSY này sáp nhập vào NST khác.

Đáp án: C. 

Hướng dẫn:

Xét các phát biểu của đề bài:

(I) sai, sinh vật sản xuất là nhóm sinh vật có khả năng truyền năng lượng từ môi trường vô sinh vào quần xã sinh vật.

(II) đúng.

(III) sai, sinh vật hóa tự dưỡng là nhóm sinh vật sản xuất.

(IV) sai, hệ sinh thái tự nhiên đa dạng hơn hệ sinh thái nhân tạo.

Vậy các nhận định sai là: (I), (III), (IV).

Đáp án: A.

Hướng dẫn: 

- 1 tế bào sinh tinh có kiểu gen AaBb DE/de xảy ra hoán vị gen trng tạo giao tử cho giao tử với các trường hợp sau:

- Khi xét 3 tế bào sinh tinh có kiểu gen trên, có các trường hợp sau có thể xảy ra:

+ Cả 3 tế bào rơi vào cùng 1 trường hợp $\to$  Cho 4 loại giao tử với tỉ lệ 1 : 1: 1 : 1.

+ 2 tế bào rơi và 1 trường hợp, 1 tế bào vào trường hợp khác $\to$  Cho 8 loại giao tử với tỉ lệ: 2 : 2: 2: 2 : 1 : 1: 1: 1.

+ 3 tế bào rơi vào 3 trường hợp khác nhau $\to$ Cho 12 loại giao tử với tỉ lệ bằng nhau.

Vậy ý sai là A.

Đáp án: B. 

Hướng dẫn: B

Theo quan niệm hiện đại, vai trò của giao phối ngẫu nhiên là: 

I. Giúp phát tán đột biến trong quần thể.

II. Tạo biến dị tổ hợp là nguyên liệu cho quá trình tiến hóa.

III. Trung hòa bớt tính có hại của đột biến trong quần thể.

Nội dung IV sai vì giao phối ngẫu nhiên không làm thay đổi tần số alen của quần thể. 

Vậy có 3 nội dung đúng.

Đáp án: D. 

Hướng dẫn:

Xét từng phát biểu:

I. đúng vì khống chế sinh học đảm bảo cho 2 quần thể sinh vật duy trì số lượng ổn định phù hợp với sức chứa của môi trường.

II. đúng.

III. đúng.

IV. đúng.

Vậy cả 4 nội dung đều đúng.

Đáp án: A. 

Hướng dẫn:   Xét tính trạng màu mắt, P: mắt đỏ x mắt đỏ → F1: mắt trắng. Mà tính trạng màu mắt nằm trên NST giới tính X (Y không alen).

 mắt đỏ : 1/4 mắt trắng

Ruồi thân đen, cánh cụt, mắt trắng chiếm 2,5% → Tỉ lệ ruồi thân đen, cánh cụt (aabb) = 2,5% : 25% = 10% 10%aabb = 20%ab . 50%ab (ở ruồi giấm hoán vị gen chỉ xảy ra ở con cái).

Giao tử ab = 20% < 25% → Đây là giao tử sinh ra do hoán vị → P: ♀ Ab/aB x ♂ AB/ab (f hoán vị = 40%) Phép lai: P: ♀ Ab/aB x ♂ AB/ab (f hoán vị = 40%) cho tỉ lệ kiểu hình: Xám, cụt = 25% - ab/ab = 25% - 10% = 15%

Vậy tính theo lí thuyết, tỉ lệ kiểu hình thân xám, cánh cụt, mắt đỏ ở F1 là: 15% . (3/4) = 11,25%.

Đáp án: B. 

Hướng dẫn: 

Theo bài ra ta có tính trạng hình dạng thân di truyền theo quy luật tương tác bổ sung kiểu 9 : 7.

Quy ước: A_B_ thân cao; A_bb, aaB_, aabb thân thấp.

Tính trạng màu hoa di truyền theo quy luật tương tác át chế kiểu 12 : 3 : 1.

Quy ước: D_E_, D_ee hoa trắng, ddE_ hoa đỏ, ddee hoa tím.

Xét riêng từng cặp tính trạng:

Thân cao : thân thấp = 9 : 7.  => Cây P có kiểu gen dị hợp về gen A và gen B.

Hoa trắng : hoa đỏ : hoa tím = 12 : 3 : 1.

Vậy cây P có kiểu gen dị hợp tất cả các cặp gen.

Tỉ lệ phân li kiểu hình chung của 2 tính trạng là 6 : 6 : 2 : 1 : 1 < (9 : 7) x (12 : 3 : 1) => Có xảy ra hiện tượng liên kết gen. => Nội dung 1 sai.

Nội dung 2 đúng. Vì đây là tương tác bổ sung nên vai trò của gen A và gen B trong sự hình thành tính trạng là ngang nhau.

Nội dung 3 đúng.

Nội dung 4 sai. Ad//aD Be//bE x ad//ad be//be sẽ tạo ra: 1A_B_ddee : 1aaB_D_ee : 1A_bbddE_ : 1aabbD_E_

Tỉ lệ này tương đương với tỉ lệ kiểu hình là: 1 thân cao, hoa tím : 1 thân thấp, hoa trắng : 1 thân thấp hoa đỏ : 1 thân thấp hoa trắng = 2 thân thấp, hoa trắng : 1 thân cao, hoa tím : 1 thân thấp, hoa đỏ.

Có 2 nội dung đúng.

Đáp án: C.

Hướng dẫn:

- Gọi tần số alen A, a, a1 lần lượt là x, y, z. 

Quần thể đang ở trạng thái cân bằng di truyền  nên có cấu trúc dạng:

Xét các phát biểu của đề bài, ta có:

I. Số con đen có kiểu gen đồng hợp tử trong quần thể (AA) = $0,5^2$= 0,25.

Số con đen của quần thể = 0,75.

Vậy tỉ lệ số con đen có kiểu gen đồng hợp trên tổng số con thân đen của quần thể là: 0,25/0,75 = 1/3 $\to$  (I) sai.

II. Số con đen dị hợp (Aa + Aa1) = 2. 0,5. 0,4 + 2. 0,5. 0,1 = 0,5.

Số con trắng = 0,01

Vậy tổng số con đen dị hợp và số con trắng = 0,51 $\to$  (II) sai.

III. Các con đen của quần thể gồm: 0,25 AA + 0,4 Aa + 0,1 Aa₁ = 0,75 

Chia lại tỉ lệ ta có: 1/3 AA + 8/15 Aa + 2/15 Aa₁ = 1. 

 Tần số alen: A = 2/3; a = 4/15; a₁ = 1/15

Vậy tỉ lệ con xám thuần chủng ở đời sau là: 4/15. 4/15 = 16/225  (III) sai.

IV. Các con thân xám của quần thể gồm: 0,16 aa + 0,08 aa₁ = 0,24.

Chia lại tỉ lệ, ta có: 2/3aa + 1/3 aa₁ = 1.

 Tần số alen là: a = 5/6; a₁ = 1/6. 

Cho ngẫu phối: (5/6a : 1/6a₁) (5/6a : 1/6a₁) = 35/36a - : 1/36 a₁a₁.  (IV) đúng.

Vậy chỉ có nhận định (IV) đúng.

Đáp án :B

Hướng dẫn: Để tạo ra giao tử tối đa thì cả 3 tế bào trên đều phai xảy ra hoán vị gen.

- 1 tế bào có kiểu gen AB/ab DE/de giảm phân có hoán vị gen tạo tối đa 4 loại giao tử thuộc 1 trong các trường hợp sau :

- 3 tế bào thu được số kiểu gen tối đa khi 3 tế bào rơi vào 3 trường hợp khác nhau, vậy số giao tử tối đa thu được là : 4.3 = 12.

Đáp án: D

Hướng dẫn: Ở F₂ ta có hoa đỏ : hoa trắng = 15 : 1 => Tính trạng do 2 gen cùng tác động cộng gộp quy định, aabb quy định hoa trắng, các kiểu gen còn lại quy định hoa đỏ.

Phép lai phân tích cây F₁ cho ra tỉ lệ kiểu hình 2 hoa đỏ, thân cao : 1 hoa đỏ thân thấp : 1 hoa trắng thân thấp thì phép lai này có thể là: Aa BD//bd x aa bd//bd hoặc AD//ad Bb x ad//ad bb. Ở F2 tỉ lệ phân li kiểu hình là 1 thân cao : 1 thân thấp => Cơ thể khác đem lai có cặp gen về chiều cao thân là dd.

Ta có thể loại phép lai 1, 2, 4

Chỉ còn phép lai 3.

Ta thấy 1 phép lai này đều thỏa mãn.

Đáp án: B. 

Hướng dẫn:

Xét các phát biểu của đề bài:

(1) sai vì ligaza không chỉ nỗi ở mạch ADN gián đoạn mà còn nối ở những đoạn mạch tái bản của các chạc chữ Y trong 1 đơn vị tái bản với nhau.

(2) sai do trong 1 chu kỳ tế bào ADN chỉ nhân lên 1 lần.

(3) sai vì Trong quá trình nhân đôi ADN, enzim ADN pôlimeraza tham gia tổng hợp mạch mới theo nguyên tắc bổ sung với mạch khuôn của ADN chứ không tham gia tháo xoắn.

(4) đúng. Sự nhân đôi ADN xảy ra ở nhiều điểm trong mỗi phân tử ADN tạo ra nhiều đơn vị nhân đôi (đơn vị tái bản), điều này giúp tăng tốc độ tự sao chép của phân tử ADN 

→ Trong số những kết luận trên, chỉ có 1 kết luận đúng.

Đáp án: B

Hướng dẫn:

Quy ước: A – quả tròn, a – quả dài; B – quả ngọt, b – quả chua.

F₁ tự thụ phấn cho ra cả quả tròn và quả dài, cả quả ngọt và quả chua nên F₁ dị hợp tử tất cả các cặp gen.

Tỉ lệ phân li kiểu hình ở phép lai 1: 3 quả tròn ngọt : 1 quả dài chua.

Ta có phép lai 1: 

P: AB//AB x ab//ab.

F₁: 100% AB//ab.

F₁ x F₁: AB//ab x AB//ab.

F₂: 1AB//AB : 2AB//ab : 1ab//ab.

Nội dung 1 sai, tính trạng tròn ngọt trội hoàn toàn so với dài chua.

Nội dung 2 đúng.

Ta có phép lai 2:

P: Ab//Ab x aB//aB.

F₁: 100% Ab//aB.

F₁ x F₁: Ab//aB x Ab//aB.

F₂: 1Ab//Ab : 2Ab//aB : 1aB//aB.

Nội dung 3 đúng.

AB//ab x Ab//aB sẽ không tạo tỉ lệ kiểu gen giống kiểu hình vì 2 kiểu gen AB//aB và AB//Ab cùng quy định một kiểu hình như nhau. Nội dung 4 sai.

Có 2 nội dung đúng.

Đáp án B.

Hướng dẫn: 

Cặp bố mẹ ở thế hệ thứ nhất bị bệnh nhưng sinh con con gái bình thường, con trai cũng bình thường, nên bệnh do gen trội nằm trên NST thường quy định.

Quy ước: A – bị bệnh, a – bình thường.

Cặp vợ chồng ở thế hệ thứ nhất đều có kiểu gen dị hợp Aa nên người con nhóm máu B ở thế hệ thứ 2 bị bệnh sẽ có kiểu gen là: $\frac{1}{3}$ AA : $\frac{2}{3}$ Aa. Xác suất để cặp vợ chồng này sinh con bình thường là: 2/3. 2/3. ¼ = 1/9. 

Cặp vợ chồng ở thế hệ thứ nhất sinh ra con có nhóm máu O và nhóm máu AB nên cặp vợ chồng này phải có kiểu gen là: $I^A{I}^O$ và $I^B{I}^O$ . Vậy người con nhóm máu B phải có kiểu gen là $I^B{I}^O$ 

Cặp vợ chồng nhóm máu A ở thế hệ thứ nhất có người chồng không bị bệnh aa nên người con trai nhóm máu A bị bệnh sẽ có kiểu gen là Aa. 

Cặp vợ chồng nhóm máu A sinh ra con gái nhóm máu O nên có kiểu gen là $I^A{I}^O$.

Người con trai nhóm máu A sẽ có kiểu gen là:  

Xác suất cặp vợ chồng ở thế hệ thứ 2 sinh con có nhóm máu O là: $\frac{1}{6}$ 

Vậy xác suất cần tìm là: $\frac{1}{6}.\frac{1}{9}=\frac{1}{36}$

Đáp án: B

Hướng dẫn:

Khi đem lai giữa cặp bố mẹ đều thuần chủng khác nhau về hai cặp tính trạng tương phản, đời F1 đồng loạt xuất hiện cây thân cao, chín sớm nên F1 có kiểu gen dị hợp tử tất cả các cặp gen. 

Xét riêng từng cặp tính trạng ta có:

Thân cao : thân thấp = 1 : 1.

Chín sớm : chín muộn = 1 : 1.

Tỉ lệ phân li kiểu hình chung = 1 : 1 : 1 : 1 = (1 : 1) x (1 : 1).

Vậy hai cặp tính trạng chiều cao thân và thời gian chín di truyền độc lập với nhau. => Nội dung 2 đúng. TH1: Tính trạng có thể di truyền theo quy luật phân li độc lập, mỗi gen quy định một tính trạng. Khi đó A – thân cao, a – thân thấp, B – chín sớm, b – chín muộn. Có thể có phép lai của P là: AABB x aabb hoặc AAbb x aaBB tạo ra F₁ 100% AaBb.

TH2: Tính trạng có thể di truyền theo quy luật tương tác bổ sung. Nếu tính trạng kích thước thân di truyền theo quy luật tương tác kiểu 9 : 7. Tính trạng thời gian chín di truyền theo quy luật phân li khi đó ta có:

P có thể là AABBDD x aabbdd hoặc AABBdd x aabbDD hoặc AAbbdd x aaBBDD hoặc AAbbDD x aaBBdd tạo ra F₁ AaBbDd. F₁ lai với cây thân thấp chín muộn có thể là aaBBdd sẽ tạo ra tỉ lệ phân li kiểu hình như trên.

Ngoài ra còn một số trường hợp khác nữa.

Vậy chưa chắc tính trạng nào là tính trạng trội vì có thể  là tính trạng di truyền theo quy luật tương tác gen và P có nhiều hơn 4 sơ đồ lai thỏa mãn.

Nội dung 1 đúng, nội dung 3 sai.

Nội dung 4 sai.

Tính trạng có thể di truyền theo quy luật phân li độc lập, mỗi gen quy định một tính trạng.

Khi đó để tạo ra F₁ phân li 3 : 1 về tính trạng kích thước, tính trạng về thời gian chín đồng tính thì P có thể là các phép lai: AaBB x Aabb; AaBB x Aabb; AaBB x AaBB.

Ngoài ra thì còn có thể di truyền theo các quy luật khác, nên P có rất nhiều trường hợp chứ không chỉ có 3 trường hợp.

Có 2 nội dung đúng.