Tổng hợp chuyên đề ôn thi THPTQG môn Sinh Học có lời giải chi tiết (Chuyên đề 1)

Chọn đáp án A.
Phép lai A cho đời con có 2 loại kiểu hình phân li theo tỉ lệ 3 đỏ :1 trắng.
Phép lai B, D cho đời con chỉ có 1 loại kiểu hình hoa đỏ.
Phép lai cho đời con chỉ có 1 loại kiểu hình hoa trắng.

Chọn đáp án A.

Tần số alen A = 0,4 "Tần số alen a=1- 0,4 = 0,6.

Quần thể cân bằng nên theo lí thuyết, tần số kiểu gen aa của quần thể là: 0,6² = 0,36.

Chọn đáp án B.

Từ một cây hoa quý hiếm, bằng phương pháp nuôi cấy mô người ta có thể nhanh chóng tạo ra nhiều cây có kiểu gen giống nhau và giống với cây hoa ban đầu. Nguyên nhân là vì quá trình nuôi cấy mô là hình thức sinh sản vô tính, cây con có kiểu gen giống nhau và giống với kiểu gen của cây mẹ.

Chọn đáp án A.

Trong các nhân tố trên, chỉ có giao phối không ngẫu nhiên mới là nhân tố làm thay đổi tần số kiểu gen mà không làm thay đổi tần số alen của quần thể.

Các nhân tố: Đột biến, chọn lọc tự nhiên, các yếu tố ngẫu nhiên đều là những nhân tố vừa làm thay đổi tần số alen, vừa làm biến đổi thành phần kiểu gen của quần thể.

Chọn đáp án C.

Chọn đáp án B.

Nếu hai loài cá có ổ sinh thái trùng nhau thì giữa chúng thường xảy ra mối quan hệ cạnh tranh với nhau.

Chọn đáp án C.

Sinh vật tiêu thụ bậc 2 là những sinh vật thuộc bậc dinh dưỡng cấp 3, Trong chuỗi thức ăn nói trên, nhái thuộc bậc dinh dưỡng cấp 3 nên nhái thuộc sinh vật tiêu thụ bậc 2.

Chọn đáp án A.

A sai vì trong giới hạn từ điểm bù ánh sáng đến điểm bão hoà ánh sáng cường độ quang hợp tỉ lệ thuận với cường độ ánh sáng, còn khi tới điểm bù ánh sáng thì cường độ ánh sáng tăng nhưng cường độ quang hợp không tăng.

Chọn đáp án B.

C sai. Vì khi tâm thất phải co, máu từ tâm thất phải được đẩy vào động mạch phổi. Khi tâm thất trái co, máu từ tâm thất trái được đẩy vào động mạch chủ.

Chọn đáp án B.

Vì đột biến đa bội làm tăng số lượng bản sao của gen trong tế bào nhưng không làm tăng số loại alen.
A sai. Vì làm tăng số lượng alen trong tế bào.
C, D sai. Vì không làm thay đổi số lượng gen trong tế bào.

Chọn đáp án D.
D sai. Vì thể đột biến là những cơ thể mang đột biến đã biểu hiện ra kiểu hình.

A đúng. Vì đột biến thay thế 1 cặp nuclêôtit có thể không làm thay đổi tỉ lệ (A+T)/(G+X) của gen trong trường hợp thay thế cặp A-T bằng cặp T-A hoặc chính nó, thay thế cặp G-X bằng cặp X-G hoặc chính nó.

B đúng. Đột biến điểm có thể có hại, có lợi, hoặc trung tính với thể đột biến.

C đúng. Đột biến gen có thể làm tăng hoặc giảm số lượng liên kết hiđro của gen.

Ví dụ: Đột biến mất 1 cặp A-T làm giảm 2 liên kết hiđro của gen.

Chọn đáp án C.

Nếu kiểu gen của P là $\frac{AB}{ab} x \frac{AB}{ab}$thì F₁ có tối đa 4 loại kiểu gen.

Chọn đáp án A.
B sai. Vì CLTN tác động trực tiếp lên kiểu hình từ đó làm biến đổi tần số alen và thành phần kiểu gen của quần thể.

C sai. Vì CLTN có thể diễn ra ngay cả khi điều kiện môi trường không thay đổi.

D sai. Vì chọn lọc tự nhiên chỉ có vai trò sàng lọc và giữ lại những kiểu gen quy định, kiểu hình thích nghi chứ không tạo ra kiểu gen mới quy định kiểu hình thích nghi với môi trường.

Chọn đáp án C.
A sai. Vì kích thước của những quần thể khác nhau là khác nhau.

B sai. Vì kích thước quần thể còn phụ thuộc cả vào sự di cư và nhập cư của quần thể.

D sai. Vì nếu kích thước quần thể xuống dưới mức tối thiểu, thì mức độ sinh sản của quần thể sẽ giảm.

Chọn đáp án A.
B sai vì sự thất thoát năng lượng qua mỗi bậc dinh dưỡng trong hệ sinh thái là rất lớn.
C sai vì vật chất được trao đổi theo vòng tuần hoàn kín, còn năng lượng được vận chuyển 1 chiều từ sinh vật sản xuất " sinh vật phân giải và không được sử dụng lại.
D sai vì nấm, động vật nguyên sinh và một số động vật không xương sống cũng có khả năng phân giải các chất hữu cơ thành các chất vô cơ.

Chọn đáp án B.

Vì đột biến lặp đoạn có thể có lợi, cũng có thể có hại hoặc trung tính cho thể đột biến.

Chọn đáp án A.

Cơ thể có kiểu gen AaBb, có một số tế bào xảy ra sự không phân li của tất cả các cặp NST giảm phân I, giảm phân II diễn ra bình thường thì sẽ tạo ra các giao tử đột biến là AaBb và giao tử O.

Giao tử đột biến AaBb này kết hợp với giao tử Ab sẽ tạo cơ thể AAaBbb.

Chọn đáp án D.

Hạt phấn cây hoa đỏ có thể có kiểu gen AA hoặc Aa.

Noãn cây hoa đỏ được thụ phấn có thể có kiểu gen AA hoặc Aa.
Nếu AA × AA " Đời con có thể có 1 loại kiểu gen và 1 loại kiểu hình. " A đúng.
Nếu AA × Aa " Đời con có thể có 2 loại kiểu gen và 1 loại kiểu hình. " B đúng.
Nếu Aa × Aa " Đời con có thể có 3 loại kiểu gen và 2 loại kiểu hình. " C đúng.

Chọn đáp án D.

Mỗi tính trạng do 1 cặp gen quy định và F₁ có 100% thân cao, lá nguyên. Điều này chứng tỏ thân cao là trội so với thân thấp; Lá nguyên trội so với lá xẻ. Và F₁ dị hợp 2 cặp gen.

* Quy ước: A - thân cao;                                  a - thân thấp;

                  B - lá nguyên;                                 b - lá xẻ.

Đời F_a thu được tỉ lệ 1:1:1:1 = (1 : 1)(1 : 1) " Các gen phân li độc lập.

" F₁ có kiểu gen là AaBb. P có kiểu gen AABB × aabb
A sai. Vì lai phân tích nên cây thân thấp, lá nguyên ở F_a có kiểu gen aaBb. Cây này giảm phân cho 2 loại giao tử là aB và ab.
B sai. Cây F₁ có kiểu gen AaBb nên khi tự thụ phấn thu được cây thân cao, lá xẻ (A-bb) có tỉ lệ = 3/16.
C sai. Vì cây thân cao, lá xẻ ở F_a có kiểu gen Aabb " Dị hợp tử về 1 cặp gen.
D đúng. Cây thân cao, lá nguyên ở F_a và cây thân cao, lá nguyên ở F₁ đều có kiểu gen AaBb

Chọn đáp án C.

Vì trong quá trình hình thành loài, nếu có tác động của các yếu tố ngẫu nhiên thì cấu trúc di truyền của quần thể có thể được thay đổi nhanh chóng nên sẽ làm tăng tốc độ quá trình hình thành loài mới.

A sai. Vì quá trình hình thành loài bằng cách li địa lí xảy ra ở cả động vật và thực vật.
B sai. Vì cách li địa lí chỉ đóng vai trò ngăn ngừa giao phối tự do giữa các quần thể chứ cách li địa lí không gây ra những biến đổi tương ứng trên cơ thể sinh vật.
D sai. Tất cả các quá trình hình thành loài đều chịu tác động của chọn lọc tự nhiên.

Chọn đáp án B.

Vì sự phân bố cá thể sẽ ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa các cá thể trong quần thể; từ đó ảnh hưởng đến khả năng khai thác nguồn sống của môi trường. Ví dụ, phân bố ngẫu nhiên sẽ giúp quần thể khai thác nguồn sống tiềm tàng của môi trường.

A sai. Kích thước của quần thể phụ thuộc chặt chẽ vào điều kiện môi trường.

C sai. Mật độ cá thể của quần thể thường biến đổi theo chu kì mùa, chu kì năm, tùy từng quần thể sinh vật khác nhau.
D sai. Khi kích thước quần thể đạt mức tối đa thì tốc độ tăng trưởng của quần thể là bằng 0.

Chọn đáp án A.

Từ dữ kiện của đề bài, ta có thể xây dựng được lưới thức ăn như sau:

Từ lưới thức ăn trên, ta thấy cáo và mèo có nguồn thức ăn khác nhau nên chúng có ổ sinh thái về dinh dưỡng khác nhau " Đáp án A.

B sai. Có 4 loài cùng thuộc bậc dinh dưỡng cấp 2: Thỏ, chuột, châu chấu và chim sẻ.

C sai. Chuỗi thức ăn dài nhất gồm có 4 mắt xích:

Thực vật "Châu chấu " Chim sẻ " Cáo.
D sai. Cú mèo là sinh vật tiêu thụ bậc 2.

Chọn đáp án D.

A sai. Vì có một số loài nấm sống kí sinh.

B sai. Sinh vật tiêu thụ bậc 3 luôn có sinh khối nhỏ hơn sinh vật tiêu thụ bậc 2.
C sai. Các loài động vật ăn thịt khác nhau thường được xếp vào cùng một bậc dinh dưỡng hoặc những bậc dinh dưỡng khác nhau.

Chọn đáp án D.

1 tế bào hoán vị tạo ra 4 loại giao tử với số lượng: 1:1:1:1.

2 tế bào không xảy ra hoán vị giảm phân tạo ra 2 loại với số lượng: 4:4.
" Kết thúc giảm phân có thể tạo ra 4 loại giao tử với tỉ lệ 5:5:1:1.

Chọn đáp án D.

Các phát biểu I, III đúng. " Đáp án D.

I đúng. Vì thể đột biến có bộ NST 2n nên mỗi giao tử đều có n NST. Vì 2n = 24 nên giao tử có 12 NST.

II sai. Gen bị đột biến mất đoạn chỉ liên quan đến các gen nằm ở đoạn NST bị mất. Các gen khác thường không ảnh hưởng.

III đúng. Vì đột biến ở 1 NST của cặp số 5 nên tỉ lệ giao tử đột biến = 1/2 = 50%.
IV sai. Vì sau khi bị mất đoạn thì các gen còn lại vẫn có khả năng nhân đôi bình thường.

Chọn đáp án B.

F₁, có 4 loại kiểu hình, trong đó có 1% số cây thân thấp, hoa trắng nên tỉ lệ $\frac{ab}{ab}=1\%=0,01=0,1abx0,1ab$

ab = 0,1 "Đây là giao tử sinh ra do hoán vị, khi đó tần số hoán vị gen = 2 × 0,1 = 0,2 = 20%.
"Kiểu gen của P là  $\frac{ab}{ab}=5,125\%x4=20,5\%=0,205=0,41\underline{ab}x0,5\underline{ab}$

" IV sai.

I sai. Hoán vị gen xảy ra ở cả 2 bên P nên F₁ có tối đa 10 loại kiểu gen.

II đúng. Cây đồng hợp tử về 1 cặp gen có tỉ lệ = tỉ lệ cây dị hợp tử về 1 cặp gen là:$4\sqrt{x}-8x=4\sqrt{0,01}-8x0,01=0,4-0,08=0,32=32\%$
III đúng. Cây thân cao, hoa trắng có tỉ lệ = 25% – 1%=24%.

Chọn đáp án D.

Phép lai  F₁ có 5,125% số cá thể có kiểu hình lặn về 3 tính trạng nên tỉ lệ kiểu hình 

(do ruồi giấm hoán vị gen chỉ xảy ra ở ruồi cái).

Theo lí thuyết, số cá thể cái dị hợp tử về 1 trong 3 cặp gen ở F₁ chiếm tỉ lệ:
+

Chọn đáp án A.

Cho cây hoa đỏ (P) tự thụ phấn, thu được F₁ gồm:

56,25% cây hoa đỏ; 18,75% cây hoa hồng, 18,75% cây hoa vàng; 6,25% cây hoa trắng

" Tỉ lệ F₁ gồm: 9 hoa đỏ : 3 hoa hồng: 3 hoa vàng:1 hoa trắng.

" Tính trạng di truyền theo quy luật tương tác gen theo kiểu bổ sung.

* Quy ước:                    A-B-: hoa đỏ               A-bb: hoa hồng

                                      aaB-: hoa vàng            aabb: hoa trắng

P dị hợp tử 2 cặp gen

F₁ dị hợp tử 2 cặp gen lai phân tích: AaBb × aabb

→ F_a: Kiểu gen: 1AaBb: 1aaBb: 1Aabb: 1aabb

 Kiểu hình: 1 đỏ :1 hồng :1 vàng:1 trắng

I sai. F₁ có 4 loại kiểu gen quy định kiểu hình hoa đỏ: AABB, AABb, AaBB, AaBb.

II sai. Mỗi kiểu gen F₁ giảm phân cho các loại giao tử với tỉ lệ khác nhau.

AABB giảm phân chỉ cho 100%AB

AABb, AaBB giảm phân cho 2 loại giao tử với tỉ lệ ngang nhau.

AaBb giảm phân cho 4 loại giao tử với tỉ lệ ngang nhau.

III đúng. F_a có số cây hoa vàng (aaBb) chiếm 25%.
IV sai. F_a có 4 loại kiểu hình với tỉ lệ ngang nhau.

Chọn đáp án D.

þ F₁ có số cây thân cao, hoa vàng (A-B-D-) chiếm tỉ lệ = 6/16 = 3/4 x 2/4 " Có 1 cặp gen Aa hoặc Bb liên kết với cặp gen Dd và kiểu gen của P là $\frac{Ad}{aD}Bb$ hoặc $Aa\frac{Bd}{bD}$" I đúng.
- Khi P có kiểu gen là $\frac{Ad}{aD}Bb$,nếu có hoán vị gen ở một giới tính thì đời con sẽ có tỉ lệ kiểu hình là 6: 6: 3:1.

ý Số cây thân cao, hoa vàng dị hợp tử về 3 cặp gen có kiểu gen $\frac{Ad}{aD}Bb$. Nếu cả hai giới đều không có hoán vị gen thì tỉ lệ =$\frac{1}{2}x\frac{1}{2}=\frac{1}{4}$" II đúng. Nhưng nếu có một giới có hoán vị gen thì tỉ lệ sẽ khác 1/4, khi đó II sai). Vì vậy, xét một cách tổng thể thì phát biểu II này có thể đúng hoặc sai. Do đó chọn sai.

ý III sai. F₁ có tối đa số kiểu gen=7 × 3 =21 kiểu gen

ý IV sai. Nếu P không có hoán vị gen thì cây thân thấp, hoa vàng ở F₁ có 4 kiểu gen là $\frac{Ad}{aD}bb;\frac{aD}{aD}Bb;\frac{aD}{aD}BB;\frac{aD}{aD}bb$
Nếu có hoán vị gen ở 1 giới thì cây thân thấp, hoa vàng ở F₁ có 9 kiểu gen là 

Chọn đáp án B.

Gọi quần thể ban đầu có cấu trúc là xAA : yAa : 0,2aa.

Sau 3 thế hệ tự phối có tỉ lệ kiểu gen aa = 0,25.

$\to 0,2+y.\frac{1-{\left({\displaystyle \frac{1}{2}}\right)}^3}{2}=0,25\to y=\frac{4}{35}\to$đúng

II sai. Tần số alen A ở P là : 24/35 + 2/25 = 26/35.

III đúng. Ở F₁, cây hoa trắng (aa) chiếm tỉ lệ là $0,2+\frac{4}{35}.\frac{1}{4}=\frac{8}{35}$
IV sai. Tỉ lệ dị hợp giảm đều, tỉ lệ đồng hợp trội và tỉ lệ đồng hợp lặn qua các thế hệ đều tăng theo hệ số $y.\frac{1-{\left({\displaystyle \frac{1}{2}}\right)}^n}{2}$ nên hiệu số giữa tỉ lệ cây hoa đỏ có kiểu gen đồng hợp tử (AA) với tỉ lệ cây hoa trắng (aa) không thay đổi qua các thế hệ.

Chọn đáp án C.

* Quy ước: A: bình thường,                             a: máu khó đông.

   B: bình thường,                                              b: mù màu.

Người số 5 có kiểu gen X^aBY sẽ nhận X^aB từ mẹ nên người số 3 có kiểu gen X^A-X^aB

Người số 4 và số 2 có kiểu gen X^AbY

Vì số 2 có kiểu gen X^AbY nên số 3 chắc chắn có kiểu gen X^AbX^aB

" (1) có thể có kiểu gen X^A-X^aB " Số 1 và số 3 có thể có kiểu gen giống nhau " I đúng.

Có 4 người nam (số 2, 4, 5, 7) đều xác định được chính xác kiểu gen.

Người số 3 có kiểu gen X^AbX^aB " Có 5 người chắc chắn biết được kiểu gen " II sai.

III sai. Người số 3 giảm phân cho giao tử X^Ab = X^aB = 0,4; X^AB = X^ab = 0,1

" Người số 6 có kiểu gen 4/5X^AbX^aB : 1/5 X^ABX^Ab

Xác suất sinh con bị cả 2 bệnh của cặp 6-7 là 4/5 × 0,1 X^ab × 1/2Y = 1/25.

IV sai. Xác suất sinh con thứ ba không bị bệnh của cặp 3-4 là

0,1 X^AB.(1/2 X^Ab + 1/2Y) + 0,4 X^aB.1/2X^Ab = 0,3.