Đề minh họa THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 chọn lọc, có lời giải (đề 25)

Theo giả thuyết thì con lai có càng nhiều cặp gen dị hợp thì ưu thế lai càng cao.

Đáp án A

Trong các dữ kiện đưa ra, ta nhận thấy “Bố mẹ bình thường sinh ra con gái bình thường” đúng với cả trường hợp tính trạng do gen trội/lặn nằm trên NST thường/NST giới tính qui định; “Bố mẹ bình thường sinh ra con trai bị bệnh” đúng với cả trường hợp tính trạng do gen nằm trên NST thường/NST giới tính qui định; “Bố mẹ bị bệnh sinh ra con trai bị bệnh” đúng với cả trường hợp tính trạng do gen trội/lặn nằm trên NST thường/NST giới tính qui định; chỉ riêng dữ kiện “Bố mẹ bị bệnh sinh ra con gái bình thường” giúp chúng ta xác định chính xác qui luật di truyền của tính trạng, đó là bệnh do gen trội nằm trên NST thường qui định à phương án cần chọn là “Bố mẹ bị bệnh sinh ra con gái bình thường.”

Đáp án B.

Một "không gian sinh thái" mà ở đó tất cả các nhân tố sinh thái của môi trường nằm trong giới hạn sinh thái cho phép loài đó tồn tại và phát triển gọi là ổ sinh thái

Giới hạn sinh thái sẽ chỉ nhắc đến 1 yếu tố nhất định trong một khoảng giá trị nào đó, ở đó loài có thể tồn tại và phát triển

Nơi ở: địa điểm cư trú của loài

Đáp án B

Vì di - nhập gen bao gồm phát tán giao tử và phát tán cá thể. Do đó, phát tán hạt phấn từ quần thể này sang quần thể khác chính là phát tán giao tử.

A, C sai vì di nhập gen có thể làm tăng hoặc giảm tần số alen của quần thể không theo hướng nào.

D sai vì di nhập gen làm thay đổi cả tần số alen và thành phần kiểu gen của quần thể.

Đáp án D

Trong các phát biểu trên, D sai vì liên kết gen làm hạn chế sự xuất hiện của biến dị tổ hợp

Đáp án C.

Những loài di động nhiều có nhiều khả năng diễn ra sự hình thành loài mới bằng cách ly địa lý. Hình thành loài bằng cách ly sinh thái thường gặp những loài ít di động, động vật ít di chuyển hay không di chuyển được xa

Đáp án D.

D – sai , năng lượng được truyền theo một chiều và không thể tuần hoàn

Đáp án B

Vì O₂ được tạo ra ở pha sáng, thông qua quá trình quang phân li nước. Khi không có CO₂ thì không xảy ra pha tối nên không tái tạo được NADP⁺, do đó pha sáng bị ức chế nên không xảy ra quang phân li nước, dẫn tới không giải phóng O₂.

Đáp án A

Tần số alen p_A $=0,16+\frac{0,48}{2}=0,4$

Đáp án B.

Một phân tử ADN thực hiện quá trình tự nhân đôi 1 lần đã tạo ra hai phân tử ADN con có thành phần, số lượng, trình tự sắp xếp các nuclêôtit hoàn toàn giống nhau và giống phân tử ADN mẹ ban đầu. Nguyên nhân là quá trình tổng hợp ADN diễn ra theo đúng nguyên tắc bổ sung: A liên kết với T, G liên kết với X.

Đáp án B

Hô hấp sáng làm tiêu hao sản phẩm của quang hợp và chỉ xảy ra đối với thực vật C3.

Hô hấp sáng (hay còn gọi là Quang Hô Hấp) là quá trình hô hấp xảy ra ngoài ánh sáng (trong điều kiện cây thiếu CO2 và thừa O2 trong lá).

Hô hấp sáng không tạo ATP, tiêu tốn 50% sản phẩm quang hợp, tuy nhiên hô hấp sáng có hình thành một vài axit amin như Serin, Glixin. Quá trình này thường diễn ra ở thực vật C3 và có sự tham gia đồng thời của 3 bào quan là Lục lạp, Perôxixôm và Ti thể

Cơ chế hô hấp sáng

Hô hấp sáng là hô hấp liên quan trực tiếp đến ánh sáng, thường xảy ra ở thực vật C3 trong điều kiện nồng độ CO2 thâ[s, nồng độ O2 cao, cường độ ánh sáng và nhiệt độ cao ở vùng nhiệt đới. Trong điều kiện này, enzim RubisCo xúc tác cho quá trình oxi hóa RiDP thành APG (axit diphotpho glixeric -hợp chất 3C) và AG (axit glicolic - hợp chất 2C). APG tiếp tục đi vào chu trình Canvin, còn AG là bản thể của hô hấp sáng, bị oxi hóa ở peoxixom và giải phóng CO2 ở ti thể. Có thể tóm tắt như sau:

- Tại lục lạp

CO2 + RiDP (nồng độ CO2 cao) → 2APG  → Quang hợp
O2 +  RiDP (nồng độ O2 cao) → 1APG + 1AG → Quang hợp + Hô hấp sáng
-  Tại peroxixom

+ axit glicolic bị oxi hóa bởi O2 và tạo thành axit glioxilic với sự xúc tác của enzim glicolat - oxidase. Đồng thời cũng tạo thành H2O2 (H2O2 sẽ bị phân huỷ bởi catalase để tạo thành H2O và O2). 

+ axit glioxilic sẽ chuyển thành glyxin thông qua phản ứng chuyển vị amin. Sau đó glyxin sẽ được chuyển vào ti thể.
- Tại ti thể:

+ glyxin chuyển thành xerin nhờ xúc tác của enzime kép - glycin decacboxylaza và serin hydroxylmetyl transferase. 
+ Serin lại biến  đổi thành axit glyoxilic để chuyển sang lục lạp.

Đáp án B

TB AaBbDd tham gia nguyên phân

Aa không phân ly trong ngp tạo tế bào AAa,a, Aaa, A (1 cặp nhân đôi nhưng không được phân chia)

Bb không phân ly trong ngp tạo tế bào BBb, b, Bbb, B

Các tế bào con có thể sinh ra:AAaBBbDd và abDd hoặc AAabDd và aBBbDd.

Đáp án B.

Bộ phận tiếp nhận kích thích trong cơ chế duy trì cần bằng nội môi có chức năng: tiếp nhận kích thích từ môi trường và hình thành xung thần kinh

Đáp án D.

Các phép lai: AA x AA, AA x aa, AA x Aa, aa x aa.

Đáp án D

- Cơ thể đực có 6% số tế bào có cặp gen Aa không phân li trong giảm phân I nên giao tử đột biến có tỉ lệ = 0,06. Trong đó có 0,03 giao tử có số NST (n+1) và 0,03 giao tử có số NST là (n-1).

- Cơ thể cái có 20% số tế bào có cặp gen Bb không phân li trong giảm phân II nên giao tử đột biến có tỉ lệ = 0,2. Trong đó có 0,1 giao tử dạng n+1 và 0,1 giao tử dạng n-1.

- Hợp tử đột biến thể một kép (2n – 1 - 1) được hình thành do kết hợp giữa giao tử đực n - 1 với giao tử cái n - 1 → Có tỉ lệ = 0,03 × 0,1 = 0,003 = 0,3%.

Đáp án C

A: hoa đỏ > > a: hoa vàng

B: quả tròn > > b: quả dài

P: (cây hoa đỏ, quả tròn) $\times$ (cây hoa đỏ, quả tròn) $\to$$F_1$ gồm 4 loại kiểu hình $\left(A-B-,A-bb,aaB-,aabb\right)\to$ kiểu gen của P dị hợp 2 cặp gen (Aa,Bb)

- Số cây hoa vàng, quả tròn thuần chủng $\left(\frac{aB}{aB}\right)=4\%$ (vì hoán vị ở 2 giới với tần số như nhau nên ta có:

$4\%\frac{aB}{aB}=20\%\underset{¯}{aB}\times 20\%\underset{¯}{aB}\to \underset{¯}{aB}=50\%-20\%=30\%\to \frac{ab}{ab}=30\%.30\%=9\%$ 

$\to$F₁ có số cây hoa đỏ, quả tròn $\left(A-B-\right)=50\%+9\%=59\%\to$ A đúng

- P dị hợp 2 cặp gen cùng nằm trên 1 NST có hoán vị gen xảy ra ở 2 giới F₁ có 10 loại kiểu gen $\to$ B đúng

- C sai vì chỉ tính riêng 2 tỉ lệ đồng hợp $\frac{aB}{aB}+\frac{ab}{ab}=4\%+9\%=13\%>8\%$ 

- D đúng, tỉ lệ vàng, tròn $\left(aa,B-\right)=25\%-9\%=16\%$ 

Đáp án B

Vì ở sinh vật nhân thực, mỗi gen có một vùng điều hòa riêng nên số lần phiên mã của mỗi gen không giống nhau.

A sai. Vì các gen càng xa nhau thì tần số hoán vị gen càng cao.

C sai. Vì vì độ dài của gen khác với độ dài của mARN.

D sai. Đột biến đảo đoạn ce chỉ làm thay đổi vị trí của gen III, gen IV nên chỉ làm thay đổi mức độ hoạt động của gen III, gen IV. Các gen I, II và V không bị thay đổi vị trí nên thường không bị thay đổi mức độ hoạt động.

Đáp án A

A: cao trội hoàn toàn, a: thấp.

BB: đỏ, Bb: hồng, bb: trắng.

P: cao, trắng x thấp, đỏ → $F_1$: 100% cao, hồng.

Kiểu gen của $F_1$ là AaBb.

${\text{F}}_{\text{1}}{\text{\hspace{0.17em}x\hspace{0.17em}F}}_{\text{1}}\text{\hspace{0.17em}:AaBb\hspace{0.17em}x\hspace{0.17em}AaBb}$

Phát biểu A sai. Vì khi lấy ngẫu nhiên 1 cây thân cao, hoa đỏ ở $F_2$, xác suất lấy được cây thuần chủng $=\frac{0,25}{0,75}=1/3$. → Đáp án A.

B đúng. Kiểu hình cây cao, hoa đỏ $\left(\text{A-BB}\right)\text{\hspace{0.17em}=\hspace{0.17em}3/4\hspace{0.17em}x\hspace{0.17em}1/4\hspace{0.17em}=\hspace{0.17em}3/16\hspace{0.17em}=\hspace{0.17em}18,75\%}$

C đúng. Kiểu hình thân thấp, hoa trắng $\left(\text{aabb}\right)\text{\hspace{0.17em}=\hspace{0.17em}1/4\hspace{0.17em}x\hspace{0.17em}1/4\hspace{0.17em}=\hspace{0.17em}1/16}$

D đúng. Số kiểu gen = $\text{3\hspace{0.17em}x\hspace{0.17em}3\hspace{0.17em}=\hspace{0.17em}9}$, số kiểu hình = $\text{3\hspace{0.17em}x\hspace{0.17em}}2\text{\hspace{0.17em}=\hspace{0.17em}}6$(Do trội không hoàn toàn)

Đáp án C

Quy ước: Aa râu xôm ở đực và không râu xôm ở cái.

P: AA x aa

F₁: 1 đực Aa: 1 cái Aa

KH: 1 đực râu xồm : 1 cái không râu xồm.

F₂: 1AA: 2Aa: laa.

KH: đực có 1AA :2Aa : laa $\Rightarrow$ 3 râu xồm : 1 không râu xồm.

Cái có 1AA : 2Aa : laa $\Rightarrow$ 1 râu xồm : 3 không râu xồm

$\Rightarrow$ con đực râu xồm ở F₂ có 1AA : 2Aa;

Con cái không râu xồm ở F₂ có 2Aa : laa.

$\Rightarrow$ (1AA:2Aa) x (2Aa:laa) = (2A: 1a) (1A:2a)

$\Rightarrow$2AA:5Aa: 2aa.

$\Rightarrow$dê cái có 2/18 AA: 5/18 Aa: 2/18 aa 

$\Rightarrow$dê cái không râu xôm = 5/18 Aa + 2/18 aa = 7/18.

Đáp án B.

Áp dụng công thức giải nhanh, ta có số gen bị đột biến là = $\frac{2^8}{2}$- 1 = 127 (gen). → Đáp án B.

Đáp án A

- Cây thấp, hoa đỏ (aaB-) có tỉ lệ = 180/2000 = 0,09. → kiểu gen $\frac{\underset{¯}{ab}}{ab}$ = 0,25 – 0,09 = 0,16.

--> Cây P có kiểu gen dị hợp $\frac{\underset{¯}{AB}}{ab}$→ F₁ có 4 kiểu hình.

- Kiểu gen $\frac{\underset{¯}{ab}}{ab}$ = 0,16 → giao tử ab = 0,4 → Tần số hoán vị = 1 – 2 × 0,4 = 0,2 = 20%. → B sai.

- Kiểu hình thân cao, hoa đỏ (A-B-) có tỉ lệ = 0,5 + 0,16 = 0,66.

→ Số cây thân cao, hoa đỏ = 0,66 × 2000 = 1320 cây. → A đúng.

- Cây P có kiểu gen $\frac{\underset{¯}{AB}}{ab}$ tiến hành lai phân tích thì sẽ cho đời con có kiểu hình thân cao, hoa đỏ ($\frac{\underset{¯}{AB}}{ab}$ ) chiếm tỉ lệ = tỉ lệ của giao tử AB = 0,4 = 40%. → C sai.

- Cây P (dị hợp 2 cặp gen) giao phấn với cây dị hợp 1 cặp gen thì đời con sẽ có kiểu hình thân cao, hoa trắng (A-B-) có tỉ lệ = 0,25 - $\frac{\underset{¯}{ab}}{ab}$ = 0,25 - 0,1 × 0,5 = 0,2 = 20%. → D sai. Hoặc có tỉ lệ = 0,50 - $\frac{\underset{¯}{ab}}{ab}$= 0,50 - 0,1 × 0,5 = 0,45 = 45%.

Đáp án A

Có 4 phát biểu đúng, đó là I, III, IV và V. → Đáp án A.

(I) đúng. Vì ở F₂, Aa có tỉ lệ = $\frac{0,4}{2^2}$ = 0,1.

(II) sai. Vì tần số A = 0,8 và tần số a = 0,2 cho nên kiểu hình hoa đỏ luôn lớn hơn kiểu hình hoa trắng.

(III) đúng. Vì đây là quần thể tự phối nên hiệu số giữa kiểu gen AA với kiểu gen aa không thay đổi qua các thế hệ. Ở thế hệ P, tỉ lệ AA – tỉ lệ aa = 0,6 – 0 = 0,6.

(IV) đúng. Ở F₃, cây hoa trắng có tỉ lệ = $\frac{0,4-\frac{0,4}{8}}{2}$ = 0,175 = 7/40. → Cây hoa đỏ = 33/40.

(V) đúng. Hợp tử F₁ có tỉ lệ kiểu gen là 0,7AA : 0,2Aa : 0,1aa. → Cây F₁ có tỉ lệ kiểu gen = 7/9AA : 2/9Aa.

Hợp tử F₂ có tỉ lệ kiểu gen là 15/18AA : 2/18Aa : 1/18aa. → Cây F₂ có tỉ lệ kiểu gen = 15/17AA : 2/17Aa.

Đáp án D

Giải thích:

- Trước tiên, cần phải xác định xem bệnh nào do gen nằm trên NST X quy định.

+ Cặp số 10 - 11 đều không bị bệnh, sinh người con gái số 15 bị bệnh P. Chứng tỏ bệnh P là do gen lặn nằm trên NST thường quy định.

+ Vì có một bệnh do gen nằm trên vùng không tương đồng của NST X quy định. Cho nên suy ra đó là bệnh Q.

- Cặp vợ chồng số 10 – 11 không bị bệnh Q nhưng sinh người con số 16 bị bệnh Q. → Bệnh quy do gen lặn quy định.

- Xác suất sinh con không bị bệnh P:

+ Tìm kiểu gen của người số 13:

Người số 5 bị bệnh P → người số 7 có kiểu gen AA hoặc Aa, trong đó Aa với tỉ lệ 2/3.

Người số 8 có kiểu gen dị hợp về bệnh P. → Kiểu gen người số số 8 là Aa.

→ Con của cặp với chồng số 7 và 8 sẽ là con của phép lai ($\frac{1}{3}$AA + $\frac{2}{3}$Aa) × Aa

→ Phép lai ($\frac{1}{3}$AA + $\frac{2}{3}$Aa) × Aa sẽ cho đời con là  $\frac{2}{6}$AA : $\frac{3}{6}$Aa : aa.

→ Người số 13 không bị bệnh nên sẽ là một trong hai người 2/6AA hoặc 3/6Aa.

→ Người số 13 có kiểsu gen Aa với tỉ lệ $\frac{3}{5}$; kiểu gen AA với tỉ lệ $\frac{2}{5}$.

+ Tìm kiểu gen của người số 14: Có bố mẹ dị hợp nên người số 14 có kiểu gen  $\frac{2}{3}$Aa hoặc  $\frac{1}{3}$AA.

+ Xác suất để cặp vợ chồng 13, 14 sinh con bị bệnh P = $\frac{3}{5}$× $\frac{2}{3}$× $\frac{1}{4}$=$\frac{1}{10}$ .

- Xác suất sinh con không bị bệnh Q:

+ Kiểu gen về bệnh Q: Người số 13 là nam, không bị bệnh Q nên kiểu gen về bệnh Q là X^BY.

+ Người số 14 không bị bệnh Q nhưng có mẹ dị hợp về bệnh Q. Vì vậy kiểu gen của người số 14 là  $\frac{1}{2}$X^AX^A hoặc  $\frac{1}{2}$X^AX^a.

+ Xác suất sinh con bị bệnh Q = $\frac{1}{2}\times \frac{1}{4}=\frac{1}{8}$

- Xác suất sinh con bị 2 bệnh = $\frac{1}{10}\times \frac{1}{8}=\frac{1}{80}$