Đề minh họa THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 chọn lọc, có lời giải (đề 14)

Chọn đáp án C

Giải thích:

Tần số hoán vị gen tương ứng với khoảng cách của gen trên NST.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Nên nhớ rằng tần số tương đối của các alen được định nghĩa là tỉ lệ giao tử mang alen đó trong quần thể. Như vậy tần số alen a=0,8 tần số alen A=0,2. Quần thể cân bằng nên có cấu trúc 0,04AA : 0,32Aa : 0,64aa.

Chọn đáp án D

Giải thích:

Vì kểu gen BBBDDd là của cây tam bội. Cây tam bộ thường không có khả năng sinh sản hữu tính nên không hạt.

Chọn đáp án D

Giải thích:

Tiến hóa nhỏ là quá trình làm biến đổi tần số alen và thành phần kiểu gen của quần thể, dẫn tới hình thành loài mới. → Đáp án D.

A sai. Vì tiến hóa nhỏ là quá trình hình thành loài mới. Các đơn vị phân loại trên loài đươc hình thành nhờ tiến hóa lớn.

B sai. Vì không có yếu tố ngẫu nhiên thì vẫn xảy ra tiến hóa nhỏ. Các yếu tố ngẫu nhiên có vai trò thúc đẩy tiến hóa nhỏ.

C sai. Vì đột biến là nguyên liệu sơ cấp chứ không phải là nguyên liệu thứ cấp.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Cây hạt trần phát triển hưng thịnh trong đại Trung sinh.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Trong cơ chế điều hòa hoạt động của operon Lac, sự kiện diễn ra cả khi môi trường có lactozo và khi môi trường không có laztozo:

B. Gen điều hòa R tổng hợp protein ức chế.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Các phát biểu đúng: I, IV

+ kích thước vật ăn thịt thường lớn hơn còn mồi, kích thước vật kí sinh thường bé hơn vật chủ.

+ Trong cả hai mối quan hệ này một loài có lợi và một loài bị hại

II sai vì vật kí sinh có thể không giết chết vật chủ

III sai vì số lượng vật kí sinh thường nhiều hơn vật chủ.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Con đường thoát hơi nước qua bề mặt lá (qua cutin) có đặc điểm: Vận tốc nhỏ, không được điều chỉnh.

Chọn đáp án B

Giải thích:

3’TXA5’ là bộ ba ở trên gen $\to$ bộ ba trên mARN là: 5’AGU’3$\to$ bộ ba trên tARN: 3’UXA5’

Chọn đáp án C

Giải thích:

P: AaBbDd giao phấn với cây:

+ A. AaBbddee → A_B_D_E_ = $0,75\times 0,75\times 0,5\times 0,5=0,140625$→ A sai

+ B. aaBbDdee → A_B_D_E_ = $0,5\times 0,75\times 0,75\times 0,5=0,140625$ →B sai

+ C. AABbDdee → A_B_D_E_ = $1\times 0,75\times 0,75\times 0,5=0,28125$ → C đúng

+ D. AaBbDdEe →A_B_D_E_ = $0,75\times 0,75\times 0,75\times 0,75=0,3164$ → D sai

Chọn đáp án A

Giải thích:

Biến động số lượng cá thể theo chu kì là những biến động xảy ra do những thay đổi có chu kì của điều kiện môi trường (SGK Sinh học 12 – Trang 171)

Khi nhiệt độ xuống dưới 8^oC số lượng ếch nhái giảm mạnh có sự biến động số lượng cá thể không theo chu kì vì điều kiện nhiệt độ xuống dưới 8 độ C xảy ra không theo chu kì.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Có 2 phát biểu đúng, đó là II và III. → Đáp án A.

I sai. Vì thú ăn thực vật vẫn có loại dạ dày 1 ngăn, ví dụ như ngựa, thỏ.

II đúng. Vì thú ăn thịt và người đều có cơ chế tiêu hóa giống nhau.

III đúng. Vì thú ăn thực vật có nguồn thức ăn thô, nghèo dinh dưỡng nên thời gian tiêu hóa dài, dẫn tới ruột thường dài.

IV sai. Vì các loài có ống tiêu hóa thì chỉ có tiêu hóa ngoại bào.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Nhớ rằng hai mạch của AND gốc và mạch gốc với mạch tổng hợp phải luôn ngược chiều nhau.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Một loài thực vật, xét 2 cặp gen phân li độc lập quy định 2 tính trạng.

Các alen trội là trội hoàn toàn.

Cho 2 cây (P) có kiểu hình khác nhau về 2 tính trạng giao phấn với nhau, thu được F₁.

   A. Có thể có tỉ lệ kiểu gen là 1 : 2 : 1. à sai

   B. Có thể gồm toàn cá thể dị hợp 2 cặp gen. à đúng, ví dụ AAbb x aaBB

   C. Có thể có tỉ lệ kiểu gen là 1 : 1. à đúng, ví dụ AaBB x aabb

   D. Có thể có tỉ lệ kiểu gen là 1 : 1 : 1 : 1. à đúng, ví dụ AaBb x aabb

Chọn đáp án A

Giải thích:

Có 4 loài sinh vật tiêu thụ, đó là cào cao, nhái, rắn, đại bàng. → Đáp án A.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Có 2 phát biểu đúng, đó là II và III. → Đáp án B.

I sai. Vì khi F₁ có 2 kiểu hình thì F₁ có thể có 4 kiểu gen. Ví dụ A₁A₃ x A₃A₄.

II đúng. Vì khi đời con có 3 loại kiểu gen thì chứng tỏ P dị hợp và có kiểu gen giống nhau. Khi đó, chỉ có 3 sơ đồ lai là A₁A₂ x A₁A₂; A₁A₃ x A₁A₃; A₁A₄ x A₁A₄.

III đúng. Vì nếu cá thể lông đen đem lai phải có kiểu gen A₁A₃. Khi đó, đời con có 50% số cá thể lông vàng (A₃A₄).

IV sai. Vì có 5 sơ đồ lai cho kết quả 1:1 (đó là: A₁A₂ × A₃A₃ hoặc A₁A₃ x A₃A₃ hoặc A₁A₄ x A₃A₃ hoặc A₁A₂ x A₃A₄ hoặc A₁A₃ x A₃A₄).

Chọn đáp án D

Giải thích:

Ở Thể lưỡng bội, số kiểu gen quy định kiểu hình trội về tất cả các tính trạng: 2¹⁰ = 1024

Kiểu hình của thể một quy định trội về tất cả các tính trạng: $C_{10}^1\times 1\times 2^9=5120$

Vậy số kiểu gen quy định kiểu hình trội về tất cả các tính trạng = 1024 + 5120 = 6144

Chọn đáp án C

Giải thích:

Các ý đúng là II và III

I. Sai, CLTN không có vai trò hình thành kiểu gen thích nghi, vai trò này do giao phối tạo ra.

IV. Sai, sức sống và khả năng sinh sản của các cá thể có kiểu hình thích nghi do kiểu gen chi phối. CLTN chỉ đóng vai trò sàng lọc các kiểu hình có sẵn từ đó dẫn đến sàng lọc các kiểu gen để tạo ra quần thể còn lại các kiểu gen và kiểu hình thích nghi.

Chọn đáp án A

Giải thích:

I. Sâu ăn lá và xén tóc thuộc cùng bậc dinh dưỡng. à đúng

II. Quan hệ giữa chuột và rắn là quan hệ đối kháng. à đúng

III. Nếu rắn bị loại bỏ hoàn toàn thì số lượng chuột có thể tăng. à đúng

IV. Có tối đa 3 loài sinh vật thuộc bậc dinh dưỡng cấp 2. à sai, có 4 sinh vật thuộc bậc dinh dưỡng cấp 2 là sâu, xén tóc, chuột, sóc.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Có 3 phát biểu đúng, đó là I, II và III.

Tất cả các đột biến cấu trúc NST (mất đoạn, lặp đoạn, đảo đoạn, chuyển đoạn) không làm thay đổi số lượng NST. (Ngoại trừ đột biến chuyển đoạn Robenson có làm thay đổi số lượng NST). Đột biến số lượng NST sẽ làm thay đổi số lượng NST.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Phép lai BB ´ bb mà đời con sinh ra cây hoa trắng thì chứng tỏ có đột biến gen (làm cho B thành b) hoặc đột biến mất đoạn (đoạn mất chứa gen B) hoặc đột biến thể một (Mất NST mang gen B). Vì bài toán nói rằng không có đột biến gen, không có đột biến cấu trúc NST nên chỉ còn đột biến lệch bội.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Các phát biểu I, II, IV đúng. → Đáp án A

III sai. Vì với quần thể có kích thước càng nhỏ thì các yếu tố ngẫu nhiên càng dễ làm thay đổi tần số alen của quần thể và ngược lại.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Theo bài ra ta có F1: AaBb

Sau khi xử lí bằng Côsixin thì $F_1$ có kiểu gen là: 36% AaaaBBbb và 64% AaBb.

Tỉ lệ giao tử lưỡng bội có 1 alen trội là:  $(\frac{1}{6}\times \frac{1}{6}\times 2+\frac{4}{6}\times \frac{4}{6})\times 36\%+\frac{1}{4}\times 64\%=34\%$

Chọn đáp án A

Giải thích:

P: xAABb : yAaBb : 0,2 aabb

Sau 3 thế hệ tự thụ phấn: aabb sinh ra từ AaBb và aabb tự thụ

aabb = $y\times \left(\frac{1-1/2^3}{2}\right)\left(\frac{1-1/2^3}{2}\right)$+0,2×1×1 = 177/640 → y = 0,4

→ P: 0,4 AABb : 0,4 AaBb : 0,2 aabb

Sau 3 thế hệ tự thụ phấn, kiểu gen đồng hợp:

0,4AABb tạo: AABB +AAbb= $2\times 0,4\times \left(\frac{1-1/2^3}{2}\right)=0,35$

0,4AaBb tự thụ phấn tạo tỷ lệ đồng hợp: $0,4\times \left(1-\frac{1}{8}\right)\left(1-\frac{1}{8}\right)=\frac{49}{160}$

0,2aabb → 0,2aabb

→ Kiểu gen đồng hợp là: 85,625%

Chọn đáp án A

Giải thích:

- Xác suất sinh con của cặp 12-13:

+ Bệnh A: Xác suất KG của người 12 là $\frac{1}{2}$AA; $\frac{2}{3}$ Aa. Xác suất KG của người 13 là Aa.

→ Sinh con bị bệnh A = $\frac{1}{6}$ ; Sinh con không bị bệnh A = $\frac{5}{6}$.

+ Bệnh B: người số 12 có kiểu gen X^BY ; Người số 13 có kiểu gen

$\frac{1}{2}$X^BX^B : $\frac{1}{2}$X^BX^b.

→ Xác suất sinh con bị bệnh B = $\frac{1}{2}$ × $\frac{1}{4}$ = $\frac{1}{8}$ ; Không bị bệnh B = $\frac{7}{8}$.

Xác suất sinh con chỉ bị bệnh B là 5/6 × 1/8 = 5/48.

Sinh con bị 2 không bệnh thì có 4 khả năng xác xuất của bố mẹ.

- Trường hợp 1: Người 12 là 2/3AaX^BY ; Người 13 là 1/2AaX^BX^b thì 2 con không bị bệnh = 2/3×1/2×(3/4)² × (3/4)² = 27/256.

- Trường hợp 2: Người 12 là 2/3AaX^BY ; Người 13 là 1/2AaX^BX^B thì 2 con không bị bệnh = 2/3×1/2×(3/4)² × (1)² = 3/16.

- Trường hợp 3: Người 12 là 1/3AAX^BY ; Người 13 là 1/2AaX^BX^b thì 2 con không bị bệnh = 1/3×1/2×(1)² × (3/4)² = 3/32.

- Trường hợp 4: Người 12 là 1/3AAX^BY ; Người 13 là 1/2AaX^BX^B thì 2 con không bị bệnh = 1/3×1/2×(1)² × (1)² = 1/6.

→ Xác suất = 27/256 + 3/16 + 3/32 + 1/6 = 425/768.

Chọn đáp án C

Giải thích:

F₁ có kiểu hình trung gian. → Tính trạng trội không hoàn toàn.

Quy ước: A hoa đỏ; a hoa trắng; B quả tròn; b quả dài.

F₁ có kiểu gen AaBb. Cây F₁ giao phấn với cây N, thu được F₂ có tỉ lệ 1 : 2 : 1. → Có hiện tượng liên kết gen hoàn toàn.

Trong đó đỏ : hồng : trắng = 1 : 2 : 1. → Cây N là Aa;

Trong đó tròn : bầu dục : dài = 1 : 2 : 1. → Cây N là Bb;

Cây F₁ và cây N phải có kiểu gen là $\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}$

F₁ lai với cây N ($\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}\times \frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}$) thì tỉ lệ kiểu gen ở F₂ là: $1\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{Ab}}:2\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}:1\frac{\underset{¯}{\text{aB}}}{\text{aB}}$

→ Khi F₂ tự thụ phấn thì F3 có kiểu hình hoa đỏ, quả tròn chiếm tỉ lệ = 1/2×1/2 = 1/4 = 25%.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Có 3 phát biểu đúng là I,II và IV.

- Vì P đều có kiểu hình trội về 3 tính trạng mà đời con có 12 kiểu gen = 4.3.

=> Con cái dị hợp 3 cặp gen ($X^{AB}{X}^{ab}Dd$ hoặc $X^{Ab}{X}^{aB}Dd$); con đực có kiểu gen $X^{AB}YDd$.

=> Ở giới cái của F₁ luôn có 2 loại kiểu hình là A-B-D- hoặc A-B-dd => I đúng

* Tỷ lệ kiểu hình ở đực F₁ =12:12:4:4:3:3:1:1 = (4:4:1:1)(3:1).

=> Cặp Dd có tỷ lệ kiểu hình 3:1; Hai cặp Aa và Bb có tỷ lệ kiểu hình 4:4:1:1.

=> Tần số hoán vị là $\frac{1}{1+4}=20\%$=> II đúng.

- Lấy ngẫu nhiên 1 cá thể cái ở F₁, xác suất thuần chủng là $\frac{4}{4+4+1+1}\times \frac{1}{2}=0,2=20\%$

=> III sai. ( Giải thích: vì cá thể cái thuần chủng có kiểu gen $X^{AB}{X}^{AB}$ có tỷ lệ luôn bằng tỷ lệ của cá thể đực $X^{AB}Y$. Ở bài toán này, đực $X^{AB}Y$có tỷ lệ là $\frac{4}{4+4+1+1}$; DdDd thì ở F₁ có thuần chủng (DD và dd) chiếm tỷ lệ $\frac{1}{2}$)

- Con cái P có kiểu gen dị hợp 3 cặp gen lai phân tích thì sẽ thu được đời con có tỷ lệ là (4:4:1:1)(1:1)= 4:4:4:4:1:1:1:1 = > IV đúng.