Đề minh họa THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 chọn lọc, có lời giải (đề 13)

Chọn đáp án D

Giải thích:

   Cơ thể có kiểu gen cho nhiều loại nhất là cơ thể chứa nhiều cặp gen dị hợp nhất.

Chọn đáp án A

Giải thích:

ý B sai. Vì CLTN tác động trực tiếp lên kiểu hình từ đó làm biến đổi tần số alen và thành phần kiểu gen của quần thể.

ý C sai. Vì CLTN có thể diễn ra ngay cả khi điều kiện môi trường không thay đổi.

ý D sai. Vì chọn lọc tự nhiên chỉ có vai trò sàng lọc và giữ lại những kiểu gen quy định, kiểu hình thích nghi chứ không tạo ra kiểu gen mới quy định kiểu hình thích nghi với môi trường.

Chọn đáp án C

Giải thích:

   « Vì trong tự nhiên, quần thể thường xuyên chịu tác động của các nhân tố tiến hóa. Do đó, mặc dù quần thể giao phối ngẫu nhiên nhưng tần số alen vẫn có thể bị thay đổi do tác động của chọn lọc tự nhiên, các yếu tố ngẫu nhiên,…

þ D đúng. Vì tự thụ phấn, giao phối gần chỉ làm thay đổi thành phần kiểu gen của quần thể.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Thứ tự xuất hiện các loài thuộc ngành có xương sống từ: cá xương à lưỡng cư à bò sát à chim à thú.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Mắt xích có mức năng lượng cao nhất trong một chuỗi thức ăn là sinh vật sản xuất.

Chọn đáp án A

Giải thích:

A. Nồng độ oxi trong ống chứa hạt nảy mầm tăng lên rất nhanh à sai vì nồng độ oxi sẽ giảm dần do hạ nảy mầm lấy oxi để hô hấp.

Chọn đáp án C

Giải thích:

+ Ở tất cả các tế bào cặp Aa không phân li trong giảm phân 2 tạo 3 loại giao tử: AA, aa, O

+ bb phân li bình thường tạo 1 loại giao tử: b

+ Cơ thể có kiểu gen Aabb giảm phân cho các loại giao tử sau: AAb, aab, b.

Chọn đáp án D

Giải thích:

Mỗi tính trạng do 1 cặp gen quy định và F₁ có 100% thân cao, lá nguyên. Điều này chứng tỏ thân cao là trội so với thân thấp; Lá nguyên trội so với lá xẻ. Và F₁ dị hợp 2 cặp gen.

* Quy ước: A - thân cao;        a - thân thấp;

                  B - lá nguyên;       b - lá xẻ.

Đời F_a thu được tỉ lệ 1:1:1:1 = (1 : 1)(1 : 1) " Các gen phân li độc lập.

" F₁ có kiểu gen là AaBb. P có kiểu gen AABB × aabb

ý A sai. Vì lai phân tích nên cây thân thấp, lá nguyên ở F_a có kiểu gen aaBb. Cây này giảm phân cho 2 loại giao tử là aB và ab.

ý B sai. Cây F₁ có kiểu gen AaBb nên khi tự thụ phấn thu được cây thân cao, lá xẻ (A-bb) có tỉ lệ = 3/16.

ý C sai. Vì cây thân cao, lá xẻ ở F_a có kiểu gen Aabb " Dị hợp tử về 1 cặp gen.

þ D đúng. Cây thân cao, lá nguyên ở F_a và cây thân cao, lá nguyên ở F₁ đều có kiểu gen AaBb.

Chọn đáp án D

Giải thích:

Vì xác chết là chất hữu cơ của môi trường → Xác chết không thuộc vào quần xã sinh vật.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Vì tổng tiết diện của mao mạch rất lớn.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Đột biến không làm thay đổi chiều dài phân tử AND là đột biến thể ba: Đột biến thể ba có dạng 2n + 1 (1 cặp NST nào đó có 3 chiếc), dạng đột biến này chỉ làm thay đổi số lượng NST chứ không làm thay đổi chiều dài NST.

Chọn đáp án D

Giải thích:

Cho cây (P) dị hợp 2 cặp gen (A, a và B, b) tự thụ phấn, thu được F₁ có 10 loại kiểu gen à có liên kết gen không hoàn toàn.

Ta có AB/AB + ab/ab = 2% (mà AB/AB = ab/ab)

à ab/ab = 1% = 0,1 ab x 0,1 ab

à P: Ab/aB + Ab/aB (f = 0,2)

Loại kiểu gen có 2 alen trội ở F₁ = AB/ab + Ab/aB + Ab/Ab + aB/aB = 0,1²x2 + 0,4²x2 + 0,4² + 0,4² = 0,66 = 66%.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Giả sử có bốn hệ sinh thái đều bị nhiễm độc chì (Pb) với mức độ như nhau.

Trong hệ sinh thái có chuỗi thức ăn con người bị nhiễm độc nhiều nhất: Tảo đơn bào à động vật à phù du àgiáp xác à cá à người. (khuếch đại sinh học)

Chọn đáp án B

Giải thích:

P: AaBbDd tự thụ phấn

F1 thu được 64 tổ hợp = 4³

F₁: 27 cây hoa đỏ : 37 cây hoa trắng.

Vậy quy ước: A-B-D-: đỏ; còn lại là màu trắng

Trong tổng số cây hoa đỏ ở F₁, số cây đồng hợp 1 cặp gen chiếm tỉ lệ = (AABbDd + AaBBDd + AaBbDd) /A-B-D- = 4/9

Chọn đáp án A

Giải thích:

+ Tổng số nucleotide của gen = (4080 : 3,4) × 2 = 2400 nucleotide

+ Ta có A = 20% N → A = 20% × 2400 = 480 Nucleotide → G = 720 nucleotide

+ Mặt khác A = A₁ + T₁ → A₁ = A − T₁ ↔ 480 − 200 = 280 nucleotide

+ G₁ = 15% (N/2) → G₁ = 15% × 1200 = 180 nucleotide

+ Tỉ lệ A₁/G₁ = 280/180 = 14/9

Chọn đáp án A

Giải thích:

Vì thể song nhị bội có bộ NST = tổng bộ NST của 2 loài. Do đó:

Loài I có bộ NST = 20 + 26 = 46.                               Loài II có bộ NST = 20 + 30 = 50.

Loài III có bộ NST =26 + 30 = 56.                             Loài IV có bộ NST = 20 + 46 = 66.

Loài V có bộ NST = 26 + 56 = 82.

Chọn đáp án A

Giải thích:

I Sai. Ổ sinh thái dinh dưỡng chưa thể kết luận được kích thước quần thể.

II Sai. Theo hình vẽ, quần thể D và E không trùng lặp ổ sinh thái.

III Sai. Chúng có thể trùng các ổ sinh thái khác nên chúng có thể cạnh tranh.

IV Đúng. Quần thể B trùng lặp ổ sinh thái dinh dưỡng với 3 quần thể A, C và D. Quần thể C chỉ trùng lặp ổ sinh thái dinh dưỡng với 2 quần thể B và D.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Mạch khuôn của alen M: 3’TAX XTA GTA ATG TXA... ATX5’.

Alen M bị đột biến điểm tạo ra 4 alen có trình tự nuclêôtit ở đoạn mạch này như sau: (vị trí tô đậm là đột biến)

I. Alen M1: 3’TAX XTG GTA ATG TXA... ATX5’. (cùng quy định Aspactic nên không thay đổi chuỗi polypeptit)

II. Alen M2: 3’TAX XTA GTG ATG TXA... ATX5 ’. (cùng quy định Histiđin nên không thay đổi chuỗi polypeptit)

III. Alen M3: 3’TAX XTA GTA GTG TXA... ATX5’. (quy định 2aa khác nhau nên chuỗi polypeptit bị thay đổi)

IV. Alen M4: 3’TAX XTA GTA ATG TXG... ATX5’. (cùng quy định Xerin nên không thay đổi chuỗi polypeptit)

Chọn đáp án C

Giải thích:

Có 4 phát biểu đúng. → Đáp án C.

F₁ có kiểu hình trung gian. → Tính trạng trội không hoàn toàn.

Quy ước: A hoa đỏ; a hoa trắng; B quả tròn; b quả dài.

F₁ có kiểu gen AaBb. Cây F₁ giao phấn với cây N, thu được F₂ có tỉ lệ 1 : 2 : 1. → Có hiện tượng liên kết gen hoàn toàn.

Trong đó đỏ : hồng : trắng = 1 : 2 : 1. → Cây N là Aa;

Trong đó tròn : bầu dục : dài = 1 : 2 : 1. → Cây N là Bb;

Như vậy, cây N và cây F₁ đều dị hợp 2 cặp gen và có kiểu gen giống nhau. → I đúng.

Cây F₁ và cây N phải có kiểu gen là $\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}$

F₁ lai phân tích ($\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}\times \frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{ab}}$) thì tỉ lệ kiểu hình là:

1$\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{ab}}$ : 1$\frac{\underset{¯}{\text{aB}}}{\text{ab}}$. → cây hoa hồng, quả dài chiếm 50%. → II đúng.

F₁ lai với cây N ($\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}\times \frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}$) thì tỉ lệ kiểu gen ở F₂ là:

$1\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{Ab}}:2\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}:1\frac{\underset{¯}{\text{aB}}}{\text{aB}}$

→ Khi F₂ tự thụ phấn thì kiểu hình hoa đỏ, quả tròn chiếm tỉ lệ = 1/2×1/2 = 1/4 = 25%.

→ III đúng.

Nếu cây M có kiểu gen ($\frac{\underset{¯}{\text{AB}}}{\text{ab}}$) thì khi giao phấn với cây F₁ sẽ có tỉ lệ kiểu gen ở đời con là:

 1$\frac{\underset{¯}{\text{AB}}}{\text{Ab}}$ : 1$\frac{\underset{¯}{\text{AB}}}{\text{aB}}$ : 1$\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{ab}}$ : 1$\frac{\underset{¯}{\text{aB}}}{\text{ab}}$. → Tỉ lệ kiểu hình là 1 : 1 : 1 : 1. → IV đúng.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Phát biểu đúng là: I, III, IV

Ý II sai vì CLTN không tạo kiểu gen thích nghi

Chọn đáp án C

Giải thích:

Vì nếu alen đột biến là alen trội thì số loại KG quy định thể đột biến = tổng số kiểu gen – số kiểu gen quy định kiểu hình không đột biến = 3⁵ – 1 = 243 – 1 = 242.

(Cần chú ý rằng, số loại kiểu gen quy định kiểu hình không đột biến là một đại lượng biến thiên, thay đổi tùy thuộc vào kiểu hình không đột biến là do alen đột biến hay alen không đột biến quy định. Ví dụ, có 5 cặp gen, nhưng trong đó có 3 cặp gen alen đột biến là alen trội, 2 cặp gen là alen đột biến là alen lặn thì số kiểu gen quy định kiểu hình không đột biến là có 22 = 4 kiểu gen).

Chọn đáp án D

Giải thích:

- Trong tổng số cây thân cao, hoa đỏ ở F₂, số cây dị hợp tử về cả 2 cặp gen chiếm tỉ lệ = $\frac{AaBb}{A-B-}$ = $\frac{0,2\times {(1/4)}^2}{0,2\times 5/8+0,2\times {(5/8)}^2}$ = 4/65.

Chọn đáp án C

Giải thích:

+ Dễ thấy người nam số (9) và (12) cùng có kiểu gen là aa X^bY.

+ Con có kiểu gen aa → những người (5) (6) (7) (8) có kiểu gen Aa

+ Người số (6) và số (8) là nam (bình thường) có kiểu gen đầy đủ là Aa X^bY

+ Người số (10) sẽ có kiểu gen (1AA:2Aa)X^BY

+ Người số (12) có kiểu gen X^bY nhận X^b từ người số (7) → người số (7) có kiểu gen AaX^BX^b

+ Người số (11) sẽ có kiểu gen (1AA: 2Aa)(lX^BX^B : lX^BX^b)

Phép lai giữa cặp (10) và (11) là :

(1 AA :2 Aa) X^BY x(l AA: 2 Aa)(l X^BX^B : lX^BX^b)

Xác suất sinh con đầu lòng không mang alen gây bệnh là: $\frac{2}{3}x\frac{2}{3}x\frac{3}{4}=\frac{1}{3}.$

Chọn đáp án A

Giải thích:

Có 3 phát biểu đúng, đó là I, III và IV. → Đáp án A.

- Tỉ lệ phân li kiểu hình ở giới đực khác với giới cái nên gen liên kết giới tính.

- Tỉ lệ phân li kiểu hình ở giới đực là 23 : 23 : 2 : 2 → Có hoán vị gen.

I đúng. Vì có liên kết giới tính và có hoán vị gen cho nên X^ABX^ab $\times$ X^ABY sẽ cho đời con có 8 kiểu gen.

II sai. Vì cơ thể đực X^ABY không có hoán vị gen.

III đúng. Vì xác suất thuần chủng = $\frac{23\%}{\text{50}\%}$ = 46%.

IV đúng. Vì con đực X^ABY nên khi lai phân tích thì sẽ thu được F_a có X^ABY có tỉ lệ = 50%.