Đề minh họa THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 chọn lọc, có lời giải (đề 12)

Chọn đáp án A

Giải thích:

ü  Tính trạng màu hoa do 2 cặp gen Aa và Bb quy định nên di truyền theo quy luật tương tác gen.

ü  Khi có cả A và B thì quy định hoa đỏ, chứng tỏ hai gen A và B di truyền theo kiểu tương tác bổ sung.

ü  Khi có cả gen A và gen B thì hoa có màu đỏ.

® Kiểu gen của cây hoa đỏ thuần chủng là: AABB.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Trong các nhân tố tiến hóa thì chỉ có CLTN là nhân tố làm thay đổi tần số alen và thành phần kiểu gen theo một hướng xác định, là nhân tố quy định chiều hướng tiến hóa của sinh giới..

→ Đáp án A đúng.

Chọn đáp án D

Giải thích:

P: đực : 0,5 đen AA : 0,5 vàng Aa

Đực cho giao tử 0,75 A và 0,25 a

Cái: 100% trắng aa

Cái cho giao tử là 100% a

F1: 0,75Aa : 0,25aa

Vậy tần số alen A là 0,375, tần số alen a là 0,625

Vậy cấu trúc quần thể cân bằng là 9/64 AA: 30/64 Aa: 25/64 aa

Khi quần thể đạt trạng thái cân bằng ⇒ tần số alen giới đực = cái, tỉ lệ đực : cái = 1 : 1

Vậy tỉ lệ cá thể đực lông vàng Aa là 15/64

Chọn đáp án B

Giải thích:

Trong vùng ôn đới, loài có giới hạn sinh thái về nhiệt độ hẹp nhất là loài sống ở tầng nước rất sâu.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Trong sự lịch sử phát triển sự sống, ở kỉ Cambri có sự và phình thành các ngành động vật và phân hoá tảo thành các bộ khác nhau.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Thường biến là biến dị không di truyền.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Thực vật C₄ không có hô hấp sáng.

Chọn đáp án D

Giải thích:

Hạt phấn cây hoa đỏ có thể có kiểu gen AA hoặc Aa.

Noãn cây hoa đỏ được thụ phấn có thể có kiểu gen AA hoặc Aa.

þ Nếu AA × AA " Đời con có thể có 1 loại kiểu gen và 1 loại kiểu hình. " A đúng.

þ Nếu AA × Aa " Đời con có thể có 2 loại kiểu gen và 1 loại kiểu hình. " B đúng.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Các đột biến không làm thay đổi hàm lượng ADN trong tế bào: thay thế 1 cặp nucleotit, đảo đoạn NST.

Chọn đáp án A

Giải thích:

X^BX^b à sau giảm phân 1: X^B X^B; X^bX^b à ở giảm phân 2, tế bào có KG X^BX^B bị đột biến, tạo ra: X^BX^B, O

X^bX^b giảm phân 2 tạo ra giao tử: X^b

P: ♂X^bY                       x          ♀X^BX^b

GP: X^b; Y                                 X^BX^B, O, X^b

F1: X^BX^BX^b; X^bX^b; X^BX^BY; X^bY

Chọn đáp án A

Giải thích:

Q A sai vì tốc độ lưu thông của máu giảm dần từ động mạch đến mao mạch, sau đó tăng dần từ mao mạch về tĩnh mạch.

R B đúng vì càng xa tim thì huyết áp càng giảm.

R C đúng vì vận tốc máu chủ yếu phụ thuộc vào tổng tiết diện của mạch máu, ngoài ra còn phụ thuộc vào lực bơm máu của tim, độ đàn hồi của thành mạch,...

R D đúng vì giảm thể tích máu thì lực tác động của máu lên thành mạch sẽ giảm nên sẽ giảm huyết áp.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Ở mỗi cặp NST, tỉ lệ giao tử bình thường = 1/2; tỉ lệ giao tử đột biến = 1/2

Tỉ lệ giao tử đột biến = ${\left(\frac{1}{2}\right)}^4=\frac{1}{16}$

Tỉ lệ giao tử bình thường = $1-\frac{1}{16}=\frac{15}{16}$

Chọn đáp án C

Giải thích:

Nếu kiểu gen của P là $\frac{AB}{ab}\times \frac{AB}{ab}$thì F₁ có tối đa 4 loại kiểu gen.

Chọn đáp án D

Giải thích:

Hệ sinh thái là một hệ thống gồm quần xã sinh vật và môi trường sống của nó. Vì vậy, trong 4 tổ chức sống nói trên thì chỉ có hệ sinh thái mới có thành phần của môi trường. Xác sinh vật là chất hữu cơ, nó thuộc môi trường vô sinh nên nó là một thành phần cấu trúc của hệ sinh thái.

Chọn đáp án B

Giải thích:

A thân cao >> a thân thấp

B hoa đỏ >> b hoa trắng

D quả tròn >> d quả dài.

Lai hai cây P với nhau thu được F₁ gồm 180 cây cao, hoa đỏ, quả tròn: 180 cây thấp, hoa đỏ, quả dài: 45 cây cao, hoa đỏ, quả dài: 45 cây thấp, hoa đỏ, quả tròn: 60 cây cao, hoa trắng, quả tròn: 60 cây thấp, hoa trắng, quả dài: 15 cây cao, hoa trắng, quả dài: 15 cây thấp, hoa trắng, quả tròn.

= 12 cao đỏ tròn: 12 thấp đỏ dài: 3 cao đỏ dài: 3 thấp đỏ tròn: 4 cao trắng tròn: 4 thấp trắng dài: 1 cao trắng dài: 1 thấp trắng tròn

Cao / thấp = 1/1 à phép lai là Aa x aa

Đỏ / trắng = 3/1 à phép lai là Bb x Bb

Tròn / dài = 1/1 à phép lai là Dd x dd

Không phải phân li độc lập mà đủ 8 loại kiểu hình à có liên kết gen và hoán vị gen

* Xét chiều cao + hình dạng quả:

Nếu 2 tính trạng này phân li độc lập có: 1 cao tròn: 1 cao dài: 1 thấp tròn: 1 thấp dài

Theo bài có: 16 cao tròn: 4 cao dài: 4 thấp tròn: 16 thấp dài ≠ lí thuyết

à chiều cao và hình dạng quả liên kết với nhau, phân li độc lập với màu sắc quả.

Thấp, trắng, dài = 10% = aabbdd à aadd = 40% à có hoán vị gen.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Có 2 phát biểu đúng, đó là II và III.

ý I sai vì đột biến này làm tăng 2 liên kết hiđro nên nếu là đột biến điểm thì chứng tỏ đây là đột biến thêm 1 cặp A-T → Số lượng nuclêôtit được tăng lên.

þ II đúng vì nếu 2 alen có chiều dài bằng nhau thì chứng tỏ đây là đột biến thay thế 2 cặp A-T bằng 2 cặp G-X. Suy ra, số nuclêôtit loại A của alen A = số nuclêôtit loại A của alen a + 2 = 500 + 2 = 502.

þ III đúng vì nếu đột biến thay thế hai cặp nuclêôtit làm thay đổi một hoặc 2 côđon nhưng vẫn mã hóa axit amin giống côđon ban đầu (do tính thoái hóa của mã di truyền) thì không làm thay đổi trình tự axit amin.

ý IV sai vì nếu đột biến làm tăng chiều dài 3,4Å tức là đột biến thêm 1 cặp A-T.

→ Alen a nhiều hơn alen A 2 nuclêôtit.

Chọn đáp án A

Giải thích:

Chọn đáp án D

Giải thích:

Có 3 phát biểu đúng, đó là (I), (III), (IV) → Đáp án D.

Giải thích:

I đúng. Vì chuỗi dài nhất là A, D, C, G, E, I, M.

II sai. Vì hai loài cạnh tranh nếu cùng sử dụng chung một nguồn thức ăn. Hai loài C và E không sử dụng chung nguồn thức ăn nên không cạnh tranh nhau.

III và IV đúng. Vì loài A là bậc dinh dưỡng đầu tiên nên tất cả các chuỗi thức ăn đều có loài A và tổng sinh khối của loài là lớn nhất.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Mạch gốc của gen A có $3^{\text{'}}GXA$ TAA GGG XXA $AGG{5}^{\text{'}}$.

→ Đoạn phân tử mARN là $5^{\text{'}}XGU$ AUU XXX GGU $\text{UXX}{3}^{\text{'}}$.

A đúng.

B sai. Nếu gen A bị đột biến thêm cặp G-X ngay trước cặp A-T ở vị trí thứ 12 (tức là giữa 11 và 12) thì đoạn mARN được tổng hợp từ đoạn gen nói trên thay đổi thành phần nuclêôtit tại cả codon thứ 4 và codon thứ 5.

C đúng. Vì đoạn gen A chưa vị đột biến quy định tổng hợp đoan mARN có trình tự các bộ ba $5^{\text{'}}XGU$ AUU XXX GGU $\text{UXX}{3}^{\text{'}}$ quy định tổng hợp chuỗi pôlipeptit có trình tự các axit main Arg-Ile-Pro-Gly-Ser.

D đúng. Vì nếu gen A bị đột biến thay thế cặp A-T ở vị trí số 5 thành X-G làm cho codon AUU biến thành bộ ba mở đầu AGU có phức hợp axita min –tARN tham gia dịch mã là Met-tARN.

Chọn đáp án C

Giải thích:

♦   Bước 1: Phân tích tỉ lệ 3:1 = (3:1)x 1 x 1.

♦   Bước 2: Tìm số phép lai cho từng cặp tính trạng.

Vì cặp gen Bb trội không hoàn toàn nên không thể có đời con với tỉ lệ 3:1.

→ Tính trạng màu hoa phải có tỉ lệ 100%

→ Có 3 sơ đồ lai, đó là (BB x BB; BB x bb; bb x bb).

Hai cặp tính trạng còn lại đổi vị trí cho nhau.

Để đời con có kiểu hình 100% A- thì kiểu gen của P gồm 4 sơ đồ lai

(AA x AA; AA x Aa; AA x aa; aa x aa).

Để đời con có kiểu hình 3D-: 1dd thì P chỉ có 1 kiểu gen là (Dd ´ Dd).

Chọn đáp án C

Giải thích:

Vì CLTN chỉ tác động trực tiếp lên kiểu hình của cơ thể mà không tác động trực tiếp lên kiểu gen; không tác động trực tiếp lên alen.

Chọn đáp án B

Giải thích:

Nếu 4 cặp gen này cùng nằm trên một cặp NST thì số loại kiểu gen là $16\times \left(16+1\right)÷2=136$. Vì alen trội là trội không hoàn toàn cho nên trong quần thể luôn có 1 kiểu gen quy định kiểu hình không đột biến.

"  Số kiểu gen quy định kiểu hình đột biến là 136 – 1 = 135.

Chọn đáp án B

Giải thích:

(I^A + I^O)² = 25%; I^A = 0,3; I^B = 0,5; I^O = 0,2.

Ta có cấu trúc di truyền: 0,09I^AI^A : 0,12I^AI^O :

0,25I^BI^B : 0,2I^BI^O : 0,04I^OI^O : 0,3I^AI^B

Vậy để cặp vợ chồng máu B sinh được con máu O thì phải là I^BI^O xI^BI^O

Xác suất xuất hiện I^BI^O trên chồng máu B là

0,2 : (0,25 + 0,2) = 4/9

$\to$Xác suất sinh con gái máu O là

(4/9)² x1/4 x1/2 = 2/81.

Chọn đáp án D

Giải thích:

★   Cặp vợ chồng số 6 - 7 đều không bị bệnh A nhưng sinh con gái số 11 bị bệnh A.

→ Bệnh A do gen lặn nằm trên NST thường quy định.

Bệnh A: A quy định bình thường, a quy định bị bệnh.

♦ Cặp vợ chồng 1 - 2 không bị bệnh B, sinh con số 5 bị bệnh B.

→ Bệnh B do gen lặn quy định.

Bệnh B: B quy định bình thường, b quy định bị bệnh.

Xác suất sinh con của cặp 12 -13:

♦   Bệnh A: xác suất KG của người 12 là $\frac{1}{3}$AA; $\frac{2}{3}$Aa. Xác suất KG của người 13 là Aa.

♦   Bệnh B: người số 12 có kiểu gen X^BY; Người số 13 có kiểu gen $\frac{1}{2}$X^BX^B : $\frac{1}{2}$X^BX^b.

ý Sinh con bị 2 không bệnh thì có 4 khả năng xác suất của bố mẹ.

s Trường hợp 1: Người 12 là 2/3AaX^BY ; người 13 là l/2AaX^BX^b

→ 2 con không bị bệnh $=\frac{2}{3}\times \frac{1}{2}\times {\left(\frac{3}{4}\right)}^2\times {\left(\frac{3}{4}\right)}^2=\frac{27}{256}$.

s Trường hợp 2: Người 12 là 2/3AaX^BY; người 13 là l/2AaX^BX^B

→ 2 con không bị bệnh $=\frac{2}{3}\times \frac{1}{2}\times {\left(\frac{3}{4}\right)}^2\times {\left(1\right)}^2=\frac{3}{16}$.

s Trường hợp 3: Người 12 là 1/3AAX^BY; người 13 là l/2AaX^BX^b

→ 2 con không bị bệnh $=\frac{1}{3}\times \frac{1}{2}\times {\left(1\right)}^2\times {\left(\frac{3}{4}\right)}^2=\frac{3}{32}$.

s Trường hợp 4: Người 12 là 1/3AAX^BY; người 13 là l/2AaX^BX^B

→ 2 con không bị bệnh $=\frac{1}{3}\times \frac{1}{2}\times {\left(1\right)}^2\times {\left(1\right)}^2=\frac{1}{6}$.

→ Xác suất là $\frac{27}{256}+\frac{3}{16}+\frac{3}{32}+\frac{1}{6}=\frac{425}{768}$.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Có 2 phát biểu đúng, đó là III, IV. → Đáp án C.

F₂ có tỉ lệ 9 đỏ : 7 trắng. → Tính trạng di truyền theo tương tác bổ sung.

Quy ước: A-B- quy định mắt đỏ; A-bb; aaB-; aabb quy định mắt trắng.

Ở F₂, có 6 con cái mắt đỏ; 3 con đực mắt đỏ. → Tính trạng liên kết giới tính; chỉ có 1 cặp gen nằm trên X. Cho con đực mắt trắng giao phối với con cái mắt đỏ (P), thu được F1 có 100% mắt đỏ (A-X^B-).

→ Đời P thuần chủng: aaX^bY × AAX^BX^B → F₁: AaXBXb, AaXBY.

I sai. Các kiểu gen quy định mắt đỏ gồm: AAX^BX^B, AaX^BX^b, AaX^BX^B, AAX^BX^b, AAX^BY, AaX^BY.

II sai. Cho con cái F₁ lai phân tích ta có: AaX^BX^b x aaX^bY → Fa có tỷ lệ 1 mắt đỏ : 3 mắt trắng.

III đúng . Cho con đực F₁ lai phân tích ta có: AaX^BY × aaX^bX^b → F_a 1AaX^BX^b con cái mắt đỏ, 1aaX^BX^b con cái mắt trắng, 1AaX^bY con đực mắt trắng, aaX^bY con đực mắt trắng.

IV đúng. F₁: AaX^BY x AaX^BX^b → F₂: Có 6 kiểu gen quy định mắt trắng là: aaX^BX^B, aaX^BX^b, aaX^bY, AAX^bY, AaX^bY, aaX^BY.

Chọn đáp án C

Giải thích:

Tỉ lệ phân li kiểu hình ở giới đực khác với giới cái nên gen liên kết giới tính.

Tỉ lệ phân li kiểu hình ở giới đực là 23 : 23 : 2 : 2 → Có hoán vị gen.

þ C đúng vì xác suất cái thuần chủng trong số các con cái mắt đỏ, đuôi ngắn là $\frac{23\%}{50\%}=46\%$ .