Bộ đề luyện thi THPTQG Sinh học cực hay có lời giải chi tiết (đề số 21)

Đáp án D.

Quan niệm Đacuyn về sự hình thành màu xanh lục ở các loài sâu ăn lá:

A. ® sai. Quần thể sâu ăn lá chỉ xuất hiện những biến dị màu xanh lục được chọn lọc tự nhiên giữ lại.

B. ® sai. Quần thể sâu ăn lá đa hình về kiểu gen và kiểu hình, chọn lọc tự nhiên đã tiến hành chọn lọc theo những hướng khác nhau. (Quan niệm củta di truyền hiện đại).

C. ® sai. Sâu ăn lá đã bị ảnh hưởng bởi màu sắc của lá cây có màu xanh lục (quan niệm Lamac).

Đáp án A

1. ® sai. Số lượng gen có trong kiểu gen ® không liên quan đến tần số đột biến của một gen

2. ® đúng. Đặc điểm cấu trúc của gen. Nếu gen có cấu trúc bền ® tần số đột biến thấp hoặc ngược lại.

3. ® đúng. Cường độ, liều lượng, loại tác nhân gây đột biến ® các tác nhân đó tác động làm cho tần số đột biến một gen thay đổi.

4. ® sai. Sức chống chịu của cơ thể dưới tác động của môi trường.

Đáp án B

Mật độ cá thể trong quần thể là nhân tố có vai trò điều chỉnh sức sinh sản và mức độ tử vong của các cá thể trong quần thể. Chứ mật độ không phải là nhân tố điều chỉnh các mối quan hệ giữa các cá thể, kiểu phân bố và cấu trúc nhóm tuổi của quần thể.

Đáp án B

A ® Biến động này diễn ra 1 cách ngẫu nhiên không có tính chu kì nào cả.

B ® Biến động này diễn ra lặp đi lặp lại hàng năm vào mùa xuân và hè  biến động theo chu kì mùa.

C ® Biến động này diễn ra 1 cách ngẫu nhiên không có tính chu kì nào cả.

D ® Biến động này diễn ra lặp đi lặp lại hàng năm vào mùa thu  biến động, theo chu kì mùa.

Đáp án C.

A.    Chim sáo và trâu rừng ® là quan hệ hợp tác.

B.    Cây tầm gửi và cây thân gỗ ® quan hệ kí sinh.

C.  Lúa và cỏ dại trong ruộng lúa ® quan hệ cạnh tranh khác loài.

D. Trùng roi và mối ® quan hệ cộng sinh.

Đáp án B.

Quan hệ giữa vật ăn thịt và con mồi: loài này sử dụng loài khúc làm thức ăn. Kiểu quan hệ này là một loài có lợi và một loài bị hại. Vỉ dụ: quan hệ giữa kiến đỏ và rệp cây; quan hệ giữa báo và hươu, nai ,...

A. ® đúng. Khi số lượng con mồi tăng ® số lượng vật ăn thịt tăng; khi số lượng vật ăn thịt tăng số lượng con mồi giảm,...

B. ® sai. Trong quá trình tiến hoá, vật ăn thịt hình thành đặc điểm thích nghi nhanh hơn con mồi. (con mồi nhanh hơn).

C. ® đúng. Nhờ số lượng con mồi nhiều hơn mới đảm bảo cung cấp đủ nguồn dinh dưỡng cho vật ăn thịt.

D. ® đúng. Thường thì vật ăn thịt lớn mới có khả năng bắt được mồi dễ dàng;  tuy nhiên nhiều trường hợp con mồi lớn hơn, như: trâu với hổ, chó sói với bò rừng, ...

Đáp án D.

Điểm giống nhau giữa diễn thế nguyên sinh và diễn thế thứ sinh:

(1)    ® sai. Xuất hiện ở môi trường đã có một quần xã sinh vật từng sống          diễn   thế thứ sinh.

(2) ® đúng. Có sự biến đổi tuần tự của quần xã qua các giai đoạn tương ứng với sự biến đổi cùa môi trường.

(3) ® đúng. Song song với quá trình biến đổi tuần tự quần xã trong diễn thế là quá trình biến đổi về các điều kiện tự nhiên của môi trường.

(4) ® sai. Luôn dẫn tới quần xã bị suy thoái. (Chỉ có diễn thế thứ sinh mới có thể dẫn đến quần xã bị suy thoái).

Đáp án A.

A. ® đúng. Năng lượng thất thoát qua mỗi bậc dinh dưỡng của chuỗi thức ăn là rất lớn.

Qua mỗi bậc dinh dưỡng có tới khoảng 90% năng lượng bị mất đi.

B. ® sai. Sự biến đổi năng lượng diễn ra theo chu trình. (Không có chu trình tuần hoàn năng luợng).

C. ® sai. Sự chuyển hoá vật chất diễn ra không theo chu trình. (Theo chu trình tuần hoàn vật chất: nước, CO₂, N, ...)

D. ® sai. Năng lượng của sinh vật sản xuất bao giờ cũng nhỏ hơn năng lượng của sinh vật tiêu thụ nó. (Lớn hơn là đúng).

Đáp án A.

Hiệu suất sinh thái: là ti lệ phần trăm chuyển hoá năng lượng giữa các bậc dinh dưỡng trong hệ sinh thái. Ở mỗi bậc dinh dưỡng, phần lớn năng lượng bị tiêu hao qua hô hấp và tạo nhiệt của cơ thể, ... (90%) hay hiệu suất sử dụng năng lượng của bậc phía sau là khoảng 10%.

Đáp án C.

Nguyên nhân chính đẩy nước từ mạch gỗ của rễ lên mạch gỗ của thân là: áp suất rễ.

Đáp án A.

Cố định nitơ là quá trình: liên kết $N_2$với $H_2$để hình thành $N{H_4}^{+}$ thực hiện nhờ nhóm vi khuẩn cố định nitơ tự do và cộng sinh.

Đáp án A.

Trong pha sáng, giai đoạn quang phân li nước, nhờ diệp lục hấp thụ ánh sáng mặt trời diễn ra sau:

$H_{2}O$ bị phân li => $H^{+}$+$O{H}^{-}$+$△e^{-}$

+  $H^{+}$ tham gia vào khử $NAD{P}^{+}$ để tạo NADPH, nhờ có năng lượng giải phóng từ diệp lục)

+ $O{H}^{-}$ liên kết => $H_{2}O$+$O_2$ 

+ $△e^{-}$ bù cho diệp lục

Đáp án D.

Hô hấp kị khí không tích luỹ thêm năng lượng ngoài 2 phân tử ATP được hình thành ở chặng đường phân vì vậy từ 1 phân tử axit pruvic ($C_3{H}_4{O}_3$) được phân huỷ thành rượu êtylic hoặc axit lactic không giải phóng ATP.

Đáp án C.

(l) → sai, vì chú thích (I) là dạ dày là 1 túi lớn ờ thú ăn thực vật. Hay chính là thú ăn thực vật có dạ dày đơn

Đáp án B. 

Ở hệ tuần hoàn hở, máu chảy chậm chủ yếu do tim cấu tạo đơn giản nên lực co bóp yếu.

Đáp án B.

Rễ thực vật trên cạn phát triển thích nghi với chức năng hấp thụ nước và muối khoáng là nhờ: rễ đâm sâu, lan rộng hướng nước, hình thành liên tục với số lượng khổng lồ các lông hút tạo nên bề mặt tiếp xúc lớn giữa rễ và đất, sự hấp thụ nước và các ion khoáng được thuận lợi

Đáp án A.

+ Để duy trì pH máu có nhờ các hệ đệm prôtêinat, bicacbonat, photphat.

+ Phổi điều hòa pH nội môi bằng cách thải $C{O}_2$vì $C{O}_2$tăng lên sẽ làm tăng $H^{+}$trong máu.

+ Thận điều hòa pH nội môi bằng cách thải $H^{+}$, tái hấp thụ $N{a}^{+}$, thải $N{H}_3$ ...

Đáp án B.

B ® đúng. Vì theo NTBS

Gen 5’ - AXATGTXTGGTGAAAGXAXXX...

3’ - TGTAXA GAXXAXTTTXGTGGG...

 (phiên mã)

mARN: 5’- AUG UXU GGU GAA AGX AXX X...

(vì bắt đầu trên phân tử mARN là bộ ba mở đầu 5'AUG3’, nên trên mạch gốc của gen. 3’TAX5’)

Đáp án D.

1 tế bào sinh tinh $2n NST=x$ 

 ở kỳ sau GP1 (trong 1 tế bào, $2n_{kép}=2n.2=2x$)

1 tế bào kỳ sau 1 (2n.2 = 2x)

Đáp án C.

Theo giả thuyết:

A quy định thân cao ≫ a quy định thân thấp;

B quy định hoa đỏ ≫ b quy định hoa trắng

P?  x? => $F_1$: 3aaB- : 3A-B- : 1 A-bb : laabb (phải tìm dạng tổng quát của P bằng cách phân tích từng tính trạng riêng lẻ ở đời con )

+ 1A-: 1 aa ® P Aa x aa

+ 3B-:lbb ® PBb x Bb

P: (Aa. Bb) x (aa,Bb) => $F_1$: 1/8 aabb = 1/4 (a, b)/P x 1/2 (a, b)/P

Mà P (Aa, Bb) cho giao tử (a.b) = 1/4 => 2 gen di truyền phân ly độc lập

=> P: AaBb x aaBb

=> $F_1$: Kiểu gen = (1 : 1) (1 : 2 : 1) = 2 : 2 : 1 : 1 : 1 : 1.

Đáp án A.

Mỗi gen quy định một tính trạng, alen trội là trội hoàn toàn

Phép lai nào cho tỉ lệ kiểu gen khác ti lệ kiểu hình:

a.         Aabb × AaBb $\to F_1$: Kiểu gen: (1 : 2 : 1)(1 : 1); kiểu hình: (3 : 1)(1 : 1) ® Chọn AaBb × AaBb $\to F_1$: Kiểu gen: (1 : 2 : 1)(1 : 2 : 1); kiểu hình: (3 : 1)(3 : 1) ® Chọn

b.        Aabb × aabb $\to F_1$: Kiểu gen: (1 : 1) (1); kiểu hình: (1 : 1) (1) ® Loại

Aa × aa $\to F_1$: kiểu gen: (1 : 1); kiểu hỉnh: (1 : 1) ® Loại

c.       Aabb × aaBb $\to F_1$: kiểu gen: (1 : 1) (1 : 1);   kiểu hình: (1 : 1) (1 : 1) ® Loại

AaBb × aabb $\to F_1$: kiểu gen: (1 : 1) (1 : 1);  kiểu hình: (1 : 1) (1 : 1) ® Loại

d.       Aabb × aaBb $\to F_1$: kiểu gen: (1 : 1) (1 : 1);  kiểu hình: (1 : 1) (1 : 1) ® Loại

Aa × aa $\to F_1$: kiểu gen: (1 : 1); kiểu hình: (1:1) ® Loại 

Đáp án A.

Pt/c: thân xám, cánh dài × thân đen, cánh cụt $\to F_1$: 100% thân xám, cánh dài

$F_1\times F_1$ thân xám, cánh dài × thân xám, cánh dài

$\to F_2$: 0.705 xám, dài: 0.205 đen, cụt: 0.045 xám, cụt: 0.045 đen, cụt

+ 3 xám : lđen ® A (xám) ≫ a (đen) $\to F_1$ Aa × Aa

 + 3 dài: 1 cụt ® B (dài) ≫ b (cụt) $\to F_1$:Bb × Bb

Ø $F_1\times F_1$(Aa, Bb) ♂ × (Aa, Bb) ♀ $\to F_1$: 0,205 aabb = 0.5 a,b/♂ × 0,41 a,b/♀

+ $F_{1♂}$(Aa, Bb) cho giao tử (a, b) = 0,5

 ® Gp: (a, b) = (A, B) = 0,5

Kiểu gen của $F_{1♂}:\frac{AB}{ab}$ (liên kết hoàn toàn)

+ $F_{1♂}$(Aa, Bb) cho giao tử (a, b) = 0,41

$\to G_p:\left[\begin{array}{c}a, b=A, B=0,41\\ A, b=a, B=0,09\end{array}\right]\Rightarrow$ kiểu gen của $F_{1♀ }:\frac{AB}{ab}(f=18\%)$

Đáp án C.

-       Phép lai 1: (I) x 1 $\to F_1$: 7 cao, tròn : 3 thấp, bầu dục : 5 cao, bầu dục : 1 thấp tròn 

+ Xét chiều cao = 3 cao : 1 thấp

® I x 1: Aa x Aa  (1)

-   Phép lai 2: (I) x 2$\to F_1$ : 7 cao, tròn : 5 thấp, tròn : 3 thấp, bầu :1 cao, bầu

+ Xét hình dạng = 3 tròn : 1 bầu ® I x 2 : Bb x Bb (2)

*      Từ (l) va (2) ® 1 (Aa, Bb)

Quay trở lại phép lai 1:

I-Aa, Bb x 1-Aa, _ ® 7 A-B- : 3aabb : 5 A-bb : laaB-

® 1B-: 1 bb ® I x 1: Bb x bb

=>  I-Aa, Bb x 1-Aa, bb

Quay trở lại phép lai 2:

I-Aa, Bb x 2-_,Bb $\to F_1$ : 7 A-B-: 5 aa,B-: 3 aabb : 1 A-bb

$\to 1 A-:1aa\to I \times 2: Aa\times aa$ 

=> I-Aa, Bb x 2-aa, Bb

Tìm quy luật di truyền (kiểu gen): I - (Aa, Bb) x 2-(aa, Bb) 

$\to F_1$: 3/16 aabb= 3/8(a,b)/I x 1/2 (a,b)/2

=> I: AB/ab, f = 2/8 và cây 1. Ab/ab và cây 2. aB/ab

Đáp án C

Theo giả thuyết:

-      Đã quy ước gen va trội, lặn và phép lai 2 gen (B, b; V, v)

-      Cho 2 gen trên 1 cặp NST, d(BV)= 17cM $\iff$ f=17% 

Pt/c: xám, cụt (Bv/Bv) x đen, dài (bV/bV) $\to F_1:100\%$ Bv/bV

Cho ♂ và ♀ $F_1$ giao phối nhau:

$F_1\times F_1$ ♂ Bv/bV (♂ LK) × ♀ Bv/bV (f = 17%)

G: $\underset{-}{Bv}=\underset{-}{bV}=0,5$                     $\left|\begin{array}{c}\underset{-}{Bv}=\underset{-}{bV}=\frac{1-f}{2}=0,415\\ \underset{-}{BV}=\underset{-}{bv}=\frac{f}{2}=0,085\end{array}\right|$

Vì bố, mẹ dị hợp 2 gen, nên thỏa mãn quy tắc x : y : y : z, chỉ cần tính kiểu hignh lặn (bbvv) ® B-V- dựa trên quy tắc x : y : y : z.

$\to F_2$ tỷ lệ kiểu hình (B-V-) = 0,5 + bbvv = 0.5 + 0 = 50%

Đáp án D.

Theo giả thuyết: đây là phép lai 1 tính trạng '

*P x (II) $\to F_1$ 9 cây hoa đỏ : 6 cây hoa hồng : 1 cây hoa trắng $\iff$16 tổ hợp giao tử = 4 loại giao tử /P x 4 loại giao tử /II ® P, II đều cho 4 loại giao tử bằng nhau => P, II: AaBb

P: AaBb x II: AaBb $\to F_1$: 9 đỏ : 6 hồng : 1 trắng

Quy ước:       

A-B-: hoa đỏ

A-bb, aaB-: hồng

aabb: trắng

phép lai 1: P: AaBb x I$\to F_1$ l đỏ : 2 hồng : 1 trắng = 4 tổ hợp giao tử = 4 x 1® I: aabb.

Đáp án B.

Theo giả thiết: phép lai một tính trạng.

Ta biết ở chim; ♂ = XX, ♀ = XY

P: không có vằn x không có vằn $\to F_1$♂ có vằn : 2 ♀ không vằn : 1♂ không vằn

$F_1=4$ tổ hợp giao  tử = 2.2 ® tính trạng chỉ do 1 gen quy định.

Thấy ở $F_2$  xuất hiện lặn (có vằn) mà chi ở giới XX => gen phải trên NST giới thường chứ không thể trên X được.

Vậy tại sao tỉ lệ này có sự khác nhau giữa 2 giới => gen này lệ thuộc vào giới đực, cái.

Đáp án D

Theo giả thiết: màu sắc hoa do 2 gen (A, a; B, b) phân ly độc lập cùng quy định e tương tác gen.

Quy ước:               A-B-: hoa đỏ

A-bb: hoa vàng

aaB-, aabb: trắng

P: A-B- × A-B $\to F_1$ xuất hiện 3 kiểu hình = A-B- : A-bb : aaB- : aabb => P: AaBb X

AaBb (vì đời con có lặn aa và lặn bb nên P phải dị hợp).

Ø$P: AaBb x AaBb$$\to F_1$

(1)     ® đúng. Số cây hoa trắng có kiểu gen dị hợp tử ở $F_1$ chiếm 12,5% (aaBb = 1/4.2/4 = 1/8 => đúng).

(2)     ® đúng. Số cây hoa trắng có kiểu gen đồng hợp từ ở $F_1$ chiếm 12,5%. (aaBB + aabb = 1/4.1/4 + 1/4.1/4 = 1/8 =>đúng).

(3)     ® đúng. $F_1$ có 3 loại kiểu gen quy định kiểu hình hoa trắng, (hoa trắng $F_1$ gồm có aaBB, aaBb, aabb).

(4)     ® sai. Trong các cây hoa trắng ở $F_1$, cây hoa trắng đồng hợp tử chiếm 25%. (vì đúng là phải $\frac{aaBB+aabb}{aaB-+aabb}=\frac{1/4.1/4+1/4.1/4}{1/4.3/4+1/4.1/4}=50\%$ 

Đáp án B

Theo giả thiết: Xét 2 gen, mỗi gen cỏ 2 alen (A, a; B, b)

Nếu hoán vị thỉ f = 50%.

P_t/c: tương phản $\to F_1$ phải dị hợp (Aa, Bb)

*  $F_1(Aa, Bb) x (aa, bb)\to F_a:$ 1 trong các trường hợp sau:

+ Trường hợp mỗi gen quy định 1 tính trạng

-    1 : 1 : 1 : 1 $\to F_1$ AaBb hoặc $\frac{AB}{ab}$ hoặc $\frac{Ab}{aB}, f=50\%$

-    1 : 1 $\to F_1$ $\frac{AB}{ab}$hoặc $\frac{Ab}{aB}$, liên kết hoàn toàn.

+ Trường hợp 2 gen quy định 1 tính trạng (tương tác gen)

$F_1: AaBb x aabb\to F_a: 1 :1 : 1 : 1 (\equiv 9 : 3 : 3 : 1)$

$\to F_a: 1 : 3(\equiv 9 : 7$ hoặc 13 : 3)

$\to F_a: 1 : 2: 1 (\equiv 9 : 6$ hoặc 12 : 3: 1)

Kết luận:

(1)     Tỉ lệ 9 : 3 : 3 : 1® Không xảy ra.

(2)     Tỉ lệ 3 : l ® Có thể, gặp trong tương tác gen.

(3)     Tỉ lệ 1 : 1 ® Có thể, gặp trong tương tác gen và liên kết hoàn toàn.

(4)     Tỉ lệ 3 : 3 : 1 : 1® Không xảy ra.

(5)     Tỉ lệ 1 : 2 : 1 ® Có thể, gặp trong tương tác gen.

(6)  Tỉ lệ 1 : 1 : 1 : 1 ® Có thể, gặp trong tương tác gen, di truyền phân ly độc lập và hoán vị gen với tần số 50%.

Đáp án B

Theo giả thiết: xảy ra hoán vị gen ở 2 giới với tần số bằng nhau Ab aB

$\frac{AB}{ab}{X}^D{X}^d\times \frac{Ab}{aB}{X}^{d}Y$ $\to F_1$ số cá thể không mang alen trội của các gen trên chiếm tỉ lệ$=\frac{ab}{ab}(X^d{X}^d+X^{d}Y)=3\%$ (hoán vi 2 giới với f)

$\iff \frac{ab}{ab}=\frac{0,03}{1/4+1/4}=0,06=\frac{1-f}{2}.\frac{f}{2}$ (f không cần tìm)

Vậy số cá thể mang alen trội của 3 gen trên chính là số cá thể mang kiểu hình trội của 3 gen A-B-D- = (0,5+aabb).1/2= 28% 

Đáp án D

Theo giả thiết: một gen có 2 alen (A > a)

P= xAA +yAa+zaa= 1(x+y+z=1)

Vì cân bằng $\equiv P_{CBDT}=p^{2}AA+2pqAa+q^{2}aa=1$ 

Cá thể có kiểu hình trội (A-) $=p^2+2pq=0,64$ với p + q = 1 => p(A) = 0,4; q(a) = 0,6 => P= 0,16AA+0,48Aa+0,36aa=1  các cá thể aa chết

P’ = 0,16AA + 0,48Aa< 1

$\iff$P’= 0,16AA + 0,48Aa = 1/4AA + 3/4Aa = 1

®  A = 5/8; a = 3/8

$F_1: P^{\text{'}}x{P}^{\text{'}}=25/64AA+30/64Aa+9/64aa=1$ 

Đáp án B

P= xAA+yAa+zaa= 1(x+y+z=1) 

<=> 2/4AA+1/4Aa+1/4aa= 1 

Tự phối n = 4 thế hệ

$F_4: \left[x+\frac{y}{2}(1-\frac{1}{2^n})\right]AA+\left[\frac{y}{2^n}\right]Aa+\left[z+\frac{y}{2}(1-\frac{1}{2^n})\right]aa=1$ 

Vậy $\left\{\begin{array}{l}Tỉ lệ đồng hợp (AA+aa) ở F_4= \left[x+\frac{y}{2}(1-\frac{1}{2^n})\right]+\left[z+\frac{y}{2}(1-\frac{1}{2^n})\right]=1\\ Ở thế hệ P có: x=0,5; y=0,25; z=0,25 \end{array}\right.$ 

=> Tỉ lệ đồng hợp (AA+aa)= 0,984375