30 đề thi THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 có lời giải (Đề số 19)

Phương pháp:

Phép lai giữa 2 cơ thể đồng hợp khác nhau về các cặp gen sẽ tạo đời con toàn kiểu gen dị hợp.

Cách giải:

Phép lai AA $\times$ aa $\to$ 100%Aa; 100% hoa hồng. 

Chọn B.

Đời con có 50% hoa hồng (trong kiểu gen phải có aa hoặc bb)$\to$loại bỏ được II (vì AAbb$\times$AaBB)$\to$100%A-B-).

Các phép lai I, III, IV thỏa mãn.

Chọn B.

Phương pháp:

Bước 1: Tìm thành phần kiểu gen của quần thể.

Bước 2: Tính tần số alen của quần thể.

Quần thể có thành phần kiểu gen: xAA.yAa:zaa

Tần số alen $p_A=x+\frac{y}{2}\leftrightarrow q_a=1-p_A$

Cách giải:

Thành phần kiểu gen của quần thể: $\frac{1}{16}AA+\frac{6}{16}Aa+\frac{9}{16}aa=1\leftrightarrow 0,0625AA+0,375Aa+0,5625aa=1$

Tần số alen của quần thể là: $p_A=0,0625+\frac{0,375}{2}=0,25\to q_a=1-p_A=0,75$.

Chọn D.

Phương pháp:

Gen đa hiệu là gen mà sản phẩm của nó có ảnh hưởng đến nhiều tính trạng khác nhau.

Cách giải:

Các trường hợp thuộc gen đa hiệu là: (1), (3)

Ý (2) là ảnh hưởng của môi trường lên biểu hiện của gen.

Ý (4) gen gây bệnh chi phối 1 tính trạng đó. 

Chọn B.

AaBbDd $\times$ AaBbdd $\to$ tỉ lệ lặn về 3 tính trạng $\frac{1}{4}aa\times \frac{1}{4}bb\times \frac{1}{2}dd=\frac{1}{32}$.

Chọn A.

Phương pháp:

Lý thuyết đột biến gen (SGK Sinh 12 trang 19)

Cách giải:

Xét các phát biểu:

(1) sai, đột biến mất một cặp nuclêôtit nếu không làm xuất hiện mã kết thúc thì không dẫn đến kết thúc sớm 

quá trình dịch mã. 

(2) sai, đột biến gen tạo alen khác với alen ban đầu nhưng có thể là alen đã có sẵn trong quần thể.

(3) sai, đột biến điểm chỉ liên quan tới 1 cặp nucleotit.

(4) đúng.

(5) đúng.

(6) đúng. 

Chọn D.

Phương pháp:

Lí thuyết về chọn lọc tự nhiên (SGK Sinh 12 trang 114)

Cách giải:

Phát biểu sai về CLTN là: C, CLTN không tạo ra kiểu hình thích nghi mà sàng lọc, giữ lại các cá thể mang kiểu hình thích nghi.

Chọn C.

I sai, người số 4 sinh con có nhóm máu O $\to$ có kiểu gen I^AI^Oalk alk $\to$ không nhận giao tử I^Aalk từ cả mẹ và bố. 

II sai, người số 3 có bố bị bệnh, nhóm máu O $\to$ nhận I^Oalk của bố $\to$ dị hợp đều: $\frac{I^{B}Alk}{I^{O}alk}$. 

III đúng, cặp vợ chồng 4 – 5: $\frac{I^{B}Alk}{I^{O}alk}\times \frac{I^{B}alk}{I^{O}alk}; f=11\%$$\to$ xác suất sinh con bị bệnh và có nhóm máu B là: $\frac{0,11}{2}\underline{I^{B}alk}\times 0,5\underline{I^{O}alk}=0,0275=2,75\%$

IV đúng, xét về nhóm máu, cặp vợ chồng 3 – 4: $I^B{I}^O\times I^A{I}^O\to I^A{I}^B; I^A{I}^O; I^B{I}^O; I^O{I}^O;$ có 5 người dị hợp. 

Chọn D.

Đột biến mất đoạn nhiễm sắc thể làm mất cân bằng gen nên thường gây sức sống hoặc gây chết sinh vật.

Chọn A.

Giao phối không làm thay đổi tần số alen của quần thể.

Các nhân tố còn lại đều làm thay đổi tần số alen của quần thể.

Chọn A.

Phương pháp:

Bước 1: Tính tần số alen của quần thể

Quần thể có thành phần kiểu gen: xAA : yAa : zaa

Tần số alen $p_A=x+\frac{y}{2}\to q_a=1-p_A$

Bước 2: Xét các phát biểu

Sử dụng các công thức:

Quần thể tự thụ phấn có thành phần kiểu gen: xAA : yAa : zaa sau n thế hệ tự thụ phấn có thành phần kiểu gen $x+\frac{y\left(1-1/2^n\right)}{2}AA:\frac{y}{2^n}Aa:z+\frac{y\left(1-1/2^n\right)}{2}aa$

Quần thể cân bằng di truyền có cấu trúc p²AA + 2pqAa + q²aa = 1

Cách giải:

P: 0,5AA:0,4Aa:0,1aa 

Tần số alen của quần thể: $p_A=0,5+\frac{0.4}{2}=0,7\to q_a=1-p_A=0,3$

Nếu quần thể giao phấn ngẫu nhiên$\to$F­₁ sẽ đạt cân bằng di truyền và có cấu trúc: 0,49AA:0,42Aa:0,09aa.

I sai.

II đúng. Nếu cho các cây hoa đỏ ở P giao phấn ngẫu nhiên: 0,5AA:0,4Aa$\leftrightarrow$$\frac{5}{9}AA:\frac{4}{9}Aa\to A=\frac{7}{9}; a=\frac{2}{9}\to F_1:\frac{49}{91}AA:\frac{28}{81}Aa:\frac{4}{81}aa\to$ hoa đỏ $\approx$ 95%.

III đúng. Nếu cho tất cả các cây hoa đỏ ở P tự thụ phấn 0,5AA:0,4Aa $\leftrightarrow \frac{5}{9}AA:\frac{4}{9}Aa\to aa=\frac{4}{9}Aa\times \frac{1}{4}=\frac{1}{9}$

IV đúng. Nếu quần thể P tự thụ phấn: $0,5+\frac{0,4\left(1-1/2\right)}{2}AA:\frac{0,4}{2}Aa:0,1+\frac{0,4\left(1-1/2\right)}{2}aa\leftrightarrow 0,6AA:0,2Aa:0,2aa$

Chọn D.

Phát biểu sai về mối quan hệ giữa kiểu gen, môi trường và kiểu hình là C, khả năng phản ứng của cơ thể trước môi trường do kiểu gen quyết định.

Chọn C.

Phương pháp:

Hội chứng Đao: có 3 NST số 21. 

Cách giải: 

A đúng. 

B sai. Hội chứng Đao gặp ở cả nam và nữ với khả năng như nhau.

C sai, người mắc hội chứng Đao do đột biến thể ba. 

D sai. 

Chọn A.

Có 12 loại kiểu hình = 3 x 2 x 2  Aa x Aa (mới tạo ra 3 loại kiểu hình)

Aa x Aa $\to$ 1AA:2Aa:laa $\to$ tỉ lệ 1:2:1) 

Phân tích tỉ lệ đề cho: 18:9:9:6:6:3:3:3:3:2:1:1 = (1:2:1)(9:3:3:1) = (1:2:1)(3:1)(3:1) 

Hoặc:

Có 64 tổ hợp kiểu hình (18 + 9 + 9 +... = 64) = 4³

$\to$phép lại mỗi cặp gen cho 4 tổ hợp.

→ Bb $\times$ Bb, Dd $\times$ Dd

→ P: AaBbDd $\times$ AaBbDd 

Chọn C.

Phát biểu sai về khả năng hấp thụ nitơ của thực vật là C, cây chỉ có thể hấp thụ nitơ ở dạng $N{H_4}^{+}$ và $N{O_3}^{-}$.

Chọn C.

Ở động vật nhai lại, dạ múi khế được xem là dạ dày chính thức của chúng, tại đây tiết ra enzyme pepsin và HCl để tiêu hóa protein (SGK Sinh 11 trang 69).

Chọn C.

Hệ tuần hoàn của châu chấu là hệ tuần hoàn hở, không có mao mạch. 

Chọn B.

Phương pháp:

Trong mỗi tế bào chỉ xảy ra hoán vị gen nhiều nhất ở 1 cặp NST tạo ra 2 loại giao tử hoán vị, 2 loại liên kết.

Tính số loại giao tử liên kết trước, sau đó tính số loại giao tử hoán vị bằng công thức: $C_n^1\times 2^n$

n là số cặp NST.

Cách giải:

Có 12 cặp NST.

Trong mỗi tế bào chỉ xảy ra hoán vị gen nhiều nhất ở 1 cặp NST tạo ra 2 loại giao tử hoán vị, 2 loại liên kết. Số giao tử liên kết tối đa là: 2¹² = 4096 (mỗi cặp cho 2 loại giao tử liên kết)

Số loại giao tử hoán vị tối đa là: $C_{12}^1\times 2^{12}=49152$.

Vậy số loại giao tử tối đa là: 53248.

Chọn D.

Phương pháp:

Lý thuyết tuần hoàn máu ở người:

+ Huyết áp giảm dần trong hệ mạch: Động mạch $\to$ mao mạch $\to$ tĩnh mạch.

+ Máu trong tĩnh mạch phổi giàu oxi.

+ Vận tốc máu cao nhất ở động mạch, thấp nhất ở mao mạch.

Cách giải:

Xét các phát biểu 

I đúng, vì huyết áp giảm dần trong hệ mạch: Động mạch $\to$ mao mạch $\to$ tĩnh mạch.

II sai, máu trong tĩnh mạch phổi giàu oxi, trong động mạch phổi nghèo oxi.

III đúng, vì mao mạch có tổng tiết diện lớn nhất.

IV đúng (SGK Sinh 11 trang 83).

Chọn C.

Phương pháp:

Nguyên liệu cho tiến hóa:

+ Sơ cấp: biến dị di truyền

+ Thứ cấp: Biến dị tổ hợp

Cách giải:

Quá trình giao phối tạo ra biến dị tổ hợp cung cấp nguồn nguyên liệu thứ cấp cho tiến hoá. 

Chọn D.

Tiến hoá nhỏ là quá trình biến đổi cấu trúc di truyền của quần thể dẫn tới sự hình thành loài mới.

(SGK Sinh 12 trang 113) 

Chọn B.

Đột biến làm thay đổi số lượng NST trong tế bào là:

I. Đột biến đa bội: 3n, 4n,...

IV. Đột biến lệch bội dạng thể một: 2n - 1

Còn II, III là đột biến cấu trúc NST, không làm thay đổi số lượng NST.

Chọn A.

Phương pháp: 

Thí nghiệm của Milơ và Urây:

Tạo ra môi trường có thành phần hóa học giống như khí quyển của trái đất nguyên thủy trong một bình thủy tinh 5 lít.

Trong bình có chứa hỗn hợp khí CH₄, NH₃, H₂ và hơi nước.

Phóng tia lửa điện liên tục suốt 7 ngày

Kết quả thu được một số chất hữu cơ đơn giản trong đó có axit amin.

Cách giải:

Thí nghiệm của Milơ và Urây chứng minh: Tiến hóa hóa học hình thành các chất hữu cơ đơn giản từ các chất vô cơ. 

Chọn C.

Ta so sánh nhân đôi ADN và quá trình phiên mã:

Vậy khác nhau ở 3 yếu tố 1,2,3.

Chọn D.

Phương pháp:

Bước 1: Tính tần số alen và thành phần kiểu gen của quần thể.

Bước 2: Xét các phát biểu

Cách giải: 

Ta có tần số alen: $A_1=A_2=A_3=\frac{1}{3}$

$\to$ Các kiểu gen đồng hợp: $A_1{A}_1=A_2{A}_2=A_3{A}_3={\left(\frac{1}{3}\right)}^2=\frac{1}{9}$

Các kiểu gen dị hợp: $A_1{A}_2=A_2{A}_3=A_1{A}_3=2\times \frac{1}{3}\times \frac{1}{3}=\frac{2}{9}$

Xét các phát biểu

I đúng, số cây đồng hợp là: $9000\times 3\times \frac{1}{3}=3000$

II đúng số cây hoa đỏ: $9000\times \left(\frac{1}{9}{A}_1{A}_1+\frac{2}{9}{A}_1{A}_2+\frac{2}{9}{A}_1{A}_3\right)=5000$

III đúng, nếu các cá thể dị hợp không có khả năng sinh sản $\to$ tần số alen không đổi $\to$ quần thể vẫn cân bằng di truyền.

IV đúng, nếu tất cả các cây hoa đỏ bị loại bỏ $\to \frac{1}{9}{A}_2{A}_2:\frac{1}{9}{A}_3{A}_3:\frac{2}{9}{A}_2{A}_3\leftrightarrow \frac{2}{9}{A}_2:\frac{1}{2}{A}_3$

$\to$ Sau 1 thế hệ giao phấn ngẫu nhiên  

A₃A₃ = 0,5² = 0,25.

Chọn A.

Phương pháp:

Quần thể có thành phần kiểu gen: xAA:yAa:zaa

Quần thể cân bằng di truyền thoả mãn công thức: $\frac{y}{2}=\sqrt{x.z}$

Hoặc tính tần số alen: 

Quần thể có thành phần kiểu gen: xAA.yAa:zaa

Tần số alen $p_A=x+\frac{y}{2}\to q_a=1-p_A$

Quần thể cân bằng di truyền có cấu trúc p²AA+ 2pqAa + q²aa = 1

Cách giải:

Quần thể đạt cân bằng di truyền là B: 0,81AA : 0,18Aa : 0,01aa.

Chọn B.

Phương pháp:

+ Sợi cơ bản (11nm) $\to$ Sợi nhiễm sắc (30nm) $\to$ Cromatit (700nm) $\to$ NST (1400nm)

Cách giải:

Sợi cơ bản có đường kính 11nm. 

Chọn D.

I sai, phương pháp nuôi cấy mô tế bào dựa trên cơ sở tế bào học là quá trình nguyên phân.

II đúng.

III sai, nuôi cấy hạt phấn rồi đa bội hóa sẽ thu được kiểu gen đồng hợp tử về tất cả các gen.

IV sai, phương pháp cấy truyền phôi có thể tạo ra được nhiều con vật có kiểu gen giống nhau và giống phôi ban đầu. 

V sai, nhân bản vô tính cần tới tế bào cho nhân, tế bào cho trứng và cá thể mang thai. 

Chọn A.

Cơ thể có kiểu gen đồng hợp tử về 4 cặp gen là: AAbbddEE.

Chọn A.

Ở sinh vật nhân thực, côđon 5’AUG3’ mã hóa loại axit amin Metionin (SGK Sinh 12 trang 8)

Chọn A.

Hoán vị gen có vai trò

1. làm xuất hiện các biến dị tổ hợp.

2. tạo điều kiện cho các gen tốt tổ hợp lại với nhau.

3. sử dụng để lập bản đồ di truyền.

(SGK Sinh 12 trang 48). 

Chọn C.