30 đề thi THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 có lời giải (Đề số 17)

Do đời con có: 

+ Con cái toàn mắt đỏ$\to$con đực P: X^AY

+ Con đực có cả mắt đỏ và mắt trắng $\to$ ruồi cái P: X^AXⁿ.

X^AX^a $\times$ X^AY$\to$ X^AX^A : X^AX^a : X^AY : X^aY$\to$2 ruồi cái mắt đỏ: 1 ruồi đực mắt đỏ: 1 ruồi đực mắt trắng

Chọn A.

Cơ thể AaBBDd giảm phân tạo ra loại giao tử aBD chiếm tỉ lệ: $\frac{1}{2}a\times 1B\times \frac{1}{2}D=\frac{1}{4}$.

Chọn D.

Phương pháp:

Thể một có dạng: 2n – 1

Kì sau nguyên phân: Các cromatit tách nhau ra thành các NST đơn và di chuyển về 2 cực.

Cách giải:

2n = 28 $\to$ thể một: 2n – 1 = 27.

Trong kì giữa của nguyên phân, trong mỗi tế bào có 27 NST kép (mỗi NST kép có 2 cromatit)

Kì sau nguyên phân: Các cromatit tách nhau ra thành các NST đơn và di chuyển về 2 cực, trong mỗi tế bào có 27  2 = 54 NST đơn. 

Chọn B.

Phương pháp:

Tần số của một loại kiểu gen nào đó trong quần thể được tính bằng tỉ lệ giữa số cá thể có kiểu gen đó trên đó trên tổng số cá thể của quần thể. 

Cách giải: 

Thành phần kiểu gen của quần thể là: $\frac{200}{1000}AA:\frac{200}{1000}Aa:\frac{600}{1000}aa\leftrightarrow 0,2AA:0,2Aa:0,6aa$

Chọn D.

Đảo đoạn ngoài tâm động đây không làm thay đổi hình thái của NST.

Chọn B.

Bệnh mù màu đỏ - lục, máu khó đông ở người di truyền liên kết giới tính, gen gây bệnh nằm trên NST giới tính X. 

Chọn A.

Phương pháp:

Hình 3.1. Sơ đồ mô hình cấu trúc của operon Lạc Ở vi khuẩn đường ruột (E. coli)

SGK Sinh 12 trang 16.

Cách giải:

Trong mô hình hoạt động của Operon Lac, gen điều hòa (gen R) và Opêrôn Lạc đều có vùng khởi động.

Chọn C.

Cà độc dược: 2n = 24 $\to$ Thể ba có dạng 2n +1 = 25 NST. 

Chọn A.

Phương pháp:

Đột biến điểm là dạng đột biến gen chỉ liên quan tới 1 cặp nucleotit.

A liên kết với T bằng 2 liên kết hidro.

G liên kết với X bằng 3 liên kết hidro. 

Cách giải:

A: Thêm một cặp A-T sẽ làm tăng 2 liên kết hidro.

B: giảm 3 liên kết hidro.

C: Tăng 1 liên kết hidro.

D: giảm 2 liên kết hidro.

Chọn A.

Kết quả lai thuận nghịch khác nhau và con luôn có kiểu hình giống mẹ thì gen quy định tính trạng đó nằm ở ngoài nhân. 

Chọn B.

Ở chim bồ câu, phổi thuộc hệ hô hấp. 

Chọn B.

Phương pháp: 

Trâu là động vật nhai lại có dạ dày 4 ngăn.

Lý thuyết tiêu hóa ở dạ dày 4 ngăn (SGK Sinh 11 trang 69) 

Cách giải:

Trong dạ dày của trâu, xenlulôzơ biến đổi thành đường nhờ enzim của vi sinh vật cộng sinh trong dạ cỏ. 

Chọn B.

A: Thỏ, ruồi giấm: giới cái: XX; giới đực: XY, chim sáo: giới cái: XY; giới đực: XX

B: Trâu, bò, hươu: giới cái: XX; giới đực: XY

C: Hổ, báo, mèo rừng: giới cái: XX; giới đực: XY

D: Gà, chim bồ câu, bướm: giới cái: XY; giới đực: XX

Chọn D.

Đột biến gen là biến đổi trong cấu trúc của gen.

Gen tạo ra sau nhân đôi ADN bị thay thế ở một cặp nucleotit sẽ dẫn tới đột biến gen. 

Chọn B.

Thực vật dễ hấp thụ khoáng trong trường hợp muối khoáng hòa tan vào nước.

Chọn C.

Phương pháp:

Gen đa hiệu là gen mà sản phẩm của nó có ảnh hưởng đến nhiều tính trạng khác nhau.

Cách giải:

Khi một gen đa hiệu bị đột biến sẽ dẫn tới sự biến đổi tất cả các tính trạng do gen đó chi phối. 

Chọn D.

Phương pháp: 

Giới hạn về năng suất là do kiểu gen quy định (mức phản ứng do kiểu gen quy định)

Cách giải:

Muốn năng suất vượt giới hạn của giống hiện có ta phải chú ý đến việc thay đổi tính di truyền của giống vật nuôi, cây trồng.

Chọn B.

Hiện tượng hoán vị gen và phân li độc lập có đặc điểm chung là làm tăng sự xuất hiện của biến dị tổ hợp.

Chọn B.

Phương pháp:  

Bước 1: Tính tỉ lệ kiểu hình lặn$\to$tần số alen lặn = $\sqrt{}$ Tính tỉ lệ kiểu hình lặn.

Bước 2: Tính tần số alen trội.

Bước 3: Tìm cấu trúc di truyền của quần thể.

Quần thể cân bằng di truyền có cấu trúc

p²AA + 2pqAa +q²aa =1

Cách giải:

A sai, quần thể II và IV có tần số Aa lớn nhất.

B sai.

C đúng. 

D sai. 

Chọn C.

Phương pháp:

Sơ đồ các quá trình của 2 pha trong quang hợp (SGK Sinh 11 trang 40).

Cách giải:

Pha tối sử dụng: NADPH và ATP của pha sáng để đồng hóa CO₂ thành cacbohiđrat.

Chọn A.

Định luật Hacđi – Vanbec phản ánh trạng thái cân bằng di truyền trong quần thể ngẫu phối.

Chọn D.

Lai xa và đa bội hóa sẽ tạo nên các dòng thuần.

Vậy không thể xuất hiện kiểu gen AaBbMMNn.

Chọn C.

Phương pháp:

Hình 6.1 SGK Sinh 11 trang 29.

Hình 6.1. Sự phụ thuộc về mặt dinh dưỡng của cây vào hoạt động của vi sinh vật đất

1. Khí quyển; 2. Nitơ; 3. Vật chất hữu cơ; 4. Vi khuẩn amôn hoá; 5. Vi khuẩn cố định nitơ;6. Amôni; 7. Vi khuẩn nitrat hoá; 8. Nitrat; 9. Axit amin; 10. Rễ; 11. Vi khuẩn phản nitrat hoá ; 12. Đất.

Cách giải:

Quá trình chuyển hóa nitơ hữu cơ thành dạng nitơ khoáng để cây hấp thụ được nhờ vi khuẩn amôn hóa và vi khuẩn nitrat hóa. 

Chọn C.

Phương pháp:

2 mạch của phân tử ADN liên kết với nhau bằng liên kết hidro theo nguyên tắc bổ sung:

A – T; G = X và ngược lại.

Cách giải:

Ta có G₁ = X₂ = 600.

Chọn D.

Phương pháp:

Bước 1: Xác định trình tự mARN tương ứng

Bước 2: Tìm vị trí bộ ba mở đầu và kết thúc. 

Bước 3: Tính số axit amin

Cách giải:

Mạch mã gốc: 3’...GXXAAAGTTAXXTTTTGA...5’

Mạch mARN: 5’...XGGUUUXAAUG GAA AGX X...3’

Ta thấy bộ ba mở đầu ở giữa $\to$ Tính từ bộ ba mở đầu sẽ mã hóa cho 3 axit amin. 

Chọn B.

Codon 5’AUG3 làm nhiệm vụ mở đầu quá trình dịch mã.

Chọn D.

aa $\times$ aa $\to$100%aa $\to$ Đời con không thể xuất hiện cây thân cao. 

Chọn A.

Trong chu kì hoạt động của tim người bình thường, khi tim co thì máu trong tâm thất trái được đẩy vào động mạch chủ. 

Chọn A.

A: AA $\times$ Aa → 1AA:1Aa 

B: Aa $\times$ Aa → 1AA:2Aa:1aa 

C: aa $\times$ aa → 1aa 

D: AA x aa → 1Aa 

Chọn A.

A: Aabb $\times$ AaBB → (3A-:1aa)Bb

B: AABb $\times$ AABb → AA(3B-:1bb) 

C: Aabb $\times$ AABB → A-Bb 

D: aabb $\times$ AaBB → (1Aa:1aa)Bb 

Chọn C.

Kiểu hình của cơ thể là kết quả của sự tương tác giữa kiểu gen với môi trường (SGK Sinh 12 trang 57)

Chọn C.

Uraxin là đơn phân của ARN, không có trong ADN.

Chọn C.

Phương pháp: 

Sử dụng công thức :A-B- = 0,5 + aabb; A-bb/aaB - = 0,25 – aabb

Hoán vị gen ở 2 bên cho 10 loại kiểu gen

Giao tử liên kết =(1-f)/2; giao tử hoán vị: f/2 

Cách giải:

P tự thụ phấn cho 4 loại kiểu hình → P dị hợp 2 cặp gen

Tỷ lệ thân cao quả chua: A-bb = 0,21 → aabb =0,04<0,0625 → ab=0,2 là giao tử hoán vị 

Kiểu gen của P: $\frac{Ab}{aB}; f=40\%$

A đúng,

Tỷ lệ thân cao quả ngọt: 0,5 + 0,04 =0,54

Tỷ lệ kiểu gen dị hợp về 2 cặp gen: 20,2AB0,2ab + 20,3aB0,3Ab =0,26

Tỷ lệ cần tính là 0,26/0,54 = 13/27

B sai 

C sai, có 4 kiểu gen dị hợp về 1 cặp gen: $\frac{aB}{ab};\frac{AB}{Ab};\frac{AB}{aB};\frac{Ab}{ab}$

D sai, chỉ có 2 loại kiểu gen quy định thân thấp quả ngọt:$\frac{aB}{ab};\frac{aB}{ab}$

Chọn A.

Quy ước gen A-bb: hoa đỏ; aaB-: hoa xanh; A-B-: hoa vàng; aabb: hoa trắng

I đúng, AaBb $\times$ AaBb $\to$ 9A-B-:3A-bb:3aaB-:1aabb hay: 9 hoa vàng:3 hoa đỏ:3 hoa xanh: 1 hoa trắng

AaBb $\times$ aabb $\to$ 1AaBb:1Aabb:1aaBb:1aabb hay: 1 hoa vàng:1 hoa đỏ:1 hoa xanh: 1 hoa trắng.

II đúng, Aabb $\times$ aaBb $\to$ 1AaBb:1Aabb:1aaBb:1aabb.

III đúng, AAbb $\times$ Aabb $\to$ A-bb.

IV đúng, AABb $\times$ aabb $\to$ AaBb: Aabb  50% số cây hoa đỏ.

Chọn D.

Phương pháp:

Trong trường hợp: 1 gen quy định 1 tính trạng, trội là trội hoàn toàn.

Xét 1 cặp gen: Aa $\times$ Aa $\to$ 1AA:2Aa:1aa $\to$ 3/4 trội: 1/4 lặn. 

Giả sử có n cặp gen, tính kiểu hình trội về a tính trạng: $C_n^a\times {\left(\frac{3}{4}\right)}^a\times {\left(\frac{1}{4}\right)}^{n-a}$

Cách giải:

I đúng. Aa $\times$ Aa $\to$ 3A-:1aa (tương tự với các cặp gen khác) 

Tỉ lệ loại kiểu hình có 2 tính trạng trội và 2 tính trạng lặn là: $C_4^2\times {\left(\frac{3}{4}\right)}^2\times {\left(\frac{1}{4}\right)}^2=\frac{27}{128}$ (4C2 là cách chọn 2 tính trạng trong 4 tính trạng). 

II sai, có tối đa 2⁴ = 16 dòng thuần 

III sai, tỉ lệ đời con có kiểu hình khác P = 1 – tỉ lệ kiểu hình hình giống P: $1-{\left(\frac{3}{4}\right)}^4=\frac{175}{256}$

IV đúng. Số tổ hợp là 4⁴ = 256 

Chọn B.

Phương pháp: 

Bước 1: Tính tỉ lệ giao tử (loại bỏ giao tử ab)

Bước 2: Tính tỉ lệ A-B-

Cách giải: 

P: 0,4 AaBb : 0,6 aaBb

Gp: 0,1AB : 0,1Ab : 0,4aB : 0,4ab (loại ab vì không có khả năng thụ tinh) 

$\to$ Gp: $\frac{1}{6}AB:\frac{1}{6}Ab:\frac{4}{6}aB$

Số thân cao hoa đỏ ở F₁ là: A-B- = $\frac{1}{6}Ab\times 1+\frac{1}{6}Ab\times \frac{5}{6}\left(1-Ab\right)+\frac{4}{6}aB\times \frac{2}{6}\left(1-aB\right)=\frac{19}{36}$

Chọn C.

Phương pháp:

Xét 1 cặp gen có 2 alen: A, a

Thể 2n về cặp này có 3 kiểu gen: AA,Aa,aa

Thể 2n+1 về cặp này có 4 kiểu gen: AAA, Aaa, Aaa, aaa

Thể 2n - 1 về cặp này có 2 kiểu gen: A, a

Tương tự với các cặp Bb và Dd. 

Cách giải:

Loài có 2n=6 $\to$ có 3 cặp NST

I đúng. Mỗi cặp gen cho 3 kiểu gen $\to$ 3 cặp gen cho 3³ = 27 kiểu gen

II đúng. Các kiểu gen: AaaBbDd, AABBbDd, aaBBDdd đều là thể 3 của loài, do thừa 1 alen ở 1 cặp

III sai. Thể tam bội có bộ NST 3n 

Ở 1 cặp NST có 3 chiếc thì có số kiểu gen là 4: ví dụ AAA, Aaa, Aaa, aaa 

$\to$ 3 cặp NST có số kiểu gen là: 4³ = 64 kiểu gen

IV sai. Các thể 1 mất đi 1 NST ở 1 cặp, mỗi cặp NST đột biến có 2 kiểu gen, các cặp con lại có 3 kiểu gen. Số kiểu gen là: $C_3^1\times 2\times 3\times 3=54$ kiểu gen (3C1 là đột biến thể một có thể ở 1 trong 3 cặp NST, 2 là số kiểu gen thể một ở cặp NST đó, 3 là số kiểu gen ở NST còn lại).

Có 2 ý đúng. 

Chọn D.

Phương pháp:

Hình 3.1. Sơ đồ mô hình cấu trúc của operon Lac ở vi khuẩn đường ruột (E.coli)

Các thành phần của operon Lac

- Nhóm gen cấu trúc (Z, Y, A): nằm kề nhau, có liên quan với nhau về chức năng

- Vùng vận hành (O): là đoạn mang trình tự nu đặc biệt, là nơi bám của prôtêin ức chế ngăn cản sự phiên mã của nhóm gen cấu trúc.

- Vùng khởi động (P): nơi bám của enzim ARN-pôlimeraza khởi đầu sao mã. 

Gen điều hòa (R): không thuộc thành phần của opêron nhưng có vai trò tổng hợp protein điều hòa.

Cách giải:

I sai, gen điều hòa không thuộc operon Lac.

II sai, O là vùng protein ức chế liên kết.

III sai, gen điều hòa luôn phiên mã dù có lactose hay không.

IV đúng, số lần phiên mã của các gen cấu trúc là như nhau.

(SGK Sinh 12 trang 16-17) 

Chọn B

Phương pháp:

Bước 1: Xét tỉ lệ tùng tính trạng, biện luận quy luật di truyền, quy ước gen.

Bước 2: Tìm hiểu gen của P, xác định các kiểu hình liên quan.

Sử dụng công thức: A-B- = 0,5 + aabb; A-bb/aaB - = 0,25 – aabb

Bước 3: Xét các phát biểu.

Cách giải:

Xét tỷ lệ kiểu hình ở F₂:

Cao/thấp = 3/1 $\to$ Tính trạng do 1 gen có 2 alen quy định, trội là trội hoàn toàn

Đỏ/ trắng = 9/7 $\to$ Tình trạng do 2 gen quy định, tương tác bổ sung

Quy ước gen:

A- cao; a- thấp

B-D- : Đỏ ; B-dd/bbD-/aabb : trắng

Nếu các gen này PLĐL thì tỷ lệ kiểu hình ở đời F₂ phải là (3 : 1)(9 :7) # đề bài.

$\to$1 trong 2 gen quy định màu sắc sẽ nằm trên cùng NST với gen quy định chiều cao

Giả sử cặp gen Aa và Bb cùng nằm trên 1 cặp NST tương đồng 

F₁ dị hợp 3 cặp gen.  

Tỷ lệ cây thân cao, hoa đỏ (A-B-D-) = 0,375  A-B- = 0,375:0,75D- = 0,5  aabb = 0 hay liên kết gen 

hoàn toàn, kiểu gen của F₁: $\frac{Ab}{aB}Dd\times \frac{Ab}{aB}Dd\to \left(1\frac{Ab}{Ab}:2\frac{Ab}{aB}:1\frac{aB}{aB}\right)\left(1DD:2Dd:1dd\right)$

Xét các phát biểu

I đúng.

II đúng.

III sai, F₂ có tối đa 9 kiểu gen

IV đúng 

Chọn D.

I đúng.

II sai vì thể dị đa bội có bộ nhiễm sắc thể song nhị bội nên thường có khả năng sinh sản hữu tính bình thường $\to$ có hạt.

III đúng.

IV đúng, vì dung hợp tế bào trần khác loài sẽ tạo nên tế bào song nhị bội. 

Chọn C.