Tiếng Việt lớp 4 Tuần 25: Những người quả cảm
22 câu hỏi
Tính hung hãn của tên chúa tàu. (tên cướp biển) được thể hiện qua những chi tiết nào?
Thể hiện qua các chi tiết sau:
- Đập tay xuống bàn quát mọi người im
- Trừng mắt nhìn bác sĩ quát: "Có câm mồm không?"
- Hắn đứng phắt dậy, rút soạt dao ra, lăm lăm chực đâm.
Lời nói và cử chỉ của bác sĩ Ly cho thấy ông là người như thế nào?
Lời nói và cử chỉ của bác sĩ Ly khi đối đầu với tên cướp biển cho thấy bác sĩ là một người rất điềm đạm, nhân từ nhưng cũng rất cứng rắn, dũng cảm quyết đấu tranh không khoan nhượng với những cái xấu, cái ác, không sợ hiểm nguy.
Cặp câu nào trong bài khắc họa hai hình ảnh đối nghịch nhau của bác sĩ Ly và tên cướp biển?
Đó là cặp câu:
- Một đằng thì đức độ, hiền từ mà nghiêm nghị.
- Một đằng thì nanh ác, hung hăng như con thú dữ nhốt chuồng.
Vì sao bác sĩ Ly khuất phục được tên cướp biển hung hãn?
Em chọn ý (c): Vì bác sĩ bình tĩnh và cương quyết bảo vệ lẽ phải.
Nghe - viết bài "Khuất phục tên cướp biển" (từ cơn tức giận... như con thú dữ nhốt chuồng).
Bạn đọc, em viết và ngược lại. Sau đó kiểm tra cho nhau, chữa những chữ viết sai, viết lại cho đúng.
a. Tìm những tiếng bắt đầu bằng r, d, gi thích hợp với mỗi ô trông trong đoạn văn (SGK TV4 tập 2 trang 68).
b. Điền vào chỗ trống "ên hay ênh" vào các câu thơ đã cho (SGK TV4 tập 2 trang 68)
Em điền như sau:
a. "......... không gian ......... bao giờ ............. dãi dầu .............. đứng gió .............. rõ ràng ................. khu rừng ......"
b. - "... Mênh mông... lênh đênh... triều lên... mới lên chín mười". - "... lênh khênh... ngã kềnh".
Đọc các câu đã cho (SGK TV4 tập 2 trang 69)
a. Tìm câu kể "Ai là gì?"
b. Xác định chủ ngữ của các câu tìm được.
Em tìm và xác định như sau:
- Văn hóa nghệ thuật // cũng là một mật trận
- Anh chị em// là chiến sĩ mặt trận ấy
- Vừa buồn mà lại vừa vui // mới thực là nỗi niềm bông phượng.
- Hoa phượng // là hoa học trò.
Chọn từ ngữ ở cột A với từ ngữ ở cột B để tạo thành câu kể "Ai là gì?" (SGK TV4 tập 2 trang 69).
- Bạn Lan → là người Hà Nội.
- Người → là vốn quý nhất.
- Cô giáo → là người mẹ thứ hai của em.
- Trẻ em → là tương lai của đất nước .
Đặt câu kế "Ai là gì?" với các từ ngữ sau làm chủ ngữ "Bạn Bích Vân; Hà Nội; Dân tộc ta".
Em tìm thêm bộ phận vị ngữ trả lời câu hỏi "là gì?" đằng sau các chủ ngữ thích hợp là được.
- Bạn Bích Vân là lớp trưởng của lớp em. - Hà Nội là Thủ đô của nước Việt Nam.
- Dân tộc ta là một dân tộc anh hùng.
Kể lại toàn bộ câu chuyện
1. Đoạn 1: Phát xít Đức ồ ạt đem quân sang xâm lược Liên Xô. Đi đến đâu, chúng cướp phá, bắn giết hết sức tàn bạo. Một buổi chiều chúng bất ngờ xông vào một làng nọ, không gặp một sự chống cự nào. Chúng tưởng yên thân. Nào ngờ, trời vừa tối, tiếng súng nổ ran. Bọn chúng hốt hoảng như những kẻ mất hồn. Có một tên lính hấp tấp chạy vào nói: "Bắn nhau ở cánh rừng bên kia kìa! Bắt được một tên du kích".
2. Đoạn 2: Mấy tên lính áp giải một chú bé đến trước mặt tên chỉ huy. Chú bé độ mười ba mười bốn tuổi mặc áo sơ mi xanh có hàng cúc trắng. Tên sĩ quan hỏi: - Mày là ai? Chú bé kiêu hãnh trả lời: - Tao là du kích! Tên sĩ quan quát mắng chú bé hỏi về đội du kích nhưng đều bị chú bé trả lời với một giọng khinh bỉ: "Tao không biết!" Rạng sáng hôm đó, chúng đem xử bắn cậu bé.
3. Đoạn 3: Đêm hôm sau, Đội du kích tấn công vào chính khu vực đóng quân của bọn Đức làm kho tàng của bọn phật xít nổ tụng nhưng chúng cũng bắt được một em bé. Tên sĩ quan kinh ngạc hỏi em bé: - Mày là ai? Chú bé kiêu hãnh trả lời: - Tao là du kích! Tên sĩ quan không còn tin vào mắt mình nữa. Trước mắt hắn vẫn là chú bé mặc áo sơ mi xanh có hàng cúc trắng mà hắn đã hạ lệnh xử bắn đêm hôm trước. Hắn rền rĩ: - Ôi, lạy chúa! Đất nước này thật là ma quỷ! Rồi hắn gào lên, hạ lệnh treo cổ cậu bé.
4. Đoạn 4: Sang đêm thứ ba, đội du kích đánh thẳng vào sở chỉ huy của bọn Đức và bắt sông tên sĩ quan đưa về khu căn cứ ở trong rừng. Khi người ta cởi khăn bịt mắt hắn ra, trước mắt hắn là một người du kích đứng tuổi và cạnh bác ta là một cậu bé mặc áo sơ mi xanh có hàng cúc trắng. Hắn quỳ phục xuống dưới chân cậu bé, lảm nhảm như một kẻ loạn trí: - Xin tha tội cho tôi! Tha tội cho tôi! Tôi đâu biết Ngài có thể chết đi sông lại như phù thủy thế này! Người phiên dịch chỉ vào bác du kích, bảo hắn: - Đây là cha của hai đứa trẻ bị ngươi giết đêm hôm kia. Trước mặt ngươi là đứa con thứ ba của bác ấy. Tên sĩ quan phát xít kêu lên một tiếng rồi gục xuống sát đất không dám ngẩng đầu lên.
Những hình ảnh nào trong bài thơ nói lên tinh thần dũng cảm và lòng hăng hái của các chiến sĩ lái xe?
- Bom giật, bom rung kính vỡ đi rồi; ung dung buồng lái, ta ngồi; nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng; không có kính, ừ thì ướt áo; mưa tuôn, mưa xối như ngoài trời; chưa cần thay, lái trăm cây số nữa, bắt tay nhau qua kính vỡ rồi.
Tình đồng chí, đồng đội của những người chiến sĩ được thể hiện trong những câu thơ nào?
Đó là những câu: - Gặp bạn bè suốt dọc đường đi tới. Bắt tay nhau qua kính vỡ đi rồi
Hình ảnh những chiếc xe không có kính vẫn băng băng ra trận giữa bom đạn của kẻ thù, gợi cho em những cảm nghĩ gì?
Gợi cho em những cảm nghĩ về những người lính cụ Hồ gan dạ, dũng cảm quyết "xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước" như nhà thơ Tô' Hữu đã từng nói, để đưa cuộc kháng chiến chống Mĩ của dân tộc ta đến thắng lợi hoàn toàn.
Nêu ý nghĩa của bài thơ
Bài thơ ca ngợi tinh thần gan dạ dũg cảm của những người lính lái xe trong những năm kháng chiến chông Mĩ cứu nước. Họ đã vượt qua muôn ngàn khó khăn gian khố dưới làn bom đạn của giặc Mĩ để tiếp tế súng đạn, lương thực cho bộ đội ta ở chiến trường đánh thắng giặc Mĩ xâm lược.
Tóm tắt mỗi tin bên bằng một hoặc hai câu: (trang 73 sgk Tiếng Việt 4)
a) Liên đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh trường Tiểu học Lê Văn Tám, phường An Sơn (Tam Kì, Quảng Nam) vừa trao tặng 10 suất học bổng cho học sinh nghèo học giỏi, 12 phần quà cho học sinh đặc biệt khó khăn ở trong trường và 2 suất học bổng cho các bạn ở Trường tiểu học Tam Thắng.
b) Trường Quốc tế Liên hiệp quốc (Vạn Phúc, Hà Nội) có 236 em, đến từ nhiều nước khác nhau. Các em đoàn kết gắn bó với nhau và hàng tuần, hàng năm luôn tổ chức nhiều hoạt động vui chơi, sinh hoạt chủ đề, tự giới thiệu hay Hội chợ thật lí thú và bổ ích.
Dựa vào cách đưa tin trên, em hãy viết một tin về hoạt động của chi đội hay của trường em đang học. Sau đó tóm tắt tin ấy bằng một hai câu.
- Năm học đã kết thúc. Trường em, Trường Tiểu học Võ Thị Sáu của thị trấn Đức Hiệp đã được Ban thi đua của thị trấn công nhận là trường tiên tiến xuất sắc vì đã có nhiều thành tích đáng kể trong năm học vừa qua.
Trường đã phát động phong trào thi đua "Thầy dạy tốt, trò học tốt" giúp cho kết quả học tập được nâng cao. Số học sinh giỏi toàn năm có 200 bạn đạt 50%. Số học sinh khá là 150 bạn. Số học sinh trung bình là 40 bạn. Chỉ có 10 bạn là học sinh yếu.
Trường đã tham gia vào các đợt lao động trồng cây và liên hoan văn nghệ do ủy ban Nhân dân Thị trấn tổ chức và lần nào cũng được tuyên dương, khen thưởng.
Trường em còn là một trường điển hình về mặt giữ gìn vệ sinh tốt và luôn có quang cảnh xanh, sạch, đẹp.
- Tóm tắt tin trên:
Kết thúc năm học này, trường em đã được công nhận là trường tiên tiến xuất sắc vì có kết quả học tập rất đáng biểu dương, có thành tích lao động và văn nghệ tốt và luôn có quang cảnh xanh, sạch đẹp.
Tìm những từ cùng nghĩa với từ "dũng cảm" trong các từ dưới đây: "Gan dạ, thân thiết, hòa thuận, hiếu thảo, anh hùng, anh dũng, chăm chỉ, lễ phép, chuyên cần, can đảm, can trường, gan góc, gan lì, tận tụy, tháo vát, thông minh, bạo gan, quả cảm".
Trước hết em cần hiểu nghĩa của các từ đã cho, sau đó chọn từ nào có cùng nghĩa với từ "dũng cảm" đưa vào nhóm cùng nghĩa với từ dũng cảm là được.
Đó là những từ: dũng cảm, gan dạ, anh hùng, anh dũng, can đảm, can trường, gan góc, gan lì, bạo gan, quả cảm.
Ghép từ "dũng cảm" vào trước hoặc sau từng từ ngữ đã cho để tạo thành những cụm từ có nghĩa (SGK TV4 tập 2 trang 74).
Em ghép như sau: - Tinh thần dũng cảm; hành động dũng cảm; dũng cảm hành động, dũng cảm xông lên, xông lên dũng cảm, người chiến sĩ dũng cảm, nữ du kích dũng cảm, em bé liên lạc dũng cảm, dũng cảm nhận khuyết điểm, dũng cảm cứu bạn, dũng cảm chống lại cường quyền, dũng cảm trước kẻ thù, dũng cảm nói lên sự thật.
Tìm từ cột A phù hợp với lời giải nghĩa ở cột B (SGK TV4 tập 2 trang 74).
- Gan dạ: Không sợ nguy hiểm.
- Gan góc: (Chống chọi) kiên cường không lùi bước.
- Gan lì: Gan đến mức tỏ ra không còn biết sợ là gì.
Tìm từ ngữ trong ngoặc đơn hợp với mỗi chỗ trống trong đoạn văn đã cho (SGK TV4 tập 2 trang 74).
Anh Kim Đồng là một người liên lạc rất can đảm. Tuy không chiến đấu ở mặt trận, nhưng nhiều khi đi liên lạc cũng gặp những giây phút hết sức hiểm nghèo. Anh đã hi sinh, nhưng tấm gương sáng của anh vẫn còn mãi mãi.
Đọc hai đoạn mở bài đã cho tả cây hồng nhung, cho biết hai cách mở bài ấy có gì khác nhau.
Hai cách mở bài đã cho, khác nhau ở chỗ:
a) Đoạn 1: giới thiệu trực tiếp cây hoa muốn tả (gọi là cách mở bài trực tiếp).
b) Đoạn 2: giới thiệu chung về thời điểm các loài hoa trổ bông (vào mùa xuân) rồi mới đề cập đến cây hoa mình muốn tả (gọi là cách mở bài gián tiếp).
Viết đoạn mở bài theo kiểu gián tiếp cho các bài văn tả cây phượng, cây hoa mai, cây dừa.
a) Cây phượng: Sân trường em trồng rất nhiều các loại cây bóng mát. Chúng đứng thành từng hàng thẳng tắp, xòe tán rộng che bóng mát khắp cả sân trường. Nhưng có lẽ chỗ gốc cây cổ thụ thu hút nhiều lũ trẻ chúng tôi nhất vẫn là cây phượng già. Hoặc: "Cầm những con bướm ép màu huyết dụ, đẹp như những con bướm trong tranh vẽ mà chị Hai đưa cho. Lật qua, lật lại, bỗng em reo lên: - A! Em biết rồi! Chị ép bằng những cánh phượng vĩ phải không? - Giỏi lắm! Em biết chị nhặt những cánh phượng ở đâu không? Ngay sân trường em hôm đi đón em đây. Thấy cánh phượng rơi, sực nhớ đến cách đây mấy năm, trước lúc từ biệt mái trường lớp chị trồng cây phượng này để kỉ niệm một thời đã học ở đây. Nhặt những cánh phượng rơi mà lòng chị bồi hồi xao xuyến... Mới đó mà đã tám năm rồi". Cây phượng ở sân trường em có lai lịch vậy đó.
b) Cây hoa mai: "Vườn kiểng nhà em có nhiều loài cây quí lắm: nào là thiên tuế, chiếu thủy, cây si, bồ đề, nguyệt quế... Loài nào cũng có. Nhưng mọi người đều khen cây mai có giá trị nhất. Thú thật nhìn cây mai, em cũng chẳng biết nó có giá trị đến cỡ nào. Hôm trước Tết, độ vài tháng, ba thuê người đào lên đặt mào cái chậu kiểng để ngay trước sân nhà. Đó là cây mai nội em trồng đã hơn năm mươi năm nay".
c) Tả cây dừa: Chiều chiều, em thường cùng bố mẹ đi dạo mát ở bờ biển, ở đây có nhiều cảnh đẹp mà em yêu, thích nhất là được ngồi dưới gốc những cây dừa nhìn ra .biển cả, tận hưởng những ngọn gió từ đại dương thổi vào. Những cây dừa trở thành người bạn thân thiết của em từ lúc nào không biết nữa.
