Soạn Tập nghiên cứu và viết báo cáo về một vấn đề văn học hiện đại - Chân trời sáng tạo
Đề thi

Soạn Tập nghiên cứu và viết báo cáo về một vấn đề văn học hiện đại - Chân trời sáng tạo

A
Admin
VănLớp 1263 lượt thi
20 câu hỏi
Đoạn văn

Đọc ngữ liệu tham khảo

Văn bản: Quá trình hiện đại hóa văn học Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến 1945 (Trần Đăng Suyền)

1. Tự luận
1 điểm

(trang 9 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Văn bản trên nghiên cứu về đề tài gì? Bài nghiên cứu đã đưa ra những luận điểm nào về đề tài nghiên cứu?

Xem đáp án

Trả lời:

- Văn bản nghiên cứu về quá trình đổi mới, phát triển của văn học Việt Nam trong giai đoạn từ đầu thế kỷ XX đến năm 1945. Đây là giai đoạn quan trọng đánh dấu sự chuyển biến mạnh mẽ của văn học Việt Nam từ văn học trung đại sang văn học hiện đại.

- Bài nghiên cứu đã đưa ra những luận điểm:

+ Văn học Việt Nam giai đoạn từ đầu thế kỷ XX đến năm 1945 đã trải qua quá trình hiện đại hóa sâu sắc trên tất cả các phương diện: nội dung tư tưởng, hình thức nghệ thuật, ngôn ngữ, phong cách.

+ Quá trình hiện đại hóa văn học Việt Nam diễn ra dưới ảnh hưởng của nhiều yếu tố.

+ Quá trình hiện đại hóa văn học Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu to lớn: xuất hiện nhiều thể loại văn học mới; nội dung tư tưởng văn học được đổi mới; hình thức nghệ thuật văn học được đổi mới; xuất hiện nhiều nhà văn, nhà thơ tài năng.

2. Tự luận
1 điểm

(trang 9 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Phương pháp so sánh và phương pháp phân tích - tổng hợp đã được sử dụng như thế nào trong bài nghiên cứu trên?

Xem đáp án

Trả lời:

- Phương pháp so sánh: So sánh văn học Việt Nam giai đoạn hiện đại hóa (đầu thế kỷ XX - 1945) với văn học trung đại để làm nổi bật những điểm khác biệt và sự phát triển của văn học Việt Nam trong giai đoạn này.

+ So sánh nội dung tư tưởng: Quan niệm về con người, giá trị đạo đức, số phận con người,...

+ So sánh hình thức nghệ thuật: Thể loại văn học, ngôn ngữ, phong cách,...

+ So sánh các tác phẩm tiêu biểu của hai giai đoạn.

- Phương pháp phân tích – tổng hợp: Phân tích các hiện tượng, đặc điểm của văn học Việt Nam giai đoạn hiện đại hóa để từ đó tổng hợp thành một bức tranh toàn cảnh về quá trình phát triển của văn học trong giai đoạn này.

+ Phân tích các yếu tố nội dung và hình thức của văn học.

+ Phân tích các tác phẩm tiêu biểu của giai đoạn.

+ Tổng hợp các kết quả phân tích để rút ra những nhận xét, đánh giá về quá trình hiện đại hóa văn học Việt Nam.

3. Tự luận
1 điểm

(trang 9 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Tìm thêm một ví dụ cho thấy quan niệm, tư tưởng về con người trong văn học hiện đại khác với văn học trung đại.

Xem đáp án

Trả lời:

- Quan niệm về giá trị con người:

+ Văn học trung đại: Nhân vật Thúy Kiều trong "Truyện Kiều" của Nguyễn Du là một người con hiếu thảo, một người vợ thủy chung, nhưng cuộc đời lại chìm trong bi kịch do xã hội phong kiến áp bức.

+ Văn học hiện đại: Nhân vật Chí Phèo trong "Chí Phèo" của Nam Cao là một người nông dân bị tha hóa bởi xã hội bất công, nhưng vẫn luôn khao khát được làm người lương thiện.

- Quan niệm về số phận con người:

+ Văn học trung đại: Nhân vật Vũ Nương trong "Chuyện người con gái Nam Xương" của Nguyễn Trãi là một người phụ nữ đức hạnh, nhưng lại bị nghi oan và phải tự vẫn để chứng minh sự trong sạch của bản thân.

+ Văn học hiện đại: Nhân vật Tnú trong "Rừng U Minh" của Nguyễn Minh Châu là một người phụ nữ Mường mạnh mẽ, dám đấu tranh chống lại cường quyền để bảo vệ cuộc sống của bản thân và gia đình.

4. Tự luận
1 điểm

(trang 9 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Bài nghiên cứu đã giúp bạn hiểu thêm điều gì về tính hiện đại trong văn học Việt Nam?

Xem đáp án

Trả lời:

- Nhìn nhận về tính hiện đại trong văn học Việt Nam: những biến đổi quan trọng trong văn học Việt Nam giai đoạn này, từ đó có cái nhìn toàn diện hơn về tính hiện đại trong văn học Việt Nam. Ngoài ra, bài nghiên cứu cũng giúp em hiểu được vai trò quan trọng của quá trình hiện đại hóa trong việc thúc đẩy sự phát triển của văn học Việt Nam, đưa văn học Việt Nam hòa nhập với văn học thế giới.

5. Tự luận
1 điểm

(trang 9 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Phần Tài liệu tham khảo của văn bản này được trình bày theo chuẩn APA. Bạn hãy phân tích cú pháp trình bày và cách sắp xếp các mục trong phần Tài liệu tham khảo của bài nghiên cứu trên.

Xem đáp án

Trả lời:

*Cú pháp trình bày các mục trong phần Tài liệu tham khảo của bài nghiên cứu:

- Tác giả. (Năm xuất bản). Tên tác phẩm. Nơi xuất bản: Nhà xuất bản.

- Phân tích:

+ Tác giả: Là thông tin về người tạo ra tác phẩm. Thông tin này được viết theo thứ tự họ, tên đệm (viết tắt), tên.

+ Năm xuất bản: Là năm xuất bản tác phẩm. Thông tin này được đặt trong ngoặc đơn ngay sau tên tác giả.

 

+ Tên tác phẩm: Là tên của tác phẩm được trích dẫn. Tên tác phẩm được viết nghiêng.

+ Nơi xuất bản: Là thông tin về nơi xuất bản tác phẩm.

+ Nhà xuất bản: Là thông tin về nhà xuất bản tác phẩm.

*Cách sắp xếp các mục trong phần Tài liệu tham khảo của bài nghiên cứu.

- Các mục trong phần Tài liệu tham khảo được sắp xếp theo thứ tự bảng chữ cái của họ tác giả đầu tiên.

+ Nếu có nhiều tác giả: Các tác giả được sắp xếp theo thứ tự bảng chữ cái của họ tác giả đầu tiên. Sau đó, tên đệm (viết tắt) và tên của các tác giả khác được viết theo thứ tự.

+ Nếu có cùng một tác giả: Các tác phẩm của cùng một tác giả được sắp xếp theo thứ tự năm xuất bản, từ tác phẩm xuất bản sớm nhất đến tác phẩm xuất bản muộn nhất.

6. Tự luận
1 điểm

(trang 9 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Từ văn bản trên, bạn rút ra được kinh nghiệm gì khi nghiên cứu một vấn đề văn học hiện đại?

Xem đáp án

Trả lời:

Một số lưu ý rút ra được khi nghiên cứu một vấn đề văn học hiện đại:

- Xác định rõ phạm vi và nội dung nghiên cứu:

- Tham khảo nhiều nguồn tài liệu khác nhau:

- Sử dụng phương pháp nghiên cứu phù hợp:

- Trình bày kết quả nghiên cứu một cách khoa học, logic:

- Đưa ra những đánh giá, nhận xét và đề xuất của bản thân:

- Cần có thái độ khoa học, khách quan, trung thực trong nghiên cứu.

- Cần tôn trọng các ý kiến khác nhau về vấn đề nghiên cứu.

- Cần trình bày ý kiến của bản thân một cách rõ ràng, súc tích và thuyết phục.

Đoạn văn

Văn bản: Tìm hiểu đặc điểm cái đẹp trong văn xuôi hư cấu của Thạch Lam (Nguyễn Thành Thi)

7. Tự luận
1 điểm

(trang 19 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Bài viết trên nghiên cứu về vấn đề gì? Trong bốn hướng nghiên cứu văn học hiện đại bạn đã học, đề tài của bài viết này thuộc hướng nào?

Xem đáp án

Trả lời:

- Bài viết trên nghiên cứu đặc điểm cái đẹp trong văn xuôi hư cấu của Thạch Lam.

- Trong bốn hướng nghiên cứu văn học hiện đại đã học, đề tài của bài viết này thuộc hướng tìm hiểu về tác giả văn học hiện đại.

8. Tự luận
1 điểm

(trang 19 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Câu hỏi nghiên cứu của bài viết là gì? Bài viết đã trả lời câu hỏi nghiên cứu đó như thế nào?

Xem đáp án

Trả lời:

Câu hỏi nghiên cứu

Câu trả lời

Cái đẹp trong văn xuôi hư cấu Thạch Lam thể hiện như thế nào?

Cái đẹp trong văn xuôi hư cấu Thạch Lam thể hiện trong mĩ cảm về con người cá nhân (luận điểm 1), trong mối tương quan với thế giới cảm giác muôn màu (luận điểm 2).

Cái đẹp trong văn xuôi hư cấu Thạch Lam có ý nghĩa gì?

Cái đẹp gắn với sự chiếu sáng cảm giác từ bên trong, là một nét độc đáo trong cách nhìn thế giới và con người của Thạch Lam (phần kết luận).

9. Tự luận
1 điểm

(trang 19 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Vẽ sơ đồ tóm tắt ý chính, từ đó nhận xét về cách tác giả đặt các đề mục của bài viết.

Xem đáp án

Trả lời:

- Hệ thống đề mục chặt chẽ, logic, đi từ cơ sở lí thuyết (mục 1), đến phân tích, giải quyết vấn đề (mục 2 , mục 3 ) và kết luận (mục 4 ).

- Ở phần giải quyết vấn đề (mục 2 và mục 3 ), hai đề mục đồng đẳng với nhau, không bao chứa lẫn nhau hoặc trùng ý với nhau. Cách đặt nhan đề ở mục 2 và mục 3 cho thấy hai luận điểm chính của bài viết và đồng thời cũng nhấn mạnh mối tương quan giữa hai luận điểm này.

*Gợi ý các ý có trong sơ đồ:

- Quan niệm về cái đẹp của Thạch Lam:

+ Cái đẹp bình dị, dung dị, gắn liền với cuộc sống bình thường của con người.

+ Cái đẹp tinh tế, sâu sắc, thể hiện qua những rung động tinh tế của tâm hồn con người.

+ Cái đẹp man mác, mơ hồ, ẩn hiện trong những cảnh vật, sự việc tưởng chừng như bình thường.

+ Cái đẹp buồn, thể hiện nỗi buồn thương cảm cho số phận con người và cuộc sống.

- Cách thức thể hiện cái đẹp trong văn xuôi hư cấu của Thạch Lam:

+ Ngôn ngữ tinh tế, giàu sức gợi cảm, sử dụng nhiều biện pháp tu từ.

+ Miêu tả cảnh vật sinh động, giàu chất thơ.

+ Tạo dựng hình ảnh nhân vật có chiều sâu tâm lý, thể hiện những rung động tinh tế của tâm hồn.

+ Sử dụng nhiều chi tiết nghệ thuật đắt giá, tạo ấn tượng sâu sắc cho người đọc.

- Đặc điểm của cái đẹp trong văn xuôi hư cấu của Thạch Lam:

+ Cái đẹp mang tính nhân văn sâu sắc, thể hiện tình yêu thương con người và niềm tin vào cuộc sống.

+ Cái đẹp mang tính cổ điển, thể hiện qua sự thanh tao, nhẹ nhàng, tinh tế.

+ Cái đẹp mang tính dân tộc, thể hiện qua những nét đẹp của cuộc sống và con người Việt Nam.

- Giá trị của việc thể hiện cái đẹp trong văn xuôi hư cấu của Thạch Lam:

+ Góp phần làm phong phú thêm kho tàng văn học Việt Nam.

+ Giúp người đọc khám phá những vẻ đẹp của cuộc sống và con người.

+ Truyền tải thông điệp nhân văn sâu sắc về tình yêu thương con người và niềm tin vào cuộc sống.

* Nhận xét về cách tác giả đặt các đề mục của bài viết:

- Hệ thống đề mục rõ ràng, logic, thể hiện đầy đủ các nội dung chính của bài viết.

- Các đề mục được đặt theo thứ tự hợp lý, giúp người đọc dễ dàng theo dõi và nắm bắt nội dung.

- Ngôn ngữ đề mục súc tích, cô đọng, thể hiện đầy đủ ý nghĩa của nội dung được trình bày.

10. Tự luận
1 điểm

(trang 19 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Phương pháp phân tích - tổng hợp và so sánh đã được sử dụng như thế nào trong bài viết?

Xem đáp án

Trả lời:

- Phương pháp phân tích - tổng hợp: phân tích các tác phẩm văn xuôi hư cấu của Thạch Lam để cho thấy biểu hiện và giá trị của cái đẹp.

- Phương pháp so sánh: so sánh Thạch Lam với các nhà văn khác để làm bật lên nét độc đáo trong nỗi băn khoăn về con người ở Thạch Lam.

11. Tự luận
1 điểm

(trang 19 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Từ bài viết trên, bạn rút ra kinh nghiệm gì khi viết bài báo cáo kết quả nghiên cứu một vấn đề văn học hiện đại?

Xem đáp án

Trả lời:

Dựa vào kinh nghiệm và cách hiểu của bản thân, mỗi HS nêu ra kinh nghiệm cho riêng mình. Chẳng hạn: cần làm rõ vấn đề và câu hỏi nghiên cứu khi viết; cần phân tích các bằng chứng để làm sáng tỏ vấn đề cần nghiên cứu,...

12. Tự luận
1 điểm

(trang 15 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Từ bốn hướng nghiên cứu văn học hiện đại Việt Nam được đề xuất ở mục 3.1, bạn hãy tìm một đề tài nghiên cứu phù hợp và khả thi.

Xem đáp án

Trả lời:

- Đề tài nghiên cứu: hình tượng con người và thiên nhiên trong Muối của rừng của Nguyễn Huy Thiệp.

13. Tự luận
1 điểm

(trang 15 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Thực hành lập bảng thống kê tư liệu cho đề tài đã chọn ở trên.

Xem đáp án

Trả lời:

STT

Tên tài liệu

Tác giả, năm xuất bản, đơn vị xuất bản

Thông tin đáng lưu ý liên quan đến đề tài

Thông tin khác (nếu có)

1

Muối của rừng: Con người có bắt buộc phải đối đầu với thiên nhiên?

Sơn Hoàng (https://vietcetera.com/vn/muoi-cua-rung-con-nguoi-co-bat-buoc-phai-doi-dau-voi-thien-nhien)

Suy tư mới và cách đặt vấn đề mới về mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên.

 

14. Tự luận
1 điểm

(trang 15 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Xác định câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu cho đề tài bạn đã chọn, trình bày dự định nghiên cứu của bạn để xác minh các giả thuyết, trả lời câu hỏi nghiên cứu.

Xem đáp án

Trả lời:

- Câu hỏi nghiên cứu:

+ Hình tượng con người và thiên nhiên trong tác phẩm Muối của rừng được thể hiện như thế nào?

+ Mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên trong tác phẩm được thể hiện ra sao?

+ Thiên nhiên có vai trò gì trong việc miêu tả nhân vật và thể hiện nội dung tư tưởng của tác phẩm?

- Giả thuyết nghiên cứu:

+ Hình tượng con người và thiên nhiên trong tác phẩm Muối của rừng được thể hiện một cách rõ nét, sinh động.

+ Mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên trong tác phẩm là mối quan hệ gắn bó, mật thiết.

+ Thiên nhiên có vai trò quan trọng trong việc miêu tả nhân vật và thể hiện nội dung tư tưởng của tác phẩm.

- Dự định nghiên cứu để xác minh các giả thuyết, trả lời câu hỏi nghiên cứu:

+ Phân tích tác phẩm.

+ Tham khảo các tài liệu:

• Tham khảo các bài nghiên cứu, bài báo về tác phẩm Muối của rừng.

• Tham khảo các tài liệu về văn học hiện đại Việt Nam.

• Tham khảo các tài liệu về mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên.

+ So sánh đối chiếu:

• So sánh hình tượng con người và thiên nhiên trong Muối của rừng với hình tượng con người và thiên nhiên trong các tác phẩm khác của Nguyễn Huy Thiệp.

• So sánh hình tượng con người và thiên nhiên trong Muối của rừng với hình tượng con người và thiên nhiên trong văn học hiện đại Việt Nam nói chung.

+ Đưa ra kết luận.

15. Tự luận
1 điểm

(trang 15 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Thực hành phác thảo đề cương nghiên cứu và kế hoạch nghiên cứu cho đề tài đã chọn ở trên.

Xem đáp án

Trả lời:

I. Giới thiệu

- Lí do chọn đề tài:

+ “Muối của rừng” là một tác phẩm tiêu biểu của nhà văn Nguyễn Huy Thiệp, thể hiện rõ nét quan niệm về con người và thiên nhiên của tác giả.

+ Hình tượng con người và thiên nhiên trong tác phẩm có mối quan hệ gắn bó, mật thiết, góp phần thể hiện nội dung tư tưởng sâu sắc của tác phẩm.

- Mục đích nghiên cứu:

+ Phân tích hình tượng con người và thiên nhiên trong tác phẩm Muối của rừng của Nguyễn Huy Thiệp.

+ Làm sáng tỏ mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên trong tác phẩm.

+ Đánh giá vai trò của thiên nhiên trong việc thể hiện tính cách nhân vật và thể hiện nội dung tư tưởng của tác phẩm.

- Đối tượng nghiên cứu: Tác phẩm “Muối của rừng” của Nguyễn Huy Thiệp.

- Phương pháp nghiên cứu:

+ Phân tích - tổng hợp.

+ So sánh đối chiếu.

+ Lý luận văn học.

II. Nội dung nghiên cứu

1. Phân tích hình tượng con người trong tác phẩm

- Hình ảnh ông Diểu:

+ Một con người già dặn, từng trải.

+ Có nhiều kinh nghiệm sống trong rừng.

+ Có mối quan hệ gắn bó với thiên nhiên.

+ Có những suy nghĩ sâu sắc về cuộc sống.

- Hình ảnh con khỉ:

+ Biểu tượng cho thiên nhiên hoang dã.

+ Là đối tượng của cuộc săn bắn.

+ Gây ra nhiều phiền toái cho con người.

+ Gợi cho con người nhiều suy nghĩ về mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên.

2. Phân tích hình tượng thiên nhiên trong tác phẩm

- Thiên nhiên hoang sơ, hùng vĩ:

+ Rừng già với nhiều cây cối to lớn.

+ Sông suối chảy xiết.

+ Động vật hoang dã phong phú.

- Thiên nhiên tươi đẹp, thơ mộng:

+ Bầu trời xanh, mây trắng.

+ Nắng vàng rực rỡ.

+ Tiếng chim hót líu lo.

- Thiên nhiên tàn nhẫn, khắc nghiệt:

+ Bão tố, lũ lụt.

+ Bệnh tật, dịch bệnh.

+ Sự nguy hiểm luôn rình rập con người.

3. Mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên trong tác phẩm

- Mối quan hệ gắn bó, mật thiết:

+ Con người sống phụ thuộc vào thiên nhiên.

+ Thiên nhiên cung cấp cho con người thức ăn, nước uống, nơi ở.

+ Con người hòa mình vào thiên nhiên, tìm kiếm sự thanh thản, bình yên.

- Mối quan hệ đối lập, mâu thuẫn:

+ Con người khai thác thiên nhiên một cách bừa bãi, dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng.

+ Thiên nhiên phản kháng lại con người bằng những thảm họa thiên tai.

- Mối quan hệ cần được hài hòa, cân bằng:

+ Con người cần có ý thức bảo vệ thiên nhiên.

+ Thiên nhiên cần được con người đối xử một cách trân trọng, yêu quý.

4. Vai trò của thiên nhiên trong tác phẩm

- Miêu tả nhân vật:

+ Thiên nhiên góp phần thể hiện tính cách, phẩm chất của nhân vật.

+ Ví dụ: Hình ảnh ông Diểu gắn liền với hình ảnh rừng già.

- Thể hiện nội dung tư tưởng:

+ Thiên nhiên là bối cảnh cho những diễn biến tâm lý của nhân vật.

+ Thiên nhiên thể hiện triết lý sống của tác giả.

+ Ví dụ: Thiên nhiên hoang sơ, hùng vĩ thể hiện sự tự do, phóng khoáng của con người.

III. Kết luận

- Hình tượng con người và thiên nhiên trong "Muối của rừng" được thể hiện một cách rõ nét, sinh động.

- Mối quan hệ giữa con người và thiên nhiên trong tác phẩm là mối quan hệ phức tạp, đa dạng.

- Thiên nhiên có vai trò quan trọng trong việc miêu tả tính cách nhân vật và thể hiện nội dung tư tưởng của tác phẩm.

16. Tự luận
1 điểm

Đề bài (trang 20 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Viết báo cáo kết quả nghiên cứu về một vấn đề văn học hiện đại mà bạn quan tâm.

Xem đáp án

Bước 1: Chuẩn bị viết

Bạn đã chọn đề tài, thực hiện nghiên cứu và thu nhận kết quả nghiên cứu ở Phần thứ nhất của chuyên đề. Từ kết quả nghiên cứu thu nhận được, bạn tiến hành xác định đề tài cho bài viết, mục đích viết và đối tượng người đọc, từ đó chọn cách viết cho phù hợp.

Lưu ý: Đề tài của bài viết không phải lúc nào cũng trùng với đề tài bạn chọn nghiên cứu. Tuỳ vào mục đích viết và đối tượng người đọc mà bạn cân nhắc một trong hai trường hợp: Trường hợp thứ nhất, viết một bài báo cáo để trình bày tất cả kết quả nghiên cứu thu nhận được (đề tài bài viết trùng với đề tài nghiên cứu). Trường hợp thứ hai, viết một bài báo cáo để trình bày một vài kết quả tiêu biểu, đáng chú ý, phù hợp với mục đích và đối tượng người đọc (đề tài bài viết cụ thể, hẹp hơn đề tài nghiên cứu).

Trên cơ sở đã chọn đề tài bài báo cáo, bạn xem phiếu thu thập tư liệu trong hồ sơ nghiên cứu, lập danh mục tài liệu tham khảo theo chuẩn APA.

Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

Bạn xem lại kết quả nghiên cứu đă thu nhận ở Phần thứ nhất, chọn lọc các ý cần viết và lập dàn ý. Có thể sử dụng sơ đồ để phân tách ý chính, ý phụ của bài báo cáo, trên cơ sở đó, bạn tạo ra hệ thống đề mục phù hợp, đảm bảo tính logic (các đề mục thể hiện đầy đủ kết quả nghiên cứu muốn trình bày, đều hướng về giải quyết câu hỏi nghiên cứu và làm rõ vấn đề nghiên cứu, các đề mục đồng cấp không được bao chứa hay giao nhau, tên các đề mục không đồng cấp không được trùng nhau,...).

Bước 3: Viết bài

Từ dàn ý đã lập, bạn viết bài báo cáo hoàn chỉnh. Lưu ý:

- Phần tóm tắt nên bám sát bối cảnh nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu, phương pháp và kết quả nghiên cứu.

- Đảm bảo ngôn ngữ khoa học, chuẩn mực, khách quan, không sử dụng từ ngữ địa phương hay ngôn ngữ biểu cảm; sử dụng các phương tiện liên kết để bài viết mạch lạc, rõ ràng.

- Đảm bảo tôn trọng sở hữu trí tuệ và tránh đạo văn bằng cách trích dẫn, sử dụng cước chú, dẫn nguồn một cách đúng quy cách.

- Kết hợp phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ (nếu cần).

Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa

Đọc lại bài viết và chỉnh sửa dựa vào bảng kiểm sau:

Đề bài (trang 20 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Viết báo cáo kết quả nghiên cứu về một vấn đề văn học hiện đại mà bạn quan tâm. (ảnh 1)Đề bài (trang 20 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Viết báo cáo kết quả nghiên cứu về một vấn đề văn học hiện đại mà bạn quan tâm. (ảnh 2)

* Bài báo cáo tham khảo:

Báo cáo kết quả nghiên cứu về vấn đề “Chủ nghĩa hiện thực trong văn học Việt Nam sau năm 1975”

I. Giới thiệu

- Chủ nghĩa hiện thực là một khuynh hướng sáng tác văn học phản ánh trung thực hiện thực đời sống xã hội một cách khách quan, toàn diện.

- Văn học Việt Nam sau năm 1975 có nhiều tác phẩm tiêu biểu cho khuynh hướng sáng tác hiện thực, góp phần quan trọng vào sự phát triển của nền văn học nước nhà.

II. Nội dung nghiên cứu

1. Đặc điểm của chủ nghĩa hiện thực trong văn học Việt Nam sau năm 1975:

- Phản ánh trung thực hiện thực đời sống xã hội sau chiến tranh, với những khó khăn, thử thách và cả những đổi mới, tiến bộ.

- Tập trung khai thác các đề tài về cuộc sống của người dân lao động, những con người bình dị trong xã hội.

- Sử dụng các phương pháp nghệ thuật hiện thực như: miêu tả, tự sự, biểu cảm,... để thể hiện hiện thực một cách sinh động, chân thực.

2. Một số tác phẩm tiêu biểu cho chủ nghĩa hiện thực trong văn học Việt Nam sau năm 1975:

- “Mùa lá rụng trong vườn” của Ma Văn Kháng: Phản ánh hiện thực cuộc sống của người dân miền núi sau chiến tranh.

- “Số đỏ” của Vũ Trọng Phụng: Châm biếm xã hội thực dân nửa phong kiến thối nát trước Cách mạng tháng Tám.

- “Chiếc lược ngà” của Nguyễn Quang Sáng: Ca ngợi tình cha con thiêng liêng, bất diệt.

- “Đất nước” của Nguyễn Khoa Điềm: Thể hiện tình yêu quê hương, đất nước sâu nặng của người dân Việt Nam.

3. Đánh giá:

- Chủ nghĩa hiện thực trong văn học Việt Nam sau năm 1975 đã đạt được nhiều thành tựu to lớn, góp phần quan trọng vào sự phát triển của nền văn học nước nhà.

- Các tác phẩm hiện thực đã phản ánh trung thực hiện thực đời sống xã hội, đồng thời thể hiện những giá trị nhân văn sâu sắc, góp phần giáo dục đạo đức, bồi dưỡng tình yêu quê hương, đất nước cho người đọc.

III. Kết luận

- Chủ nghĩa hiện thực là một khuynh hướng sáng tác văn học quan trọng trong văn học Việt Nam sau năm 1975.

- Các tác phẩm hiện thực đã góp phần quan trọng vào sự phát triển của nền văn học nước nhà và để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng người đọc.

17. Tự luận
1 điểm

(trang 22 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Tóm tắt quy trình viết bài báo cáo kết quả nghiên cứu về một vấn đề văn học hiện đại dựa vào bảng sau (làm vào vở):

Xem đáp án

(trang 22 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Tóm tắt quy trình viết bài báo cáo kết quả nghiên cứu về một vấn đề văn học hiện đại dựa vào bảng sau (làm vào vở): (ảnh 1)

Trả lời:

Quy trình viết

Thao tác cần làm

Lưu ý

Bước 1: Chuẩn bị viết

- Lựa chọn đề tài phù hợp.

- Đặt ra các mục tiêu nghiên cứu rõ ràng.

- Thu thập tài liệu tham khảo.

- Đề tài phải có ý nghĩa khoa học, thực tiễn và phù hợp với khả năng nghiên cứu của bản thân.

- Mục tiêu nghiên cứu phải cụ thể, rõ ràng và khả thi.

- Tài liệu tham khảo phải chính xác, cập nhật và đầy đủ.

- Kế hoạch nghiên cứu phải khoa học, logic và đảm bảo tiến độ thực hiện.

Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

- Đọc và phân tích tài liệu tham khảo.

- Xác định các ý chính và lập dàn ý chi tiết.

- Dàn ý phải logic, khoa học và thể hiện rõ mối quan hệ giữa các phần nội dung.

- Cần đọc và phân tích kỹ lưỡng tài liệu tham khảo để có thể tìm ra những ý chính và lập dàn ý chi tiết.

- Dàn ý cần được trình bày rõ ràng, mạch lạc và dễ hiểu.

Bước 3: Viết bài

- Viết bài theo dàn ý đã lập.

- Sử dụng ngôn ngữ khoa học, chính xác và dễ hiểu.

- Trình bày nội dung một cách logic, khoa học và thuyết phục.

- Cần chú ý đến bố cục bài viết, sử dụng các biện pháp tu từ và lập luận để tăng sức thuyết phục cho bài viết.

- Cần kiểm tra lỗi chính tả, ngữ pháp và dấu chấm câu.

Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa

- Đọc lại bài viết và chỉnh sửa nội dung.

- Kiểm tra lỗi chính tả, ngữ pháp và dấu chấm câu.

- Định dạng bài viết theo yêu cầu.

- Cần đọc lại bài viết một cách cẩn thận để phát hiện và sửa chữa những lỗi sai sót.

- Cần định dạng bài viết theo yêu cầu của cơ quan chủ quản.

18. Tự luận
1 điểm

(trang 22 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Từ bảng thống kê tài liệu tham khảo đã thực hiện ở Phần thứ nhất, bạn hãy lập danh mục tài liệu tham khảo theo chuẩn APA.

Xem đáp án

Trả lời:

*Cú pháp trình bày các mục trong phần Tài liệu tham khảo của bài nghiên cứu:

+ Tác giả.

+ Năm xuất bản.

+ Tên tác phẩm.

+ Nơi xuất bản.

+ Nhà xuất bản.

*Cách sắp xếp các mục trong phần Tài liệu tham khảo của bài nghiên cứu.

- Các mục trong phần Tài liệu tham khảo được sắp xếp theo thứ tự bảng chữ cái của họ tác giả đầu tiên.

19. Tự luận
1 điểm

(trang 22 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Từ kết quả nghiên cứu thu nhận được ở Phần thứ nhất, bạn hãy chọn đề tài và phác thảo hệ thống đề mục cho bài báo cáo. Trao đổi với các bạn trong lớp và nhận xét về sự hợp lí, logic của hệ thống các đề mục.

Xem đáp án

Trả lời:

Phác thảo hệ thống đề mục cho đề tài “Phân tích đặc điểm nhân vật trong tác phẩm Chí Phèo của Nam Cao”:

1. Giới thiệu

1.1 Lý do chọn đề tài

1.2 Giới thiệu tác giả Nam Cao và tác phẩm “Chí Phèo”

1.3 Phạm vi và nội dung nghiên cứu

2. Nội dung

2.1 Hoàn cảnh ra đời và giá trị hiện thực của tác phẩm “Chí Phèo”

2.2 Phân tích đặc điểm nhân vật Chí Phèo:

2.2.1 Quá khứ bi thảm và quá trình tha hóa của Chí Phèo

2.2.2 Nỗi thống khổ và khát vọng hoàn lương của Chí Phèo

2.2.3 Bi kịch Chí Phèo - bi kịch của người nông dân trong xã hội phong kiến Việt Nam

2.3 Phân tích đặc điểm nhân vật Thị Nở:

2.3.1 Vẻ đẹp tiềm ẩn của nhân vật Thị Nở

2.3.2 Vai trò của Thị Nở trong quá trình thức tỉnh của Chí Phèo

2.3.3 Bi kịch Thị Nở - bi kịch của người phụ nữ nông dân trong xã hội phong kiến Việt Nam

2.4 Phân tích nghệ thuật xây dựng nhân vật của Nam Cao:

2.4.1 Ngôn ngữ nhân vật

2.4.2 Miêu tả tâm lý nhân vật

2.4.3 Sử dụng các biện pháp tu từ

3. Kết luận

3.1 Khẳng định giá trị nhân đạo của tác phẩm “Chí Phèo”

3.2 Bài học rút ra từ tác phẩm “Chí Phèo”

20. Tự luận
1 điểm

Đề bài (trang 24 sách Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – Chân trời): Chọn một vấn đề văn học hiện đại và thực hiện bài thuyết trình, sau đây là một số gợi ý:

- Tính chất giao thời trong bài thơ Hầu trời của Tản Đà.

- Tìm hiểu một số đặc điểm phóng sự của Vũ Trọng Phụng.

- Chất thơ trong một số truyện ngắn của Thạch Lam.

- Cảm hứng đau thương trong một số bài thơ của Hàn Mặc Tử.

- Đề tài thế sự trong một số truyện ngắn của Nguyễn Khải sau năm 1975.

-...

Xem đáp án

Trả lời:

* Bài thuyết trình tham khảo: Chất thơ trong một số truyện ngắn của Thạch Lam.

Thạch Lam là một nhà văn nổi tiếng của Việt Nam với những tác phẩm về cuộc sống của những người nghèo khổ, những mảnh đời bất hạnh trong xã hội Việt Nam trước Cách mạng tháng Tám.

Chất thơ trong các truyện ngắn của Thạch Lam là một điểm đặc sắc góp phần tạo nên giá trị nghệ thuật cho tác phẩm của ông.

- Chất thơ trong truyện ngắn “Hai đứa trẻ”:

+ Khung cảnh thơ mộng: Chợ quê tàn, đêm phố huyện, ánh đèn lờ mờ, tiếng rao xa xăm, tiếng côn trùng rả rích.

+ Tâm hồn nhân vật: Liên và An, hai đứa trẻ thơ ngây, trong sáng, mơ mộng.

+ Nỗi buồn man mác: Nỗi buồn về cuộc sống tẻ nhạt, buồn về kiếp người, buồn về những ước mơ không thành.

- Chất thơ trong truyện ngắn "Dưới bóng hoàng lan":

+ Khung cảnh thanh tĩnh, yên bình: Khu vườn nhỏ với cây hoàng lan tỏa hương, tiếng chim hót líu lo, ánh trăng dịu nhẹ.

+ Tâm hồn nhân vật: Thanh, một chàng trai trẻ, đang có những suy nghĩ về cuộc sống, về tình yêu.

+ Nỗi buồn lãng mạn: Nỗi buồn về kiếp người, về những gì đã qua, về những gì không thể níu giữ.

- Chất thơ trong truyện ngắn "Giờ tàn":

+ Khung cảnh ảm đạm, u buồn: Cánh đồng lúa chín vàng, những con chim bay về tổ, tiếng chuông nhà thờ ngân vang.

+ Tâm trạng nhân vật: Thúy, một cô gái trẻ, đang có những suy nghĩ về cuộc sống, về tương lai.

+ Nỗi buồn thương cảm: Nỗi buồn về kiếp người, về những mảnh đời bất hạnh.

- Đặc điểm của chất thơ trong truyện ngắn của Thạch Lam:

+ Ngôn ngữ tinh tế, giàu sức gợi cảm.

+ Cảm xúc nhẹ nhàng, sâu lắng.

+ Hình ảnh thơ mộng, lãng mạn.

+ Âm điệu du dương, trầm buồn.

+. Chất thơ trong các truyện ngắn của Thạch Lam đã góp phần làm nên giá trị nghệ thuật cho tác phẩm của ông. Chất thơ ấy thể hiện sự tinh tế, nhạy cảm của nhà văn trước cuộc sống và con người. Đồng thời, đã khơi gợi cho người đọc những cảm xúc sâu lắng, những suy nghĩ về cuộc sống và kiếp người.