Đề thi THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 chọn lọc, có lời giải (Đề số 29)

Đáp án C

Vì một cặp tính trạng mà có tỉ lệ kiểu hình 9:3:3:1 thì chứng tỏ cặp tính trạng này có 16 tổ hợp giao tử (9 + 3+3+1 = 16). Do đó suy ra tính trạng do 2 cặp gen quy định. Và tỉ lệ 9:3:3:1 là của tương tác gen.

Đáp án D

Ở thế hệ xuất phát, tần số a = 0,2.

Khi aa bị chết ở giai đoạn phôi, đến thế hệ F₅, tần số a = 0,2 : (5 × 0,2 + 1) = 0,1.

Vì quần thể không có aa nên tỉ lệ kiểu gen là (1-x)AA + xAa = 1.

→ x = 2 × 0,1 = 0,2. → Tỉ lệ kiểu gen ở F₅ là 0,8AA + 0,2Aa = 1.

Đáp án D

Dung hợp tế bào trần sẽ tạo ra dạng song nhị bội mang đặc điểm di truyền của hai loài.

→ Đáp án D.

Đáp án D

- Loài sinh học là một nhóm cá thể có vốn gen chung, có những tính trạng chung về hình thái, sinh lí, có khu phân bố xác định, trong đó các cá thể giao phối với nhau và được cách li sinh sản với những nhóm quần thể thuộc loài khác.

- Quần thể là nhóm cá thể cùng loài, là đơn vị tổ chức cơ sở của loài.

- Các quần thể của một loài có thể phân bố gián đoạn hoặc liên tục tạo thành các nòi khác nhau

→ Đáp án D

Đáp án A

Bằng chứng trực tiếp chứng minh sự tiến hóa ở sinh vật là bằng chứng về hóa thạch. → Đáp án đúng là A.

Đáp án C

Quan hệ có hại cho các cá thể cùng loài thì đấy là cạnh tranh cùng loài. → Đáp án C.

Đáp án A

Quần xã rừng mưa nhiệt đới

Đáp án A

- Phương trình tổng quát của quang hợp:

12H₂O + 6CO₂ → C₆H₁₂O₆ + 6O₂ + 6H₂O.

- Như vậy, để tổng hợp được 1 mol glucozơ thì cần phải quang phân li 12 mol nước.

- 90g glucozơ có số mol là = $\frac{90}{180}$ = 0,5 mol.

- Như vậy, để tổng hợp được 90g (0,5mol) glucozơ thì cần phải quang phân li số gam nước là 0,5 × 12 × 18 = 108 (g). → Đáp án A.

Đáp án B

Có 3 phát biểu đúng, đó là (I), (II), (IV) → Đáp án B.

Có 4 loại hooc môn tham gia điều hoà lượng đường (glucozơ) trong máu, đó là insulin, glucagon, adrenalin và coctizol. Vai trò của các loại hooc môn đó là:

- Hooc môn insulin: Có tác dụng chuyển hóa glucozơ, làm giảm glucozơ máu.

Khi glucozơ đã đi vào tế bào thì insulin có tác dụng kích thích chuyển hoá như sau:

+ Tại gan: Tăng chuyển glucozơ thành glicogen.

+ Tại mô mỡ: Tăng chuyển glucozơ thành mỡ và thành một số loại axit amin.

+ Tại cơ: Tăng cường chuyển glucozơ thành glucozơ - 6 - photphat để chất này đi vào đường phân hoặc chất này tổng hợp thành glicogen dự trữ.

- Hooc môn Adrenalin và glucagon: Có tác dụng tăng đường huyết bằng cách chuyển hóa glicogen thành glucozơ tại gan và cơ.

- Hooc môn và coctizol: có tác dụng làm tăng đường huyết bằng cách huy động phân giải protein, axit lactic, axitamin cùng nhiều chất khác tại gan tạo ra glucozơ, do đó nếu gan đã cạn glicogen thì coctizol có vai trò trong việc làm tăng lượng đường huyết.

Đáp án A

Gen có chiều dài 4165A⁰ → Tổng số nu của gen = 2450.

Có 455 G → A = 2450:2 – 455 = 770.

→ Tổng liên kết hidro của gen = 2 × 770 + 3 × 455 = 2905.

Đáp án B

Đột biến đảo đoạn không làm thay đổi trình tự sắp xếp của các gen trên NST.

→ Đáp án B.

Đáp án B

Vì gen nằm ở lục lạp cho nên tính trạng di truyền theo dòng mẹ. Do đó, F₂ có 100% cây hoa trắng.

Đáp án B

Ngựa giao phối với lừa sinh ra con la bị bất thụ

Đáp án A

Vì cạnh tranh cùng loài chỉ xảy ra khi mật độ cá thể tăng cao và nguồn sống khan hiếm.

B sai. Vì cạnh tranh cùng loài thúc đẩy loài tiến hóa chứ không làm suy thoái loài.

C sai. Vì cạnh tranh làm giảm tỉ lệ sinh sản, tăng tỉ lệ tử vong nên không bao giờ làm tăng kích thước quần thể.

D sai. Vì cạnh tranh gay gắt thì sẽ dẫn tới phân bố đồng đều chứ không phải là theo nhóm.

Đáp án D

Vì diễn thế nguyên sinh thì độ đa dạng của quần xã tăng dần cho nên lưới thức ăn phức tạp dần. A sai. Vì có 2 loại chuỗi thức ăn, một loại chuỗi được bắt đầu bằng sinh vật sản xuất và một loại chuỗi được bắt đầu bằng động vật ăn mùn bã hữu cơ.

B sai. Vì hệ sinh thái càng đa dạng thì càng có nhiều loài nên lưới thức ăn càng phức tạp.

C sai. Vì một chuỗi thức ăn thì một loài chỉ thuộc 1 bậc dinh dưỡng.

Đáp án A

Mạch 1 của gen có tỉ lệ A₁ : T₁ : G₁ : X₁ = 3:2:1:4 thì suy ra mạch 2 của gen có tỉ lệ T₂ : A₂ : X₂ : G₂ = 3:2:1:4.

Vì trên phân tử mARN này có U = 2G cho nên suy ra trên mạch gốc của gen có A = 2X. Như vậy, suy ra mạch 2 của gen là mạch gốc.

Ta lại có trên phân tử mARN có X – A = 150 cho nên suy ra G_gốc – T_gốc = G₂ – T₂ = 150.

Vì T₂ : A₂ : X₂ : G₂ = 3:2:1:4 nên ta có: $\frac{{\text{T}}_{\text{2}}}{\text{3}}=\frac{{\text{A}}_{\text{2}}}{\text{2}}=\frac{{\text{X}}_{\text{2}}}{\text{1}}=\frac{{\text{G}}_{\text{2}}}{\text{4}}=\frac{{\text{G}}_{\text{2}}-{\text{T}}_{\text{2}}}{\text{4-3}}$ = $\frac{150}{4-3}$ = 150.

→ Số nuclêôtit loại A của ARN = số nuclêôtit loại T của mạch gốc = 3 × 150 = 450. → Đáp án A.

Đáp án A

Có 2 phát biểu đúng, đó là I và IV. → Đáp án A

Mẹ có kiểu gen X^AX^a, bố có kiểu gen X^AY. Con gái có kiểu gen X^AX^AX^a thì sẽ có 2 trường hợp sau:

Trường hợp 1: Con gái nhận X^A từ bố và X^AX^a từ mẹ → mẹ bị rối loạn giảm phân I và bố giảm phân bình thường.

Trường hợp 2: Con gái nhận X^AX^A từ bố và X^a từ mẹ → Bố bị rối loạn giảm phân II và mẹ giảm phân bình thường.

Đáp án B.

A sai. Vì có 6 nhóm liên kết thì số loại giao tử tối đa = (6+1).2⁶ = 448.

B đúng. Số loại giao tử hoán vị = (6).2⁶ = 384.

C sai. Vì mỗi tế bào chỉ tạo ra 4 loại giao tử.

D sai. Một cặp NST có 2 cặp gen dị hợp nên một cặp NST chỉ có tối đa 4 loại giao tử.

Đáp án C

Có 3 phát biểu đúng, đó là II, III và IV. → Đáp án C.

Theo bài ra, đồng hợp trội 4% thì chứng tỏ $\frac{\underset{¯}{\text{AB}}}{\text{AB}}$ = 4%. → $\frac{\underset{¯}{\text{ab}}}{\text{ab}}$ = 4%.

Vì P có kiểu gen khác nhau và tần số hoán vị gen ở 2 giới với tần số bằng nhau cho nên 4% $\frac{\underset{¯}{\text{ab}}}{\text{ab}}$ = 0,4ab ×0,1ab.

→ Tần số hoán vị = 2×0,1 = 0,2 = 20%. → I sai.

II đúng. Kiểu gen 1 alen trội ở F₁ chiếm tỉ lệ = 0,5 - 4×0,04 = 0,34 = 34%.

III đúng. Kiểu gen 2 alen trội ở F₁ chiếm tỉ lệ = 6×0,04 = 0,24 = 24%.

III. Kiểu gen 4 alen trội ở F₁ chiếm tỉ lệ = 0,04 = 4%.

Đáp án A

Có 3 phát biểu đúng, đó là I, II và IV. → Đáp án A.

Bài toán cho biết kiểu gen đồng hợp trội = đồng hợp lặn → A = a = 0,5.

I đúng. Vì không có đột biến thì sẽ không có alen mới. Không có di – nhập gen thì không có sự mang alen từ quần thể khác tới.

II đúng. Vì ở quần thể này, tần số A = a = 0,5 cho nên chọn lọc chống lại Aa thì không làm thay đổi cấu trúc di truyền.

III sai. Vì nếu không có tác động của các yếu tố ngẫu nhiên thì tính đa dạng di truyền của quần thể vẫn có thể bị thay đổi do đột biến, chọn lọc tự nhiên. Trong đó đột biến có thể làm tăng tính đa dạng di truyền của quần thể, chọn lọc tự nhiên làm giảm đa dạng di truyền của quần thể.

IV đúng. Vì quần thể đang cân bằng di truyền và không có tác động của các nhân tố tiến hóa thì cấu trúc di truyền vẫn đạt cân bằng di truyền mà không bị thay đổi.

Đáp án C

Có 3 phát biểu đúng là I, III, IV. → Đáp án C

II sai. Vì cạnh tranh sẽ làm giảm tỉ lệ sinh sản.

Đáp án C

Gồm có (I), (III), (IV) đúng. → Đáp án C.

Giải thích:

(I) đúng. Vì duy trì đa dạng sinh học sẽ góp phần phát triển bền vững tài nguyên thiên nhiên.

(II) sai. Vì việc lấy đất rừng làm nương rẫy → sẽ làm thu hẹp tài nguyên rừng dẫn tới làm suy giảm đa dạng sinh học → Làm mất cân bằng sinh thái dẫn tới làm suy thoái tài nguyên thiên nhiên.

(III) đúng. Vì việc khai thác và sử dụng hợp lí tài nguyên tái sinh sẽ đảm bảo sự tái sinh của các nguồn tài nguyên này. Do đó, việc sử dụng hợp lí sẽ làm cho tài nguyên tái sinh được phục hồi và duy trì ổn định. (Khai thác hợp lí là khai thác mà trong đó, lượng cá thể bị đánh bắt tương đương với lượng cá thể được sinh ra).

(IV) đúng. Vì kiểm soát sự gia tăng dân số, tăng cường công tác giáo dục về bảo vệ môi trường sẽ đảm bảo sự ổn định dân số. Khi ổn định dân số thì sẽ ổn định được nhu cầu sử dụng, nhu cầu khai thác tài nguyên thiên nhiên.

(V) sai. Vì tăng cường sử dụng các loại phân bón hoá học trong sản xuất nông nghiệp sẽ gây ra ô nhiễm môi trường dẫn tới suy thoái tài nguyên thiên nhiên.

Đáp án A

Cả 4 phát biểu đúng. → Đáp án A.

I đúng. Vì có 2 loại chuỗi thức ăn, trong đó có một loại chuỗi được bắt đầu bằng động vật ăn mùn hữu cơ.

II đúng.

III đúng. Vì A giảm số lượng thì E tăng số lượng, khi đó F sẽ giảm số lượng. F giảm số lượng thì B sẽ giảm số lượng.

IV đúng. Vì H giảm số lượng thì B sẽ tăng nên sẽ làm cho T giảm.

Đáp án D

Có 2 giải thuyết đúng, đó là II và III. → Đáp án D.

I sai. Vì nếu P bị bất hoạt thì enzyme ARN polimeraza không thể bám vào không được dịch mã

IV sai. Vì đột biến gen cấu trúc không ảnh hưởng tới gen điều hoà, protein ức chế vẫn bám vào 02 không được dịch mã

Đáp án A

Chỉ có phát biểu III đúng. → Đáp án A.

Có 10% đột biến nên sẽ có 10%AAaaBBbb và 90%AaBb.

I sai. Tỉ lệ giao tử mang toàn alen trội (AB và AABB) = 1/4×90% + 1/36×10% = 41/180.

II sai. Tỉ lệ giao tử mang 1 alen trội = $\frac{\text{x}}{\text{2}}$ + $\frac{\text{2y}}{\text{9}}$ = $\frac{\text{90 }\%\text{ }}{\text{2}}$ + $\frac{\text{2}\times \text{10 }\%\text{ }}{\text{9}}$ = 17/36.

III đúng. Tỉ lệ giao tử mang 2 alen trội = $\frac{\text{x}}{\text{4}}$+ $\frac{\text{y}}{\text{2}}$ = $\frac{\text{90 }\%\text{ }}{\text{4}}+\frac{\text{10 }\%\text{ }}{\text{2}}$ = 11/40.

IV sai. Tỉ lệ giao tử mang 3 alen trội = $\frac{\text{2y}}{\text{9}}$ = $\frac{\text{2}\times \text{10 }\%\text{ }}{\text{9}}$ = 1/45.

Đáp án D

Cả 4 phát biểu trên đều đúng. → Đáp án D.

I đúng. Cây quả dài = 4% = 0,04

→ Quả tròn dị hợp (Bb) = 2 × $\sqrt{0,04}$ = 0,4 = 40%.

II đúng. Quả tròn thuần chủng = 1- 0,4 = 0,6.

→ Số cây quả tròn thuần chủng = 0,6 × 300 = 180 cây.

III đúng. Kiểu hình quả dài chỉ do cây có kiểu gen Bb ở P tạo ra

Bb × Bb → bb ở đời con = 0,4 × 1/4 = 10%.

IV đúng. Quả tròn ở P có tỉ lệ 0,6BB : 0,4Bb.

Khi lai với cây quả dài bb chỉ có phép lai Bb × bb → 1/2 Bb : 1/2 bb.

Tỉ lệ quả dài: bb = 0,4 × 1/2 = 0,2 → quả tròn = 1 – 0,2 = 0,8.

Tỉ lệ kiểu hình: 4 quả tròn : 1 quả dài.

Đáp án B

Có 3 phát biểu đúng, đó là I, II và IV. → Đáp án B.

Kiểu hình trội về 3 tính trạn (A-B-D-) và kiểu hình lặn về 3 tính trạng ($\frac{\underset{¯}{\text{ab}}}{\text{ab}}$dd) = 53,5%.

→ (0,5 + $\frac{\underset{¯}{\text{ab}}}{\text{ab}}$).3/4 + $\frac{\underset{¯}{\text{ab}}}{\text{ab}}$.1/4 = 0,535.

→ kiểu gen $\frac{\underset{¯}{\text{ab}}}{\text{ab}}$ = 0,535 – 0,5 ×3/4 = 0,16.

F₁ có kiểu gen  = 0,16 = 0,4ab × 0,4ab. → Đã có hoán vị gen với tần số 20%.

I đúng. Vì $\frac{\underset{¯}{AB}}{ab}\times \frac{\underset{¯}{AB}}{ab}$ cho đời con có 10 kiểu gen, 4 kiểu hình. Và Dd × Dd cho đời con có 3 kiểu gen, 2 kiểu hình.

→ Số loại kiểu gen = 10×3 = 30; Số loại kiểu hình = 4×2 = 8.

II đúng. Kiểu hình mang 2 tính trạng và 1 tính trạng lặn có tỉ lệ = 0,5 - 5×0,04 = 0,3 = 30%.

III sai. Vì kiểu gen dị hợp 3 cặp gen gồm có $\frac{\underset{¯}{AB}}{ab}$Dd và $\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}$Dd có tỉ lệ = (2 × 0,16 + 2 × 0,01) × 1/2 = 0,17.

IV đúng. Trong số các cá thể có kiểu hình mang 3 tính trạng trội, cá thể có 4 alen trội chiếm tỉ lệ = $\frac{\frac{\text{AB}}{\text{Ab}}\text{Dd}+\frac{\text{AB}}{\text{aB}}\text{Dd}+\frac{\text{AB}}{\text{ab}}\text{DD}+\frac{\text{Ab}}{\text{aB}}\text{DD}}{\text{A}-\text{B}-\text{D}-}$ = $\frac{\text{0,4}\times \text{0,1}\times \text{2}+\text{0,4}\times \text{0,4}\times 1/\text{2}+\text{ 0,1}\times \text{0,1}\times 1/\text{2}}{(0,5+0,16).\frac{\text{3}}{\text{4}}}$ = 1/3.

Đáp án C

Có 3 phát biểu đúng, đó là I, II và III. → Đáp án C.

Ở F₁, tỉ lệ kiểu hình của mỗi tính trạng đều là 3:1. → P dị hợp 2 cặp gen. Khi P dị hợp 2 cặp gen thì loại kiểu hình trội về 2 tính trạng ở F₁ có thể do 5 kiểu gen quy định (nếu có HVG ở 3 giới); có 3 kiểu gen quy định (nếu HVG 1 bên); Có 2 kiểu gen quy định (Nếu P là $\frac{\underset{¯}{\text{AB}}}{\text{ab}}\times \frac{\underset{¯}{\text{AB}}}{\text{ab}}$ và không có hoán vị); có 1 kiểu gen nếu P là $\frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}\times \frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}$ và không có hoán vị). → I đúng.

II đúng. Vì nếu P có kiểu gen $\frac{\underset{¯}{\text{AB}}}{\text{ab}}\times \frac{\underset{¯}{\text{Ab}}}{\text{aB}}$ và không có hoán vị gen thì F₁ có 4 kiểu gen với tỉ lệ 1:1:1:1.

III đúng. Vì khi P có kiểu gen dị hợp 2 cặp gen thì ở đời F₁, dị hợp 2 cặp gen luôn có tỉ lệ = tỉ lệ của đồng hợp 2 cặp gen. Nguyên nhân là vì kiểu gen dị hợp 2 cặp gen cũng chính là kiểu gen đồng hợp 2 cặp gen.

IV sai. Vì P dị hợp 2 cặp gen nên số cây mang 2 tính trạng trội = 0,5 + $\frac{\underset{¯}{\text{ab}}}{\text{ab}}$ ≥ 50%. Vì có tỉ lệ từ 50% trở lên nên không thể có loại kiểu hình nào có tỉ lệ lớn hơn.

Đáp án B

Có 2 phát biểu đúng, đó là II và III.

A-B-D- quy định hoa đỏ;

Các kiểu gen còn lại quy định hoa trắng.

Vì P dị hợp 3 cặp gen nên F₁ có tỉ lệ kiểu hình là 27 đỏ : 37 trắng.

- Trong số các cây hoa trắng ở F₁, thì cây đồng hợp 2 cặp gen có tỉ lệ = $\frac{{\text{C}}_{\text{3}}^{\text{2}}\times {\text{2}}^{\text{3}}-{\text{C}}_{\text{3}}^{\text{2}}\times {\text{2}}^{\text{1}}}{\text{37}}$ = 18/37. → I sai.

- Trong tố cây hoa đỏ ở F₁, cây đồng hợp tử về 2 cặp gen có tỉ lệ = $\frac{{\text{C}}_{\text{3}}^{\text{2}}\times {\text{2}}^{\text{1}}}{\text{27}}$ = 2/9. → II đúng

- Số cây hoa đỏ ở F₁ đồng hợp tử về 2 cặp gen có tỉ lệ = $\frac{{\text{C}}_{\text{3}}^{\text{2}}\times {\text{2}}^{\text{1}}}{\text{64}}$ = 3/32.

→ Số cây hoa đỏ đồng hợp tử 2 cặp gen = 3/32 × 8000 = 750. → III đúng.

- Số cây hoa trắng đồng hợp tử 1 cặp gen ở F₁ chiếm tỉ lệ = $\frac{C_3^1\times 2^3-C_3^1\times 2^2}{64}$ = 3/16.

→ Số cây hoa trắng đồng hợp tử 1 cặp gen ở F₁ = 3/16 × 8000 = 1500. → IV sai.

Đáp án A

Có 4 phát biểu đúng, đó là I, III, IV và V. → Đáp án A.

(I) đúng. Vì ở F₂, Aa có tỉ lệ = $\frac{0,4}{2^2}$ = 0,1.

(II) sai. Vì tần số A = 0,8 và tần số a = 0,2 cho nên kiểu hình hoa đỏ luôn lớn hơn kiểu hình hoa trắng.

(III) đúng. Vì đây là quần thể tự phối nên hiệu số giữa kiểu gen AA với kiểu gen aa không thay đổi qua các thế hệ. Ở thế hệ P, tỉ lệ AA – tỉ lệ aa = 0,6 – 0 = 0,6.

(IV) đúng. Ở F₃, cây hoa trắng có tỉ lệ = $\frac{0,4-\frac{0,4}{8}}{2}$ = 0,175 = 7/40. → Cây hoa đỏ = 33/40.

(V) đúng. Hợp tử F₁ có tỉ lệ kiểu gen là 0,7AA : 0,2Aa : 0,1aa. → Cây F₁ có tỉ lệ kiểu gen = 7/9AA : 2/9Aa.

Hợp tử F₂ có tỉ lệ kiểu gen là 15/18AA : 2/18Aa : 1/18aa. → Cây F₂ có tỉ lệ kiểu gen = 15/17AA : 2/17Aa.

Đáp án B

Cả 4 phát biểu trên đều đúng.

Gọi a, b là gen quy định bệnh A, bệnh B.

I đúng. Vì cả 2 gen đều liên kết với nhiễm sắc thể giới tính X nên 8 người nam đều biết được kiểu gen.

II đúng. Vì người số 13 có kiểu gen X^abY, vợ của người này có kiểu gen X^ABX^ab. Con không bị bệnh có kiểu gen X^ABX^ab hoặc X^ABY có tỉ lệ = 1 × 0,4 = 0,4 = 40%.

III đúng. Người nữ số 5 không bị bệnh, sinh con bị cả hai bệnh nên người số 5 phải có alen a và b. Mặt khác người số 5 là con của người số 2 có kiểu gen X^ABY nên người số 5 phải có kiểu gen X^ABX^ab.

Người số 5 có kiểu gen X^ABX^ab ; người số 6 có kiểu gen X^ABY nên người số 11 có kiểu gen X^ABX^AB hoặc X^ABX^ab hoặc X^ABX^Ab hoặc X^ABX^aB với tỉ lệ = 0,4X^ABX^AB : 0,4X^ABX^ab : 0,1X^ABX^Ab : 0,1X^ABX^aB.

Cặp vợ chồng số 11, 12 (X^ABY) sinh con bị cả hai bệnh nếu người 11 có kiểu gen X^ABX^ab. Khi đó, xác suất sinh con trai (X^ab Y) bị cả hai bệnh = 0,4 × 0,4 × 1/2 = 0,08 = 8%.

IV đúng. Con đầu lòng bị 2 bệnh → Kiểu gen của cặp vợ chông đó là X^ABX^ab × X^ABY

→ Xác suất đứa thứ 2 bị cả 2 bệnh là 0,4 × ½ = 0,2 = 20%.