Đề ôn thi Tốt nghiệp THPT Sinh học năm 2025 có đáp án - Đề số 18
28 câu hỏi
PHẦN I. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 18. Mỗi câu hỏi thí sinh chỉ chọn một phương án.
Đơn phân cấu tạo nên RNA là
nucleosome.
nucleotide.
glucose.
amino acid.
Biện pháp nào sau đây có thể áp dụng để phòng tránh ung thư?
Thường xuyên tập thể dục thể thao.
Hút thuốc lá giúp giảm stress.
Sử dụng thức uống có cồn.
Sử dụng thức ăn nhanh để tiết kiệm thời gian..
Vai trò chính của tinh bột được tạo ra trong quang hợp đối với thực vật là
dự trữ năng lượng .
giúp tăng khả năng thoát hơi nước.
tạo điều kiện cho cây hấp thụ CO₂ tốt hơn.
ngăn chặn sự hấp thụ ánh sáng xanh.
Ý nào sau đây không phải vai trò của thoát hơi nước đối với đời sống của cây?
Giúp mở khí khổng, giúp cây hấp thu CO2.
Điều hòa nhiệt độ của lá, tránh hiện tượng quá nóng.
Tạo động lực hút nước và muối khoáng từ đất vào rễ.
Biến đổi quang năng thành hóa năng.
Việt Nam là một trong 16 quốc gia sở hữu sự đa dạng sinh học cao nhất thế giới. Hơn 50.000 loài đã được xác định trong đó có 20.000 loài thực vật trên cạn và dưới nước, 10.500 động vật trên cạn, 2.000 loài động vật không xương sống và cá nước ngọt, cùng hơn 11.000 loài sinh vật biển.
Theo Báo cáo được Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên tại Việt Nam (WWF-Việt Nam) và Cục Bảo tồn Thiên nhiên và Đa dạng Sinh học (BCA) công bố.
Sự đa dạng loài ở Việt Nam là do:
Hàm lượng DNA trong nhân tế bào ở mỗi loài rất lớn.
Số lượng, thành phần, trật tự sắp xếp các nucleotide trên DNA.
Vai trò của DNA đối với tế bào, cơ thể ở mỗi loài khác nhau.
Thành phần các bộ ba nucleotide trên DNA ở mỗi loài khác nhau.
Có 3 loại đột biến xảy ra ở cùng một gene, kí hiệu các thể đột biến này lần lượt là M1, M2 và M3. Để xác định các dạng đột biến trên thuộc loại nào, người ta dùng phương pháp Northern (phân tích RNA) và Westem (phân tích protein). Kết quả phân tích mRNA và protein của các thể đột biến (M1, M2 và M3) và kiểu dại (kí hiệu ĐC) bằng 2 phương pháp nêu trên thu được như Hình 1:
Hình 1
Nhận định nào về các thể đột biến M1, M2 và M3 là sai?
Căn cứ phương pháp phân tích RNA thì M2 và M3 là đột biến thay thế.
Căn cứ phương pháp phân tích RNA thì M1 là đột biến thêm nucleotid.
Căn cứ phương pháp phân tích protein thì M3 là đột biến đồng nghĩa.
Căn cứ phương pháp phân tích protein thì M2 là đột biến sai nghĩa.
Ở cây cà chua, hiện tượng nào dưới đây có thể tạo ra một cành tứ bội trên cây lưỡng bội?
Trong nguyên phân, tất cả các cặp NST trong bộ NST lương bội (2n) của toàn bộ tế bào soma không phân li.
Trong lần nguyên phân đầu tiên của hợp tử, toàn bộ bộ NST lương bội (2n) không phân li.
Trong giảm phân của tế bào sinh dục, toàn bộ bộ NST lưỡng bội (2n) không phân li tạo giao tử 2n và qua thụ tinh tạo ra thể tứ bội (4n).
Trong nguyên phân của tế bào soma ở đỉnh sinh trưởng của cành cây, toàn bộ bộ NST lưỡng bội (2n) không phân li.
Sơ đồ phả hệ trong Hình 2 mô tả sự di truyền của một bệnh ở người do một trong hai allele của một gene quy định. Biết rằng không xảy ra đột biến ở tất cả các cá thể trong phả hệ. Phát biểu nào sau đây là đúng?
Hình 2
Có 5 cá thể ở thế hệ thứ II biết chính xác kiểu gene.
Xác xuất cặp vợ chồng ở thế hệ thứ III sinh được người con thứ 2 là con gái bị bệnh là 50%.
Có ít nhất 4 cá thế chưa biết chính xác kiểu gene.
Gene gây bệnh là gene lặn, nằm trên NST giới tính X.
Liệu pháp gene trong điều trị bệnh suy giảm miễn dịch nghiệm trọng ở người do thiếu enzyme adenosine deaminase (ADA) có ưu điểm
được sử dụng thuốc đặc biệt.
không cần phẫu thuật.
sử dụng ít chất phóng xạ.
không dùng vector chuyển gene.
Cơ quan thoái hoá là những cơ quan
phát triển không đẩy đủ ở cơ thể trưởng thành.
không còn tồn tại ở cơ thể trưởng thành.
thay đổi chức năng để phù hợp với điểu kiện sống.
thay đổi cấu tạo ở cơ thể trưởng thành.
Trong điều kiện của Trái Đất hiện nay, nếu các đại phân tử hữu cơ được hình thành trong tự nhiên thì từ các chất này có thể tiến hóa hình thành nên các tế bào sơ khai được không? Vì sao?
Không, vì điều kiện của Trái Đất hiện nay không có đủ phân tử hữu cơ trong đại dương.
Không, vì điều kiện của Trái Đất hiện nay chất hữu cơ sẽ bị phân hủy bởi oxygene tự do hoặc các vi sinh vật.
Không, vì điều kiện của Trái Đất hiện nay không có đủ năng lượng để tổng hợp các chất hữu cơ.
Không, vì điều kiện của Trái Đất hiện nay không có đủ các chất vô cơ như thời nguyên thủy.
Khi nói về chọn lọc nhân tạo theo học thuyết của Darwin. Hãy cho biết phát biểu nào sau là khôngđúng?
Chọn lọc nhân tạo là quá trình gồm 2 mặt song song vừa tích luỹ các biến dị di truyền phù hợp, vừa đào thải các biến dị không phù hợp với nhu cầu của con người.
Kết quả của chọn lọc nhân tạo là hình thành các giống vật nuôi, cây trồng mang các đặc điểm khác nhau từ một vài dạng tổ tiên hoang dại ban đầu.
Động lực của chọn lọc nhân tạo là đấu tranh sinh tồn của các sinh vật trong tự nhiên.
Nguyên liệu của chọn lọc nhân tạo là nguồn biến dị cá thể trong giới vật nuôi, cây trồng.
Theo quan niệm hiện đại, nhân tố nào sau đây có vai trò quy định chiều hướng tiến hoá?
Chọn lọc tự nhiên.
Phiêu bạt di truyền.
Dòng gene.
Đột biến.
Cách ly sinh sản đóng vai trò gì trong việc phân hóa các quần thể sinh vật?
Tạo ra sự cạnh tranh giữa các loài.
Giúp các loài giao phối tự do với nhau.
Giúp duy trì sự khác biệt về di truyền giữa các quần thể, dẫn đến hình thành loài mới.
Tăng khả năng sống sót của các loài trong điều kiện khắc nghiệt.
Nhân tố nào sau đây khi tác động đến quần thể côn trùng, sự ảnh hưởng của nó không phụ thuộc và mật độ quần thể?
Con người.
Ánh sáng.
Lá cây.
Chim ăn côn trùng.
Các loài động vật ăn cỏ tổng hợp chất hữu cơ cho cơ thể nhờ vào nguồn dinh dưỡng được lấy từ các loài cỏ. Phân chia theo chức năng dinh dưỡng trong quần xã sinh vật, các loài động vật ăn cỏ thuộc nhóm nào sau đây?
Sinh vật sản xuất.
Sinh vật tiêu thụ.
Sinh vật phân giải.
Sinh vật hoại sinh.
Lưới thức ăn là
tập hợp nhiều chuỗi thức ăn trong hệ sinh thái, trong đó một số loài sinh vật là mắt xích chung cho nhiều chuỗi thức ăn.
tập hợp nhiều sinh vật có quan hệ dinh dưỡng với nhau, trong đó mỗi loài sinh vật là một mắt xích.
tập hợp nhiều sinh vật cùng tiêu thụ một loại thức ăn, trong đó mỗi loài sinh vật là một mắt xích.
tập hợp nhiều sinh vật cùng bậc dinh dưỡng, trong đó mỗi loài sinh vật là một mắt xích.
Khi tiến hành phục hồi hệ sinh thái, cần ưu tiên điều gì?
Sử dụng các loài cây sinh trưởng nhanh.
Ưu tiên các loài cây có giá trị kinh tế cao.
Sử dụng các loài cây bản địa phù hợp với điều kiện tự nhiên.
Không cần quan tâm đến nguồn gốc của loài cây.
PHẦN II. Thi sinh trả lời từ câu 1 đến câu 4. Trong mỗi ý a), b), c), d) ở mỗi câu, thi sinh chọn đúng hoặc sai.
Khi nghiên cứu Hình 3 chu kì hoạt động của tim. Một học sinh đã đưa ra một số phát biểu. Mỗi phát biểu sau đây của học sinh là Đúng hay Sai?
[1]: pha dãn chung; [2]: pha co tâm nhĩ; [3]: pha co tâm thất
Hình 3
Một chu kì tim bắt đầu từ pha co tâm nhĩ, tiếp đó là pha co tâm thất và kết thúc là pha dãn chung.
Ở động vật, các loài khác nhau nhưng sẽ có thời gian của một chu kì tim là giống nhau 0,8s và có nhịp tim trung bình là như nhau.
Van nhĩ – thất: nằm giữa tâm nhĩ và tâm thất, van này luôn mở chỉ đóng khi tâm thất co đảm bảo cho máu chỉ chảy từ tâm nhĩ xuống tâm thất.
Khi bị bệnh hở van nhĩ thất thì tim đập nhanh và mạnh hơn bình thường, lâu dần dễ dẫn đến suy tim. Vì vậy sức khỏe của người bệnh ngày càng giảm sút.
Monod và Jacob đã tiến hành thí nghiệm tìm hiểu cơ chế lactose có thể gây cảm ứng khiến tế bào tổng hợp các enzyme phân giải lactose. Hai ông đã sử dụng các dòng đột biến gene ở vi khuẩn E. coli và nuôi cấy chúng trong điều kiện môi trường có lactose và không có latose. Sau đó, xác định lượng các loại enzyme tham gia quá trình phân giải lactose trong tế bào (gồm enzyme β-galatosidase - phân giải lactose, permease - vận chuyển lactose vào tế bào và transacetylase- khử các chất độc vào tế bào). Một trong số các thí nghiệm của hai ông được tiến hành như sau:
Lô thí nghiệm ( lô A) | Nuôi vi khuẩn E.coli trong môi trường có lactose và các amino acid đánh dấu phóng xạ |
Lô đối chứng( lô B) | Nuôi vi khuẩn E.coli trong môi trường không có lactose và có các amino acid đánh dấu phóng xạ. |
Mỗi nhận định sau đây là đúng hay sai?
3 gene quy định 3 enzyme thuộc cùng 1 nhóm gene cấu trúc.
Nồng độ 3 enzyme chuyển hóa tăng không đáng kể ở lô A và tăng mạnh ở lô B.
Ở lô B, 3 gene quy định 3 enzyme hoạt động tạo sản phẩm.
Ở lô A, 3 gene quy định 3 enzyme hoạt động tạo sản phẩm.
Sơ đồ phả hệ ở một gia đình (Hình 4) mô tả sự di truyền của bệnh máu khó đông do gen lặn m nằm trên NST giới tính X quy định. Biết không có đột biến mới xảy ra.
Hình 4
Theo lí thuyết, mỗi phát biểu dưới đây đúng hay sai?
Chỉ có một người trong phả hệ mang gene bệnh.
Kiểu gene của người nam trong thế hệ I,II,III đều giống nhau là XMY
Gene bệnh của người nam ở thế hệ IV được di truyền từ người nữ ở thế hệ 1
Bà ngoại và mẹ của người bệnh ở thế hệ IV có cùng kiểu gene là XMXm
Hình 5 mô tả mối quan hệ giữa sinh vật ăn thịt và con mồi.
Hình 5
Sự tăng trưởng của quần thể loài A luôn tỉ lệ thuận với sự tăng trưởng của quần thể loài B.
Loài A là nhân tố quan trọng khống chế kích thước quần thể loài B.
Mối quan hệ động vật ăn thịt và con mồi là mối quan hệ 1 chiều, tạo nên trạng thái cân bằng sinh học trong thiên nhiên.
Sự tụ họp của con mồi là một trong các biện pháp bảo vệ có hiệu quả trước sự tấn công của vật ăn thịt, đồng thời nhiều động vật ăn thịt lại họp thành bầy để săn bắt mồi hiệu quả hơn.
PHẦN III. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 6. Thí sinh điền kết quả mỗi câu vào mỗi ô trả lời tương ứng theo hướng dẫn của phiếu trả lời.
Ở người, một bệnh X liên quan đến đột biến chuyển đoạn trên NST số 22 và NST số 9 làm cho NST số 22 ngắn hơn bình thường. Khi nghiên cứu tế bào của 6 đứa trẻ từ (A) đến (G) bị bệnh X và bị thêm nhiều rối loạn khác, người ta tìm thấy vùng bị mất đoạn nhỏ trên nhiễm sắc thể 22 được thể hiện ở Hình 6. Trong đó, các NST 22 tương ứng của 6 đứa trẻ được đánh dấu từ (A) đến (G); các số từ 1 đến 13 là các đoạn bằng nhau tương ứng trên NST 22 ở người bình thường. Những trẻ bị bệnh X là do mất đoạn NST ở vị trí số mấy trên NST 22?
Hình 6
9
Ở người, bệnh mù màu đỏ - xanh lục ở người là do allele lặn nằm trên NST X quy định. Một người phụ nữ thị giác bình thường có bố bị bệnh mù. Người phụ này kết hôn với người bị bệnh mù màu. Nếu cặp vợ chồng này sinh được một người con gái thì xác suất để người con gái bị bệnh mù màu là bao nhiêu? (số thập phân tính làm tròn đến1 chữ số sau dấu phẩy)
Thành phần năng lực | Kiến thức | Chỉ báo | Cấp độ tư duy |
Nhận thức sinh học | Di truyền liên kết với giới tính | NT6 | Vận dụng |
0,25
Biết rằng đậu Hà Lan sinh sản bằng tự phối, kiểu gene AA quy định hạt nảy mầm kiểu hình lá màu xanh đậm; kiểu gene Aa quy định hạt nảy mầm kiểu hình lá xanh nhạt; kiểu gene aa hạt không nảy mầm. Một nhóm học sinh tiến hành gieo 200 hạt đậu Hà Lan (gồm 60 hạt có kiểu gene AA và 140 hạt có kiểu gene Aa) lên đất canh tác, các hạt sau khi nảy mầm đều sinh trưởng bình thường và các cây đều ra hoa, kết hạt tạo nên thế hệ F1.
Số hạt F1 thu được ở Bảng 1, các bạn học sinh đem các hạt ở F1 đem gieo. Theo lí thuyết, các cây mọc lên có lá màu xanh đậm chiếm tỉ lệ bao nhiêu? (tính làm tròn đến 2 chữ số sau dấu phẩy).
0,56
Một loài côn trùng có gene mã hoá enzyme chuyển hóa rượu gồm hai allele A1 và A2. Người ta tiến hành thí nghiệm trên 2 quần thể có tần số hai allele ban đầu giống nhau. Trong đó, quần thể lô đối chứng (kí hiệu ÐC) được nuôi trong môi trường chỉ có thức ăn tinh bột. Quần thể lô thí nghiệm (kí hiệu TN) được nuôi trong môi trường có thức ăn tinh bột được bổ sung ethanol. Số liệu tần số allele A1 của 2 quần thể sau 40 thế hệ ngẫu phối được trình bày ở Hình 7. 
Hình 7
Cho các nhận định sau về sự thay đổi tần số allele A1 trong quần thể thuộc lô thí nghiệm:
1.Allele A1 giảm dần qua các thế hệ ở các lô thí nghiệm.
2.Trong môi trường có etanol, sẽ gây áp lực chọn lọc chống lại allele A1.
3. Allele A1 lặn so với allele A2.
4.Nếu tiếp tục nuôi cấy trong môi trường thí nghiệm, sẽ đào thải hoàn toàn allele A1 ra khỏi quần thể.
Hãy viết liền các số tương ứng với các nhận định đúng theo thứ tự từ số nhỏ đến số lớn.
123
Hình 8 mô tả lưới thức ăn của một quần xã sinh vật đồng cỏ. Có tối đa bao nhiêu chuỗi thức ăn khác nhau có 4 mắt xích?
Hình 8. Lưới thức ăn của một đồng cỏ
6
Đây là các ví dụ về mối quan hệ giữa các cá thể trong quần thể:
1. Cá pecca châu Âu ăn thịt đồng loại.
2. Cá mòi tập trung thành đàn.
3. Hiện tượng tự tỉa thưa ở thực vật.
4. Hiện tượng liền rễ của hai cây thông nhựa mọc gần nhau.
Hãy viết liền các số tương ứng từ thấp đến cao của các ví dụ về mối quan hệ hỗ trợ trong quần thể.
24
