Bộ 25 đề thi ôn luyện THPT Quốc gia môn Sinh học có lời giải năm 2022 (Đề 18)

Chọn đáp án A

Quá trình thoát hơi nước ở thực vật hầu hết diễn ra chủ yếu ở lá.

Chọn đáp án C

Chọn đáp án A

Điều hòa hoạt động gen ở sinh vật nhân sơ chủ yếu diễn ra ở giai đoạn phiên mã

Chọn đáp án A

Bộ ba mở đầu ở sinh vật nhân sơ là: 5’AUG3’

Lưu ý:

Bộ ba mã hóa axit methyonin ở sinh vật nhân thực

Bộ ba mã hóa foocmin axit methyonin ở sinh vật nhân sơ

Chọn đáp án A

Hình vẽ mô tả cơ chế phát sinh dạng đột biến chuyển đoạn tương hỗ giữa các nhiễm sắc thể.

Chọn đáp án B

Số giao tử tối đa sinh ra = 2a (a số tế bào tham gia)

Điều kiện: 2a nhỏ hơn hoặc bằng số giao tử tối đa của cơ thể tạo ra là 2n

Chọn đáp án D

Chọn đáp án A

Chọn đáp án A

Chọn đáp án A

Lưu ý:

Quần thể không bị thay đổi thành phần kiểu gen qua các thế hệ giao phối (bao gồm cả giao phối ngẫu nhiên và không ngẫu nhiên) là quần thể đồng nhất về một kiểu gen thuần chủng nào đó.

Do đó trong các phương án đưa ra, phương án thỏa mãn yêu cầu đề bài là 100%aa.

Chọn đáp án D

- Phương án A sai vì phôi tạo ra từ hợp tử, vốn do kết hợp vật chất di truyền từ bố và mẹ nên thường khó giống mẹ. 

- Phương án B sai vì các cá thể này phải cùng giới.

- Phương án C sai vì các cá thể này có kiểu gen giống nhau nên không tạo ra được biến dị di truyền.

- Phương án D đúng.

Chọn đáp án A

Theo Đác-Uyn, đối tượng chịu tác động trực tiếp của chọn lọc tự nhiên là cá thể.

Chọn đáp án B

Xem thêm trong lịch sử phát sinh phát triển sự sống

Chọn đáp án B

Tập hợp sinh vật là quần thể là tập hợp cá chép đang sinh sống ở Hồ Tây

Chọn đáp án B

Đây là biểu hiện của hiện tượng diễn thế thứ sinh vì trước đó đã có 1 quần xã sinh vật sống ở đó.

Chọn đáp án D

Chu trình Canvin lấy ATP và NADPH của pha sáng để khử APG thành ALPG.

Chọn đáp án A

Giun đất có kích thước khá nhỏ, nên tỉ lệ SA/ là khá lớn.

Chọn đáp án D

Bằng phương pháp tiêu bản tế bào, người ta có thể quan sát NST từ đó có thể phát hiện được các bệnh có liên quan đến đột biến số lượng và cấu trúc NST.

Có thể phát hiện: (1), (2), (6)

Lưu ý:

Bằng phương pháp di truyền phân tử và phả hệ, người ta có thế quan sát NST từ đó có thể phát hiện được các bệnh có liên quan đến đột biến gen gây ra.

Chọn đáp án B

Tỉ lệ bộ ba mã sao chỉ chứa cả 3 nu nói trên là: $3!\times \frac{5}{10}\times \frac{2}{10}\times \frac{3}{10}=18\%$

Tỉ lệ bộ ba mã sao chỉ chứa 1 loại nu là: ${\left(\frac{5}{10}\right)}^3\times {\left(\frac{3}{10}\right)}^3\times {\left(\frac{2}{10}\right)}^3=16\%$

Vậy tỉ lệ bộ ba mã sao chỉ chứa 2 trong 3 loại nu là 100% - 16% - 18% = 66%

Chọn đáp án B

Chọn đáp án D

Cặp cơ quan không phải là cơ quan tương đồng là: Gai xương rồng và gai của hoa hồng.

Đây là cơ quan tương tự. Gai xương rồng là biến dị của lá còn gai hoa hồng là biến dị của thân.

Lưu ý:

Cơ quan tương đồng là cơ quan có cùng nguồn gốc cấu tạo, khác chức năng, còn cơ quan tương tự khác nguồn gốc cấu tạo, có chức năng và hình thái tương tự nhau.

Chọn đáp án A

B, C, D là những kết luận đúng.

A là kết luận sai vì vùng phân bố chỉ có mối tuơng quan thuận với giới hạn sinh thái (giới hạn sinh thái rộng thì loài phân bổ rộng)

Chọn đáp án C

A đúng, qua mỗi bậc dinh duỡng thì năng luợng lại bị thất thoát dần do hô hấp, bài tiết...

B đúng, vì bắt đầu từ sinh vật sản xuất có bậc dinh dưỡng bậc 1, tiếp theo là các bậc cao hơn.

C sai vì, càng lên bậc sinh dưỡng cao hơn thì năng lượng càng giảm dần do thất thoát bởi các quá trình trao đổi chất của cơ thể.

D đúng.

Chọn đáp án A

Tác giả xin bổ sung giả thiết: “Biết 1 đơn vị nhân đôi có 2 chạc hoàn toàn giống nhau”

Ta có: Trong 1 chạc nhân đôi: ARN mồi = Okazaki + 1 = 232 + 1 = 233

Mà 1 đơn vị nhân đôi có 2 chạc hoàn toàn giống nhau

$\Rightarrow$Số đoạn mồi trong đơn vị nhân đôi trên là: 233.2 = 466

Lưu ý:

Nếu chỉ xét trên một chạc nhân đôi thì trong hai mạch mới được tổng hợp, một mạch được tổng hợp liên tục, một mạch được tổng hợp gián đoạn. Nhưng khi xét trên 1 đơn vị nhân đôi (hay nói cách khác là xét trên toàn bộ phân tử ADN) thì cả hai mạch mới đều được tổng hợp một cách gián đoạn (mũi tên chỉ vào hình vẽ)

Chọn đáp án A

Theo bài ra ta có 3G = 1,5.2 A → G = A.

Mà G + A = 50% → A = G = T = X = 25%.

Chọn đáp án A

Tỉ lệ phân li kiểu gen ở đời con là 1:1:1:1:2:2 = (1:2:1)(1:1)

→ (Aa × Aa)(Bb × bb) hoặc (Aa × aa)(Bb × Bb) → AaBb × aaBb

Chọn đáp án C

A: đỏ >> a: trắng

Khi cho con cái mắt đỏ lai với con đực mắt đỏ, đời F₁ thu được cả mắt đỏ và mắt trắng (100% mắt trắng là con đực) → ở thế hệ (P), con cái đỏ mang mang kiểu gen dị hợp (X^AX^a) → ta có sơ đồ lai:

P: X^AX^a   ×    X^AY

G: 1X^A; 1 X^a               1X^A; 1Y

F₁: 1X^AX^A : 1X^AX^a : 1X^AY : 1 X^aY

Khi cho những con cái F₁ (1X^AX^A : 1X^AX^a) lai với con đực mắt trắng (X^aY), ta có sơ đồ lai:

P’: 1X^AX^A : 1X^AX^a    ×    X^aY

G’: 3X^A; 1 X^a              IX^a; 1Y

F₁’: 3X^AX^a : 3X^AY : 1X^aX^a : 1X^aY

Tỉ lệ phân li kiểu hình của đời con trong phép lai này là: 3 mắt đỏ : 1 mắt trắng.

Chọn đáp án D

Các ý đúng là 2 và 5.

Chọn đáp án B

Cỏ $\underset{}{\overset{\mathrm{0,5}\%}{\to }}$ Thỏ $\underset{}{\overset{\mathrm{11,36}\%}{\to }}$ Cáo $\underset{}{\overset{4\%}{\to }}$ Hổ.

- Ở bậc dinh dưỡng bậc 2 (năng lượng tích lũy 0,5%, thất thoát 99,5%).

- Ớ bậc dinh dưỡng bậc 3 (năng lượng tích lũy 11,36%, thất thoát 88,64%).

- Ở bậc dinh dưỡng bậc 4 (năng lượng tích lũy 4%, thất thoát 96%).

- Phương án A, C, D đúng.

- Phương án B sai vì cáo là động vật ăn thịt bậc 1.

Công thức tính năng lượng tích lũy qua các bậc dinh dưỡng:

$HSS{T}_{SVTT}=\frac{QSVT{T}_n}{QSVT{T}_{n-1}}\times 100\%=\frac{QTP{\text{bac}}_n}{QTP{\text{bac}}_{n-1}}\times 100\%=\frac{QTT{\text{bac}}_n}{QTT{\text{bac}}_{n-1}}\times 100\%$

Chọn đáp án C

A đúng vì bọ rùa, châu chấu, gà rừng, dê, nấm ăn sinh vật sản xuất nên có bậc dinh dưỡng cấp 2

B đúng vì ếch nhái tham gia vào 4 chuỗi thức ăn là

(1) Cây cỏ →Bọ rùa → Ếch nhái → Diều hâu → Vi khuẩn

(2) Cây cỏ → Bọ rùa → Ếch nhái → Rắn → Diều hâu → Vi khuẩn

(3) Cây cỏ → Châu chậu → Ếch nhái → Diều hâu → Vi khuẩn

(4) Cây cỏ → Châu chấu → Ếch nhái → Diều hâu → Vi khuẩn

C sai, nếu diều hâu mất đi thì ếch nhái, rắn, gà rừng và cáo được hưởng lợi

D đúng, dê tham gia vào 1 chuỗi thức ăn là Cây cỏ → Dê → Hổ → Vi khuẩn

Chọn đáp án D

Diễn thế nguyên sinh là quá trình diễn thế khởi đầu từ một môi trường chưa có sinh vật, các sinh vật phát tán đến hình thành nên quần xã tiên phong. Tiếp theo là giai đoạn hỗn hợp gồm các quần xã sinh vật biến đổi tuần tự, thay thế lẫn nhau và kết quả hình thành quần xã đỉnh cực.

Diễn thế thứ sinh là diễn thế xảy ra ở môi trường đã có một quần xã từng sống. Quần xã này do con người là hủy diệt, giai đoạn giữa ăn là giai đoạn hô hấp gồm các quần xã biến đổi tuần tự và kết quả là hình thành quần xã ổn định hoặc suy thoái.

Lưu ý:

Sự giống nhau giữa diễn thễ nguyên sinh và thứ sinh là: có sự biến đổi tuần tự của quần xã qua các giai đoạn tương ứng với sự biến đổi của môi trường và song song với quá trình biến đổi quần xã trong diễn thế là quá trình biến đổi về các điều kiện tự nhiên của môi trường.

Chọn đáp án B

Xét riêng từng cặp tính trạng:

+ Ở F₁ có tỉ lệ mắt đỏ : mắt hồng : mắt trắng là 9 : 6 : 2 → tương tác bổ sung và kiểu gen P về tính trạng màu mắt là AaBb × AaBb. Mặt khác tính trạng này phân bố không đều ở 2 giới → 1 trong 2 cặp alen phải nằm trên nhiễm sắc thể X (không có alen tương ứng trên Y).

+ Ở F₁ có tỉ lệ cánh dài : cánh cụt là 3 : 1 → kiểu gen P về tính trạng kích thước cánh là Dd × Dd và phân li đồng đều ở hai giới → gen nằm trên nhiễm sắc thể thường → gen A hoặc B với gen D cùng nằm trên một cặp nhiễm sắc thể thường → loại đáp án AaX^DX^d × AaX^DY .

Con đực mắt trắng, cụt có kiểu gen $\left(\frac{ad}{ad}\right)X^{b}Y$ chiếm 2,25% → $\left(\frac{ad}{ad}\right)$ chiếm 9% (vì X^bY chiếm tỉ lệ $\frac{1}{4}$) = 30% ad × 30%ad → Kiểu gen của P: $\frac{AD}{ad}{X}^B{X}^b\times \frac{AD}{ad}{X}^{B}Y$

Chọn đáp án C

Xét tỉ lệ cây F₁: đỏ : vàng = 5:1

→ Có 6 kiểu tổ hợp được tạo ra = 1 × 6

→ Một bên cho 1 loại giao tử, 1 bên cho 6 loại giao tử

→ AAaa × aaaa

Chọn đáp án C

 Nhóm máu O (kiểu gen I^OI^O) chiếm 4%

→ tần số alen I^O = 0,2

Đặt tần số alen I^B là x

Vậy tần số nhóm máu B (I^BI^B + I^BI^O) là x² +2x.0,2=0,21

Giải đuợc x = 0,3

 → Tần số alen A là 0,5.

Tỉ lệ người nhóm máu A là 0,5²+ 2.0,5.0,2 = 0,45

Chọn đáp án D

P: Ab/aB × Ab/aB

F₁: 1 Ab/Ab : 2 Ab/aB : 1 aB/aB

Kiểu hình: 1 cao, trắng : 2 cao, đỏ : 1 thấp đỏ

Lưu ý:

Cấu trúc NST không thay đổi « không có hoán vị gen

Chọn đáp án A

Người phụ nữ lớn tuổi nên đã xảy ra sự không phân tách ở cặp nhiễm sắc thể giới tính trong giảm phân I → nên giao tử người phụ nữ đó tạo ra là: XX, O

Người đàn ông giảm phân bình thường nên cho giao tử là: X, Y

Sơ đồ lai của cặp vợ chồng trên là:

P: XX, O × X, Y → F₁: XXX(2n + 1), XXY(2n + 1), XO (2n – 1), OY (chết yểu)

Vậy đời con của họ có thể có % sống sót bị đột biến ở thể một nhiễm (2n – 1) là 1/3 = 33,3%

Chọn đáp án A

P: Cao, đỏ dị hợp 3 cặp gen lai phân tích

F1: 7% cao, đỏ : 18% cao, trắng : 32% thấp, trắng : 43% thấp, đỏ

Đỏ : trắng = 1 : 1 → P: Aa

Cao : thấp =1 : 3 → P: BbDd

Tính trạng chiều cao cây do 2 cặp gen tương tác bổ sung cùng quy định theo cơ chế 9 : 7

B-D- = cao, B-dd = bbD- = bbdd = thấp.

Giả sử 3 gen phân li độc lập.

→ F₁ (1:1) × (1:3) ¹ đề bài

→ 2 trong 3 nằm trên 1 NST

Mà gen B và D vai trò tương đương

Giả sử cặp gen Aa và Bb nằm trên 1 NST

Có cao đỏ A-B-D- = 7%

Mà Dd × dd → D- = 0,5

→ A-B- = 0,14 → P cho giao tử $\underset{¯}{AB}=\mathrm{0,14}$ (phép lai phân tích)

→ P có kiểu gen là $\frac{Ab}{aB}Dd$ và tần số hoán vị là f = 28%

Chọn đáp án A

Ta có thành phần kiểu gen trong quần thế là:

AA = 560

Aa = 280

aa = 160

Tổng số cá thể trong quần thể là 560 + 280 + 160 = 1000

→ Tần số alen A trong quần thể là: A = (560 + 280 : 2) : 1000 = 0,7

→ Tần số alen a trong quần thể là: a = 1 – 0,7 = 0,3

Khi quần thể ở trạng thái cân bằng di truyền thì ta có: (0,7A + 0,3a)2 = 0,49AA : 0,42Aa : 0,09aa

Lưu ý: 

Xét quần thể xAA + yAa + zaa = 1

Nếu gọi p là tần số alen A, q là tần số alen a thì:

pA = x + y/2

qa = z + y/2

Chọn đáp án C

Xét bệnh M:

Người 2, 3, 10, 12 có kiểu gen mm

Người 5, 6, 7, 8 có kiểu gen Mm

Người 14 có kiểu gen Mm

Người 1, 4, 9, 11, 13 chưa rõ kiểu gen → (1) đúng

Người 13 có dạng (1/3MM : 2/3Mm)

Người 13 × 14 (1/3MM : 2/3Mm) × Mm

Xác suất cặp vợ chồng trên sinh con dị hợp là 2/3 × 1/2 + 1/3 × 1/2 = 1/2

Xét nhóm máu:

Người 1, 2, 3, 4 có kiểu gen là I^BI^O (do sinh ra con có nhóm máu O)