Bộ 20 đề thi ôn luyện THPT Quốc gia môn Sinh học có lời giải năm 2022 (Đề 18)

Chọn đáp án D

Sự trao đổi khí với động vật ở dưới nước như trai, ốc, tôm, cua, cá được thực hiện qua mang. O₂ và CO₂ được trao đổi với dòng nước nhờ hoạt động của của các cơ quan tham gia vào động tác hô hấp: ở cá là nâng hạ xương nắp mang phối hợp với đóng mở miệng ở tôm cua là hoạt động của các tấm quạt nước.

Chọn đáp án D

Hệ đệm bicacbonat và hệ đệm axit cacbonic là hệ đệm không có khả năng đệm tối đa nên không phải là hệ đệm tối ưu. Hệ đệm photphat có nồng độ chỉ bằng 1/6 hệ đệm bicacbonat nên không đóng vai trò quan trọng trong điều chỉnh pH của nội môi nói chung. Hệ đệm proteinat là một hệ đệm mạnh của cơ thể, có thể điều chỉnh được cả độ toan hoặc kiềm tùy môi trường ở thời điểm đó.

Chọn đáp án D

1. Sai vì hơi nước chủ yếu thoát qua khí khổng trên lá.

2. Sai vì tầng cutin ở mặt trên thường dày hơn do chúng phải tiếp xúc trực tiếp với ánh sáng dễ bị mất nước vì vậy tầng cutin dày lên để hạn chế thoát hơi nước.

3. Sai vì cả hai mặt của lá đều có tầng cutin giúp bảo vệ lá.

4. Sai vì mặt dưới của lá vẫn xảy ra sự thoát hơi nước vì khí khổng nhiều ở mặt dưới lá.

Chọn đáp án A

Ý 1 sai vì ý 1 chỉ có ở sinh vật nhân sơ còn ở sinh vật nhân thực mARN phải biến đổi hậu phiên mã rồi mới làm khuôn tổng hợp protein.

Ý 2 và 3 đúng.

Ý 4 sai vì đây là đặc điểm của sinh vật nhân thực, không có ở sinh vật nhân sơ.

Ý 5 sai vì gen nhân ở sinh vật nhân thực phiên mã trong nhân.

Chọn đáp án B

Trùng roi sống trong ruột mối tiết enzyme phân giải xenlulôzơ thành đường đơn giản vừa cung cấp dinh dưỡng cho mối và cung cấp cho chính bản thân mình. Đây là quan hệ cộng sinh.

Chọn đáp án C

Vì các loại cá này sống ở các tầng nước khác nhau, ăn các loại thức ăn khác nhau nên nuôi chung có thể tận dụng được tối đa nguồn thức ăn có trong ao.

Chọn đáp án D

Khi đánh cá nấu mẻ lưới có tỉ lệ cá bé chiếm ưu thế, cá lớn rất ít thì có nghĩa là đánh bắt đã quá mức cho phép làm cho cá ở độ tuổi sinh sản giảm nhiều nếu tiếp tục đánh bắt với mức độ lớn thì quần thể cá sẽ rơi vào suy kiệt.

Chọn đáp án C

(1), (2), (3) đúng

Ý 4 sai vì nhiều biến động không theo chu kì như núi lửa, cháy rừng,... nguy hại lớn đến đời sống của các loài.

Ý 5 sai vì thực vật nổi quang hợp nên tăng vào ban ngày, còn ban đêm động vật nổi lên ăn nhiều thực vật nổi nên số lượng thực vật nổi giảm vào ban đêm.

Chọn đáp án B

Thành tựu 2, 3, 4 là ứng dụng công nghệ gen.

Thành tựu 1 là ứng dụng phương pháp lai hoặc công nghệ tế bào.

Thành tựu 5 là sử dụng công nghệ tế bào hoặc lai xa và đa bội hóa.

Thành tựu 6 là ứng dụng của phương pháp lai.

Thành tự 7, 8 là ứng dụng của phương pháp gây đột biến.

Chọn đáp án D

Tỉ lệ kiểu hình lặn tăng dần, tỉ lệ kiểu hình trội giảm dần cho thấy các cá thể mang kiểu hình trội đang bị chọn lọc tự nhiên loại bỏ dần.

Chọn đáp án D

Ý 1, 3, 4, 5 giúp nâng cao hiệu quả sử dụng hệ sinh thái.

Ý 2, 4 gây hủy hoại hệ sinh thái.

Chọn đáp án B

Tần số A = 0,7+1/2.0,2 = 0,8

Tần số a = 1 – 0,8 = 0,2.

Chọn đáp án B

0,64AA: 0,32Aa: 0,04aa đúng vì pA= 0,64 + 0,32/2= 0,8; qa= 0,2

=> Cấu trúc cân bằng: 0,8² AA: 2.0,8.0,2 Aa : 0,2² aa = 0,64 AA : 0,32 Aa : 0,04 aa.

Các ý khác không đúng vì không đúng cấu trúc p² AA :2pq Aa:q² aa.

Chọn đáp án D

Mẹ bình thường X^MX^-, Bố mù màu X^mY.

Con trai mù màu X^mY luôn nhận Y từ bố nên phải nhận X^m từ mẹ.

Chọn đáp án B

Thực vật có ADN mạch kép dạng vòng suy ra ADN này nằm trong tế bào chất.

=> Di truyền qua tế bào chất => Di truyền theo noãn cây hoa trắng nên con 100% hoa trắng.

Chọn đáp án D

Protein và bánh đều là sản phẩm cuối cùng => 1 g

Phân tử ADN và sách nấu ăn đều chứa thông tin đầu tiên => 2c

mARN và bản photo công thức bánh đều là bản sao => 3e

Enzyme ARN polymerase và máy photocopy đều thực hiện sao chép từ bản gốc ra bản sao => 4d

Axit amin và bột mì là những thành phần cấu tạo nên protein và bánh, tương ứng => 5a

Tế bào và xưởng bánh đều chứa các quá trình tương ứng diễn ra => 6b

Gen trên ADN và công thức trong sách nấu ăn ở vị trí tương đương nhau => 7f.

Chọn đáp án A

A sai vì NST giới tính tồn tại ở tất cả các tế bào của cơ thể.

Chọn đáp án B

A sai do môi trường không có lactose thì lactose không thể liên kết với protein ức chế được.

B đúng do gen điều hòa R hoạt động trong mọi điều kiện có hoặc không có lactose.

C sai do khi môi trường không có lactose thì gen cấu trúc Z, Y, A không phiên mã.

D sai do khi môi trường không có lactose thì ARN pol phiên mã được.

Chọn đáp án D

+ Đàn báo có 5 con mỗi ngày cần 3000.5 = 15000 kcal

+ Hệ số chuyển đổi giữa mỗi bậc dinh dưỡng là 10% => Nai 1 ngày cần 150000 kcal

Cỏ cho nai ăn là 1500000 kcal chiếm 75% sản lượng cỏ vì côn trùng và chuột đã huỷ hoại 25% sản lượng cỏ.

=> Sản lượng có cần thiết là 1500000/0,75.3 = 6000000 kg= 6000 tấn

+ Sản lượng có trên 1 ha trong 1 ngày là = 300/365 tấn

+ Đàn báo cần 1 vùng săn rộng số ha là 6000:(300/365) = 7300 ha

Chọn đáp án C

Thế hệ P: cái A = 0,2; a = 0,8

Đức A = 0,6; a = 0,4

Sau ngẫu phối Aa = 0,2.0,4 + 0,8.0,6 = 0,56 => 1 đúng

Ý 2 sai vì aa = 0,8.0,4 = 0,32

Ý 3 sai vì P tần số alen ở đực, cái không bằng nhau nên sau 2 thế hệ ngẫu phối quần thể mới cân bằng.

Ý 4 sai vì AA = 0,2.0,6 = 0,12.

Chọn đáp án C

2n = 24 => n= 12 cặp NST tương đồng

Số cách chọn thể ba kép trong 12 cặp NST là .

Số cách chọn thể 1 trong 10 cặp NST còn lại là .

Kết quả là $C_{12}^2.C_{10}^1$ = 660.

Chọn đáp án C

Cây thấp nhất ( aabb) cao 100 cm => Cây cao nhất AABB ( chiều cao 100 + 4 × 10 = 140 cm)

P: AABB × aabb

F₁: AaBb × AaBb

F₂: Cây cao 120 cm sẽ có 2 alen trội chiếm tỉ lệ $C_4^2/4^2=6/16=\mathrm{37,5}\%$

Chọn đáp án A

P hoa đỏ có thể có kiểu gen AA hoặc Aa.

vậy 5 cây hoa đỏ sẽ có 6 trường hợp

+ 100% cây AA => 100% đỏ => f đúng

+ 4/5AA:1/5 Aa => vàng = 1/5.1/4 = 1/20 => 19 đỏ : 1 vàng => e đúng

+ 3/5AA:2/5Aa => vàng = 2/5.1/4 = 1/10 => 9 đỏ : 1 vàng => c đúng

+ 2/5AA:3/5Aa => vàng = 3/5.1/4 = 3/20 => 17 đỏ : 3 vàng => g đúng

+ 1/5AA:4/5Aa => vàng = 1/5 => 4 đỏ : 1 vàng => d đúng

+ 100% cây Aa => 1/4 vàng => 3 đỏ : 1 vàng => a đúng

Chọn đáp án C

Cho cây lá nguyên, hoa đỏ A–B– giao phấn với cây lá nguyên, hoa trắng A–bb => F₁ cho 4 loại kiểu hình => Cây lá nguyên hoa đỏ phải dị hợp 2 cặp gen AaBb; và cây lá nguyên hoa trắng phải là Aabb để cho giao tử ab thì F₁ mới có 4 kiểu gen.

%A–B– = 0,4 => không phải phân li độc lập (nếu phân li độc lập => F₁ tỉ lệ (3:1).(1:1) = (3:3:1:1) => liên kết gen có hoán vị.

=> P: (Aa, Bb) × Ab/ab

(Aa, Bb) → y AB : y ab : (0,5 − y)Ab : (0,5 − y)aB.

Ab//ab => 0,5 Ab: 0,5 ab

=> %A–B– = y.l + 0,5.(0,5 – y) = 0,4 => y = 0,3 > 0,25 => AB và ab là giao tử liên kết

=> P: AB/ab × Ab/ab

=> F₁: %Ab//Ab = 0,2.0,5 = 0,1 = 10%.

Chọn đáp án C

A đỏ > a vàng; B thẳng >b cuộn

F₁ 100% A-B-

F₁ tự thụ

F₂ đỏ: vàng = 3:1 => F: Aa × Aa

Thẳng: cuộn = 3:1 => F₁: Bb × Bb

=> F₁: dị hợp 2 cặp gen

F₁ × F₁: (AaBb) × (AaBb) => Đời con 1 A-bb: 2 A-B- : 1 aaB- khác tỉ lệ phân li độc lập, và chỉ có 3 loại kiểu hình với tỉ lệ 1:2:1 => 2 gen liên kết hoàn toàn, F₁ dị chéo Ab/aB.

Chọn đáp án A

Có P thuần chủng khác nhau về 3 cặp tính trạng tương phản → F₁ dị hợp 3 cặp gen

- Qui ước A- cao, a- thấp; B: tròn, b- dài; D- đục, d- trong

- Xét AaBb × AaBb → F₂: 9:3:3:1 → Aa và Bb phân li độc lập

- Xét AaDd × AaDd → F₂: 9:3:3:1 → Aa và Dd phân li độc lập

- Xét BbDd × BbDd → F₂: 3 tròn,đục: 1 dài, trong → 2 cặp gen này liên kết hoàn toàn, vì có hạt dài trong bd//bd → F₁ mỗi bên đều cho giao tử bd, mà F₁ dị hợp = BD//bd.

- Vậy kiểu gen F₁ là Aa BD//bd.

Chọn đáp án D

Từ tỉ lệ F₁, F₂ ta thấy có râu là trội (A) so với không râu (a).

F₁ × F₁ → 3 có râu, 1 không râu → F₁ mỗi bên cho 2 loại giao tử; mà không râu chỉ có ở cái => gen liên kết với X.

Kiểu gen của F₂ cái không râu là X^aX^a => mỗi bên F₁ đều cho X^a, mà F₁ lại có kiểu hình A-

=> gen liên kết với X có alen tương ứng trên Y.

=> F₁: X^AX^a × X^aY^A => F₂: 1/4 X^AX^a: 1/4 X^aX^a: 1/4 X^AY^A: 1/4 X^aY^A.

Ruồi có râu ở F₂ giao phối với nhau:

+ Đực: 1/2 X^AY^A: 1/2X^aY^A => giao tử X^A = 1/4; Y^A = 1/2; X^a = 1/4

+ Cái: X^AX^a => giao tử X^A = 1/2; X^a = 1/2

F₃: 1/8 X^AX^A: 2/8 X^AX^a: 1/8X^aX^a: 1/4 X^AY^A: 1/4 X^aY^a

=> Tỉ lệ ruồi đực có râu: ruồi không râu là 1/2 : 1/8 =4

Chọn đáp án B

2n =6 => n = 3 => 2 cặp thường, 1 cặp giới tính

- Xét thể 1 ở cặp 1:

+ Cặp 1 có 4 kiểu gen (ví dụ AB, Ab, aB, ab)

+ Cặp 2: có 2 gen mỗi gen có 2 alen tương đương 1 gen có 2.2 = 4 alen => có $4+C_4^2=10$  kiểu gen

+ Cặp 3 là cặp giới tính XY xét một gen có 3 alen thuộc vùng tương đồng => Số kiểu gen bình thường là 3² = 9

=> Thể 1 ở cặp số 1 có 4.10.9 = 360 kiểu gen

- Xét thể 1 ở cặp 2 tương tự cặp 1 nên có 360 kiểu gen

- Xét thể 1 ở cặp giới tính

+ Cặp 1: có 2 gen mỗi gen có 2 alen tương đương 1 gen có 2.2 = 4 alen => có $4+C_4^2=10$  kiểu gen

+ Cặp 2: có 2 gen mỗi gen có 2 alen tương đương 1 gen có 2.2 = 4 alen => có $4+C_4^2=10$  kiểu gen

+ Cặp 3 số thể một về NST giới tính ở con đực là 6 (ví dụ $X^{a_1},X^{a_2},X^{a_3},Y^{a_1},Y^{a_2},Y^{a_3}$ )

=> thể 1 ở NST giới tính có 10.10.6 = 600 kiểu gen

Gộp 3 trường hợp ta sẽ có 360.2 + 600 =1320 loại kiểu gen về thể 1 ở con đực.

Chọn đáp án B

Aa × aa => 1/2 A-:1/2 aa; 2 kiểu gen; 2 kiểu hình

Bb × Bb => 3/4 B-:1/4 bb, 3 kiểu gen, 2 kiểu hình

Cc × cc => 1/2 C-:1/2 cc; 2 kiểu gen; 2 kiểu hình

Dd × Dd => 3/4 D-:1/4 dd; 3 kiểu gen, 2 kiểu hình

Ee × ee => 1/2 E-:1/2 ee; 2 kiểu gen, 2 kiểu hình

Vậy tỉ lệ đời con lặn tất cả tính trạng là 1/2.1/4.1/2.1/4.1/2 = 1/128 => (1) đúng

Tỉ lệ đời con trội về tất cả tính trạng là 1/2.3/4.1/2.3/4.1/2 = 9/128 => (3) đúng

Số loại kiểu hình tạo thành là 2⁵ = 32 => (2) đúng

Số loại kiểu gen tạo thành là 2.3.2.3.2 = 72 => (4) sai.

Chọn đáp án B

P dị hợp tự thụ => F₁: 1/4 AA : 1/2 Aa : 1/4 aa.

F₁ tự thụ rồi thu hoạch quả trên cây F₁ chính là đời F₂.

1/4 AA tự thụ cho 1/4.100% trơn

1/2 Aa tự thụ cho 1/2.(3/4 trơn: 1/4 nhăn)

1/4 aa tự thụ cho 1/4.100% nhăn

8 hạt, trong số đó có 3 hạt trơn + 5 hạt nhân có 2 trường hợp:

+ TH1:1 quả có 4 hạt nhăn, 1 quả có 3 hạt trơn, 1 hạt nhăn

=> Xác suất là $\left[1/2.{(1/4)}^4+1/4.100\%)\right]\left[1/2.{(3/4)}^3.1/4.C_4^3\right].C_2^1=3483/32768$

+ TH2: 1 quả có 3 hạt nhăn, 1 hạt trơn, 1 quả có 2 hạt trơn, 2 hạt nhăn

=> xác suất là $\left[1/2.{(1/4)}^3+3/4.C_4^3\right]\left[1/2.{(1/4)}^2.{(3/4)}^2.C_4^2\right].C_2^1=81/16384$

Cộng lại được 3645/32768.

Chọn đáp án C

Ta thấy bố mẹ (1), (2) bình thường sinh con (6) bị bệnh bệnh => do gen lặn quy định, bố mẹ (1), (2) bình thường có kiểu gen Aa × Aa => (6) bị bệnh có kiểu gen aa.

(5) và (7) chưa xác định được là mang kiểu gen AA hay Aa.

Con (9) bị bệnh kiểu gen aa => (3) và (4) đều cho giao tử a; (3) bị bệnh có kiểu gen aa, (4) bình thường có kiểu gen Aa.

(3) × (4): aa × Aa => (8) bình thường có kiểu gen Aa.

Vậy chỉ có (5) và (7) chưa có đủ cơ sở để xác định chắc chắn kiểu gen về bệnh nói trên

=> Ý (1) đúng

+ Về tính trạng bệnh: Từ trên ta có (8) có kiểu gen Aa

(7) có bố mẹ Aa × Aa => (7) có thể có kiểu gen 1/3 AA: 2/3 Aa

=> Vợ chồng này sinh con bị bệnh thì (7) phải có kiểu gen Aa = 2/3. Ta có Aa × Aa => aa = 1/4 => Vợ chồng này sinh con bị bệnh với tỉ lệ 2/3.1/4 = 1/6

+ Về tính trạng nhóm máu: (3) và (4) nhóm máu B sinh con nhóm máu O (I^OI^O) => (3) và (4) có kiểu gen I^BI^O × I^BI^O => (8) nhóm máu B có thể có kiểu gen I^BI^B với tỉ lệ 1/3 I^BI^B: 2/3 I^BI^O.

(1), (2) sinh con nhóm máu O, AB => (1), (2) có một người có kiểu gen I^AI^O, một người có kiểu gen I^BI^O. Ta có I^AI^O × I^BI^O => con nhóm máu A có kiểu gen I^AI^O => kiểu gen của (7) là I^AI^O

(7) × (8): I^AI^O × (1/3 I^BI^B B: 2/3 I^BI^O) => sinh con nhóm máu B = 1/3.1/2+ 2/3.1/4 = 1/3

Vậy Xác suất để cặp vợ chồng (7) và (8) ở thế hệ (III) sinh con có nhóm máu B và bị bệnh trên: 1/6.1/3 = 1/18 => Ý (2) sai

- Về tính trạng bệnh: (7) × (8): (8) có kiểu gen Aa

(7) có thể có kiểu gen 1/3 AA : 2/3 Aa

+ Nếu (7) là 1/3 AA × (8) Aa => con không bệnh = 1/3. 100% = 1/3

+ Nếu (7) là 2/3 Aa × (8) Aa => con không bệnh = 2/3. 3/4= 1/2

=> Xác suất con không bệnh = (1/3 + 1/2) = 5/6

- Về nhóm máu: (7) × (8): I^AI^O × (1/3 I^BI^B: 2/3 I^BI^O) => con nhóm máu A = 2/3.1/4 = 1/6

- Xác suất sinh con trai: 1/2

=> Xác suất để cặp vợ chồng (7) và (8) ở thế hệ (III) sinh con trai có nhóm máu A và không bị bệnh trên: 5/6.1/6.1/2 = 5/72 => Ý (3) đúng