Bộ 20 đề thi ôn luyện THPT Quốc gia môn Sinh học có lời giải năm 2022 (Đề 12)

Chọn đáp án A

Cực thịnh của quyết trần xảy ra ở kỷ Carbon thuộc đại Cổ sinh.

Chọn đáp án A

Sinh vật sản xuất là cỏ sẽ có tổng sinh khối lớn nhất.

Chọn đáp án B

Đơn vị mã hóa cho các tính trạng dọc trên ADN là các gen; đơn vị mã hóa thông tin nằm trên mARN là các bộ ba mã sao hay còn gọi là codon.

Chọn đáp án C

Operon Lac có vùng mã hóa gồm 3 gen liên tục là Lac Z, Lac Y và Lac A. Sản phẩm sau phiên mã là một chuỗi mARN mang thông tin của 3 chuỗi polypeptide khác nhau.

Chọn đáp án D

Không chỉ đột biến chuyển đoạn mà các đột biến cấu trúc khác đều góp phần tích lũy sự khác biệt và khi sự khác biệt đủ lớn có thể dẫn đến hình thành loài mới.

Chọn đáp án A

A. Đúng, các đột biến đa bội thể đều làm tăng số lượng phân tử ADN và hàm lượng ADN trong tế bào.

B. Sai, mỗi NST có kích thước khác nhau do đó đột biến thể một nhiễm của các NST khác nhau sẽ có hàm lượng ADN khác nhau.

C. Sai, nếu tất cả các NST không phân li thì bộ NST tăng lên gấp đôi, không thể tạo ra tam bội được.

D. Sai, đột biến lệch bội có thể phát sinh trong quá trình nguyên phân.

Chọn đáp án A

Tách riêng từng phép lai:

Aa × Aa → 3 kiểu gen và 2 kiểu hình

X^BX^b × X^BY → 4 kiểu gen: X^BX^B; X^BX^b; X^BY và X^bY với 3 lớp kiểu hình: X^BX^-; X^BY và X^bY

Tổng số có 3 × 4 = 12 loại kiểu gen và 2 × 3 = 6 loại kiểu hình

Chọn đáp án D

Tỉ lệ tế bào sau giảm phân của cơ thể Aaa: $(\frac{1}{6}A:\frac{2}{6}Aa:\frac{2}{6}a:\frac{1}{6}aa)$

Tỉ lệ noãn: $(\frac{1}{6}A:\frac{2}{6}Aa:\frac{2}{6}a:\frac{1}{6}aa)$ ; tỉ lệ hạt phấn: $(\frac{1}{3}A:\frac{2}{3}a)$

Tỉ lệ kiểu hình lặn = $(\frac{2}{6}a:\frac{1}{6}aa)\times \frac{2}{3}a=\frac{1}{3}$, tỉ lệ kiểu hình trội = $\frac{2}{3}$; tỉ lệ kiểu hình trội: lặn = 2 : 1

Chọn đáp án D

Quần thể cân bằng di truyền khi tỉ lệ dị hợp lí thuyết (2pq) = tỉ lệ dị hợp thực tế H.

Chọn đáp án C

Quần thể (P): 0,5Aa: 0,5aa; có tần số alen (0,25A: 0,75a), ở thế hệ giao phấn thứ 3 quần thể đạt trạng thái cân bằng di truyền với cấu trúc: (0,25A: 0,75a)² = 0,0625AA: 0,375Aa: 0,5625aa. Tỉ lệ kiểu hình là 7 đỏ: 9 trắng.

Chọn đáp án B

Chọn đáp án B

Chọn lọc tự nhiên không đóng vai trò sáng tạo ra các alen thích nghi, vai trò này do đột biến gen đảm nhận. Chọn lọc tự nhiên chỉ đóng vai trò sàng lọc các kiểu gen có sẵn thông qua việc lựa chọn các kiểu hình thích nghi do các kiểu gen hình thành sau giao phối tạo ra.

Chọn đáp án B

Một sinh vật sống trong môi trường nó chịu tác động của đồng thời các nhân tố sinh thái, nếu một nhân tố sinh thái có giá trị cực thuận còn các nhân tố khác có giá trị nằm ngoài khoảng giới hạn sinh thái thì sinh vật cũng sẽ chết.

Chọn đáp án D

Hổ, báo hay bất kỳ loài nào cũng vậy. Sự cạnh tranh cùng loài hay khác loài đều là nhân tố điều chỉnh mật độ của quần thể và rõ ràng nó làm ảnh hưởng tới số lượng cá thể trong quần thể.

Chọn đáp án B

Có hay không có chó sói thì nai và bò rừng đều sử dụng thức ăn là cỏ nên có ổ sinh thái dinh dưỡng trùng nhau, do vậy chúng có mối quan hệ cạnh tranh. Ở giai đoạn đầu khi không có chó sói, chẳng quá số lượng có đủ lớn cung cấp cho cả 2 loài để 2 quần thể cùng gia tăng mà thôi.

Chọn đáp án B

I. Đúng, đây là quá trình diễn thế sinh thái.

II. Đúng, rừng nguyên sinh là trạng thái đỉnh cực của quá trình diễn thế này.

III. Đúng, từ không có sinh vật đến quần xã ít loài và cuối cùng là quần xã nhiều loài.

IV. Sai, sự cạnh tranh gay gắt xảy ra khi các loài ưu thế trong quần xã đỉnh cực đạt số lượng cực đại, sự cạnh tranh này sẽ dẫn đến diễn thế thứ sinh. Theo mô tả đây là diễn thế nguyên sinh.

Chọn đáp án D

Nếu không có hoạt động của sinh vật tiêu thụ thì vẫn có sự đông hóa N từ các sinh vật sản xuất và sự trả lại N cho môi trường nhờ sinh vật phân giải, chu trình N vẫn hoạt động bình thường

Chọn đáp án B

A. Sai, hô hấp ở hạt đang nảy mẩm diễn ra mạnh mẽ hơn nhiều so với hạt nghỉ.

B. Đúng, hô hấp với các quá trình như đường phân, acetyl coA hóa, chu trình Krebs tạo ra nhiều sản phẩm trung gian cho các quá trình khác.

C. Sai, chu trình Krebs và chuỗi truyền electron là các giai đoạn của hô hấp hiếu khí.

Chọn đáp án A

Ở mỗi đơn vị tự sao, số đoạn mồi = số đoạn Okazaki + 2 (sợi liên tục) = 12; số đoạn mồi trên phân tử = 12 × 5 = 60 đoạn mồi. Ba lần tự sao liên tiếp, số đoạn mồi hình thành $=(2^3-1).60=420$

Chọn đáp án C

Các phép lai chỉ tạo ra kiểu hình thân cao: AA × AA; AA × Aa; Aa × aa

Các phép lai chỉ tạo ra kiểu hình hoa đỏ: BB × BB; BB × Bb; BB × bb

Mỗi phép lai riêng đều có 2 phép lai mà bố và mẹ có kiểu gen khác nhau (có thể hoán vị vai trò).

Số phép lai cần tìm = 3×3 + 2×2 = 13 phép lai.

Chọn đáp án C

Cây cao nhất (đồng hợp trội các cặp gen) × cây thấp nhất (đồng hợp lặn các cặp gen) → AaBbDdEe

Phép lai AaBbDdEe × AaBBddEe tỉ lệ F₂ có chiều cao bằng cây F₁ (mang 4 alen trội, có sẵn 1 alen trội B và 1 alen lặn d trong kiểu gen) = $\frac{C_6^3}{2^6}=\frac{5}{16}$

Chọn đáp án A

Tỉ lệ gia tăng hàng năm =$+3\%-1\%+1\%-2\%=1\%$

Sau 10 năm, dân số = ${(1+1\%)}^{10}\times {10}^6=\mathrm{1.104.622}$ người.

Chọn đáp án B

Ta có tỉ lệ [aabb] = 4% < 6,25% → hai cặp gen cùng nằm trên một cặp NST tương đồng và có hiện tượng hoán vị gen. Có thể xảy ra các trường hợp sau:

+ $4\%\frac{ab}{ab}=20\%\underset{¯}{ab}\times 20\%\underset{¯}{ab}<25\%$, bố mẹ dị chéo, hoán vị 2 bên với tần số 40% (trường hợp D).

+ $4\%\frac{ab}{ab}=10\%\underset{¯}{ab}\times 40\%\underset{¯}{ab}\to$  dị hợp tử chéo × dị hợp tử đều, hoán vị 2 bên với tần số 20% (trường hợp A).

+ $4\%\frac{ab}{ab}=8\%\underset{¯}{ab}\times 50\%\underset{¯}{ab}\to$ hoán vị 1 bên với tần số 16%, bên không hoán vị cho 50% ab (trường hợp C).

Không thể xảy ra hoán vị 2 bên với tần số 16% được.

Chọn đáp án C

Số giao tử có thể tạo ra tối đa là 2 × 2 × 2 × 4 = 32 loại gồm 16 loại liên kết và 16 loại hoán vị

+ Nếu đây là tế bào sinh giao tử cái thì 1 tế bào sẽ chỉ tạo nhiều nhất 1 loại giao tử

Vậy sẽ có 16 tế bào để tạo 16 loại giao tử hoán vị

Tổng số tế bào cần = 16 : 1/3 = 48 tế bào

+ Nếu đây là tế bào sinh giao tử đực

1 tế bào sẽ tạo ra 4 giao tử gồm 2 giao tử liên kết và 2 hoán vị

Cần 8 tế bào để tạo ra đủ 16 loại giao tử hoán vị

Tổng số tế bào cần = 8 : 1/3 = 24 tế bào

Chọn đáp án A

Nhận thấy cao: thấp = 3 : 1→ phép lai Aa × Aa; đỏ: trắng = 3 : 1 → phép lai Bb × Bb và sớm : muộn = 3 : 1 →  phép lai Dd × Dd.

Tỉ lệ thực tế = 3 : 6 : 3 : 1 : 2 : 1 = (1 : 2 : 1)(3 : 1) ≠  27 : 9 : 9 : 9 : 3 : 3 : 3 : 1, do vậy 3 cặp gen nằm trên 2 cặp NST tương đổng khác nhau.

Xét sự di truyền của từng cặp kiểu hình riêng rẽ, nhận thấy tỉ lệ cao, trắng: cao, đỏ: thấp, trắng = 1:2:1 nên 2 cặp gen này liên kết hoàn toàn và tỉ lệ 1 : 2 : 1 là đặc trưng của phép lai dị chéo × dị chéo.

Kiểu gen của cơ thể đem lai $\frac{Ab}{aB}\text{Dd}$

Chọn đáp án D

Tính lần lượt từng trường hợp, ta thấy:

Tần số alen A₅ = 0,2

$A_4^2+2A_4{A}_5=5\%\to A_4=\mathrm{0,1}$; tương tự với các lớp kiểu hình còn lại A₃ = 0,2; A₂ = 0,3 và A₁ = 0,2

Tỉ lệ cây hoa đỏ thuần chủng = 0,2² = 4%

Chọn đáp án C

Ở F₁ tuổi trước sinh sản: (0,2 + 0,l)AA + 0,2Aa + 0,5aa, vì bắt đầu F₁ các cá thể aa không sinh sản được nên.

Tỉ lệ cây F₁ sinh sản được: 0,6AA + 0,4Aa

F₂ trước sinh sản: 0,7AA : 0,2Aa : 0,1aa. Tỉ lệ cây F₂ sinh sản được 7/9AA : 2/9Aa.

F₃ trước sinh sản: 15/18AA : 2/18Aa: 1/18aa. Tỉ lệ cây F₃ sinh sản được 15/17AA : 2/17Aa

I. Đúng, trong số các cây có thể sinh sản ở F₁ thì cây Aa chiếm tỉ lệ 4/10 = 2/5

II. Đúng, ở giai đoạn mới nảy mầm ở F₂ thì tỉ lệ cây aa là 0,1

III. Sai, tần số alen a = 1/9

IV. Đúng, như đã tính.

Chọn đáp án B

Quy ước cặp alen A/a là 2 alen của gen 1; cặp alen B/b là 2 alen của gen 2; cặp alen D/d là 2 alen của gen 3; 3 cặp alen này cùng nằm trên 1 cặp NST thường, các alen trội là trội hoàn toàn và không có đột biến xảy ra.

I. Đúng

Đực mang tính trội về 2 trong 3 tính trạng có $C_3^2\times 5\times 1=15$ kiểu gen

Cái mang tính lặn về 2 trong 3 tính trạng có $C_3^2\times 2\times 1=6$ kiểu gen

Số kiểu giao phối tối đa = 15 × 6 = 90 kiểu giao phối

II. Đúng, số loại kiểu gen đồng hợp về cả 3 cặp alen là 2³ = 8.

III. Đúng, ví dụ ♂ [AABbDd] × ♀ [aaBBDD] → 100% [AaB-D-] chỉ mang 1 loại kiểu hình.

IV. Đúng, ví dụ ♂ $\frac{Abd}{abd}$ × ♀ $\frac{aBd}{abd}$ →$1\frac{Abd}{abd}:1\frac{Abd}{aBd}:1\frac{aBd}{abd}:1\frac{abd}{abd}$

Chọn đáp án D

I. Đúng, 3 kiểu gen là AA; Aa và aa. 2 loại kiểu hình là A- và aa.

II. Sai, cây (P) trưởng thành chỉ có 1 loại hạt mang kiểu hình trội do kiểu gen Aa chi phối.

III. Đúng, trên các cây F₂ trưởng thành có hạt F₃ mang 2 loại kiểu hình là hạt đỏ và hạt trắng.

IV. Đúng, tỉ lệ kiểu gen của hạt F₂: 1/4AA : 2/4Aa : l/4aa. 3/4 số cây mọc lên từ hạt F₂ có thể cho hạt đỏ.

Chọn đáp án D

Nhận thấy $\left[A-bb\right]=\mathrm{3,75}\%:\mathrm{0,75}=5\%\to \frac{ab}{ab}=25\%-5\%=20\%=\mathrm{0,5}\underset{¯}{ab}\times \mathrm{0,4}\underset{¯}{ab},f_{hv}=20\%$

Tỉ lệ kiểu hình $\left[A-B-\right]=70\%;\left[A-bb\right]=\left[\text{aa}B-\right]=5\%$ và $\left[\text{aabb}\right]=20\%$

Phép lai $X^D{X}^d\times X^{D}Y\to 1X^D{X}^D:1X^D{X}^d:1X^{D}Y:1X^{d}Y$

I. Đúng, chỉ hoán vị 1 bên cái nên phép lai $\frac{AB}{ab}\times \frac{AB}{ab}$  cho đời sau $4\times 2-1=7$ kiểu gen; phép lai $X^D{X}^d\times X^{D}Y$ cho đời sau 4 loại kiểu gen. Số kiểu gen tối đa = 7 × 4 = 28.

II. Đúng

III. Sai, số ruồi đực thân đen, cánh cụt, mắt đỏ = 20% × 1/4 = 5%

IV. Sai, số ruồi cái mang kiểu hình trội về 2 tính trạng gồm [A-B-dd] và [A-bbD-] và [aaB-D-] chiếm tỉ lệ = 0,7 × 0 + 0,05 × 1/2 × 2 = 5%.

Chọn đáp án A

Theo đề: alen A lành bệnh N, alen a gây ra bệnh N; alen B lành bệnh M và alen b gầy ra bệnh M. Hai locus cùng nằm trên vùng không tương đồng của NST X với khoảng cách di truyền 20 cM.

Từ các thông tin mô tả, nhận thấy:

$\left(1\right)XX\left[A-B-\right]\times \left(2\right)X^{Ab}Y\to \left(5\right)XX\left[A-Bb\right]/X^{-B}{X}^{Ab}$

$\left(3\right)XX\left[A-B-\right]\times \left(4\right)X^{AB}Y\to \left(6\right)X^{Ab}{Y}_{}v{a}_{}\left(7\right)X^{AB}{X}^{-}$

$\left(7\right)X^{AB}{X}^{-}\times \left(8\right)X^{AB}Y\to \left(10\right)X^{AB}{X}^{-}$

$\left(5\right)X^{-B}{X}^{Ab}\times \left(6\right)X^{Ab}Y\to \left(9\right)X^{aB}Y\to \left(5\right)$cho giao tử X^aB, số (5) dị hợp tử chéo $X^{Ab}{X}^{aB}\to \left(1\right)XX\left[AaB-\right]$

Từ các phân tích trên cho thấy

I. Đúng, (10) có thể mang alen b.

II. Sai, xác định được kiểu gen của 6 người trong phả hệ bao gồm: (2); (4); (5); (6); (8) và (9).

III. Đúng, như đã phân tích, số (1) XX [AaB-]

IV. Đúng, (5) X^AbX^aB × (6) X^AbY → có thể sinh con X^ABY do hoán vị gen.

V. Sai, (7) nhận X^AB từ bố nên không thể có kiểu gen dị hợp tử chéo.

VI. Sai, X^AbX^aB × X^AbY, hoán vị với tần số 20%, tỉ lệ sinh con gái không bị cả 2 bệnh

= 0,5(X^AB + X^aB) × 0,5X^Ab = 25%.