Bộ 20 đề tham khảo thi vào lớp 10 môn Văn TP.HCM năm 2025-2026 có đáp án - Đề số 8

Cho đoạn văn bản sau:

Một buổi chiều nọ, tôi nghe Lee, Bruce và Jim lên kế hoạch cho một chuyến đi chơi.

“Tụi mình đi câu cá đi”, Jim đề nghị.

“Hay là tụi mình cứ đi dạo chơi, rồi tới đâu thì tới?”, Bruce đưa ra một đề xuất khác.

“Tớ thấy hay đó”, Jim hào hứng kêu lên.

“Tớ cũng vậy”, tôi nói xen vào.

“Ai rủ mày đâu, thằng lùn”, Lee nhìn tôi với thái độ cộc cằn. “Đừng gọi tớ như vậy.”

“Biết rồi, đồ bốn mắt!”

Tôi cố gắng nuốt giận để tránh một cuộc ẩu đả. Thế là Bruce đi đầu, Jim và Lee theo sau. Tôi chần chừ một lúc rồi cũng tham gia.

Sau khi băng qua một cánh đồng bạt ngàn những bông hoa dại, chúng tôi đến một
con suối. Vượt qua suối, chúng tôi mau chóng đến một thửa ngô trải dài tít tắp. Chúng tôi
cứ tiến sâu vào bên trong.

Từng phiến lá ngô quất thẳng vào người chúng tôi, còn bông của nó thì rung rung
trên cao, tung xuống đầu chúng tôi một lớp phấn hoa màu trắng. Đi được một quãng thì
chúng tôi dừng lại và ngồi nghỉ.

Bruce là đứa đầu tiên nói, “Cha tớ là nhân viên bán hàng. Hôm đó, khi cha tớ đang
trên đường đi gặp khách hàng thì một chiếc xe tải đã đâm sầm vào xe của cha tớ và ông
ấy chết ngay lập tức. Tớ đang ở trường và người ta gọi tớ về nhà. Lúc ấy tớ đã linh cảm có chuyện không hay, nhưng chưa bao giờ tớ dám nghĩ cha mình ra đi đột ngột như vậy”.

“Còn cha tớ qua đời vì bệnh tim”, Jim nói, “nhưng tớ hầu như không còn nhớ mặt
cha vì khi đó tớ chỉ mới bốn tuổi. Cha tớ là giáo viên”.

Sau một lúc im lặng, Lee cũng lên tiếng, “Còn cha tớ là thợ mộc. Cha thường làm cho tớ xe đồ chơi bằng gỗ. Ông mất vì ung thư xương. Ông ấy cao to như vậy mà lúc chết, trông ông nhỏ xíu”. Mắt Lee bỗng ươn ướt. Nó quay mặt đi và nhìn xa xăm nơi cánh đồng.

Không ai trong chúng tôi nói lời nào suốt một lúc lâu sau đó. Tôi chỉ nghe thấy tiếng lá ngô đung đưa xào xạc và tiếng kêu chiêm chiếp của một con chim non văng vẳng đâu đây.

Bruce phá vỡ sự im lặng bằng cách hỏi tôi, “Sao cậu không kể về cha?”.

Tôi không chắc là mình muốn nói về điều đó. Tôi luôn tự nhủ rằng mình phải mạnh
mẽ, nhưng giờ tôi lại muốn cho phép bản thân được yếu đuối. Cũng như tụi nó, tôi tha thiết muốn bày tỏ nỗi lòng về điều mà dường như tôi không thể giữ trong lòng lâu hơn nữa.

“Cha tớ đã chiến đấu với bệnh tiểu đường trong một thời gian dài”, tôi ngập ngừng
nói. “Căn bệnh này làm cho cha tớ mắc thêm một số bệnh khác và ngày càng yếu đi. Đêm
đó, ông ấy phải nhập viện cấp cứu và không bao giờ trở về nữa.”

Chia sẻ câu chuyện về những người cha làm tâm hồn chúng tôi được nhẹ nhõm. Đến khi cùng nhau bước đi dưới ánh mặt trời, chúng tôi hiểu ra một điều là chúng tôi không nhất thiết phải một mình chịu đựng những mất mát. Lần đầu tiên chúng tôi nhận ra rằng cả bọn có một điểm chung là mồ côi cha và cần san sẻ với nhau nỗi buồn đó. Trên đường trở về nhà, chúng tôi cùng đùa vui vì biết rằng chúng tôi đã trở thành anh em.

(Trích Ngày chúng tôi trở thành anh em)

a. Xác định nhân vật chính trong đoạn trích trên. (0,5 điểm)

b. Hành động “chia sẻ câu chuyện về những người cha” đã có ý nghĩa như thế nào đối
với các nhân vật? (0,75 điểm)

c. Xét theo mục đích nói, câu văn “Trên đường trở về nhà, chúng tôi cùng đùa vui vì biết
rằng chúng tôi đã trở thành anh em.” thuộc kiểu câu nào? Hãy nêu đặc điểm và chức
năng của kiểu câu ấy. (0,75 điểm)

d. Theo em, thông điệp nào về tình bạn được tác giả gửi gắm qua đoạn trích? (1,0 điểm)

Từ nội dung đoạn trích trong phần đọc hiểu, em hãy viết một đoạn văn nghị luận
văn học (khoảng 200 chữ) phân tích cách tác giả khắc họa tâm lí nhân vật “tôi” qua cuộc
đối thoại và những trải nghiệm với nhóm bạn. Trong đoạn văn, em hãy nêu cảm nhận
của mình về mối quan hệ bạn bè trong truyện.

Chúng ta không thể chọn gia đình mà mình sinh ra nhưng hoàn toàn có thể chọn cho mình những người bạn tốt, người không phán xét ta và luôn sát cánh cùng ta trên mọi bước đường cuộc sống. Bạn bè chính là gia đình thứ hai của chúng ta.

Thật khó để định nghĩa đầy đủ và chính xác ý nghĩa của tình bạn đích thực. Người
bạn thật sự có thể là người luôn ở bên bạn những lúc khó khăn, người âm thầm giúp đỡ
bạn mà chẳng cần được đền đáp, người thấu hiểu điều bạn muốn nói mà chẳng cần bạn
phải lên tiếng hay người luôn chấp nhận và yêu thương con người thật của bạn. Khi ở bên
những người bạn thật sự, niềm vui sẽ được nhân đôi và nỗi buồn vơi đi một nửa, và bạn sẽ nhận ra cuộc sống này đẹp biết bao.

(Trích lời nói đầu của cuốn sách Ánh lửa tình bạn, Jack Canfield)

Từ quan điểm của tác giả trong đoạn văn bản trên, em hãy nêu ý nghĩa của việc
chọn bạn và vai trò của bạn bè trong cuộc sống.

Hãy tưởng tượng, em là một thành viên của một câu lạc bộ thanh niên. Trong một
cuộc sinh hoạt thường quý, em được mời chia sẻ cùng các bạn trẻ về tình bạn. Từ văn bản trên và những suy nghĩ riêng, em hãy viết một bài nghị luận xã hội để trình bày quan điểm riêng của mình về chủ đề: Bạn bè là gia đình thứ hai mà ta tự chọn.