Bộ 20 đề tham khảo thi vào lớp 10 môn Văn TP.HCM năm 2025-2026 có đáp án - Đề số 12

Ô cửa sổ bệnh viện

Hai người đàn ông bị bệnh nặng cùng nằm điều trị chung một phòng bệnh. Một người bị bệnh nước trong phổi còn người kia bị liệt nửa người. Vào mỗi buổi trưa, người bị bệnh phổi phải ngồi dậy khoảng một tiếng đồng hồ để phổi được khô ráo. Giường của ông ta đặt gần ô cửa sổ duy nhất trong phòng. Còn người bị liệt thì suốt ngày phải nằm trên giường. Họ thường trò chuyện với nhau hàng giờ về gia đình, bạn bè, cuộc sống... và cùng nhau ôn lại những kỉ niệm thời còn phục vụ trong quân ngũ.

Mỗi trưa, khi người đàn ông trên giường bệnh gần cửa sổ ngồi dậy, ông ta thường tiêu khiển bằng cách kể lại cho người bạn cùng phòng nghe về những gì mình nhìn thấy bên ngoài cửa sổ. Qua lời kể của bạn, người bệnh ở giường bên kia như được sống lại trong thế giới muôn màu muôn vẻ bên ngoài khung cửa. Nơi đó có một công viên xanh ngát với hồ nước trong xanh, thơ mộng cùng đàn thiên nga thong thả lượn quanh. Cạnh đó, những đứa trẻ đang thả lên mặt hồ phẳng lặng những chiếc thuyền bằng giấy. Những đôi tình nhân tay trong tay đang dìu nhau dạo chơi quanh luống hoa hồng đỏ thắm... Tất cả như một bức tranh thơ mộng đầy màu sắc. Trong khi người bệnh gần cửa sổ say sưa kể thì ở giường bên kia, bạn của ông đang lim dim đôi mắt, mường tượng trước mắt mình một khung cảnh đẹp như mơ.

Người đàn ông mù tưởng tượng và kể cho người bạn bị liệt nghe về đàn thiên nga.

Vào một buổi chiều ấm áp, người bệnh ở giường gần cửa sổ kể lại cho bạn mình nghe về một cuộc diễu binh đang diễn ra bên ngoài. Mặc dù không nghe được dàn nhạc đang tấu khúc quân hành ngoài kia nhưng người đàn ông bị liệt vẫn có thể hình dung ra quang cảnh hùng tráng ấy.

Ngày tháng lặng lẽ trôi qua.

Một buổi sáng, như thường lệ, cô y tá trực đem nước đến cho họ, thì phát hiện người bệnh nhân nằm bất động trên chiếc giường cạnh cửa sổ. Ông ấy đã trút hơi thở cuối cùng trong giấc ngủ yên lành đêm qua.

Sau cái chết của bạn, người đàn ông bị liệt yêu cầu được chuyển sang chiếc giường cạnh cửa sổ. Trên chiếc giường mới, nén đau đớn, ông tìm mọi cách chống tay từ từ ngồi dậy và bắt đầu phóng tầm nhìn ra thế giới bên ngoài.

Nhưng trước mắt ông chỉ là một bức tường trắng xóa.

Mãi sau này ông mới biết được sự thật: người bạn quá cố của ông là một người mù, thậm chí ông còn không thể trông thấy được bức tường vô cảm kia. Điều ông muốn là đem lại cho bạn mình niềm vui và sự an ủi.

(Theo momo.vn)

a. Theo văn bản, người đàn ông nằm gần cửa sổ đã làm gì vào mỗi buổi trưa để an ủi người bạn cùng phòng? (0,5 điểm)

b. Qua lời kể của người đàn ông mù về khung cảnh bên ngoài cửa sổ, tác giả đã tạo dựng hình ảnh một thế giới như thế nào? (0,75 điểm)

c. Trong câu văn: Qua lời kể của bạn, người bệnh ở giường bên kia như được sống lại trong thế giới muôn màu muôn vẻ bên ngoài khung cửa., tác giả đã sử dụng biện pháp tu từ gì? Hãy chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ ấy. (0,75 điểm)

d. Câu chuyện trên gợi cho em suy nghĩ gì về ý nghĩa của sự lạc quan và lòng nhân ái trong cuộc sống, đặc biệt khi con người đối diện với nghịch cảnh? (1,0 điểm)

Em hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích giá trị nhân văn của câu chuyện "Ô cửa sổ bệnh viện" qua hình ảnh người đàn ông mù và ý nghĩa biểu tượng của ô cửa sổ.

Có câu chuyện kinh điển trở thành huyền thoại thế này: Trước khi trở thành diễn viên nổi tiếng của Hollywood, Sylvester Stallone đã từng bị 500 công ty điện ảnh từ chối tới 1.855 lần. Hơn nữa mỗi công ty anh đều kiên nhẫn đến thử việc 3 lần. Khi Stallone đến đó lần thứ 4, người của công ty điện ảnh nói: "Cậu muốn làm diễn viên? Cậu hãy học cách ăn nói trước đã. Cậu trông cũng xấu quá, hãy đi chỉnh hình trước".

Có tin nổi không, Stallone đã vất vả ngược xuôi xin việc 1.855 lần - một con số kinh hoàng khi bị lắc đầu từ chối và thất bại. Nhưng, Sylvester Stallone không bỏ cuộc. Còn bạn thì sao, hãy dán con số 1.855 này trên tường nhà. Trước khi bạn chưa bị từ chối tới 1.855 lần như vậy, mong bạn chớ nên từ bỏ.

Nếu vượt quá 1.855 lần rồi mà vẫn còn chưa thành công, thế thì bạn hãy chọn con số 10.000 xem sao. Đây là số lần thất bại mà Edison trải qua trong suốt quá trình phát minh dây tóc bóng đèn điện.

Bạn nghĩ đi, 10.000 lần! Đối với bất cứ chuyện gì, chỉ cần bạn có cảm hứng, thì hãy cố gắng đến cùng với toàn bộ khả năng của mình. Nếu như chưa đến 10.000 lần, tuyệt đối đừng nghĩ đến 2 từ "bỏ cuộc”.

Hẳn bạn đã từng nghe đến câu chuyện của anh chàng không tay không chân Nick Vujicic. Dị tật bẩm sinh nhưng anh không chỉ vượt lên số phận của mình, sống hạnh phúc, lấy vợ, sinh con mà còn tạo ra động lực sống cho hàng triệu người khác. Anh có thể chơi golf, du lịch, lướt ván và đi vòng quanh thế giới diễn thuyết.

Bạn cũng chưa thể quên nghệ sĩ opera Andrea Bocelli. Dù mù loà, mất đi đôi mắt nhưng giọng nam cao tuyệt vời của ông đã trở thành bất hủ. Ông là một trong những đỉnh cao của dòng nhạc cổ điển này. Giọng hát của ông lan toả năng lượng ấm áp và cảm hứng cho khán giả. Bocelli nói, dù không thể quan sát thế giới xung quanh nhưng ông vẫn có thể trông thấy mọi thứ bằng trái tim mình.

Trên đời này, kỳ tích nào cũng đều có thể xảy ra, chỉ cần ta vẫn còn sống, vẫn nỗ lực hành động, chỉ cần ta có tín tâm. Đây chính là tài phú quý báu nhất của đời người.

Không ai có thể tránh khỏi nghịch cảnh của đời người. Vậy vào những lúc ấy, ta cần phải đối đãi ra sao? Nghịch cảnh là cái bẫy, nhưng nó không phải là cái bẫy đáng sợ nhất.

Những người có thể đứng dậy trong nghịch cảnh mới là vĩ đại thật sự. Nghị lực phát xuất ra trong tình cảnh tuyệt vọng mới phát huy được sức mạnh nội tại tiềm ẩn trong con người.

Nếu không có loại phấn đấu này, người ta sẽ không bao giờ phát hiện được năng lực tiềm ẩn thật sự của mình. Con người nếu không gặp phải nghịch cảnh, sống vô cùng thoải mái, vô ưu vô lo thì cũng chẳng bao giờ phát hiện ra khả năng tiềm ẩn thật sự bên trong của mình. Nếu muốn kiểm nghiệm phẩm cách của một người, cách tốt nhất là xem thái độ hành xử của anh ta trong nghịch cảnh ra sao.

Thất bại, cũng chính là cơ hội để ta bước đến một vị trí cao hơn. Điều mà bất cứ người thành công nào nhớ đến đầu tiên không phải là thành tựu mà là thất bại của họ. Những trải nghiệm đau khổ trong nghịch cảnh khiến họ tạc dạ, ghi lòng. Sở dĩ họ thành công được chính là bởi biết đối mặt và chinh phục nghịch cảnh.

(Theo cafef.vn, Thái độ trong nghịch cảnh bộc lộ phẩm cách con người: Điều người thành công nhớ đến đầu tiên không phải thành tựu mà là thất bại của họ!)

Em hãy xác định thông điệp chính mà đoạn văn muốn truyền tải và liên hệ với bản thân, cho biết em đã từng gặp phải thất bại nào trong học tập hoặc cuộc sống, và em đã vượt qua nó như thế nào?

Trong bài viết ở phần đọc hiểu, tác giả đã đưa ra quan điểm như sau: Không ai có thể tránh khỏi nghịch cảnh của đời người. Vậy vào những lúc ấy, ta cần phải đối đãi ra sao? Nghịch cảnh là cái bẫy, nhưng nó không phải là cái bẫy đáng sợ nhất. Những người có thể đứng dậy trong nghịch cảnh mới là vĩ đại thật sự. Nghị lực phát xuất ra trong tình cảnh tuyệt vọng mới phát huy được sức mạnh nội tại tiềm ẩn trong con người.

Từ những suy nghĩ và trải nghiệm riêng, em hãy viết một bài nghị luận xã hội bày tỏ ý kiến của mình để đối thoại với tác giả của bài viết trên.