30 đề thi THPT Quốc gia môn Sinh năm 2022 có lời giải (Đề số 26)

Kiểu gen quy định kiểu hình thân cao, hoa trắng là: Aabb.

Chọn A

Mối quan hệ giữa hai loài, trong đó một loài có lợi, một loài không có lợi cũng không bị hại là mối quan hệ: 

Hội sinh 

A: 0 + 

B: + -

C: ++ 

Chọn D

Loài đặc trưng là đặc trưng của quần xã, không phải đặc trưng của quần thể.

Chọn A

Thời gian sống thực tế của 1 cá thể được gọi là tuổi sinh thái.

Chọn C

Trong quần thể, sinh vật thường phân bố theo nhóm (SGK Sinh 12 trang 164). 

Chọn D

Các tính trạng của cơ thể sinh vật di truyền liên kết khi các cặp gen quy định các cặp tính trạng cùng nằm trên cùng một cặp nhiễm sắc thể tương đồng. 

Chọn D

A đúng.

B sai, ARN đều có cấu trúc mạch đơn.

C sai, 1 mã di truyền chỉ mã hóa cho 1 axit amin

D sai, ARN không có T. 

Chọn A

Phương pháp:

Cơ thể dị hợp n cặp gen sẽ giảm phân cho tối đa 2ⁿ loại giao tử.

Cách giải:

Kiểu gen AaBbDDee có 2 cặp gen dị hợp, giảm phân không xảy ra đột biến thì sẽ sinh ra tối đa 2² = 4 loại giao tử. 

Chọn B

tARN mang bộ ba đối mã. 

Chọn A

Nút xoang nhĩ có khả năng phát xung điện.

Chọn B

Trong lịch sử phát triển của sinh giới qua các đại địa chất, nhóm linh trưởng được phát sinh ở đại Tân sinh. 

Chọn C

Phát biểu sai về nguồn nguyên liệu của tiến hóa là: B, chỉ có các biến dị di truyền mới là nguồn nguyên liệu của tiến hóa. 

Chọn B

Quá trình chuyển hóa $N{O_3}^{-}$ thành N₂ có thể diễn ra do hoạt động của vi khuẩn phản nitrat hóa. 

Chọn C

Phương pháp: 

Quần thể cân bằng di truyền có cấu trúc p²AA + 2pqAa + q²aa = 1 

Cách giải:

Tần số kiểu gen Aa = 2pq. 

Chọn A

Đột biến mất đoạn NST làm thay đổi cấu trúc của NST.

A: thay đổi cấu trúc gen

B, C: thay đổi số lượng NST.

Chọn D

Lục lạp là bào quan thực hiện chức năng quang hợp.

Chọn D

Các nhân tố tiến hóa có khả năng loại bỏ hoàn toàn một alen trội có hại ra khỏi quần thể bao gồm: Di nhập gen, chọn lọc tự nhiên và yếu tố ngẫu nhiên.

Chọn D

Đặc điểm chỉ có ở quá trình nhân đôi của ADN ở sinh vật nhân thực mà không có ở quá trình nhân đôi ADN của sinh vật nhân sơ là: Trên mỗi phân tử ADN có nhiều điểm khởi đầu quá trình tái bản.

A: Xảy ra ở cả 2 sinh vật vì ADN polimeraza chỉ lắp ráp nucleotit vào đầu 3’OH có sẵn, nên mạch khuôn 5’-3’ được tổng hợp gián đoạn.

Chọn C

Một operon Lac ở E.coli, khi môi trường không có lactôzơ nhưng enzim chuyển hóa lactôzơ vẫn được tạo ra

A: gen R bị đột biến $\to$ không có protein ức chế $\to$ gen cấu trúc được phiên mã $\to$ A đúng.

B: P bị đột biến $\to$ ARN pol không thể liên kết $\to$ gen cấu trúc không được phiên mã $\to$ B sai.

C: Gen cấu trúc Z, Y, A bị đột biến $\to$ không ảnh hưởng tới gen điều hoà, protein ức chế vẫn bám vào O$\to$ không được dịch mã $\to$ C sai. 

D: P bị bất hoạt $\to$ ARN pol không thể liên kết $\to$ gen cấu trúc không được phiên mã $\to$ D sai. 

Chọn A

Cơ thể thuần chủng mang các alen giống nhau của các gen.

Kiểu gen thuần chủng là: AAbb. 

Chọn D

A sai, dưa hấu tam bội là thành tựu của gây đột biến. 

B đúng. 

C sai, dâu tằm tam bội là thành tựu của gây đột biến.

D sai, dưa hấu tam bội, dâu tằm tam bội là thành tựu của gây đột biến.

Chọn B

Đặc trưng: sự phân bố của các cá thể có ở cả quần thể và quần xã.

Tỉ lệ giới tính, mật độ có ở quần thể.

Thành phần loài: quần xã.

Chọn C

Phương pháp:

Sử dụng sơ đồ hình chữ nhật: Cạnh và đường chéo của hình chữ nhật là giao tử lưỡng bội cần tìm. 

Tính tỉ lệ các kiểu gen và tỉ lệ giao tử của các kiểu gen đó. 

Cách giải:

P: AABB x aabb $\to$ AaBb $\to$ Tứ bội hóa với hiệu suất 10%: 10%AAaaBBbb: 90%AaBb 

$10\%AAaaBBbb\to GT:10\%\left(\frac{1}{6}AA:\frac{4}{6}Aa:\frac{1}{6}aa\right)\left(\frac{1}{6}BB:\frac{4}{6}Bb:\frac{1}{6}bb\right)$

$90\%AaBb\to 0,225AB:0,225Ab:0,225aB:0,225AB$

I sai, tỉ lệ giao tử mang toàn alen trội là: $0,1\times \frac{1}{6}AA\times \frac{1}{6}BB+0,225AB=\frac{41}{180}$

II sai, tỉ lệ giao tử mang 1 alen trội: $0,1\times \left(\frac{4}{6}Aa\times \frac{1}{6}bb+\frac{1}{6}aa\times \frac{4}{6}Bb\right)+0,225aB+0,225Ab=\frac{17}{36}$

III đúng, tỉ lệ giao tử mang 2 alen trội: $0,1\times \left(\frac{1}{6}AA\times \frac{1}{6}bb+\frac{4}{6}Aa\times \frac{4}{6}Bb+\frac{1}{6}aa\times \frac{1}{6}BB\right)+0,225AB=\frac{11}{40}$

IV sai, giao tử mang 3 alen trội: $0,1\times \left(\frac{1}{6}AA\times \frac{4}{6}Bb+\frac{4}{6}Aa\times \frac{1}{6}BB\right)=\frac{1}{45}$

Chọn A

Quy ước gen:

A: không bị bệnh A, a: bị bệnh A 

B: không bị bênh B, b: Bị bệnh B

Các người xác định được kiểu gen là: $4\left(Aa{X}^{b}Y\right),6\left(Aa{X}^B{X}^b\right),7\left(Aa{X}^{b}Y\right),8\left(aa{X}^B{X}^b\right),9\left(Aa{X}^{B}Y\right),10\left(Aa{X}^{B}Y\right),11\left(aa{X}^b{X}^b\right)$

Người (1), (2) không thể xác định kiểu gen về bệnh A

Ta có: 

I đúng.

II đúng.

Người số 8 có kiểu gen aa X^BX^b (bị bệnh A và nhận X^b của bố)

Người số 9 có kiểu gen AaX^BY (Sinh con bị bênh A và không mắc bệnh B)

Xác suất sinh con trai bị cả 2 bệnh: $=aa{X}^{b}Y=\frac{1}{2}aa\times \frac{1}{2}{X}^b\times \frac{1}{2}Y=\frac{1}{8}$

III đúng. Người số 8 bị bệnh A nên sẽ truyền gen bệnh cho người số 13.

Người số 13 có kiểu gen dị hợp về bệnh A

- Xác suất sinh con của cặp 12-13:

Người 12 có em gái mắc cả 2 bệnh nên có kiểu gen: (1AA:2Aa)X^BY

Người 13 có mẹ mang gen gây bệnh B và bị bệnh A: (aaX^BX^b), bố 9(AaX^BY) $\to$ người 13 có kiểu gen: Aa(X^BX^B:X^BX^b)

Cặp 12 – 13: (1AA:2Aa)X^BY x Aa(X^BX^B: X^BX^b) $\leftrightarrow$ (2A:la)(1X^B:1Y) x (1A:la)(3X^B:1X^b) 

Xác suất họ sinh người con chỉ bị bệnh B là: $A-X^{B}Y=\left(1-\frac{1}{3}a\times \frac{1}{2}a\right)\left(\frac{1}{2}Y\times \frac{1}{4}{X}^b\right)=\frac{5}{48}$

IV sai. Xác suất họ sinh 2 con không bị bệnh: 

+ Sinh 2 con không bị bệnh A: $\frac{1}{3}AA+\frac{2}{3}Aa\times {\left(\frac{3}{4}A-\right)}^2=\frac{17}{24}$ (vì 1/3AA luôn tạo đời con không bị bệnh) 

+ Sinh 2 con không bị bệnh B: $\frac{1}{2}{X}^B{X}^B+\frac{1}{2}{X}^B{X}^b\times {\left(\frac{3}{4}{X}^B-\right)}^2=\frac{25}{32}$

Vậy tỉ lệ cần tính là: $\frac{17}{24}\times \frac{25}{32}=\frac{425}{768}$

Chọn B

P: lai P: Mắt đỏ x mắt đỏ $\to$ F₁: 3 mắt đỏ :1 mắt trắng $\to$ mắt đỏ trội hoàn toàn so với mặt trắng.

A- mắt đỏ, a- mắt trắng.

P: Aa x Aa → 1AA:2Aa:laa

I đúng.

II đúng.

III đúng, mắt đỏ 1AA:2Aa $\to$ đồng hợp chiếm 1/3. 

IV đúng, cho các cá thể mắt đỏ giao phối ngẫu nhiên: (1AA:2Aa)( 1AA:2Aa) $\to$ mắt trắng: $\frac{2}{3}Aa\times \frac{2}{3}Aa\times \frac{1}{4}=\frac{1}{9}$

Chọn B

P: Hoa đỏ x hoa đỏ $\to$ F₁: Hoa đỏ  F₂ có hoa trắng (aa) $\to$ F₁: 1AA:1Aa

F₁: (1AA:1Aa)(1AA:1Aa) $\leftrightarrow$ (3A:1a)(3A:1a) $\leftrightarrow$ 9AA:6Aa:laa

I đúng, cây hoa đỏ chiếm 15/16 = 93,75%

II đúng, hoa đỏ thuần chủng chiếm 9/16 = 56,25%.

III đúng, hoa trắng chiếm 1/16 = 6,25%.

IV sai, cây có 1 alen trội chiếm 6/16 = 37,5%. 

Chọn B

Phương pháp:

Bước 1: Tính tần số alen qua các thế hệ.

Quần thể có thành phần kiểu gen: xAA:yAa:zaa

Tần số alen $p_A=x+\frac{y}{2}\to q_a=1-p_A$

Quần thể tự thụ phấn có thành phần kiểu gen: xAA:yAa:zaa sau n thế hệ tự thụ phấn có thành phần kiểu gen $x+\frac{y\left(1-1/2^n\right)}{2}AA:\frac{y}{2^n}Aa:z+\frac{y\left(1-1/2^n\right)}{2}aa$

Cách giải: 

P: 0,6AA: 0,4Aa. 

Tần số alen $p_A=0,6+\frac{0,4}{2}=0,8\to q_a=1-p_A=0,2$

I đúng, ở F₂, tỉ lệ Aa $=\frac{0,4}{2^2}=0,1$

II sai, qua nhiều thế hệ tự thụ tỉ lệ hoa đỏ giảm dần nhưng tỉ lệ hoa đỏ và hoa trắng không thể bằng nhau. 

III đúng, vì qua mỗi thế hệ tự thụ thì tỉ lệ AA tăng lên = tỉ lệ aa tăng lên = $\frac{0,4\left(1-1/2^n\right)}{2}$

IV đúng, sau 3 thế hệ tự thụ, tỉ lệ $aa=\frac{0,4\left(1-1/2^3\right)}{2}=\frac{7}{40}\to A-=\frac{33}{40}\to$ Tỉ lệ kiểu hình 33 cây hoa đỏ :7 cây hoa trắng.

V đúng, 0,4Aa tự thụ sau 2 thế hệ tạo: $\frac{0,4\left(1-1/2^n\right)}{2}AA:\frac{0,4}{2^2}Aa:\frac{0,4\left(1-1/2^2\right)}{2}aa\leftrightarrow 0,15AA:0,1Aa:0,15aa$

Những kiểu gen aa bị chết nên ở F₂: $\left(0,6+0,15\right)AA:0,1Aa\to$ tỉ lệ $Aa=\frac{0,1Aa}{0,75Aa+0,1Aa}=\frac{2}{17}$

Chọn A

Phương pháp:

Bước 1: Tính tần số HVG

+ Tính ab/ab $\to$ ab = ?

+ Tính f khi biết ab

Bước 2: Tính tỉ lệ các giao tử

Giao tử liên kết = (1-f)/2; giao tử hoán vị: f/2

Bước 3: Xét các phát biểu

Cách giải: 

Thân thấp chín muộn: $\frac{ab}{ab}=0,0324\to ab=0,18\to f=36\%$

P: $\frac{Ab}{aB}\times \frac{Ab}{aB};f=36\%;AB=ab=0,18;Ab=aB=0,32$

I đúng, kiểu gen có 2 alen trội: $\frac{AB}{ab}+\frac{Ab}{aB}+\frac{Ab}{Ab}+\frac{aB}{aB}=2\times 0,{18}^2+4\times 0,{32}^2=0,4744$

II đúng, kiểu gen có 3 alen trội: $\frac{AB}{aB}+\frac{AB}{Ab}=2\times 2\times 0,18AB\times 0,32\left(Ab,aB\right)=0,2304$

III đúng, tỷ lệ đồng hợp 2 cặp gen: $2\times 0,{18}^2+2\times 0,{32}^2=29,96\%$

IV đúng, tổng số cá thể dị hợp 1 cặp gen chiếm: $8\times 0,18\left(AB,ab\right)\times 0,32\left(Ab,aB\right)=46,08\%$

($8=2\times 4$; nhân 2 vì ở 2 bên đều có các loại giao tử này, 4 là số kiểu gen dị hợp 1 cặp gen)

Chọn C

A sai, 2 loài này có mối quan hệ cạnh tranh.

B đúng, trùng roi và mối có quan hệ cộng sinh.

C sai, nếu là mối quan hệ cá ép - cá lớn thì A là cá ép, B là cá lớn.

D sai, mối quan hệ của trâu rừng và chim sáo là hợp tác. 

Chọn B.

A-B-D-: đỏ; còn lại: trắng.

P: AaBbDd x AaBbDd → (1AA:2Aa:laa)(1BB:2Bb:lbb)(1DD:2Dd:1dd) 

$\to$ Hoa đỏ = (3/4)³ = 27/64 $\to$ hoa trắng = 37/64

Xét các phát biểu:

I sai. Cây hoa trắng đồng hợp 2 cặp gen sẽ có dạng (VD: AABbdd: 1 cặp gen đồng hợp, 1 cặp dị hợp, 1 cặp đồng hợp lặn chiếm tỉ lệ: $C_3^1\times \frac{1}{2}\left(dihop\right)\times C_2^1\times \frac{1}{4}\left(donghoplan\right)\times \frac{1}{2}\left(donghop\right)=\frac{3}{8}$

$\to$ Trong tổng số các cây hoa trắng ở F₁, số cây đồng hợp tử 2 cặp gen chiếm tỉ lệ: $\frac{3}{8}:\frac{37}{64}=\frac{24}{37}$

II đúng. 

Cây hoa đỏ đồng hợp tử về 2 cặp gen: $C_3^2\times {\left(\frac{1}{4}\right)}^2\left(donghop\right)\times \frac{1}{2}\left(dihop\right)=\frac{3}{32}$

Trong tổng số các cây hoa đỏ ở F₁, số cây đồng hợp tử 2 cặp gen chiếm tỉ lệ: $\frac{3}{32}:\frac{27}{64}=\frac{2}{9}$

III đúng, cây hoa đỏ đồng hợp tử về 2 cặp gen: $\frac{3}{32}\times 8000=750$ cây.

IV sai, 

Tỉ lệ cây hoa trắng đồng hợp tử về 1 cặp gen: $C_3^1\times \frac{1}{4}\left(donghoplan\right)\times {\left(\frac{1}{2}\right)}^2\left(dihoptu\right)=\frac{3}{16}$

$\to$ Có $\frac{3}{16}\times 8000=1500$ cây hoa trắng, đồng hợp tử về 1 cặp gen. 

Chọn A

I đúng, nếu mèo rừng giảm số lượng $\to$ gà, chuột tăng số lượng $\to$ cỏ giảm.

II đúng, vì chuột và gà cạnh tranh nhau về thức ăn.

III đúng, khi đó gà chỉ sử dụng có làm thức ăn ở cạnh tranh gay gắt với chuột và sâu.

IV đúng, vì cỏ giảm số lượng thì gà sẽ sử dụng giun làm thức ăn nhiều hơn $\to$ giun giảm số lượng.

Chọn C