20 Bộ đề Chinh phục điểm 9-10 môn Sinh Học cực hay có lời giải (Đề số 19)

Đáp án A

– Đây là thí nghiệm phát hiện hô hấp qua sự thải CO₂ (H14.1 SGK cơ bản trang 59):

+ Do hô hấp của hạt, CO₂ tích lũy lại trong bình. CO₂ nặng hơn không khí nên không thể khuếch tán qua ống và phễu ra môi trường bên ngoài bình.

+ Rót nước từ từ từng ít một qua phễu vào bình chứa hạt. Nước sẽ đẩy không khí ra khỏi bình vào ống nghiệm. Vì không khí đó giàu CO₂, nước vôi sẽ bị vẩn đục

Đáp án C

Việc nuôi các loài cá có ổ sinh thái dinh dưỡng khác nhau có thể tận dụng được diện tích ao nuôi, tận thu các nguồn thức ăn khác nhau mà không sợ xảy ra sự cạnh tranh giữa các loài và không làm ảnh hưởng đến sản lượng cá của từng loài

Đáp án D

Đột biến cấu trúc NST có thể làm thay đổi vị trí các gen trên cùng một NST, còn đột biến gen chỉ gây ra biến đổi trong cấu trúc mỗi gen

Đáp án A

Các sự kiện phát sinh cây hạt trần và cây hạt kín lần lượt xảy ra ở các kỉ Cacbon và kỉ Phấn trắng

Đáp án D

Đột biến chỉ làm phong phú vốn gen của quần thể.

Các yếu tố ngẫu nhiên và giao phối không ngẫu nhiên là nhân tố chỉ làm nghèo vốn gen của quần thể.

Nhân tố tiến hóa có thể vừa làm phong phú, vừa làm nghèo vốn gen của quần thể là di nhập gen

Đáp án C

Vật chất biến đổi mang tính tuần hoàn trong sinh quyển, còn năng lượng chỉ truyền theo một chiều

Đáp án D

Sinh vật sản xuất là sinh vật phải có khả năng tự dưỡng (tự tổng hợp chất hữu cơ). Trong các loài sinh vật trên: Nấm rơm và mốc tương thuộc nhóm sinh vật phân giải; dây tơ hồng không có sắc tố quang hợp nên là một loài thực vật kí sinh bắt buộc và thuộc nhóm sinh vật tiêu thụ

Đáp án D

Tần số tương đối của các alen về một gen nào đó được xem là đặc trưng di truyền của quần thể chứ không phải là đặc trưng sinh thái

Đáp án D

Phương pháp nuôi cấy mô ở thực vật sử dụng mô sinh dưỡng và dựa trên cơ sở quá trình nguyên phân nên các cây con tạo ra hoàn toàn có kiểu gen và mức phản ứng như nhau

Đáp án A

Điểm giống nhau giữa giao phối ngẫu nhiên và giao phối không ngẫu nhiên là đều có thể tạo ra biến dị tổ hợp, cung cấp nguyên liệu cho quá trình tiến hóa.

Giao phối ngẫu nhiên không phải là nhân tố tiến hóa, không làm thay đổi cả tần số alen và thành phần kiểu gen của quần thể.

Giao phối ngẫu nhiên là nhân tố tiến hóa, không làm thay đổi cả tần số alen nhưng làm thay đổi thành phần kiểu gen của quần thể theo hướng tăng đồng hợp, giảm dị hợp

Đáp án B

– Phương án A đúng, quan hệ hỗ trợ bao gồm quan hệ cộng sinh, hợp tác và hội sinh.

– Phương án C đúng, quan hệ hợp tác và hội sinh có thể không mang tính thiết yếu đối với sự tồn tại của loài.

– Phương án D đúng, trong các mối quan hệ hỗ trợ, các loài đều không bị hại.

– Phương án B sai, trong quan hệ hội sinh, chỉ có một loài được lợi

Đáp án B

Phương án A sai vì phần lớn các loài thực vật có hoa và dương xỉ được hình thành bằng con đường lai xa và đa bội hóa.

Phương án C sai vì một cá thể không được xem là loài mới, loài chỉ xuất hiện khi ít nhất có một quần thể.

Phương án D sai vì hình thành loài mới ở thực vật không thể diễn ra bằng con đường cách li tập tính, hình thức này chỉ gặp ở động vật.

Phương án B đúng vì hình thành loài bằng con đường cách li sinh thái và con đường lai xa và đa bội hóa thường diễn ra trong cùng khu phân bố

Đáp án D

Phương án D sai vì cách li địa lí là những trở ngại về mặt địa lý (sông, núi, biển...) ngăn cản các cá thể của các quần thể giao phối với nhau

Đáp án B

Cỏ $\stackrel{0,5\%}{\to }$ Thỏ $\stackrel{11,36\%}{\to }$ Cáo $\stackrel{4\%}{\to }$ Hổ.

– Ở bậc dinh dưỡng bậc 2 (năng lượng tích lũy 0,5%, thất thoát 99,5%).

– Ở bậc dinh dưỡng bậc 3 (năng lượng tích lũy 11,36%, thất thoát 88,64%).

– Ở bậc dinh dưỡng bậc 4 (năng lượng tích lũy 4%, thất thoát 96%).

– Phương án A, C, D đúng.

– Phương án B sai vì cáo là động vật ăn thịt bậc 1

Đáp án B

Phương án A đúng vì cá rô phi có giới hạn sinh thái về nhiệt độ (5,6 ^oC – 42^oC) hẹp hơn cá chép (2 ^oC – 44^oC).

Phương án C đúng, cá chép thường có vùng phân bố rộng hơn so với cá rô phi do có giới hạn sinh thái về nhiệt độ rộng hơn.

Phương án D đúng, ở nhiệt độ 10^oC thuộc khoảng chống chịu nên sức sống của cả hai loài cá có thể bị suy giảm.

Phương án B sai, cá rô phi có khoảng thuận lợi (20^oC – 35^oC).rộng hơn cá chép (25^oC – 35^oC).

Đáp án B

(1) sai, các phân tử nhân đôi độc lập nhưng đều diễn ra tại pha S của chu kì tế bào.

(2) đúng, ADN của sinh vật nhân thực thường mang các gen phân mảnh và tồn tại theo cặp alen.

(3) sai, các phân tử ADN thuộc các cặp NST khác nhau có thể khác nhau về độ dài và số lượng các loại nuclêôtit.

(4) đúng, các phân tử ADN trong nhân đều có cấu trúc mạch kép, thẳng.

(5) đúng, các phân tử ADN trong nhân có số lượng, hàm lượng ổn định và đặc trưng cho loài (tương ứng với số lượng NST trong bộ lưỡng bội 2n).

(6) sai, trên mỗi phân tử ADN trong nhân thường chứa nhiều điểm khởi đầu nhân đôi.

Các phát biểu đúng là (2), (4), (5).

Đáp án B

– Trên mARN có 3 loại ribonucleotit A, U, G.

– Trên mạch gốc của gen có 3 loại nucleotit T, A, X.

– Trên mạch bổ sung của gen có 3 loại nucleotit A, T, G.

→ trên mạch bổ sung của gen là (3), (4), (5).

Đáp án A

– Đây là thí nghiệm về thường biến (sự mềm dẻo kiểu hình) ở hoa anh thảo trong các điều kiện nhiệt độ khác nhau.

– Thường biến làm thay đổi kiểu hình, không làm thay đổi kiểu gen → chỉ biều hiện trong đời cá thể và không di truyền cho thế hệ sau.

– Thường biến làm biến đổi kiểu hình đồng loạt tương ứng với điều kiện môi trường.

– Thí nghiệm 3: Cho cây P₁: AA x cây P₂: aa → F₁: Aa. Cây F₁: Aa có sự mềm dẻo kiểu hình giống như cây P₁ có kiểu gen AA.

– Khi trồng cây Aa ở điều kiện nhiệt độ thì 35^oC thì cho toàn hoa trắng, khi trồng cây Aa ở điều kiện nhiệt độ 20^oC thì cho toàn hoa đỏ

Đáp án A

Bệnh thiếu máu hồng cầu hình liềm do đột biến gen trội trên NST thường và gây chết khi ở trạng thái đồng hợp trội.

Qui ước: HbS: hồng cầu hình liềm, Hbs: hồng cầu bình thường.

(1) đúng vì chỉ có người HbSHbs mới có khả năng sống sót và có chứa cả hai loại hồng cầu hình liềm và bình thường.

(2) sai vì đây thuộc dạng bệnh di truyền phân tử.

(3) sai vì khi 2 người dị hợp lấy nhau sẽ tạo ra HbSHbS gây chết, con sống sót không mắc bệnh (HbsHbs) chỉ tính trên các trường hợp sống sót nên có xác suất là 1/3.

(4) sai vì bệnh di truyền phân tử không thể phát hiện được bằng cách quan sát NST

Đáp án B

– Chiều cao cây do các cặp gen không alen quy định theo kiểu tương tác cộng gộp.

– Số cặp gen alen quy định chiều cao cây = (11 – 1)/2 = 5 cặp gen.

– Mỗi một alen trội làm cây cao thêm (210 – 160)/10 = 5cm.

– P: AABBDDEEHH x aabbddeehh → F₁: AaBbDdEeHh.

– Cho các cây F₁ giao phấn, ở F₂ thu được cây cao 180cm (4 alen trội) chiếm tỉ lệ = 105/512

Đáp án B

– P: Aa,Bb,Dd x aa,bb,dd → F₁: 3:3:3:3:1:1:1:1.

– Vì F₁ có 8 loại kiểu hình, trong đó có 4 loại kiểu hình có tỉ lệ lớn bằng nhau và 4 loại kiểu hình có tỉ lệ bé bằng nhau → 3 cặp gen nằm trên 2 cặp NST và có hoán vị gen

Đáp án B

(1) sai, mối quan hệ giữa dây leo và kiến là quan hệ cộng sinh.

(2) đúng, mối quan hệ giữa dây leo và thân gỗ là quan hệ hội sinh.

(3) sai, mối quan hệ giữa kiến cây thân gỗ là quan hệ hợp tác.

(4) đúng, mỗi quan hệ giữa sâu đục thân cây và cây gỗ là quan hệ vật kí sinh – vật chủ.

Các phát biểu đúng là (2), (4).

Đáp án A

– Quy ước gen: A–B–: hoa đỏ; (A–bb + aaB– + aabb): hoa trắng.

– P: AaBb tự thụ.

 F₁: 9A–B–: 3A–bb: 3aaB–:1aabb.

– Cho các cây F1 tự thụ:

+ AABB x AABB → 100% hoa đỏ.

+ AaBB x AaBB → 75% hoa đỏ: 25% hoa trắng.

+ AABb x AABb → 75% hoa đỏ: 25% hoa trắng.

+ AaBb x AaBb → 56,25% hoa đỏ: 43,75% hoa trắng.

+ Các cây hoa trắng (A–bb, aaB–, aabb) tự thụ đều cho con 100% hoa trắng.

→ Theo đề bài, tỉ lệ có thể xuất hiện là (1), (3) và (4).

Đáp án B

- Một tế bào sinh tinh AaBb khi giảm phân cho 2 loại giao tử AB + ab do hoặc Ab + aB.

+ Trường hợp 1:

→ Cho 4 loại giao tử: ABDE, abde, ABdE, abDe.

+ Trường hợp 2:

→ Cho 4 loại giao tử: ABde, ABDE, ABDe, abdE.

+ Trường hợp 3:

→ Cho 4 loại giao tử: AbDE, aBde, AbdE, aBDe.

+ Trường hợp 4:

→ Cho 4 loại giao tử: Abde, aBDE, AbDe, aBdE.

- Phương án (4) và (5) đúng

Đáp án B

P: Giao tử ♂ (A, a)(Bb, O, B, b)(D, d) x giao tử ♀ (AA, O, A, a)(B, b)(d).

F₁: (AAA, AAa, A, a, AA, Aa, aa)(BBb, Bbb, B, b, BB, Bb, bb)(Dd, dd).

– Hợp tử thừa nhiễm sắc thể là 2n + 1 và 2n + 1 + 1.

+ Hợp tử 2n + 1 = (AAA + AAa)(BB + Bb + bb)(Dd + dd) + (AA + Aa + aa)(BBb + Bbb)(Dd + dd) = 2 x 3 x 2 + 3 x 2 x 2 = 24 kiểu gen.

+ Hợp tử 2n + 1 + 1 = (AAA + AAa)(BBb + Bbb)(Dd + dd) = 2 x 2 x 2 = 8.

→ Tổng số loại thừa nhiễm sắc thể = 24 + 8 = 32 loại hợp tử

Đáp án B

– F₂: đỏ/trắng = 3/1 → tính trạng quy định màu sắc hoa di truyền theo quy luật phân li, tính trạng trội là trội hoàn toàn và F₁ có kiểu gen dị hợp.

– Quy ước: A – hoa đỏ; a – hoa trắng.

– P: AA x aa → F₁: Aa, tự thụ → F₂: 1/4AA : 2/4Aa : 1/4aa.

– Cho 4 cây hoa đỏ lấy ngẫu nhiên ở F₂ với tỉ lệ xAA + yAa = 1 tự thụ → con aa = y(1–0,5¹)/2 = 1/8 → y = 1/2; x = 1/2.

– Như vậy trong 4 cây hoa đỏ lấy ngẫu nhiên có 2 cây AA và 2 cây Aa.

– Trong các cây đỏ ở F₂ (1AA:2Aa) thì tỉ lệ cây AA = 1/3; tỉ lệ cây Aa = 2/3.

– Lấy 4 cây hoa đỏ ở F₂, xác suất có 2 cây AA và 2 cây Aa = (1/3)² x (2/3)² x ${C^2}_4$ = 8/27

Đáp án C

(1) đúng, chuỗi polipeptit trong phân tử protein được dịch ra từ đoạn gen trên có chứa 79 axit amin (bộ ba mở đầu là bộ ba thứ 83 tính từ đầu 5’ và bộ ba kết thúc bộ ba thứ 3, chiều dịch mã từ 5’ đến 3’).

(2) đúng, bộ ba thứ 82 là 5’UGG3’ qui định tryptophan không có tính thoái hóa nên đột biến thay thế một cặp nucleotit bất kì xảy ra tại bộ ba thứ 82 trong đoạn gen trên luôn làm biến đổi thành phần của chuỗi polipeptit do gen qui định tổng hợp.

(3) sai, đột biến mất một cặp nucleotit thứ 9 tính từ đầu 3’ của đoạn mạch trên làm mất tín hiệu kết thúc dịch mã nên thường sẽ làm cho chuỗi polipeptit do gen qui định tổng hợp có thêm một số axit amin mới.

(4) đúng, đột biến thay thế một cặp nucleotit X–G thành T–A xảy ra tại nucleotit thứ 10 tính từ đầu 3’ làm cho đoạn mARN biến đổi như sau:

3’UAX – AAG – AAU – AAG – ... – AUU – UAA – GGU–GUA–AXU ––5’

Bộ ba mới 5’GAA3’ cùng mã hóa axit amin là Glutamic so với codon ban đầu là 5’ GAG3’, do đó, không ảnh hưởng đến số lượng, thành phần và trình tự sắp xếp của các axit amin trong chuỗi polipeptit do gen qui định tổng hợp.

Vậy, các phát biểu đúng là 1, 3, 4.

Đáp án D

– Ruồi giấm có 2n = 8 → có n = 4 cặp nhiễm sắc thể (có 3 cặp NST thường + 1 cặp NST giới tính XX hoặc XY).

– Viết kí hiệu gen trên NST của cơ thể 2n:  

+ TH₁: Nếu thể ba trên cặp NST thường ở dạng:

III II II (XX + XY) + II III II (XX + XY) + II II III (XX + XY)

→ tổng số thể ba trên cặp NST thường ở cả con đực và con cái = 10 x 6 x 6 x (3 + 4) x 3 = 7560 kiểu gen.

+ TH₂: Nếu thể ba trên cặp NST giới tính ở dạng: II II II (XXX + XXY + XYY + YYY) → tổng số thể ba trên cặp NST giới tính ở cả con đực và con cái = 6 x 6 x 6 (4 + 3 x 2 + 2 x 3 + 4) = 4320.

→ Tổng số kiểu gen ở dạng thể ba tối đa = 7560 + 4320 = 11880 kiểu gen

Đáp án B

– Cây P: 0,1AA + 0,5Aa + 0,4aa = 1.

– Cây P sinh sản: 1/6AA + 5/6Aa = 1, tự thụ.

– Cây F₁: 9/24AA + 10/24Aa + 5/24aa = 1.

– Cây F₁ sinh sản: 9/19AA + 10/19Aa = 1, tự thụ.

– Cây F₂: 23/38AA + 10/38Aa + 5/38aa = 1

– Cây F₂ sinh sản: 23/33AA + 10/33Aa = 1.

– Cây F₃: 51/66AA + 10/66Aa + 5/66aa = 1.

→ Ở F₃, tần số alen a = 5/66 + 5/66 = 10/66 = 15,15%.

Đáp án A

– Quần thể I: A = 0,6; a = 0,4.

– Quần thể II: A = 0,8; a = 0,2.

– Tần số alen A của quần thể II sau nhập cư = 0,8 + 0,1(0,6 – 0,8) = 0,78 → a = 0,22.

– Sau 3 thế hệ sinh sản ngẫu phối, tần số bướm đen (A–) ở quần thể mới = 1 – aa = 1 – 0,22² = 95,16%

Đáp án C

(1) sai:

Bố 8 và mẹ 9 đều không bị bệnh sinh con gái 14 bị bệnh → tính trạng bị bệnh là do gen lặn nằm trên nhiễm sắc thể thường quy định.

(2) đúng:

Có 6 người xác định được chính xác kiểu gen là người số (7), (8), (9), (11), (12), (14).

(3) sai:

– Có 9 người có kiểu gen đồng hợp là: (1), (2), (3) hoặc (4), (5), (6), (7), (10), (13), (14).

– Chú ý: Vì 8 là Aa (con 8 chắc chắn nhận một alen a từ mẹ 3 hoặc bố 4) nên ở 3 hoặc 4 phải là Aa (nếu 3 là AA hoặc Aa thì 4 phải là Aa; nếu 4 là AA hoặc Aa thì 3 phải là Aa).

(4) đúng:

– Cặp vợ chồng III.12: (Aa) x III.13: (1/3AA:2/3Aa) → Xác suất sinh con đầu lòng không bị bệnh A– = 1 – aa = 1 – 1/2 x 1/3 = 5/6.

(5) đúng:

– Người số 11 kết hôn với một người vợ đến từ một quần thể có CTDT:

0,81AA + 0,18Aa + 0,01aa = 1.

– Ta có: Người chồng (11): Aa  x vợ bình thường (9/11AA: 2/11Aa), xác suất cặp vợ chồng trên sinh ra con bị bệnh (aa) = 1/2 x 1/11 = 1/22