Tổng hợp chuyên đề ôn thi THPTQG môn Sinh Học có lời giải chi tiết (Chuyên đề 16)

Đáp án D

Cơ quan tương đồng: Là các cơ quan có cùng nguồn gốc mặc dù hiện tại chúng có chức năng khác nhau.

A sai, chân chuột chũi được hình thành từ lá phôi giữa, còn chân dế chũi hình thành từ lá phôi ngoài

B sai, gai xương rồng là lá; gai hoa hồng là biểu bì

C sai.

Đáp án B

47NST = 2n +1

Đây là thể ba nhiễm.

Đáp án A

+ Phép lai A: ♀ X^WX^w  × ♂ X^WY  → X^WX^W :  X^WX^w : X^WY : X^wY (2 ruồi cái mắt đỏ : 1 ruồi đực mắt đỏ : 1 ruồi đực mắt trắng)

+ Phép lai C: ♀ X^WX^w  ×  ♂ X^wY  → X^WX^w :  X^wX^w : X^WY : X^wY (1 ruồi cái mắt đỏ : 1 ruồi cái mắt trắng : 1 ruồi đực mắt đỏ: 1 ruồi đực mắt trắng)

+ Phép lai B: ♀ X^WX^W  ×  ♂ X^wY  → X^WX^w : X^WY (1 ruồi cái mắt đỏ : 1 ruồi đực mắt đỏ)

+ Phép lai D: ♀ X^wX^w  ×  ♂ X^WY  → X^WX^w : X^wY (1 ruồi cái mắt đỏ : 1 ruồi đực mắt trắng)

Đáp án C

Nguyên nhân bên trong gây ra diễn thế sinh thái là sự cạnh tranh giữa các nhóm loài ưu thế.

Đáp án C

Ngựa có dạ dày đơn, trâu, bò,cừu, dê có dạ dày 4 ngăn.

Đáp án B

Ở thực vật, bào quan thực hiện chức năng hô hấp là ti thể.

Đáp án B

AA × aa → 100%Aa.

Đáp án A

Nuclêôtit là đơn phân cấu tạo nên phân tử ADN.

Đáp án B

Enzim ARN pôlimeraza tham gia vào quá trình tổng hợp ARN.

Đáp án A

Gen điều hoà không nằm trong Operon Lac.

Đáp án A

Hai loài khác nhau được xác định bằng tiêu chuẩn cách ly sinh sản.

Từ quần thể cây 2n, người ta tạo được quần thể cây 4n, có thể xem quần thể cây 4n là một loài mới vì quần thể cây 4n khi giao phấn với quần thể cây 2n cho ra con lai bất thụ.

Đáp án D

Ta có: (2n + 1)(2⁵ – 1) = 279 → 2n = 8 → n = 4

Số loài thể một có ở loài này là C₁₄ = 4

Đáp án C

AAbb × aaBB → AaBb : 100% thân cao, hạt vàng.

Đáp án D

+ Aa × aa → F₁: Aa : aa

+ AA × Aa → F₁: AA : Aa

+ Aa × aa → F₁: Aa : aa

+ Aa × Aa→ F₁: AA : Aa : aa

Đáp án C

Tần số của kiểu gen dị hợp Aa ở F₂: 0,48/8 = 0,06

Đáp án B

Bộ ba mở đầu ở mARN của sinh vật nhân thực là 5’AUG 3’.

Đáp án C

Cây BBbb giảm phân tạo: $\frac{1}{6}BB:\frac{4}{6}Bb:\frac{1}{6}bb$
P: BBbb × BBbb → ($\frac{1}{6}BB:\frac{4}{6}Bb:\frac{1}{6}bb$)($\frac{1}{6}BB:\frac{4}{6}Bb:\frac{1}{6}bb$)→1BBBB: 8BBBb: 18 BBbb: 8 Bbbb: 1bbbb.

Đáp án D

Quần thể sinh vật là tập hợp những cá thế cùng loài, sinh sống trong một khoáng không gian nhất định, ở một thời điếm nhất định. Những cá thể trong quần thể có khả năng sinh sản tạo thành những thế hệ mới.

Tập hợp các con cá chép trong cùng 1 ao là quần thể sinh vật.

B,C: không thể tạo thế hệ sau

A: gồm nhiều loài khác nhau

Đáp án B

Ta thấy tần số kiểu gen thay đổi đột ngột → chịu tác động của các yếu tố ngẫu nhiên.

Đáp án B

Một số loài chim thường đậu trên lưng và nhặt các loài kí sinh trên cơ thể động vật móng guốc làm thức ăn. Mối quan hệ giữa chim nhỏ và động vật móng guốc nói trên thuộc mối quan hệ hợp tác do ở mối quan hệ này cả 2 loài cùng có lợi và không bắt buộc.

Đáp án C

Nếu sự tiếp hợp giữa các crômatit cùng nguồn gốc và trao đổi đoạn tương đồng thì không làm phát sinh biến dị, nếu trao đổi các đoạn không tương đồng thì sẽ dẫn tới đột biến mất đoạn và lặp đoạn.

Đáp án B

+ Tạo giống lúa gạo vàng (công nghệ gen)

+ Tạo chuột bạch mang gen của chuột cống (công nghệ gen)

+ Tạo dâu tằm tam bội (đột biến đa bội thể)

Đáp án C

Thực vật có hoa xuất hiện ở kỉ Krêta (Phấn trắng) thuộc đại Trung sinh.

Đáp án A

Thí nghiệm của Franken và Conrat

Phát biểu sai là III, chủng virus thu được là chủng A do vật chất di truyền của virus lai là của chủng A.

Đáp án C

Trong điều kiện môi trường đất kị khí, xảy ra quá trình chuyể hóa nitrat thành nitơ phân tử (NO₃^- →N₂) gọi là quá trình phản nitrat hóa NO₃^- + vi khuẩn phản nitrat hóa → N₂

→ Hậu quả: gây mất mát nitơ dinh dưỡng trong đất

Đáp án B

Đáp án A

A. Đột biến và di nhập gen. Đột biến làm thay đổi cấu trúc của gen làm phát sinh alen mới; di nhập gen có thể đưa alen mới từ quần thể khác vào quần thể.

Loại bỏ các đáp án:

B. Đột biến và CLTN. Vì CLTN chỉ chọn lọc các kiểu gen thích nghi đào thải các kiểu gen kém thích nghi chứ không tạo alen mới.

C. Đột biến và các yếu tố ngẫu nhiên. Vì các yếu tố ngẫu nhiên làm thay đổi tần số các alen tần số các kiểu gen trong quần thể một cách ngẫu nhiên nhưng không tạo ra alen mới.

D. CLTN và di nhập gen. Vì CLTN chỉ chọn lọc các kiểu gen thích nghi đào thải các kiểu gen kém thích nghi chứ không tạo alen mới.

Đáp án D

Phát biểu sai về quần xã sinh vật là D, quần xã càng đa dạng về thành phần loài thì lưới thức ăn càng phức tạp

Đáp án B

Có 3 phát biểu đúng, đó là I, III

I đúng. Cơ thể trên gồm 3 cặp gen dị hợp nên số loại tinh trùng tối đa là 2³ =8 loại.

II sai vì mặc dù có 8 tế bào cho tối đa số loại giao tử là 8 × 2=16 loại tinh trùng. Tuy nhiên, cơ thể này có 3 cặp gen dị hợp nên số loại giao tử luôn  8 loại.

III đúng. Loại tinh trùng chứa 3 alen trội chiếm tỉ lệ là $C_3^{2}x{\left(\frac{1}{2}\right)}^3=\frac{3}{8}$(luôn có 1 alen trội nên $C_3^2$ là số cách chọn 2 alen còn lại)

(Vì cặp gen EE luôn cho giao tử chứa E).

IV sai. Loại tinh trùng chứa ít nhất 3 alen trội thì chỉ chứa 3 alen trội hoặc 4 alen trội là $C_3^2 x {\left(\frac{1}{2}\right)}^3 + C_3^3 x {\left(\frac{1}{2}\right)}^3=\frac{1}{2}$

Đáp án C

Các phát biểu đúng II,III

I sai. Chọn lọc tự nhiên không làm xuất hiện các alen mới và các kiểu gen mới trong quần thể, nó chỉ chọn lọc trong các kiểu hình có sẵn để giữ lại những kiểu hình thích nghi

II đúng. Chọn lọc tự nhiên khó có thể loại bỏ hoàn toàn một alen lặn có hại ra khỏi quần thể do chọn lọc tự nhiên tác động trực tiếp vào kiểu hình, mà alen lặn nếu tồn tại ở thể dị hợp thì không biểu hiện kiểu hình nên không bị tác động

III đúng. Chọn lọc chống lại alen trội có thể nhanh chóng làm thay đổi tần số alen do alen trội biểu hiện ra kiểu hình

IV. sai. Chọn lọc tự nhiên phân hóa khả năng sống sót của các kiểu gen khác nhau trong quần thể dựa theo sự biểu hiện kiểu hình, theo hướng thích nghi với điều kiện môi trường.

Đáp án B

I. Đúng vì A để chứng minh cho sự thải CO₂, B chứng minh cho sự hút O₂

II. Sai vì dung dịch KOH hấp thu CO₂ có trong không khí được dẫn vào.

III. Sai vì dựa vào bơm hút, mà các khí sẽ đi theo 1 chiều từ trái sang phải, CO₂ trong không khí đã bị hấp thụ hết nhờ KOH. Suy ra bình nước vôi bên phải làm nước vẩn đục là do CO₂ hạt thải ra khi hô hấp.

IV. Sai vì CO₂ bị vôi xút hấp thụ hết, nên giọt nước màu dịch chuyển vào phía trong chứng tỏ áp suất trong giảm. Chứng tỏ khi hạt hô hấp đã sử dụng O₂.

V. Đúng

Đáp án D

Quan sát hình vẽ ta thấy:

Tế bào 1:

+ Ở tế bào 1, các NST kép vừa tách thành các NST đơn nhưng ta thấy không tồn tại các cặp tương đồng nên đây là kì sau của lần giảm phân 2 với 2n = 8→ ý I đúng

+ Tế bào 1 đang ở kì sau của giảm phân II, cơ thể mang tế bào 1 có bộ NST 2n = 8, có kiểu gen dị hợp hoặc đồng hợp→ III đúng

Tế bào 2:

+ Ở tế bào 2, các NST kép vừa tách thành các NST đơn (như tế bào 1) nhưng ta thấy tồn tại các cặp tương đồng (A và a hay B và b) nên đây là kì sau của nguyên phân→ II sai

+ Tế bào 2 đang ở kì sau của nguyên phân, cơ thể mang tế bào 2 có bộ NST 2n = 4, có kiểu gen là AaBb→ IV đúng

Đáp án C

Quy ước gen: AaB- quy định hoa đỏ;

Aabb hoặc aaB- quy định hoa vàng;  aabb quy định hoa trắng.

I sai, vì cây hoa đỏ có kí hiệu AaB- nên chỉ có 2 kiểu gen (AaBB, AaBb)

II đúng vì AaBb × AaBb thì ở đời con có kiểu hình hoa đỏ (AaB-) có tỉ lệ là Vì Aa × Aa thì sẽ cho đời con có 2/3 Aa. (Vì AA bị chết ở giai đoạn phôi): $\frac{2}{3}x\frac{3}{4}=\frac{1}{2}$

III đúng, vì AaBb × aabb thì sẽ cho đời con có số cây hoa trắng (aabb) chiếm tỉ lệ 25%.

IV sai, AaBb × AaBb thì ở đời con có kiểu hình hoa vàng (Aabb + aaB-) có tỉ lệ là: $\frac{2}{3}x\frac{1}{4}+\frac{1}{3}x\frac{3}{4}=\frac{5}{12}$
Trong số các cây hoa vàng thì cây thuần chủng (aaBB) có tỉ lệ là $\frac{1}{3}x\frac{1}{4}=\frac{1}{12}$
→ Lấy ngẫu nhiên 1 cây hoa vàng ở F₁ thì sẽ thu được số cây thuần chủng là 1/5

Đáp án A

- Thí nghiệm 1:

+ Cung cấp đủ CO₂ nên enzim Rubisco vẫn xúc tác RiDP kết hợp với CO₂ tạo APG. Do CO₂ mang đồng vị phóng xạ C¹⁴ nên APG mang tín hiệu phóng xạ.

+ Khi tắt ánh sáng thì pha sáng không diễn ra nên không tạo ra ATP và NADPH, không có lực khử cung cấp cho quá trình tái tạo RiDP từ APG. Chỉ có APG mang tín hiệu phóng xạ → X là APG

-Thí nghiệm 2:

+ Không có CO₂ nên APG không được tạo ra từ RiDP.

+ Có ánh sáng, pha sáng diễn ra bình thường tạo ATP, NADPH cung cấp lực khử cho quá trình tái tạo RiDP từ APG. Nồng độ APG giảm dần, RiDP tăng dần.

→Y là RiDP

Đáp án D

Đề không cho biết mỗi cặp gen quy định 1 tính trạng hay 2 cặp gen tương tác quy định 1 tính trạng nên có thể xảy ra các trường hợp:

- TH₁: mỗi gen quy định 1 tính trạng, di truyền phân li độc lập

+Nếu hai tính trạng trội, lặn hoàn toàn → 4 KH

+Nếu 1 tính trạng trội hoàn toàn, 1 tính trạng trội không hoàn toàn tạo 6KH

+Nếu 2 cặp tính trạng đều trội lăn không hoàn toàn →9KH

- TH 2: Tương tác cộng gộp ( theo số lương gen trội) → 5 KH; tương tác bổ sung( 9:3:3:1)→ 4 KH; tương tác bổ sung(9:6:1), tương tác bố sung (9:7)

Đáp án A

Ta có kiểu hình ở ở F_b thu được 41% mình xám, cánh ngắn; 41% mình đen, cánh dài; 9% mình xám, cánh dài; 9% mình đen, cánh ngắn

→ Ab = aB = 0.41 ; ab = AB = 0.09

→ kiểu gen của ruồi cái là $\frac{AB}{aB}$

Tần số hoán vị gen được tính bằng tổng các kiểu hình giống bố mẹ

Tần số hoán vị gen là : 9 + 9 = 18 %.

Đáp án D

Xét từng tính trạng trong quần thể

- Dạng hạt: 19% hạt tròn: 81% hạt dài

→ Tần số alen a = 0,9; A = 0,1

→ Cấu trúc di truyền gen qui định hình dạng hạt là: 0,01AA : 0,18Aa : 0,81aa

- Màu hạt: 75%; hạt đỏ: 25% hạt trắng

→ Tần số alen b = 0,5; B = 0,5

→ Cấu trúc di truyền gen qui đinh màu hạt là: 0,25BB : 0,5Bb: 0,25bb

Cấu trúc di truyền của quần thể

(0,01AA : 0,18Aa : 0,81aa) (0,25BB : 0,5Bb: 0,25bb) =1

 Tỉ lệ kiểu gen AABb = 0,005

Đáp án A

Có 3 phát biểu đúng, đó là II và III.

I sai, cá thể cái mang kiểu hình trội về 1 trong 3 tính trạng  có số kiểu gen là $C_3^1 x 2=6$(2 là số kiểu gen trội về 1 tính trạng) (Trội ở H có 2 kiểu gen; trội ở E có 2 kiểu gen; trội ở I có 2 kiểu gen)

→ số sơ đồ lai là 6×1 = 6.

II đúng; số kiểu gen của kiểu hình đực trội về 1 tính trạng là 6; số kiểu gen của kiểu hình cái trội về 2 tính trạng là 3×5=15

Vậy số phép lai cần tính là 15×6 =90

III đúng, VD : 

IV sai, để thu được số kiểu gen tối đa thì P phải dị hợp ở các cặp gen quy định tính trạng trội và P không cùng trội ở 2 cặp tính trạng giống nhau :

VD: $\frac{ABd}{abd}x\frac{aBD}{abd}$do có HVG nên số kiểu gen thu được là tối đa chắc chắn nhỏ hơn 16 = 4×4 (4 là số loại giao tử của mỗi bên P vì ở cả 2 bên đều có giao tử abd và aBd nên số kiểu gen <16)

Đáp án D

P trội về 3 tính trạng mà giao phấn tạo kiểu hình lặn về 3 tính trạng → P dị hợp về 3 cặp gen.

Giả sử 3 cặp gen này là Aa; Bb, Dd; cặp gen Bb và Dd cùng nằm trên 1 cặp NST

→ tần số HVG có thể là 20% hoặc 40%

→ B-D-=0,54; B-dd/bbD-=0,21

I đúng, giả sử với f =40% (tương tự với f=20%)
dị hợp về 3 cặp gen = 0,5Aa×(2×0,2² + 2×0,3²)=0,13

Đồng hợp về 3 cặp gen: 0,5(AA,aa) ×(2×0,2² + 2×0,3²)=0,13

II đúng, Kiểu hình trội về 2 trong 3 tính trạng: 2(AA;Aa)×4$\left(\frac{Bd}{Bd};\frac{Bd}{bd};\frac{bD}{bD};\frac{bD}{bd}\right)$+ 1×5 = 13 kiểu

III sai, nếu P có kiểu gen khác nhau: $P: Aa\frac{Bd}{bD} x Aa\frac{BD}{bd};\int =20\%$

IV đúng, số cây mang kiểu hình trội về 1 trong 3 tính trạng là 2×0,25×0,21 + 0,75×0,04 =13,5%

Đáp án C

I.  sai

- Xét tính trạng bệnh Y:Có tối đa 7 người có thể có kiểu gen dị hợp

II. đúng. Biết tối đa kiểu gen của 4 người

III. sai.  Xác suất để cặp vợ chồng (7) và (8) ở thế hệ (II) sinh một con trai có nhóm máu B

- Cặp vợ chồng II7(I^AI^O­) × II8(1/3I^BI^B: 2/3I^BI^O) ↔ (1I^A :1 I^O)(2I^B :1I^O) sinh con máu B là: 2/3×1/2 = 1/3.

- Cặp vợ chồng II7(1/3AA: 2/3Aa^­) × II8(Aa) nên xác suất sinh con không bị bệnh là: 1-(2/3×1/4)= 5/6.

Vậy, xác suất sinh con trai máu A và không bị bệnh là : 1/3 × 5/6× 1/2 = 5/36.

(4) đúng. Xác suất để cặp vợ chồng (7) và (8) ở thế hệ (II) sinh một con trai và một con gái đều có nhóm máu A và bị bệnh Y là 1/1152

Xác suất để cặp vợ chồng II7(I^AI^O­) × II8(1/3I^BI^B hoặc 2/3I^BI^O) sinh 2 con máu A là: 2/3×1/4×1/4 = 1/24.

Xác suất để cặp vợ chồng II7(1/3AA: 2/3Aa^­) × II8(Aa) sinh con bệnh Y là: 2/3×1/4×1/4 = 1/24.

XS sinh 2 con khác giới tính là 1/2

Vậy, xác suất cặp vợ chồng II7×II8 sinh sinh một con trai và một con gái đều có nhóm máu A và bị bệnh Y là: 1/24×1/24×1/2×1/2×$C_2^1$ =1/1152.