(Ngữ liệu ngoài sgk) Ru một mầm cây
5 câu hỏi
RU MỘT MÀM CÂY
(Trần Đăng Khoa)
Vẫn là đêm như đêm trong ca dao
Tiếng đất rì rầm sinh nở
Lời bà ru ngọt ngào sữa lúa
Cháu nằm nghiêng như hạt giống sắp nảy mầm
[ ... ]
Tay cháu xòe như một mầm cây
Ôi thương quá cái mầm cây bụ bẫm
Mai sau cháu hãy là cây khỏe khoắn
Với vòm lá du dương và vùng đất mỡ màu ...
Mưa chưa hòa, gió cũng chăng thuận đâu
Cháu hãy như cây, vượt lên từ đất khó
Đừng lung lay như khi cái nghèo thổi thành gió
Phá đói nghèo, phá xiềng xích ngàn xưa.
Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?
Phương pháp giải
Dựa vào đặc trưng thể loại
Lời giải chi tiết
Thể thơ tự do.
Có những từ láy nào được sử dụng trong bài thơ trên?
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về từ láy
Lời giải chi tiết
Các từ láy: Rì rầm, ngọt ngào, bụ bẫm, du dương, lung lay.
Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong dòng thơ “Cháu nằm nghiêng như hạt giống sắp nảy mầm”? Tác dụng của biện pháp ấy là gì?
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về biện pháp so sánh
Lời giải chi tiết
- Biện pháp tu từ: So sánh
- Tác dụng:
+ Gợi hình ảnh đứa trẻ đang nằm ngủ một cách yên lành, ngây thơ, đầy tiềm năng và hy vọng như một mầm sống mới.
+ Thể hiện niềm tin, sự kỳ vọng của người bà vào cháu – một thế hệ tương lai sẽ lớn lên, mạnh mẽ và tỏa sáng.
+ Làm nổi bật chủ đề "mầm cây", biểu tượng cho sự sinh sôi, phát triển và niềm hy vọng.
Trong bài thơ, người bà dành cho cháu những tình cảm nào?
Phương pháp giải
Đọc và xác định tình cảm bà dành cho cháu
Lời giải chi tiết
- Tình yêu thương sâu sắc, trìu mến qua lời ru, sự chăm sóc.
- Sự quan tâm, lo lắng cho tương lai của cháu khi nhắc đến “đất khó”, “gió nghèo”.
- Niềm tin, hy vọng và kỳ vọng cháu sẽ lớn lên mạnh mẽ, kiên cường như một cây khỏe vươn lên từ mảnh đất gian khó.
Hình ảnh nào trong bài thơ khiến em ấn tượng nhất? Vì sao?
Phương pháp giải
Nêu suy nghĩ của bản thân
Lời giải chi tiết
Hình ảnh “Cháu nằm nghiêng như hạt giống sắp nảy mầm” khiến em ấn tượng nhất.
- Bởi đó là hình ảnh rất giàu chất thơ và biểu tượng: đứa trẻ như một mầm sống mới, đang chuẩn bị vươn lên từ đất mẹ.
- Nó vừa thể hiện sự hồn nhiên, bé nhỏ của trẻ thơ, vừa gợi ra niềm hy vọng mãnh liệt về một thế hệ tương lai mạnh mẽ, tốt đẹp hơn.
- Hình ảnh ấy khiến em cảm nhận được tình yêu thương của người bà, sự gắn bó giữa con người với thiên nhiên và đất đai.
