( Ngữ liệu ngoài sgk ) - Cần giờ rực rỡ sắc màu: Khám phá lễ hội nghinh ông độc đáo
18 câu hỏi
CẦN GIỜ RỰC RỠ SẮC MÀU: KHÁM PHÁ LỄ HỘI NGHINH ÔNG ĐỘC ĐÁO
(Hàn Mai)
“Lễ hội Nghinh Ông, một lễ hội truyền thống của ngư dân ven biển từ Quảng Bình đến phía Nam Việt Nam, bao gồm cả Phú Quốc, là một sự kiện quan trọng, biểu trưng cho tín ngưỡng dân gian lâu đời. Đây là lễ hội cầu ngư, cầu cho biển lặng gió hòa, ngư dân gặp nhiều may mắn, làm ăn phát đạt và gia đình được an khang.
Lễ hội Nghinh Ông, được coi là lễ hội nước lớn nhất của ngư dân, có nhiều tên gọi khác nhau như lễ rước cốt Ông, lễ cầu ngư, lễ tế cá Ông, lễ cúng Ông, lễ nghinh Ông Thủy tướng, nhưng tất cả đều dựa trên niềm tin rằng cá Ông là sinh vật thiêng liêng của biển, là vị cứu tinh của những người làm nghề trên biển.
Tín ngưỡng này đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của các thế hệ ngư dân từ xưa đến nay.
Tại Cần Giờ, huyện ven biển duy nhất của Thành phố Hồ Chí Minh, Lễ hội Nghinh Ông được tổ chức thường niên và đã trở thành một sự kiện văn hóa lớn. Ban đầu, lễ hội diễn ra vào tháng Ba âm lịch, nhưng từ năm 1914, lễ hội chuyển sang tháng Tám âm lịch, trùng với mùa đánh bắt bội thu của ngư dân và Tết Trung Thu.
Lễ hội Nghinh Ông Cần Giờ kéo dài ba ngày, từ 15 đến 17 tháng Tám âm lịch, với các hoạt động chính tại di tích Lăng Ông Thủy Tướng, Công viên Văn hóa di tích lịch sử quốc gia Căn cứ Rừng Sác, đình Cần Thạnh và các khu vực trung tâm thị trấn Cần Thạnh. Lễ hội bao gồm các nghi thức truyền thống như rước kiệu, tế lễ, cùng với nhiều hoạt động văn hóa, giải trí.
Tín ngưỡng thờ cá Ông (cá Voi) của ngư dân Cần Giờ gắn liền với nhiều truyền thuyết, trong đó nổi bật là câu chuyện về cá Ông cứu giúp thủy quân của Nguyễn Ánh khi bị quân Tây Sơn truy đuổi. Ngư dân Cần Giờ coi cá Ông là Thần Nam Hải, bảo hộ họ trên biển, và lễ hội Nghinh Ông là dịp để tạ ơn, cầu nguyện cho một mùa đánh bắt mới bội thu, an toàn.
Lễ hội cũng là thời điểm ngư dân nghỉ ngơi, vui chơi sau những ngày lao động vất vả, đồng thời là dịp để tưởng nhớ những người đã có công trong việc phát triển ngư nghiệp, cũng như những ngư dân đã bỏ mình trong lòng biển sâu.
Ngày nay, Lễ hội Nghinh Ông Cần Giờ không chỉ là một sự kiện văn hóa tín ngưỡng mà còn là điểm nhấn du lịch của Thành phố Hồ Chí Minh, thu hút đông đảo người dân và du khách. Với quy mô ngày càng lớn, lễ hội góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời tạo cơ hội giao lưu, kết nối giữa ngư dân và khách thập phương.”
(Trích Cần Giờ rực rỡ sắc màu: Khám phá lễ hội Nghinh Ông độc đáo - Hàn Mai, theo tcdulichtphcm.vn)
11.2. Câu hỏi đọc hiểu và viết
11.2.1. Câu hỏi đọc hiểu
Văn bản trên gồm mấy phần? Nêu nội dung chính từng phần.
Văn bản trên được viết ra nhằm mục đích gì?
Văn bản muốn truyền tải thông điệp gì đến người đọc?
Theo đoạn trích, lễ hội Nghinh Ông gắn liền với những mong cầu nào của người dân? Lễ hội Nghinh Ông có ý nghĩa như thế nào đối với đời sống ngư dân Cần Giờ?
Tác giả muốn khơi gợi cảm xúc gì ở người đọc qua văn bản này?
Theo anh/chị, văn bản có thể tạo ra những ảnh hưởng nào đến hành động thực tế của người đọc?
Vì sao có thể nói văn bản mang tính chất tuyên truyền tích cực?
Cách triển khai thông tin trong văn bản có trình tự như thế nào?
Việc nêu cụ thể thời gian, địa điểm, truyền thuyết trong văn bản nhằm mục đích gì?
Tên tác giả và nguồn trích được nêu cuối văn bản có tác dụng gì?
Việc liệt kê các địa điểm tổ chức trong lễ hội thể hiện điều gì?
Nếu văn bản thiếu phần nêu truyền thuyết về cá Ông, nội dung sẽ bị ảnh hưởng thế nào?
Tín ngưỡng thờ cả Ông (cả Voi) của ngư dân Cần Giờ gắn liền với nhiều truyền thuyết, trong đó nổi bật là câu chuyện về cả Ông cứu giúp thủy quân của Nguyễn Ánh khi bị quân Tây Sơn truy đuổi. Ngư dân Cần Giờ coi cả Ông là Thần Nam Hải, bảo hộ họ trên biển, và lễ hội Nghinh Ông là dịp để tạ ơn, cầu nguyện cho một mùa đánh bắt mới bội thu, an toàn.
Chỉ ra tác dụng của yếu tố tự sự được sử dụng trong đoạn trích trên.
Việc liệt kê các tên gọi khác của Lễ hội Nghinh Ông trong đoạn trích cho thấy đặc điểm nào ở tác giả đoạn trích?
Lễ hội cũng là thời điểm ngư dân nghỉ ngơi, vui chơi sau những ngày lao động vất vả, đồng thời là dịp để tưởng nhớ những người đã có công trong việc phát triển ngư nghiệp, cũng như những ngư dân đã bỏ mình trong lòng biển sâu.
Nhận xét ý nghĩa của Lễ hội Nghinh Ông được thể hiện qua câu văn trên.
11.2.2. Câu hỏi viết
Từ nội dung của văn bản Cần Giờ rực rỡ sắc màu: Khám phá lễ hội Nghinh Ông độc đáo - Hàn Mai, anh/chị hãy viết một đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về vai trò của lễ hội truyền thống trong việc giữ gìn văn hóa dân tộc.
Từ văn bản Cần Giờ rực rỡ sắc màu: Khám phá lễ hội Nghinh Ông độc đáo - Hàn Mai, anh/chị hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trình bày quan điểm của mình về nhận định: “Phát triển du lịch cần đặt trên nền tảng văn hóa bản địa.”.
