
Chuyên đề Sinh 12 Chủ đề 5: Di truyền liên kết với giới tính và di truyền ngoài nhân có đáp án
44 câu hỏi
số giao tử đực bằng với số giao tử cái.
số con cái và số con đực trong loài bằng nhau.
sức sống của các giao tử đực và cái ngang nhau.
cơ thể XY tạo giao tử X và Y với tỉ lệ ngang nhau.
Đáp án: D
bố
bà nội
ông nội
mẹ
Đáp án: D
XAXa x XaY
XAXa x XAY
XAXA x XaY
XaXa x XAY
Đáp án: D
Ở tằm (bướm), con đực: XX; con cái: XY → Đáp án D.
Số lượng gen ngoài NST ở các tế bào con là giống nhau.
Không tuân theo các quy luật của thuyết di truyền NST
Có đặc điểm di truyền giống như gen trên NST.
Có sự phân chia đồng đều gen ngoài NST cho các tế bào con.
Đáp ám B
1
2
3
4
Đáp án A.
chỉ có ý (4) đúng
2,5%
5,0%
10,0%
7,5%
Đáp án: A
Tỉ lệ loại giao tử abXed = 0,25ab x 0,1Xed = 0,025 = 2,5% → Đáp án A.
được di truyền thẳng ở giới dị giao tử
luôn di truyền theo dòng bố
chỉ biểu hiện ở con cái
chỉ biểu hiện ở con đực
Đáp án: A
6,25%
31,25%
75%
18,75%
Đáp án: B
Kết quả F1 thu được là 1 mắt đỏ: 1 mắt trắng => Phép lai: XA Xa x Xa Y
F1: XA Y, XA Xa, Xa Xa, Xa Y
Cho F1 ngẫu phối.
Con cái cho tỉ lệ XA là 0,25; tỉ lệ Xa là 0,75
Con đực cho tỉ lệ XA là 0,25, tỉ lệ Xa là 0,25
Tỉ lệ ruồi cái mắt đỏ ở F2 là: 0,25 x 0,5 + 0,75 x 0,25 = 0,3125
22%
28%
32%
46%
Đáp án: B
Số cá thể không mang alen trội của các gen (aabb XdXd + aabb XdY) = 3% = aabb x (1/4 XdXd + 1/4 XdY) = 3% → aabb = 6% → A-B- = aabb + 50% = 56%.
Tỉ lệ cá thể mang kiểu hình trội về cả 3 tính trạng trên (A-B- XD-) ở F1 = 56% x 50%(XDXd + XDY) = 28% → Đáp án B.
Mèo cái toàn đen; mèo đực 50% đen : 50% hung
Mèo cái 50% đen : 50% tam thể; mèo đực 100% đen
Mèo cái 50% đen : 50% tam thể; mèo đực 100% hung
Mèo cái 50% đen : 50% tam thể; mèo đực 50% đen : 50% hung
Đáp án: D
8,5%
17%
2%
10%
Đáp án: A
Cái hung, thấp, đen: ab//ab XdXd = 1% → ab x ab = 0,04 → con đực cho ab = 0,1 và con cái cho ab = 0,4 → f = 20%.
Số cá thể xám dị hợp, thấp, nâu: Ab//ab XD- = 0,4(Ab x 0,4ab + 0,1Ab x 0,1ab) x 1/2 = 8,5% → Đáp án A.
12
15
6
9
Đáp án: B
Giải thích:
Ở giới cái, ta có 1 gen gồm 3 alen nên theo công thức r(r+1)/2 = 6 loại kiểu gen
Ở giới đực, vì nằm trên vùng tương đồng của X và Y do đó ta cũng theo công thức
![]()
(đổi vị trí trên Y và X) = 9
→ Số loại kiểu gen tối đa về locut gen trên trong quần thể này là: 6 + 9 = 15.
Bệnh này chỉ gặp ở nữ giới mà không gặp ở nam giới
Nếu mẹ bình thường, bố bị bệnh thì tất cả các con của họ đều bình thường.
Nếu mẹ bị bệnh, bố không bị bệnh thì các con của họ đều bị bệnh
Nếu mẹ bình thường, bố bị bệnh thì bà nội bị bệnh.
Đáp án: A
1XAXA : 1XAXa : 1XAY : 1XaY; 3 vảy đỏ : 1 vảy trắng (toàn con cái)
1XAXA : XaY; 1 đực vảy đỏ: 1 cái vảy trắng
1XAXa : 1XaXa : 1XAY : 1XaY; 1 đực vảy đỏ : 1 đực vảy trắng : 1 cái vảy đỏ : 1 cái vảy trắng
1XAXa : 1XaY; 1 đực vảy đỏ: 1 cái vảy trắng
Đáp án: C
Đáp án: C
Chồng nhìn màu bình thường có kiểu gen XAY; vợ bình thường nhưng có bố bị mù màu → vợ có kiểu gen XAXa → P: XAY : XAXa → Tỉ lệ con trai mắc bệnh mù màu (XaY) =
Cả vợ và chồng đều có da bình thường nhưng lại có em bị bạch tạng (bb) → cả vợ và chồng đều có kiểu gen với xác suất 1/3 BB : 2/3 Bb, đều cho giao tử tỉ lệ với: B : b → Xác suất sinh con mắc bệnh bạch tạng (bb) = x = 1/9.
Vậy xác suất sinh con trai mắc cả 2 bệnh x =
Gen quỵ định tính trạng nằm trên NST Y
Chưa thể kết luận chắc chắn
Gen quy định tính trạng nằm trên NST X ở đoạn không tương đồng với nhiễm sẳc thể Y
Gen quy định tính trạng năm trong ti thể
Đáp án: C
Gen ngoài nhân dược di truyền thẳng
Gen ngoài nhân được di truyền theo dòng mẹ
Gen ngoài nhân chỉ có trong ti thể của mọi loài sinh vật
Chứng động kinh ở người do một đột biến điểm ở một gen nằm trong ti thể, nên nếu mẹ bị động kinh thì chỉ có con gái mới bị động kinh
Đáp án: B
nằm trên nhiễm sắc thể Y
nằm trên nhiễm sắc thể X
nằm trên nhiễm sắc thể thường
nằm ở ngoài nhân (trong ti thể hoặc lục lạp)
Đáp án: D
Kiểu hình của các cơ thể con đều giống mẹ.
Một cơ thể dùng làm mẹ lai với các cơ thể khác nhau vẫn cho đời con cùng 1 kiểu hình.
Gen qui định tính trạng nằm trên nhiễm sắc thể X.
Lai thuận nghịch cho kết quả khác nhau.
Đáp án: C
gen của con được thừa hưởng hoàn toàn từ bố.
phân chia không đồng đều về các tế bào con trong phân bào.
rất khó bị đột biến.
luôn tồn tại thành cặp alen
Đáp án: B
3
4
2
1
Đáp án: C
Các gen ngoài nhân thường tồn tại thành từng cặp alen.
Ở các loài sinh sản vô tính và hữu tính, gen ngoài nhân đều có khả năng di truyền cho đời con
Gen ngoài nhân có khả năng nhân đôi và phiên mã.
Gen ngoài nhân được cấu tạo từ 4 loại nuclêôtit là A, T, G, X.
Đáp án: B
Di truyền liên kết gen
di truyển gen tế bào chất
hoán vị gen một bên
di truyền liên kết với giới tính
Đáp án: B
Lưu ý: Cá chép có râu còn cá diếc không râu
+ Phép lai 1: cá diếc cái × cá chép đực → cá không râu (giống mẹ)
+ Phép lai 2: cá diếc đực × cá chép cái → cá có râu (giống mẹ)
→ Di truyền theo dòng mẹ, di truyền gen tế bào chất.
3
1
2
4
Đáp án: B
Trong quần thể có 5 kiểu gen về cặp Bb → cặp gen Bb nằm trên NST giới tính X ở vùng không tương đồng.
Tỷ lệ kiểu hình chung: đen/trắng =9/7; ngắn/dài= 3/1 → P dị hợp các cặp gen
Nếu các gen PLĐL thì đời con phải có tỷ lệ (9:7)(3:1)≠đề → cặp gen Aa và Dd cùng nằm trên 1 cặp NST thường.
Quy ước gen: A-B-: Lông đen/A-bb/aaB-/aabb: trắng
D- lông ngắn/ dd lông dài.
Giới cái: 0,54 đen, ngắn:0,21 đen,dài:0,21 trắng, ngắn:0,04 trắng dài
I đúng, lông đen (AA. Aa)(XBXb: XBXB. XBY)
II sai, gen nằm trên NST thường
III sai, HVG xảy ra ở 1 giới với f=16%
Phép lai XBXb × XBY → giới cái 100%XBX- → Tỷ lệ A-D-=0,54
Giả sử cả 2 giới có HVG với f=16% → aadd = 0,08×0,42 = 0,0336 hoặc 0,082 →A-D-=0,5+aadd≠ 0,54
→ loại.
Nếu P HVG ở 1 bên với f=16%

KH:
- Ở giới cái : 54% lông đen, đuôi ngắn : 21% lông trắng, đuôi ngắn : 21% lông đen, đuôi dài : 4% lông trắng, đuôi dài.
- Ở giới đực : 27% lông đen, đuôi ngắn : 10,5% lông đen, đuôi dài : 48% lông trắng, đuôi ngắn: 14,5% lông trắng, đuôi dài.
→ Thoả mãn.
IV sai, các cá thể cái có kiểu gen đồng hợp là:

2
4
1
3
Đáp án: D
aabb =0 →A-B-=0,5
I đúng, số kiểu gen tối đa 7×4=28
II đúng, tỷ lệ trội 4 tính trạng là 0,5A-B- ×0,5D-E-= 0,25
III sai, không có cá thể mang 4 tính trạng lặn
IV đúng, số kiểu gen tối đa là 7×2×4=56
2
3
1
4
Đáp án: B
Ruồi đực thân xám, cánh ngắn, mắt đỏ: A-bbXDY = 0,0125 →A-bb = 0,0125:0,25 =0,05 →aabb = 0,25 – 0,05 = 0,2 =0,4×0,5 →tần số HVG f= 20% (ab là giao tử liên kết = (1-f)/2)
A-B-=0,5+aabb = 0,7; D-=0,75; dd=0,25
I sai, số kiểu gen tối đa: 7×4 =28; số kiểu hợp tử = số loại giao tử đực × số loại giao tử cái = 4×2×2×2=32
II đúng.
III đúng. Tỉ lệ ruồi thân xám, cánh dài, mắt đỏ F1 chiếm 0,7×0,75=52,5%
IV đúng. Số ruồi cái thân xám, cánh dài, mắt đỏ F1= 0,7 ×0,5 = 0,35
Số ruồi cái thân xám, cánh dài, mắt đỏ thuần chủng là: 0,4×0,5×0,25 =0,05
→ Trong tổng số ruồi cái thân xám, cánh dài, mắt đỏ F1, số cá thể thuần chủng chiếm tỉ lệ
Ti thể của bố.
Ti thể của bố hoặc mẹ
Ti thể của mẹ.
Nhân tế bào của cơ thể mẹ.
Đáp án: C
Mọi hiện tượng di truyền theo dòng mẹ đều là di truyền tế bào chất.
Di truyền tế bào chất được xem là di truyền theo dòng mẹ
Di truyền tế bào chất không có sự phân tính ở các thế hệ sau.
Vai trò của mẹ lớn hơn hoàn toàn vai trò của bố đối với sự di truyền tính trạng
Đáp án: A
2
3
1
4
Đáp án: C
Ta thấy F2 có kiểu hình ở 2 giới khác nhau về cả 2 tính trạng → 2 cặp gen này cùng nằm trên vùng không tương đồng của NST X
F1: 100% mắt đỏ, đuôi ngắn → P thuần chủng, hai tính trạng này là trội hoàn toàn
Quy ước gen:
A- mắt đỏ; a – mắt trắng
B- đuôi ngắn; b – đuôi dài
![]()
Ở giới đực F2 có 4 loại kiểu hình → có HVG ở con cái,
Tỷ lệ kiểu gen ở giới đực F2: 0,45:0,45:0,5:0,5 → tỷ lệ giao tử ở con cái

Xét các phát biểu:
(1) sai, F1 có 2 kiểu gen
(2) sai, HVG ở giới cái
(3) đúng
(4) sai, cho cá thể đực F1 lai phân tích:
15%.
2,5%.
7,5%.
5%.
Đáp án: D
(AB/ab) XDXd x (AB/ab) XDY cho F1 có kiểu hình thân đen, cánh cụt, mắt đỏ chiếm tỉ lệ 15% = aabb XD aabb = 20%à
Tính theo lí thuyết, tỉ lệ ruồi đực F1 có kiểu hình thân đen, cánh cụt, mắt đỏ là:
aabbXDY = 20% x = 5%
5%
20%
10%
25%
Đáp án: B
Xét sự phân li của từng tính trạng
Chiều dài lông: 3 lông dài : 1 lông ngắn → Aa x Aa
Tỉ lệ phân li kiểu hình không đều ở hai giới , gen lặn biểu hiện nhiều ở gà mái → gen lặn nằm trên NST X.
Màu sắc lông : 3 lông đen : 1 lông ngắn → Bb x Bb
Tỉ lệ phân li kiểu hình không đều ở hai giới, gen lặn biểu hiện nhiều ở gà mái → gen lặn nằm trên NST X
Hai gen liên kết với nhau cùng nằm trên NST giới tính X
Ta có
Gà trống lông dài màu đen 100% → nhân XAB từ gà mái nên gà mái có kiểu gen XABY
Gà mái có KG: 0,4 XABY; 0,4 XabY; 0,1 XAbY; 0,1 XaBY
Tần số hoán vị gen của gà trống F1 là: 0,1 + 0,1 = 0,2
2
3
1
4
Đáp án: D
P: Ab/aB XMXm x AB/ab XMY.
F1 có kiểu hình mang ba tính trạng trội và ba tính trạng lặn chiếm 42,5%
⇒ A-B-XM- + aabbXmY = (50%+aabb)x+ aabb x = 42,5%
→ aabb = 5%
1) Số cá thể đực mang 1 trong 3 tính trạng trội ở F1 chiếm 11,25%. → đúng
A-bbXmY = (25%-aabb) x = 5%
aaB-XmY = 5%
aabbXMY = 5% x = 1,25%
2) Số cá thể cái mang kiểu gen đồng hợp về cả 3 cặp gen trên chiếm 2,5 % → đúng
AABBXMXM = aabbXMXM = 5% x = 1,25% → tổng số là 2,5%
3) Tần số hoán vị gen ở giới cái là 20%. → đúng
aabb = 5% = 10% ab x 50% ab → f = 20%
4) Số cá thể cái mang cả ba cặp gen dị hợp ở F1 chiếm 2,5%. → đúng
AaBbXMXm = (0,1 x 0,5 x 2) x = 2,5%
1
3
4
2
Đáp án: D
Xét cặp NST mang cặp gen Aa và Bb

→ aabb = 0,01 → A-B-=0,51; A-bb=aaB-=0,24
Xét cặp NST giới tính
![]()
Xét các phát biểu:
I sai, tỷ lệ cá thể con mang A, B và có cặp nhiễm sắc thể giới tính là
![]()
là 0,51A-B- =12,75%

IV đúng, tỷ lệ cá thể con có kiểu hình đồng hợp lặn là
2
4
3
1
Đáp án: D
Tỷ lệ ruồi thân đen , cánh cụt, mắt đỏ

Xét các phát biểu:
I sai. Tỷ lệ ruồi đực mắt đỏ mang 1 trong 3 tính trạng trội:
A-bbXdY+aaB-XdY + aabbXDY = (0,3+0,05+0,2) 0,25 =13,75%
II sai. Tỷ lệ ruồi cái dị hợp về 2 trong 3 cặp gen ở F1 là:

III đúng. Tỷ lệ ruồi đực mang 2 alen trội :

IV sai. Ruồi cái mang 3 alen trội:

25%
6,25%
37,5%
32,5%
Đáp án: D
Aa x aa → lAa:laa

Tỷ lệ kiểu hình đời con có 3 tính trạng trội và 1 tính trạng lặn là:

2
3
4
1
Đáp án: B
- Ở ruồi giấm con đực không có hoán vị gen.
- P: ♀ Xám, dài, đỏ × ♂ đen, cụt, trắng → F1: 100% xám, dài, đỏ.
→ F1 dị hợp 3 cặp gen và P thuần chủng.
- F1 × F1: (Aa,Bb)XDXd × (Aa,Bb)XDY → F2: (A-,B-)XD- + (A-,bb)XdY = 0,5125.

→ A-,B- = 0,65; A-,bb = aa,B- = 0,1; aa,bb = 0,15.
(1) sai: aa,bb = ♀ab × ♂ab = 0,15 = 0,3 × 0,5 → ♀ab = 0,3 (giao tử liên kết).
→ Tần số hoán vị gen f = 1 – 2 × 0,3 = 0,4 (40%).
(2) đúng:
![]()
(3) sai: Tỉ lệ con cái F2 dị hợp 3 cặp gen
![]()
XDXd = (0,3 × 0,5 × 2) × = 7,5%.
(4) đúng: Tỉ lệ kiểu hình mang 2 tính trạng trội và 1 tính trạng lặn ở F2:
(A-,B-) XdY + (A-,bb + aa,B-)XD- = 0,65 × 1/4 + (0,1 + 0,1) × = 31,25%.
(5) đúng: Ở F2:
- Trong số các cá thể (A-,B-)XD-, tỉ lệ cá thể
tỉ lệ cá thể không phải
XDXD = 1 – = .
- Xác suất = ()1 × ()1 × = = 14,2%.
XAXa x XAY.
XAXA x XaY.
XAXa x XaY.
XaXa x XAY.
Đáp án: A
alen A đỏ > a trắng.
XAXa x XAY → 2 ruồi cái mắt đỏ : 1 ruồi đực mắt đỏ : 1 ruồi đực mắt trắng
Số cá thể có kiểu gen mang 3 alen trội chiếm 31%.
Số cá thể mang kiểu hình trội của cả 3 tính trạng chiếm 26%.
Trong tổng số cá thể cái mang kiểu hình trội của 3 tính trạng, số cá thể có kiểu gen dị hợp một cặp gen chiếm 20%.
Số cá thể cái dị hợp về cả 3 cặp gen chiếm 26,5%.
Đáp án A
Có 40 loại kiểu gen và 16 loại kiểu hình.
Tỉ lệ kiểu hình mang 1 trong 3 tính trạng trội chiếm .
Tỉ lệ kiểu gen mang 3 alen trội chiếm 36%.
Số cá thể có kiểu gen đồng hợp 3 cặp gen trong số các cá thể cái mang 3 tính trạng trội là .
Đáp án: D
![]()
F1 : aabbXdY = 4% → aabb = 16% → f = 20%
A. Có 40 loại kiểu gen và 16 loại kiểu hình. → sai, số KG = 40, số KH = 4x3 = 12 B. Tỉ lệ kiểu hình mang 1 trong 3 tính trạng trội chiếm . → sai
A-bbXdY + aaB-XdY + aabbXD- = 9%x0,25x2 + 16%x0,75 = 16,5%
C. Tỉ lệ kiểu gen mang 3 alen trội chiếm 36%.
AABbXdY + AaBBXdY + AAbbXD(Xd, Y) + aaBBXD(Xd, Y) + AaBbXD(Xd, Y)
= 0,4.0,1.2.0,25 + 0,1.0,1.0,5.2 + (0,4.0,4.2+0,1.0,1.2).0,5
= 0,2
D. Số cá thể có kiểu gen đồng hợp 3 cặp gen trong số các cá thể cái mang 3 tính trạng trội là . → đúng
AABBXDXD / A-B-XDX- = (0,4.0,4.0,25)/(0,66.0,5) =
0,09.
0,22.
0,33.
0,24.
Đáp án: A
(P):

(fAa=20%; fDd = 40%)
A-B-XDE- = (0,1+0,4.0,5).0,3 = 9%
22%.
46%.
28%.
32%.
Đáp án: B
P: AaBb x AaBb → F1: aabb = 4% = 20%ab x 20%ab or 10%abx40%ab
→ P có dạng: Ab/aB, f = 40%
Hoặc Ab/aB x AB/ab, f = 20%
Đáp án: A
Cái là XX, giới đực là XY
Tính trạng màu cánh do hai cặp gen phân li độc lập cùng quy định.
Fa: 3 trắng: 1 đen → tương tác bổ sung tỉ lệ 9: 7
Tính trạng màu sắc cánh biểu hiện không đều ở 2 giới → nằm trên vùng không tương đồng của X mà tính trạng màu sắc do 2 gen phân li độc lập quy định
→ A-XB- : đen
A-Xb-; aaXB-; aaXb-: trắng
Sơ đồ lai kiểm chứng thích hợp.
Cho F1 ngẫu phối: AaXBXb x AaXBY
→ F2: (3A-: 1aa) (1/4 XBXB. 1/4 XBXb: 1/4 XBY: 1/4 XbY)
Đực cánh trắng/ cánh trắng = (A-XbY + aaXBY) / (A-Xb-; aaXB-; aaXb-)
=
Đáp án: A
F2 thu được 9 lông đen : 7 lông trắng
Biểu hiện của KH không đều ở 2 giới → nằm trên NST X
A-XB-: đen
A-Xb-; aaXB-; aaXb-: trắng
P: AAXBXB x aaXbY
F1: AaXBXb: AaXBY
F1 ngẫu phối
F2: (3A-:1aa) (2XB-: 1XBY: 1XbY)
Lông đen F2 giao phối với nhau:
(1AAXBXB. 1AAXBXb: 2AaXBXB. 2AaXBXb) x (1AAXBY : 2AaXBY)
G: (AXB = ; AXb = aXB = ; aXb = ) (AXB = AY = 1/3; AXb = aY = )
→ lông đen F3 =
1
2
3
4
Đáp án C
Bạn có thích hoạt động này không?
Hãy lưu hoặc chia sẻ nội dung này đến mọi người.

























