Bộ 10 đề thi giữa kì 1 Ngữ Văn 12 Chân trời sáng tạo có đáp án - Đề 9

Trong bài thơ trên, người chơi đàn là “anh” (nhân vật trữ tình), người hát là “em” (được gọi bằng các đại từ khác như“nàng” “phấn nữ).

Những câu thơ trực tiếp miêu tả giọng hát: Giọng hát sầu chi phấn nữ ơi; Hò ngân cung Bắc lướt cung Thương.

Nhắc đến điển cố Bá Nha, Tử Kì, tác giả muốn khẳng định sự tri âm, tri kỉ giữa người chơi đàn và người hát; giọng hát của phấn nữ hoà nhập, ăn phách với tiếng đàn.

Những câu thơ tả cảnh đêm trên sông nước được đan xen vào những câu thơ tả nhạc, tả giọng hát (Sông trắng bờ xa lộ bóng nhà, Tà tà trăng lặn hiu hiu gió/ Ánh lửa chài xa thấp thoáng trôi, Dòng Tiêu Kim Thuỷ gà xao xác/ Ngẩng thấy kinh kì khói vấn vương) gợi trạng thái chập chờn như tỉnh như mê bởi âm nhạc; con người mê đắm, cùng thăng hoa trong bản đàn, khúc hát nên chỉ thỉnh thoảng phát hiện ra một vài nét của cảnh vật từ trên sông. Tả cảnh là cách mượn một vài khoảnh khắc bừng tỉnh để gợi sự say đắm, thăng hoa triền miên trong đêm theo tiếng đàn, điệu hát.

Có thể trả lời theo nhiều cách, trong đó có thể đồng tình với một trong hai quan điểm hoặc nêu quan điểm theo hướng cả hai ý kiến đều không mâu thuẫn nhưng còn phiến diện bởi đó là những tầng ý nghĩa khác nhau của bài thơ. Song, dù nêu quan điểm theo hướng nào cũng cần bảo đảm sức thuyết phục của lập luận khi bảo vệ quan điểm của mình. Sự hoà điệu tri âm giữa người chơi đàn và người hát là nghĩa trực tiếp để thông qua đó tác giả thể hiện những khám phá riêng về sức lay động của âm nhạc.

a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận

Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài khái quát được vấn đề.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Trình bày về vấn đề: Ranh giới của giới trẻ hiện nay.

c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm

Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng. Dưới đây là một vài gợi ý cần hướng tới:

- Ranh giới ở đây được hiểu là đường biên của các giới hạn mà nếu vượt qua nó thì mọi ý nghĩa ban đầu sẽ trở nên đối lập.

- Ý thức được ranh giới trong cuộc sống sẽ giúp người ta quân bình được mọi giới hạn, tránh sự thái quá (ví dụ từ người nổi tiếng có thể biến thành kẻ lố bịch, từ người tột đỉnh của thành công sẽ trở thành kẻ thất bại thảm hại).

- Tuy nhiên, ý thức được ranh giới là điều không dễ bởi khi thành công trong bất cứ lĩnh vực nào, người ta thường có nhu cầu tiến xa hơn mà đôi khi không cần biết đến những điều kiện cho phép.

- Mặt khác, nếu quá chú trọng ranh giới, người ta sẽ không khai thác hết những tiềm năng của chính mình; khi ấy, ranh giới thành rào cản đối với sự phát triển bản thân.

- Bài học rút ra: con người dù thành công hay đạt đỉnh vinh quang đến mấy cũng vẫn có những giới hạn. Vì vậy, một mặt cần có khát vọng để thể hiện hết những tiềm năng của bản thân nhưng cũng cần ý thức được ranh giới để biết dừng đúng thời điểm.

d. Chính tả, ngữ pháp

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.

e. Sáng tạo

- Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.