(Ngữ liệu ngoài sgk) Cánh đồng buổi chiều

CÁNH ĐỒNG BUỔI CHIỀU

(Nguyễn Khoa Điềm*)

Có một nhà thơ đi mãi vào cánh đồng buổi chiều

Lởm chởm những gốc rạ sau mùa cấy gặt

Mùi thơm lúa khoai thân thuộc

Nói gì hở tiếng reo cỏ may

Mùa thu vừa trở lại?

Nhà thơ cúi xuống tìm những hạt mồ hôi bỏ quên

Trên mặt đất

Bao người đã mất, đang còn

Sống âm thầm sau rặng tre khuất lấp

Không một dấu vết

Những mặt ruộng nứt nẻ

Chúng ta vẫn bưng bát cơm trắng mỗi ngày

Thật đơn giản, hiển nhiên, như hơi thở

Không còn nhớ có bao giọt mồ hôi trên mặt ruộng

Bao nhiêu bùn, bao nhiêu khổ đau

Khi mồ hôi trở nên quá rẻ

Kẻ ranh ma trở nên quá giàu

Đã lâu nhà thơ lại trở về với cánh đồng làng

Hít sâu hương thơm no ấm

Nhận ra trong mỗi khuôn mặt đen sạm

Những tháng ngày bỏ quên

Bằng bước chân chậm rãi

Nhà thơ lặng lẽ nối gót người nông dân đi mãi

Mặc cho ngôi sao hôm xa ngái dẫn đường

Thăm thẳm ngõ quê rơm rạ

Trái tim lăn tròn êm ả.

(Báo Nhân dân ngày 28/11/2007, https://nhandan.vn)

* Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm sinh năm 1943, quê ở Thừa Thiên Huế. Thơ ông giàu chất suy tư và lắng đọng cảm xúc.

Hãy chỉ ra dấu hiệu hình thức để xác định thể thơ của bài thơ.

Ở 5 dòng thơ đầu, cánh đồng buổi chiều được khắc họa qua những chi tiết nào?

Chỉ ra và làm rõ hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ điệp ngữ trong những dòng thơ sau:

Chúng ta vẫn bưng bát cơm trắng mỗi ngày

Thật đơn giản, hiển nhiên, như hơi thở

Không còn nhớ có bao giọt mồ hôi trên mặt ruộng

Bao nhiêu bùn, bao nhiêu khổ đau

Trình bày cảm nhận về hình ảnh mồ hôi - một tín hiệu nghệ thuật của bài thơ.

Nỗi day dứt của nhà thơ về Những tháng ngày bỏ quên nhắc nhở anh/chị điều gì không thể lãng quên trong cuộc sống?

Từ nội dung văn bản ở phần Đọc hiểu, viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích những dòng thơ dưới đây trong bài thơ “Cánh đồng buổi chiều” của tác giả Nguyễn Khoa Điềm:

Đã lâu nhà thơ lại trở về với cánh đồng làng

Hít sâu hương thơm no ấm

Nhận ra trong mỗi khuôn mặt đen sạm

Những tháng ngày bỏ quên

Bằng bước chân chậm rãi

Nhà thơ lặng lẽ nối gót người nông dân đi mãi

Mặc cho ngôi sao hôm xa ngái dẫn đường

Thăm thẳm ngõ quê rơm rạ

Trái tim lăn tròn êm ả.

Từ cảm hứng trong đoạn thơ “Cánh đồng buổi chiều” của Nguyễn Khoa Điềm, anh/chị hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của sự tri ân và trân trọng lao động trong cuộc sống hôm nay.